VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT
NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

HOÀNG THANH ĐẠM

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH TÍN DỤNG HỖ
TRỢ PHÁT TRIỂN LÂM NGHIỆP TRÊN ĐỊA
BÀN HUYỆN ĐÌNH LẬP, TỈNH LẠNG SƠN

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH
CÔNG

HÀ NỘI, 2019


VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT
NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

HOÀNG THANH ĐẠM

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH TÍN DỤNG HỖ
TRỢ PHÁT TRIỂN LÂM NGHIỆP TRÊN ĐỊA
BÀN HUYỆN ĐÌNH LẬP, TỈNH LẠNG SƠN

Ngành: Chính sách công
Mã số: 8340402

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
PGS.TS. NGUYỄN DUY LỢI

huyện Đình Lập tỉnh Lạng Sơn, đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi nghiên cứu
và hoàn thành đề tài.
Xin cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp và người thân trong gia đình đã quan
tâm, động viên và giúp đỡ cho tôi hoàn thiện việc nghiên cứu đề tài.
Tác giả luận văn

Hoàng Thanh Đạm


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ..................................................................................................................
1
Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH TÍN
DỤNG
HỖ
TRỢ
PHÁT
TRIỂN
LÂM
NGHIỆP
........................................................... 8
1.1. Một số vấn đề lý luận về thực hiện chính sách công.......................................
8
1.2. Tín dụng và Chính sách tín dụng hỗ trợ phát triển lâm nghiệp ....................
16
1.3. Quá trình thực hiện chính sách tín dụng hỗ trợ phát triển lâm nghiệp .........
21
1.4. Những nhân tố tác động đến việc thực hiện chính sách tín dụng hỗ trợ
phát
triển

3.3. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách tín dụng hỗ
trợ
phát triển lâm nghiệp trên địa bàn huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn....................
68


3.4. Kiến nghị, đề xuất............................................................................................
73
KẾT LUẬN ............................................................................................................
76
TÀI LIỆU THAM KHẢO ...................................................................................
78


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

CSXH

Chính sách Xã hội

CNH, HĐH

Công nghiệp hóa, hiện đại hóa

KHHGĐ

Kế hoạch hóa gia

đình KHKT


huyện Đình Lập năm 2015-2017 .................................................................... 42
Bảng 2.4. Lãi suất cho vay của Ngân hàng NN&PTNT ................................ 43
huyện Đình Lập năm 2015 - 2017 .................................................................. 43
Bảng 2.5. Đặc điểm của các hộ dân vay vốn phát triển lâm nghiệp được khảo
sát..................................................................................................................... 47
Bảng 2.6. Dư nợ cho phát triển lâm nghiệp của các ngân hàng (đến 31
tháng12 hàng năm) .......................................................................................... 49
Bảng 2.7. Thực trạng tiếp cận nguồn vốn tín dụng của các hộ nông dân tại các
xã ..................................................................................................................... 51
Bảng 2.8. Mức vốn vay và nhu cầu vay vốn của các hộ nông dân được khảo
sát..................................................................................................................... 54
Bảng 2.9. Thời hạn vay vốn của các hộ nông dân .......................................... 56
Bảng 2.10. Diện tích rừng, tỷ lệ che phủ rừng huyện Đình Lập 2015-2017 .. 59
Bảng 2.11. Thu nhập từ lâm nghiệp của huyện Đình Lập năm 2015-2017.... 60


DANH MỤC CÁC HÌNH
Hình 2.1. Ý kiến đánh giá của người dân về thời hạn vay tín dụng ....................
57
Hình 2.2. Ý kiến đánh giá của người dân về thủ tục vay vốn tín dụng ...............
57


MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề
tài
Muốn mở rộng phát triển bất kỳ ngành kinh tế nào cũng cần có vốn, vốn
là một trong những nguồn lực quan trọng nhất. Để đáp ứng được nhu cầu vốn
cho tất cả các ngành, các khu vực kinh tế, đặc biệt với ngành nông nghiệp ở
khu vực nông thôn nhiều khó khăn, Nhà nước cần có những chính sách tín


