MỤC LỤC
Nội dung
I. MỞ ĐẦU
Trang
2
1. Lý do chọn đề tài
2
2. Mục đích nghiên cứu
3
3. Đối tượng nghiên cứu
3
4. Phương pháp nghiên cứu
3
II. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
3
1. Cơ sở lý luận
3
17
Biện pháp 6. Chỉ đạo thực hiện giáo dục truyền thống cho học sinh
thông qua việc phối hợp với các lực lượng trong và ngoài nhà trường.
18
4. Hiệu quả của sáng kiến
III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
19
20
1. Kết luận
20
2. Kiến nghị
21
TÀI LIỆU THAM KHẢO
23
PHỤ LỤC
24
và chưa được kiểm tra, giám sát. Bên cạnh đó, nội dung hoạt động giáo dục
truyền thống chưa thực sự đáp ứng nhu cầu thực tế, chương trình còn đơn điệu,
cứng nhắc. Vẫn còn Cán bộ quản lý nhà trường và giáo viên chưa thực sự quan
tâm hoặc chưa quan tâm đúng mức đến hoạt động ngoài giờ lên lớp, gần như
cho rằng đó là nhiệm vụ, là hoạt động cuả tổ chức đoàn thể nhất là Chi đoàn và
Tổng phụ trách Đội. Việc định hướng nội dung, hình thức về hoạt động ngoài
giờ lên lớp để giáo dục truyền thống cho học sinh ở một số trường chưa có sự
sáng tạo, lãnh đạo một số trường chưa có biện pháp cụ thể, chưa có năng lực để
tổ chức hoạt động ngoài giờ lên lớp, còn khá nhiều giáo viên thường dành thời
gian của hoạt động ngoài giờ lên lớp để ôn kiến thức, kĩ năng, giải quyết các
phần việc về lĩnh vực dạy học. Có quan điểm còn cho đây là hoạt động vui chơi
nên không quan trọng, không cần thiết. Thế nên cơ hội để đưa việc giáo dục
truyền thống cho học sinh vào các hoạt động ngoài giờ lên lớp là rất ít.
Là cán bộ quản lý của trường tiểu học, qua nhiều năm thực hiện phong
trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” và vận dụng sự
hướng dẫn chỉ đạo của Ngành, thực tế của địa phương, tôi đã tổ chức thực hiện
2
nhiều hoạt động ngoài giờ lên lớp để giáo dục truyền thống cho học sinh và
bước đầu có những hiệu quả nhất định. Vì vậy, tôi đã chọn đề tài “Một số biện
pháp chỉ đạo thực hiện giáo dục truyền thống cho học sinh thông qua hoạt động
giáo dục ngoài giờ lên lớp tại trường Tiểu học Lê Thế Long, huyện Đông Sơn”
để nghiên cứu và cùng chia sẻ.
2. Mục đích nghiên cứu
Giáo dục truyền thống cho học sinh thông qua hoạt động giáo dục ngoài
giờ lên lớp là một hoạt động quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục
toàn diện, thực hiện mục tiêu giáo dục của nhà trường, giúp các em hiểu, biết
được nội dung ý nghĩa truyền thống tốt đẹp của dân tộc, truyền thống cách
mạng, truyền thống Đội, truyền thống nhà trường. Từ đó, bồi đắp cho các em
của các nhà trường để hình thành nên phẩm chất cho những chủ nhân tương lai
của đất nước. Làm sao để sau này mỗi học sinh đều phải có lý tưởng đẹp, có tình
yêu Tổ quốc và lòng tự hào tự tôn dân tộc, phát triển về trí tuệ và thể chất, kỹ
năng sống tốt, năng động, sáng tạo, là nguồn nhân lực chất lượng cao, đóng góp
tích cực vào sự phát triển quê hương, đất nước, hướng tới công dân toàn cầu.
Việc lồng ghép giáo dục truyền thống vào những tiết học trải nghiệm thực
tế như giáo dục lịch sử qua thực tế; đưa học sinh đến thăm các khu di tích lịch
sử; nhiều hoạt động cụ thể hướng tới đền ơn đáp nghĩa bà mẹ Việt Nam anh
hùng, gia đình có công với cách mạng...Việc làm này cần thiết và là một hướng
đi đúng, phù hợp với thực tiễn giáo dục hiện nay bởi cách giáo dục này không
biến nội dung giáo dục truyền thống thành một môn học nặng về lý thuyết, giáo
điều, khô cứng. Hoạt động trải nghiệm phải đến tận nơi “sờ, ngửi, nhìn, cảm
nhận” không khí “nóng hổi” mang hơi thở của đời sống thực tiễn. Nội dung giáo
dục truyền thống thực hiện một cách linh hoạt, mềm dẻo, đa dạng thì sẽ hấp dẫn
được học trò. Và đặc biệt là phù hợp với tâm lí lứa tuổi, xua tan áp lực học tập,
phát huy tiềm năng học sinh.