khẩu chủ đạo, có khả năng cạnh tranh cao trên thị trường quốc tế; nâng cao đời
sống vật chất và tinh thần của đại bộ phận nông dân, bộ mặt nông thôn từng
bước được đổi mới theo hướng văn minh, hiện đại; góp phần xoá đói, giảm
nghèo ở nhiều khu vực nông thôn. Hiện nay, những tác động tích cực của các
chính sách tín dụng trong phát triển nông nghiệp cũng ngày càng thể hiện rõ
nét tại các khu vực nông thôn của huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn, nhất là
trong lĩnh vực lâm nghiệp vốn là thế mạnh, tiềm năng trong phát triển kinh tế
của địa phương.
Đình Lập là huyện vùng cao biên giới nằm ở phía Đông Nam tỉnh Lạng
Sơn với tổng diện tích tự nhiên là 118.956,45ha, trong đó diện tích đất lâm
nghiệp là 94.087,3ha, chiếm 79,1% (diện tích đất rừng sản xuất 77.590,0ha,
chiếm 82,45%). Do vậy, phát triển lâm nghiệp giữ vai trò quan trọng trong
phát triển KTXH tại khu vực nông thôn của huyện, trong đó vốn là một trong
những nguồn lực quan trọng nhất. Trong những năm qua, việc thực hiện các
chính sách tín dụng trong phát triển lâm nghiệp trên địa bàn đã có những
đóng góp nhất định trong thúc đẩy sản xuất, chuyển dịch cơ cấu kinh tế
theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá, góp phần xoá đói, giảm nghèo và
nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của đại bộ phận nông dân. Tuy nhiên,
việc triển khai các chính sách tín dụng cũng đã bộc lộ một số hạn chế, ảnh
hưởng đến hiệu quả thực hiện. Do vậy, việc nghiên cứu để nhận định, đánh giá
cụ thể những hạn chế, đồng thời tìm ra giải pháp nhằm nâng cao hơn nữa hiệu
quả thực hiện chính sách tín dụng trong phát triển lâm nghiệp trên địa bàn
huyện là hết sức cần thiết, nên tôi đã chọn đề tài: “Thực hiện chính sách tín
dụng hỗ trợ phát triển lâm nghiệp trên địa bàn huyện Đình Lập, tỉnh Lạng
Sơn” làm luận văn thạc sỹ chuyên ngành Chính sách công, với mong muốn đề
tài sẽ góp phần hoàn thiện hơn việc thực hiện chính sách tín dụng hỗ trợ phát
triển lâm nghiệp trên địa bàn huyện, tạo điều kiện cho các hộ gia đình, tổ chức,
cá nhân đầu tư trồng rừng, giải quyết việc làm




phân tích thực trạng thu hút và sử dụng ODA tại vùng Duyên hải Miền
Trung, đã rút ra những kết quả và những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân, trên
cơ sở đó đề xuất các giải pháp tăng cường thu hút và nâng cao hiệu quả sử
dụng nguồn vốn này,....
Rất nhiều các công trình nghiên cứu, bài viết đề cập một cách khái quát
về chính sách tín dụng hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn, tập trung phân
tích vai trò của chính sách tín dụng trong quá trình phát triển kinh tế nông
nghiệp theo hướng CNH, HĐH ở hai khía cạnh lý luận và thực tiễn, trên phạm
vi quốc gia và địa phương. Đồng thời, đưa ra các kiến nghị, giải pháp có tác
dụng tốt trong việc hoàn thiện hệ thống chính sách tín dụng phát triển kinh tế
nông nghiệp ở nước ta và ở một số địa phương cụ thể.
Song, đến nay chưa có công trình nghiên cứu về lý luận và thực tiễn đối
với chính sách tín dụng hỗ trợ phát triển lâm nghiệp cụ thể. Do vậy, việc
Nghiên cứu đề tài “Thực hiện chính sách tín dụng hỗ trợ phát triển lâm nghiệp
trên địa bàn huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn ” cho thấy đây là một vấn đề
mới. Đề tài luận văn sẽ tập trung nghiên cứu các cơ chế, chính sách hỗ trợ
phát triển lâm nghiệp đã có và kế thừa, phát triển những thành quả của các tài
liệu liên quan trước để đánh giá, phân tích, từ đó đề xuất các giải pháp phù hợp
với tình hình thực tế và chủ trương phát triển lâm nghiệp trên địa bàn huyện
Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn trong những năm tới.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục đích nghiên cứu đề tài là trên cơ sở nghiên cứu lý luận, đánh giá
thực trạng thực hiện chính sách tín dụng hỗ trợ phát triển lâm nghiệp trên địa
bàn huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng
cao hơn nữa hiệu quả thực hiện chính sách tín dụng hỗ trợ phát triển lâm
nghiệp trên địa bàn huyện trong thời gian tới.
Để thực hiện được mục đích đã đề ra, luận văn phải thực hiện những
nhiệm vụ sau:

của Đảng; chính sách, pháp luật của Nhà nước về chính sách tín dụng nói
chung và chính sách tín dụng đối với lâm nghiệp nói riêng.