Điều đó đòi hỏi nhà quản lý, nhà giáo phải không ngừng tìm tòi sáng tạo,
dành nhiều tâm huyết tạo cơ hội cho học sinh được giáo dục truyền thống một
cách tự nhiên, thấm thía thông qua các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
2. Thực trạng
Hiện nay, ngành giáo dục, ngoài việc chỉ đạo giảng dạy theo nội dung
chuẩn kiến thức kỹ năng, bậc tiểu học còn phát động nhiều phong trào thi đua
“Dạy tốt, học tốt”, phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích
cực” với nhiều hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp rất bổ ích nhằm giáo dục
truyền thống cho học sinh. Tuy nhiên, để thực hiện một cách đồng bộ và mang
lại hiệu quả cao thì không phải trường tiểu học nào cũng làm được. Do điều kiện
cơ sở vật chất của các trường xây dựng chưa đồng bộ, trang thiết bị phục vụ cho
các hoạt động ngoài giờ lên lớp còn thiếu nhiều. Một số ít trường ban giám hiệu
Giáo viên còn lúng túng trong cách tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên
lớp, còn “bí” trong việc xác định nội dung giáo dục truyền thống cho học sinh và
cũng như hình thức tổ chức thực hiện.
+ Học sinh: Hầu như học sinh còn mơ hồ khi được hỏi về truyền thống
lịch sử của địa phương. Học sinh chưa thực sự hứng thú trong việc tìm hiểu
truyền thống lịch sử và rất ít học sinh hiểu được: Vì sao cần phải biết, hiểu
những giá trị lịch sử văn hóa, truyền thống quê hương? Bên cạnh đó, một số học
sinh được gia đình nuông chiều nên sống ích kỉ, thiếu trách nhiệm với bản thân,
với cộng đồng, chưa chăm chỉ trong học tập và rèn luyện.
Từ thực trạng trên, tôi cảm thấy vô cùng lo lắng, trăn trở. Bởi hiện nay,
chúng ta cũng đang phải đối mặt với những vấn đề mang tính báo động, đó là sự
tha hóa về nhân cách, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ dân cư
trong đó có cả những học sinh đang ngồi trên ghế nhà trường, những tệ nạn xã
hội đang len lỏi phá hoại nếp sống văn minh, đạo lý truyền thống tốt đẹp ngàn
đời của dân tộc. Chỉ có nhà trường với đặc trưng riêng của mình mới là nơi
thuận lợi nhất cho việc truyền dạy cho thế hệ trẻ hiểu, yêu, tự hào với các truyền
thống tốt đẹp của dân tộc và biết cách phát huy nó. Và trong đó bậc Tiểu học là
bậc học nền tảng, quan trọng nhất. Có rất nhiều cách để các nhà trường giáo dục
truyền thống cho học sinh như lồng ghép giáo dục trong các hoạt động ngoại
khóa, hoạt động tập thể; lồng ghép giáo dục trong các tiết dạy, các môn học.
Trong đề tài này, tôi đề cập đến việc giáo dục truyền thống cho học sinh thông
qua các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp. Và đây cũng là mô hình điểm mà
Huyện ủy Đông Sơn giao cho trường TH Lê Thế Long thực hiện trong năm học
2016-2017 (Phụ lục 1). Sau một năm rút kinh nghiệm, tôi đã tiến hành thực
nghiệm (năm học 2017-2018) và rút ra kinh nghiệm bản thân trong công tác
quản lý chỉ đạo.
3. Các biện pháp đã thực hiện để giải quyết vấn đề
Qua một năm thực hiện mô hình điểm về giáo dục truyền thống cho học
sinh thông qua các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, bước đầu đánh giá đã
5
sinh.
Tổ chức Lễ chào cờ theo nghi thức quy định; toàn thể cán bộ, giáo viên,
nhân viên, học sinh hát Quốc ca hào sảng (không dùng băng, đĩa có ghi sẵn lời
hát), thể hiện lòng tự hào dân tộc.
Sau nghi lễ chào cờ trang nghiêm, nhận xét hoạt động trong tuần, tùy
thuộc chủ đề chủ điểm của các tháng, tôi đã tiến hành lồng ghép các hoạt động
tuyên truyền, giáo dục về pháp luật, đạo đức, lối sống, kỹ năng sống, giá trị
sống, kiến thức về văn hóa, xã hội… , mời các nhân chứng lịch sử tham gia nói
chuyện theo chủ đề, chủ điểm hay giới thiệu sách hay, sách mới cho các em học
sinh.
Thay vì những lời giáo huấn cứng nhắc, báo cáo nhận xét, thì những câu
hỏi kiến thức mọi lĩnh vực, nhiều bài học nhân văn, ý nghĩa, nhẹ nhàng được
tryền tải đến các em. Giờ đây, học sinh không chỉ thụ động ngồi nghe mà trực
6
tiếp tham gia, đóng góp hay bày tỏ tâm tư, nguyện vọng, thể hiện hiểu biết của
mình.
Chính nhờ sự đổi mới đó, chất lượng tiết sinh hoạt dưới cờ đã được nâng
lên, những hoạt động sinh động, phong phú đã tạo được không khí vui tươi, ấn
tượng, thu hút học sinh tham gia, mang tính giáo dục cao, tạo tâm lý phấn khởi
cho học sinh bước vào tuần học mới. Đây cũng là dịp để học sinh học hỏi thêm
được nhiều kiến thức bổ ích đồng thời giáo dục học sinh về cách nhìn nhận,
nhận diện những cái xấu, cái tốt trong cuộc sống.
Có nhiều mô hình tiết chào cờ khác nhau. Mỗi mô hình mang dáng vẻ
riêng của nó tùy thuộc vào nội dung và hình thức hoạt động. Từ thực tế năm học
vừa qua, tôi đã triển khai thực hiện như sau:
Tháng 9: Chào cờ - nhận xét thi đua tuần, tìm hiểu về truyền thống nhà
trường thông qua hái hoa dân chủ.
Tháng 10 + 11: Chào cờ - nhận xét thi đua tuần qua và thi đố vui tìm hiểu
Câu 2: Ngôi trường em đang học mang tên là gì, em hãy nõi rõ địa chỉ
nơi trường em đóng?
TL: Trường TH Lê Thế Long. Địa chỉ: Khu phố 3, thị trấn Rừng Thông, huyện
Đông Sơn.
Câu 3: Tên trường em có ý nghĩa gì?
TL: Là tên Bí thư đầu tiên của tỉnh Thanh Hóa, ông là người xã Đông Tiến
(nay là thị trấn Rừng Thông, huyện Đông Sơn). Tên trường giúp các em luôn tự
hào về quê hương mình. Từ đó không ngừng học tập tu dưỡng, rèn luyện để
xứng đáng là học sinh của trường mang tên người chiến sĩ cách mạng kiên
trung.
Câu 4: Trường em thành lập năm nào?
Câu 5: Các em cần làm gì để giữ gìn trường lớp xanh-sạch-đẹp?
Câu 6: Em hãy đọc lời ghi nhớ và kể tên bài hát chính thức của nhi
đồng(nếu là nhi đồng), lời hứa bài hát chính thức của đội của đội viên (nếu là
đội viên)?
Lời ghi nhớ của nhi đồng: Vâng lời Bác Hồ dạy, chúng em hứa sẵn sàng,
là con ngoan trò giỏi, cháu Bác Hồ kính yêu. Bài hát chính thức của nhi đồng là
bài: Nhanh bước nhanh nhi đồng- nhạc và lời Phong Nhã.
Lời hứa của đội: Thực hiện tốt 5 điều Bác Hồ dạy, Tuân theo điều lệ Đội,
Giữ gìn danh dự đội. Bài hát chính thức của đội là bài: Cùng nhau ta đi lên –
nhạc và lời Phong Nhã.
Trò chơi: Gió thổi
Cách chơi: Người quản trò hô: “Gió thổi, gió thổi” - Học sinh hỏi: Thổi
ai, thổi ai? Người quản trò hô: “Thổi những ai không đọc đúng họ và tên cô
Hiệu trưởng nhà trường” - Học sinh đọc to họ và tên cô Hiệu trưởng nhà trường.
Nếu học sinh đọc sai hoặc không đọc thì bị phạt. Tương tự: Thổi những ai
không nói đúng tên trường của mình, thổi những ai không đặt tay lên vai bạn
phía trước,...
Phổ biến kế hoạch: Phổ biến nội dung kế hoạch cho giáo viên chủ nhiệm
lớp. Giáo viên thông báo cho học sinh biết và phân công học sinh cùng nhau
Chuẩn bị hoa tặng cho đại biểu.
b. Bước tiến hành
Ổn định đội ngũ xếp hàng toàn trường.
Nghi lễ chào cờ, hát quốc ca, đội ca; hô đáp khẩu hiệu đội.
Đại diện ban thi đua nhận xét thi đua tuần qua của toàn trường, công bố
lớp xuất sắc, trao cờ.
Tổng phụ trách điều khiển, mời đại biểu lên nói chuyện.
Đại diện học sinh lên tặng hoa cho đại biểu và phát biểu cảm tưởng.
Tuyên bố kết thúc tiết sinh hoạt dưới cờ.
c. Bước đánh giá
Đại diện lãnh đạo nhà trường nhận xét chung về ý thức, thái độ tham gia
của học sinh trong tiết sinh hoạt. Cảm tạ đại biểu, Biểu dương những cá nhân,
tập thể có ý thức tốt trong việc tham gia tiết chào cờ.
Như vậy, muốn duy trì tốt tiết sinh hoạt dưới cờ đầu tuần, cần chủ động
xây dựng nội dung chương trình, thực hiện theo chủ đề từng tuần, tháng, gắn với
9
kế hoạch thực hiện nhiệm vụ năm học. Hình thức tổ chức phải luôn đổi mới theo
hướng sinh động, hấp dẫn, lựa chọn những vấn đề các em quan tâm. Từ đó,
khuyến khích học sinh tham gia, bày tỏ quan điểm của mình trong các hoạt
động. Các thầy, cô giáo cũng cần vào cuộc, gợi mở vấn đề hoặc chia sẻ khi cần
thiết. Đổi mới nội dung, hình thức tổ chức tiết Sinh hoạt dưới cờ như vậy sẽ góp
phần quan trọng vào mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học
sinh.
Biện pháp 2. Chỉ đạo thực hiện giáo dục truyền thống cho học sinh
thông qua các ngày kỉ niệm, các chủ đề chủ điểm.
Tổ chức tốt các ngày chủ điểm trong năm học gắn với kỷ niệm các ngày
lễ lớn của dân tộc; thông qua đó giáo dục truyền thống cách mạng, lòng tự hào
dân tộc, ý chí quật cường và tình yêu quê hương đất nước cho học sinh. Thông
- Tổ chức cho học sinh tiếp xúc, giao lưu trò chuyện với người thật việc
thật. Nhân kỷ niệm các ngày lễ lớn tùy nội dung cần giáo dục thông qua các
ngày lễ ấy nhà trường mời các vị lão thành cách mạng, các anh hùng lực lượng
vũ trang, những người đạt thành tích cao trong lao động sản xuất, …về trường
gặp gỡ, trò chuyện, giao lưu với học sinh.
- Đẩy mạnh các hoạt động thiết thực phù hợp với lứa tuổi mang tính giáo
dục như:
+ Hoạt động văn nghệ, thể dục thể thao (yêu quê hương đất nước, mừng
Đảng mừng xuân, nhớ ơn Bác Hồ, hướng về ngày 20/11,…). Đây là loại hình
hoạt động khá hấp dẫn đối với học sinh Tiểu học, thu hút được nhiều em tham
gia.
+ Hoạt động đền ơn đáp nghĩa như: Chăm sóc giúp đỡ gia đình thương
binh liệt sĩ, viếng và chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, trồng cây nhớ ơn Bác, …
+ Hoạt động mang tính giáo dục lòng nhân ái như tham gia các đợt ủng hộ
đồng bào bị thiên tai, bão lụt, tham gia các chương trình vì người nghèo, phong
trào giúp bạn vượt khó, …
- Tổ chức các hoạt động tập thể trong phạm vi toàn trường tạo điều kiện để
các em được giao lưu, sống hòa đồng với tập thể, đoàn kết, biết giúp đỡ nhau
trong mọi hoạt động. Qua hoạt động tập thể, lòng nhân ái, tính vị tha, tinh thần
dũng cảm, trách nhiệm vì tập thể được thể hiện rõ và chính những hoạt động đó
đã đẩy mạnh phong trào học tập của các em hơn.
Để các hoạt động nêu trên được thực hiện có hiệu quả góp phần tích cực
trong công việc giáo dục truyền thống cho học sinh người giáo viên cần lưu ý:
Phát huy vai trò, chức năng của các tổ chức và cá nhân trong nhà trường trong
đó giáo viên chủ nhiệm giữ vai trò rất quan trọng. Phối hợp tốt các tổ chức đoàn
thể ngoài nhà trường như: Hội cha mẹ học sinh, các cấp chính quyền địa phương
trong việc giáo dục truyền thống cho học sinh.
- Tổ chức Hội thi nhân ngày lễ lớn:
Thông qua các hội thi với các nội dung hình thức thi đua khác nhau sẽ bồi
đắp thêm cho các em những hiểu biết về truyền thống cách mạng của dân tộc.
Ngoài ra những hội thi còn có tác dụng tuyên truyền to lớn, thúc đẩy phong trào
thi đua học tập của các em. Sau những giờ học văn hoá căng thẳng thì các em có
những giờ phút vui chơi, học tập thật nhẹ nhàng và bổ ích.
Biện pháp 3. Chỉ đạo thực hiện giáo dục truyền thống cho học sinh
thông qua sinh hoạt Đội, Sao, chương trình phát thanh măng non.
- Tổ chức thực hiện tốt việc đeo khăn quàng đỏ đối với đội viên.
Đeo khăn quàng đỏ đối với đội viên là một quy định bắt buộc đối với mỗi
đội viên khi tham gia các hoạt động Đội. Khăn quàng đỏ là một phần của lá cờ
Tổ quốc, màu đỏ tượng trưng cho lý tưởng cách mạng. Đeo khăn quàng đội viên
Thiếu niên Tiền Phong Hồ Chí Minh tự hào về Tổ quốc, về Đảng Cộng sản Việt
Nam, về Bác Hồ vĩ đại, về nhân dân Việt Nam anh hùng và nguyện phấn đấu trở
thành đoàn viên thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh.
Để tổ chức tốt nội dung này tôi đã chỉ đạo tổ chức Đoàn - Đội thực hiện
như sau:
+ Cho các em hiểu rõ mục đích, ý nghĩa của việc đeo khăn quàng đỏ trong
các hoạt động Đội. Hoạt động này được phối hợp với giáo viên. Cụ thể là trong
các buổi sinh hoạt Sao, các buổi sinh hoạt dưới cờ, các buổi sinh hoạt 15 phút
đầu giờ, trong các lớp dự bị đội viên để kết nạp Đội. Đối với các em đội viên thì
nội dung này được triển khai cụ thể trong các buổi sinh hoạt Đội.
Việc làm này là rất quan trọng bởi nó giúp cho các em hiểu rõ ý nghĩa của
chiếc khăn quàng. Qua đó, các em cảm thấy vinh dự, tự hào khi được được đeo
chiếc khăn quàng đỏ trên vai. Các em tự hào là những người đội viên Thiếu niên
12
tiền phong Hồ Chí Minh. Đối với các em nhi đồng thì cố gắng phấn đấu chăm
ngoan, học giỏi để trở thành những người đội viên tốt của Đội.
+ Hướng dẫn các em tháo, thắt khăn quàng đúng cách.
Liên hệ với Ban phụ trách nghĩa trang trình bày kế hoạch để Ban phụ
trách tạo điều kiện giúp đỡ trong quá trình thực hiện kế hoạch.
Triển khai đến toàn thể giáo viên chủ nhiệm lớp trong cuộc họp hội đồng,
ban chỉ huy Đội trong cuộc họp Ban chỉ huy Đội và toàn thể học sinh của trường
trong buổi lễ chào cờ.
Phân công giáo viên hướng dẫn học sinh viết bài cảm nghĩ về ngày truyền
thống Quân đội nhân dân Việt Nam 22/12.
13
Phối hợp cùng với chi đoàn, giáo viên phụ trách tổ chức cho các em thăm
viếng và quét dọn nghĩa trang. (Phụ lục 4)
Việc thăm viếng nghĩa trang liệt sĩ là một trong những hoạt động quan
trọng cần được tổ chức thường xuyên nhất là trong những ngày lịch sử trọng đại
của đất nước. Hoạt động này có ý nghĩa giáo dục to lớn bởi chính những việc
làm thiết thực của các em đối với những liệt sĩ, những người có công lao to lớn
trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc sẽ bồi đắp tình cảm, lòng kính yêu,
lòng biết ơn. Các em sẽ theo gương các thế hệ cha anh đi trước không ngừng
phấn đấu, học tập vươn lên để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
- Thăm gia đình thương binh liệt sĩ.
Nhân dân ta có rất nhiều truyền thống quý báu, một trong những truyền
thống quí báu đó là truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”. Việc tổ chức cho các
em thăm, giúp đỡ gia đình thương binh liệt sĩ, gia đình có công với cách mạng
có một ý nghĩa giáo dục to lớn và là một hoạt động thiết thực để giáo dục các
em. Việc này cần được thực hiện thường xuyên nhất là vào những ngày lễ lớn
của dân tộc. Bởi qua những việc làm tuy nhỏ của các em như thăm, tặng quà,
dọn nhà cửa, vườn tược nhưng nó thật sự lại rất thiết thực, thể hiện sự kính
trọng, lòng biết ơn của các em đối với những thế hệ cha anh đi trước.
Tôi đã thực hiện nội dung này cụ thể như sau:
Cùng với Đoàn, Đội đưa nội dung thăm gia đình thương binh liệt sĩ vào
Trần Văn Ơn; ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam 3/2, gắn với ngày này là
Bác Hồ kính yêu, Lê Thế Long - Bí thư đầu tiên của tỉnh Thanh Hóa; ngày thành
lập Đoàn 26/3, gắn với ngày này là Bác Hồ và những gương anh hùng liệt sĩ như
Võ Thị Sáu, Nguyễn Văn Trỗi, Nguyễn Bá Ngọc.... Mỗi tháng thì tổng phụ trách
căn cứ vào các ngày lễ lớn để đưa ra các nội dung tuyên truyền giáo dục cho phù
hợp. Nội dung tuyên truyền giáo dục cụ thể là:
- Ngày lễ đó là ngày gì? ý nghĩa của ngày đó ra sao?
- Những sự kiện trọng đại, những nhân vật lịch sử quan trọng liên quan
đến những ngày lễ này?
- Hành động thiết thực của các em để chào mừng các ngày này là gì?
Ví dụ: Trong tháng ba có một ngày lịch sử trọng đại đó là ngày thành lập
Đảng cộng sản Việt Nam 3/2.
Trong các buổi sinh hoạt Đội:
Đoàn - Đội sẽ lên kế hoạch tổ chức các hội thi nhỏ như thi “Đố em” với
nội dung câu hỏi là những hiểu biết sơ lược của các em về Đảng, về Bác Hồ; về
người Bí thư tỉnh ủy đầu tiên Lê Thế Long. Tổ chức cho các em thi kể chuyện
Bác Hồ, kể chuyện về gương các anh hùng liệt sĩ.
Trong sinh hoạt sao nhi đồng:
Đối với các em nhi đồng thì chỉ nên triển khai các nội dung đơn giản dễ
hiểu giúp các em dễ nhớ dễ thuộc. Ví dụ như đố em biết ngày 3/2 là ngày gì?
Các em có biết ai là người sáng lập ra Đảng Cộng sản Việt Nam không? ... đồng
thời cũng nêu ra những việc làm thiết thực các em cần thực hiện để lập thành
tích chào mừng.
Trong các buổi phát thanh măng non:
Đối với nội dung này tôi sẽ cùng với Tổng phụ trách Đội và đội phát
thanh măng non, ban chỉ huy liên đội cùng tìm đọc những bài báo, những quyển
sách, những mẩu chuyện ....nói về ngày lịch sử trọng đại này, về Bác Hồ kính
yêu, về các tấm gương anh hùng liệt sĩ tiêu biểu. Sau đó thống nhất lựa chọn
những nội dung phù hợp viết thành bài tuyên truyền rồi phát thanh nhân ngày
lịch sử trọng đại đó. (Phụ lục 5)
truyện lịch sử Việt Nam. Qua các bộ truyện tranh này, các nhân vật lịch sử Việt
Nam sẽ đến gần hơn với các em, khơi gợi niềm đam mê tìm hiểu của các em về
lịch sử dân tộc. Tác giả Nguyễn Quân xác định: Tư duy cao nhất là tư duy hình
tượng bởi mắt là cơ quan số một trong ngũ quan, khoảng 80% thông tin thu
nhận được hay các ký ức của con người cũng đều nhờ thị giác[3].
Chính vì lẽ đó nên nhà trường đã cùng Ban đại diện cha mẹ học sinh xây
dựng thư viện xanh với nhiều đầu sách. Trong đó nhà trường chú trọng mua
truyện tranh lịch sử để các nhân vật lịch sử dễ dàng đến với các em. Kiến thức
lịch sử được chuyển tải cho các em nhẹ nhàng dễ nhớ, dễ thuộc hơn.
Và để phát huy việc đọc sách của học sinh, tôi đã cùng chuyên môn tổ
chức “Ngày hội đọc sách” vào 23/4 với nhiều nội dung như: triển lãm, trưng bày
sách; Kể chuyện về những nhân vật lịch sử; hùng biện về việc đọc sách; Giới
thiệu sách mới. Và ngày hội đã thu hút sự quan tâm của nhiều học sinh từ khối 1
đến khối 5. (Phụ lục 5)
Từ những việc làm trên, các em đã hiểu, biết thêm nhiều nhân vật lịch sử.
Chính các nhân vật lịch sử ấy đã giáo dục cho các em lòng ngưỡng mộ, lòng tự
hào dân tộc, từ đó tăng thêm những hiểu biết của các em về những địa danh lịch
16
sử, những trận đánh, rút ra những bài học về tinh thần đoàn kết, tự lực tự cường
dựa vào sức mạnh lòng dân.
Biện pháp 5. Chỉ đạo thực hiện giáo dục truyền thống cho học sinh
thông qua việc tổ chức tham quan các di tích lịch sử.
Tổ chức giáo dục truyền thống cách mạng thông qua việc tổ chức cho các
em tham quan viện bảo tàng, các khu di tích lịch sử sẽ có tác dụng và hiệu quả
rất lớn trong hoạt động giáo dục. Bởi khi tham quan nơi đây các em các em sẽ
thấy tận mắt những hình ảnh, những hiện vật, tranh ảnh thực tế mà cha anh đã
làm để xây dựng và bảo vệ tổ quốc. Đó là những hình ảnh có thật chứ không
đơn thuần là những câu chuyện, những lời tuyên truyền nữa. Các em sẽ thấy
- Triển khai cho toàn thể giáo viên chủ nhiệm và các bộ phận liên quan
nắm bắt trong cuộc họp hội đồng sư phạm.
- Triển khai cụ thể về hình thức, mục đích ý nghĩa, nội dung của chuyến
tham quan; vận động học sinh tham gia thông qua các buổi sinh hoạt đầu tuần,
sinh hoạt chủ nhiệm, chương trình phát thanh măng non.
Bước 2: Tiến hành tham quan
- GV giới thiệu lý do, mục đích của buổi tham quan.
- Giới thiệu hướng dẫn viên (tại điểm tham quan)
- Hướng dẫn viên giới thiệu điểm tham quan.
Bước 3: Giao lưu văn nghệ
- Kết thúc buổi tham, GV có thể tổ chức trò chơi, câu đố, bài thơ,.. tạo sự
thoải mái, thư giãn cho các em.
Bước 4: Tổng kết, đánh giá
Nhận xét ý thức, thái độ của HS trong buổi tham quan và những bài học
rút ra sau buổi tham quan.
Việc tổ chức cho các em tham quan các di tích lịch sử, viện bảo tàng có ý
nghĩa giáo dục to lớn vì từ những gì các em quan sát được từ thực tế sẽ khơi
dậy tình cảm của các em, khơi dậy lòng biết ơn, tự hào của các em đối với
những thế hệ cha anh đi trước, hình thành ở các em niềm tự hào mình là người
Việt Nam anh hùng, là thế hệ kế tục sự nghiệp của cha anh. Từ đó hình thành ở
các em lòng yêu nước, tự hào về dân tộc Việt Nam anh dũng. Các em sẽ cố gắng
học tập, vươn lên để xứng đáng với thế hệ cha anh đi trước. Sẵn sàng hy sinh khi
đất nước bị xâm lược để bảo vệ những thành quả mà cha anh đã tốn biết bao
xương máu để xây dựng và bảo vệ.
Biện pháp 6. Chỉ đạo thực hiện giáo dục truyền thống cho học sinh
thông qua việc phối hợp với các lực lượng trong và ngoài nhà trường.
a.
* Về hoạt động Đội thiếu niên, nhi đồng:
Tổng phụ trách cần bám sát chủ đề, chủ điểm của hội đồng Đội huyện,
nhà trường đề ra để xây dựng kế hoạch phù hợp cho từng thời điểm, đồng thời
duy trì việc tổ chức thực hiện từ các chi đội, liên đội một cách thường xuyên.
Cần gắn thi đua của lớp với thi đua của giáo viên. Vì ở bậc tiểu học mỗi thầy cô
là một anh chị phụ trách và cũng là người trực tiếp chỉ đạo việc thực hiện mọi
hoạt động của lớp. Hoạt động của sao nhi đồng ở các lớp 1,2,3, Tổng phụ trách
cần triển khai đến từng giáo viên chủ nhiệm. Ngoài ra, để nâng cao một số kĩ
năng sinh hoạt sao, tổng phụ trách cần có kế hoạch phân bổ mỗi lớp một thành
viên trong ban chỉ huy liên đội, phụ giúp cho giáo viên chủ nhiệm trong các buổi
sinh hoạt sao. Ngoài ra để các hoạt động phong trào của nhà trường thực hiện
một cách đồng bộ và gặp nhiều thuận lợi cần có sự phối hợp tích cực của các
ban ngành đoàn thể như : Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh, Đoàn thanh
niên, Công đoàn.
b. Ngoài nhà trường
Để việc phát triển năng khiếu, yếu tố về cộng đồng xã hội, truyền thống
yêu nước của dân tộc cho các em một cách thường xuyên. Nhà trường cần phối
hợp với chính quyền địa phương, chi đoàn thanh niên các khu phố, tổ chức cho
các em tham gia một số hoạt động nhóm ca khúc hồng, công trình măng non làm
sạch đẹp đường phố, chăm sóc người có công, di tích lịch sử địa phương…cũng
như nhờ cựu chiến binh nói chuyện truyền thống trong các ngày lễ lớn như 30/4
và 22/12.
Giáo viên chủ nhiệm nên chú trọng việc thành lập các nhóm học tập theo
từng khu vực khu phố nhằm nắm bắt kịp thời những thông tin về sự chuyên cần
hay các biểu hiện tiêu cực của từng cá nhân học sinh. Từ đó có biện pháp phối
hợp với phụ huynh học sinh quản lý các em tốt hơn.
4. Hiệu quả của sáng kiến
19
tốt công tác giáo dục truyền thống trong thời gian các em còn ngồi trên ghế nhà
trường. Xuất phát từ thực tiễn, trong những năm qua, tôi đã nghiên cứu và tìm ra
những biện pháp hữu hiệu nhất nhằm giáo dục truyền thống cho học sinh thông
qua những hoạt động ngoài giờ lên lớp. Trong 2 năm thực hiện (Từ năm học
2016-2017 đến năm học 2017-2018) đã thu nhận được những kết quả đáng
mừng. Những gì mà các em lĩnh hội được hôm nay đều là những hoạt động mà
chính các em được tham gia thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp
như: hoạt động Đội, Sao; tham quan di tích lịch sử; học từ chính những biểu
bảng trang trí trong lớp, trong trường,…tất cả đều là những hoạt động sát thực,
gần gũi nhất với các em. Những hoạt động mang tính trực quan sinh động đã tạo
ra sự đam mê, rung động mạnh mẽ đến trái tim non trẻ. Sau thời gian áp dụng
20
sáng kiến kinh nghiệm, tất cả giáo viên, học sinh cho đến phụ huynh học sinh
đều đã thay đổi nhận thức và thấy rằng đây là việc làm mà các nhà trường cần
phải quan tâm, chú trọng. Từ việc quan tâm đến giáo dục truyền thống, học sinh
của trường đã trở nên mạnh dạn, tự tin, sống có trách nhiệm, đoàn kết và luôn có
ý thức trong rèn luyện, học tập. Nếu chúng ta giáo dục truyền thống cho học
sinh một cách thường xuyên thì chắc chắn thế hệ trẻ ngày mai sẽ là những người
có ích cho xã hội, biết yêu quê hương đất nước, sẵn sàng cống hiến vì sự trường
tồn của dân tộc.
2. Kiến nghị
Qua quá trình thực hiện đề tài trên tôi có những kiến nghị như sau:
- Đối với các cấp quản lý giáo dục: Cần khuyến khích các nhà trường tăng
cường giáo dục truyền thống cho học sinh thông qua hoạt động giáo dục ngoài
giờ lên lớp.
- Đối với các nhà trường: Cần quan tâm giáo dục truyền thống cho học
sinh thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp. Trang bị đầy đủ các cơ sở
vật chất, điều kiện để tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên lớp thành công. Tăng