5.2. Phương pháp nghiên
cứu
a) Phương pháp thu thập số liệu
Số liệu và dữ liệu được thu thập từ hệ thống báo cáo kết quả hoạt động
kinh doanh hàng năm của Ngân hàng CSXH và Ngân hàng NN&PTNT huyện
Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn; số liệu được hai ngân hàng cung cấp và đây là
nguồn số liệu nội bộ.
b) Phương pháp xử lý số liệu
- Phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh: Tổng hợp thông tin từ các
chủ trương, đường lối, văn kiện của Đảng, tư liệu, các chính sách và văn bản
pháp luật của Nhà nước, thu thập thông tin trên mạng internet, một số sách,
báo, tạp chí và công trình nghiên cứu khác có liên quan đến đối tượng nghiên
cứu của đề tài; phân tích và so sánh các số liệu thu thập từ kết quả thực hiện,
kết quả điều tra, đánh giá việc thực hiện chính sách tín dụng hỗ trợ phát triển
lâm nghiệp qua các năm từ 2015 đến 2017, qua đó nhận định sự thay đổi của
hiệu quả triển khai các chính sách tín dụng.
- Số liệu xử lý từ việc phát phiếu khảo sát cho các hộ sản xuất lâm
nghiệp, đối tượng hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác để tiến hành
nghiên cứu các yếu tố có tác động đến chất lượng chính sách tín dụng hỗ trợ
phát triển lâm nghiệp.
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
6.1. Ý nghĩa lý luận của luận văn
Luận văn cung cấp những nghiên cứu, tư liệu khảo sát thực tế tại huyện
Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn qua đó bổ sung thêm hệ thống lý luận của khoa học
Chính sách công để làm rõ vấn đề khoa học và thực tiễn về chính sách tín dụng
hỗ trợ phát triển lâm nghiệp trên địa bàn huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn.

1.1. Một số vấn đề lý luận về thực hiện chính sách công
1.1.1. Khái niệm về chính sách công
Với cách tiếp cận ở các góc độ khác nhau, các nhà khoa học đã đưa ra
nhiều định nghĩa khác nhau: Chính sách công là cái mà Chính phủ lựa chọn
làm hay không làm (Thomas R. Dye, 1984). Chính sách công là một kết hợp
phức tạp những sự lựa chọn liên quan lẫn nhau, bao gồm cả các quyết định
không hành động, do các cơ quan nhà nước hay các quan chức nhà nước đề ra
(William N.Dunn). Chính sách công bao gồm các hoạt động thực tế do Chính
phủ tiến hành (Peter Aucoin). Chính sách công là toàn bộ các hoạt động của
nhà nước có ảnh hưởng một cách trực tiếp hay gián tiếp đến cuộc sống của mọi
công dân (B. Guy Peter). Tổng hợp lại: Chính sách công có những đặc trưng
sau: Chủ thể ban hành chính sách công là nhà nước. Chính sách công gồm
nhiều quyết định có liên quan lẫn nhau. Các quyết định chính sách là quyết
định hành động, có nghĩa là chúng bao gồm cả những hành vi thực tiễn. Chính
sách công tập trung giải quyết một vấn đề đang đặt ra trong đời sống KTXH
theo các mục tiêu xác định. Chính sách công được nhà nước đề ra nhằm phục
vụ lợi ích chung của cộng đồng hoặc của quốc gia. Chính sách công bao gồm
những việc nhà nước lựa chọn làm và không làm. Từ những đặc trưng đó,
chúng ta có thể kết nối lại và hình thành có khái niệm Chính sách công như
sau: “Chính sách công là định hướng hành động do nhà nước lựa chọn để
giải quyết những vấn đề phát sinh trong đời sống cộng đồng phù hợp với thái
độ chính trị trong mỗi thời kỳ nhằm giữ cho xã hội phát triển theo định
hướng”. Hay nói cách khác: “Chính sách công là một chuỗi các quyết định
của nhà nước được thực thi trên thực tế nhằm giải quyết một vấn đề đang
đặt ra trong đời sống KTXH theo mục tiêu xác định”.


1.1.2. Quy trình chính sách công
1.1.2.1. Khái niệm Quy trình chính sách công
Quy trình chính sách được hiểu là quá trình luân chuyển các giai đoạn từ

gì, làm như thế nào khi nắm vững bản chất của từng giai đoạn.
1.1.2.2. Các giai đoạn trong quy trình chính sách công
Trên thực tế, tuy các mô hình quy trình chính sách công có khác nhau về
chi tiết, song nhìn chung có thể quy về 3 giai đoạn cơ bản:
Một là, Hoạch định chính sách. Trong giai đoạn này, các chính sách được
nghiên cứu đề xuất để Nhà nước phê chuẩn và ban hành công khai. Quá trình
đề xuất chính sách bao gồm việc xác định vấn đề cần ra chính sách, xác định
các mục tiêu mà chính sách cần đạt được và xác định các giải pháp cần thiết để
đạt tới các mục tiêu đó. Muốn xác định được vấn đề chính sách, cần phải
thường xuyên quan sát và phân tích tình hình thực tế để dự báo được những
mâu thuẫn cơ bản cần giải quyết nhằm duy trì sự tồn tại và phát triển của xã
hội.
Hai là, Thực thi chính sách. Đây là giai đoạn thực hiện các mục tiêu
chính sách công trên thực tế. Nói cách khác, đây là giai đoạn vận dụng những
giải pháp định trước để đạt được các mục tiêu chính sách. Chính trong giai
đoạn này, chính sách được biến thành kết quả thực tế. Giai đoạn này bao gồm
các hoạt động triển khai, phối hợp thực hiện, kiểm tra đôn đốc và hiệu quả
chính sách cùng các biện pháp tổ chức thực thi để chính sách phát huy tác
dụng trong cuộc sống.
Ba là, Đánh giá chính sách. Đây là một giai đoạn quan trọng trong
quy trình chính sách. Trong giai đoạn này, người ta tiến hành so sánh các kết
quả của chính sách công với các mục tiêu đề ra, phân tích hiệu quả KTXH đạt
được thông qua việc thực thi chính sách trên thực tế.
1.1.3. Thực thi chính sách công
1.1.3.1. Khái niệm Thực thi chính sách công


Chính sách được hoạch định ra xuất phát từ yêu cầu khách quan của
thực tế, từ những nhu cầu của xã hội. Trải qua rất nhiều thời kỳ, từ năm
1930 đến



trò quan trọng trong việc huy động và tổ chức lực lượng tham gia triển khai
chính sách.


1.1.3.2. Vị trí của thực thi chính sách
Tổ chức thực thi chính sách là một khâu hợp thành quy trình chính sách,
nếu thiếu vắng giai đoạn này thì quy trình chính sách không thể tồn tại. Tổ
chức thực thi chính sách là trung tâm kết nối các giai đoạn trong quy trình
chính sách thành một hệ thống. Trên thực tế, giai đoạn thực thi chính sách
được coi là giai đoạn tổng hợp của cả 3 giai đoạn của quy trình chính sách:
hoạch định chính sách, thực thi chính sách và đánh giá chính sách. Nhiều chính
sách do các cơ quan Trung ương đề ra và giao cho địa phương thực hiện,
nhưng khi chính sách về đến địa phương, người ta phải tiến hành nghiên cứu
áp dụng nó phù hợp với thực tế của địa phương. Điều đó có nghĩa là giai đoạn
thực thi chính sách lại bao hàm cả nội dung hoạch định chính sách. Hơn nữa,
trong quá trình thực hiện chính sách, người ta phải tiến hành đánh giá chính
sách để có thể điều chỉnh kịp thời cho phù hợp với mục tiêu. Vì vậy, giai đoạn
thực thi chính sách lại bao gồm cả những công việc thuộc về đánh giá chính
sách.
So với các khâu khác trong quy trình chính sách, tổ chức thực thi chính
sách có vị trí đặc biệt quan trọng, vì đây là bước thực hiện hóa chính sách
trong đời sống. Chúng ta biết rằng, nếu đưa vào thực thi một chính sách tốt
không những mang lại lợi ích to lớn cho các nhóm đối tượng thụ hưởng, mà
còn góp phần làm tăng uy tín của nhà nước trong quá trình quản lý xã hội. Tuy
nhiên, đẻ có được một chính sách tốt các nhà hoạch định phải trải qua mọt quá
trình nghiên cứu, tìm kiếm rất công phu. Nhưng dù tốt đến đâu thì chính sách
cũng trở thành vô nghĩa nếu nó không được đưa vào thực hiện. Luận giải trên
đây cho chúng ta nhận thức đầy đủ về vị trí quan trọng của thực thi chính sách,

đó có chính sách giao cho một số trường đại học trọng điểm ở thành phố đặt
lớp tại cơ sở giáo dục ở các địa phương thuộc khu vực 3 Tây đào tạo nguồn
nhân lực tại chỗ phục vục công cuộc xây dựng kinh tế và giữ gìn an ninh quốc
phòng của khu vực 3 Tây.
- Thực thi chính sách là để khẳng định tính đúng đắn của chính sách: