ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

DƢƠNG THỊ YÊN

QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ GIÁO DỤC TRUNG HỌC PHỔ
THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KON TUM

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ
Mã số: 60.34.04.10

Đà Nẵng - 2019


Công trình đƣợc hoàn thành tại
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ, ĐHĐN

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. NINH THỊ THU THỦY

Phản biện 1: GS.TS. TRƢƠNG BÁ THANH
Phản biện 2: PGS.TS. NGUYỄN THỊ MINH HIỀN

Luận văn đƣợc bảo vệ trƣớc Hội đồng chấm Luận văn tốt nghiệp
Thạc sĩ Quản lý kinh tế họp tại Trƣờng Đại học Kinh tế, Đại học Đà
Nẵng vào ngày 7 tháng 9 năm 2019

Có thể tìm hiểu luận văn tại:
- Trung tâm Thông tin-Học liệu, Đại học Đà Nẵng
- Thƣ viện trƣờng Đại học Kinh tế, ĐHĐN




2
2011), số cơ sở giáo dục đào tạo tăng thêm 80 cơ sở. Tỷ lệ huy động
học sinh các cấp trong độ tuổi hàng năm tăng, đảm bảo tỷ lệ huy
động theo kế hoạch phát triển. Tỷ lệ huy động học sinh THCS tăng
9,7% tỷ lệ huy động học sinh THPT tăng 12,9%.
Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đạt đƣợc, nền giáo
dục nƣớc ta nói chung và tỉnh Kon Tum nói riêng vẫn còn đối mặt
với những khó khăn, yếu kém nhƣ: Chất lƣợng và khâu quản lý nhà
nƣớc về giáo dục, đào tạo, việc đào tạo nguồn nhân lực của hệ thống
giáo dục chƣa đáp ứng đƣợc nhu cầu của đổi mới kinh tế. Chất lƣợng
giáo dục chƣa đáp ứng đƣợc yêu cầu phát triển nguồn nhân lực của
địa phƣơng; tại các vùng có điều kiện kinh tế xã hội đặc biệt khó
khăn số học sinh bỏ học cao đặc biệt rơi vào học sinh trung học phổ
thông , trong khi đó giáo dục phổ thông giữ vị trí nền tảng trong hệ
thống giáo dục đào tạo. Xuất phát từ thực tiễn nêu trên, tôi đã chọn
đề tài “Quản lý nhà nước về giáo dục phổ thông trên địa bàn tỉnh
Kon Tum” làm hƣớng nghiên cứu đề tài nhằm góp phần làm sáng tỏ
những tồn tại yếu kém và đƣa ra các giải pháp góp phần làm hoàn
thiện cho hệ thống giáo dục.
2. Mục tiêu nghiên cứu
2.1. Mục tiêu tổng quát
Nghiên cứu xác lập những cơ sở khoa học và thực tiễn nhằm
đề xuất giải pháp hoàn thiện công tác quản lý nhà nƣớc về giáo dục
phổ thông trên địa bàn tỉnh Kon Tum
2.2. Mục tiêu cụ thể
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý nhà nƣớc về giáo
dục phổ thông
- Đánh giá thực trạng Quản lý nhà nƣớc về giáo dục trung
học phổ thông trên địa bàn tỉnh Kon Tum; chỉ ra những thành

dục THPT trên địa bàn tỉnh Kon Tum giai đoạn 2014-2018, tầm nhìn


4
2025.
5. Phƣơng pháp nghiên cứu
5.1. Phương pháp thu thập số liệu
Dữ liệu thứ cấp: Đƣợc thu thập 5 năm gần đây 20142018, gồm:
Dữ liệu sơ cấp: Đƣợc thực hiện bằng phƣơng pháp điều tra,
khảo sát. Tác giả sẽ tiến hành phát phiếu khảo sát để lấy ý kiến của
các cán bộ, giáo viên về thực trạng QLNN về giáo dục THPT trên
địa bàn tỉnh Kon Tum. Theo đó, tác giả sẽ khảo sát 20 cán bộ/ giáo
viên tại 10 trƣờng THPT công lập trên địa bàn tỉnh Kon Tum.
5.2. Phương pháp phân tích
- Phương pháp phân tích, tổng hợp
- Phương pháp thống kê, so sánh
6. Ý nghĩa khoa học của đề tài
Đề tài luận văn góp phần hệ thống hóa, làm sáng tỏ cơ sở lý
luận quản lý nhà nƣớc về Giáo dục THPT; Đánh giá hiện trạng quản
lý nhà nƣớc về Giáo dục THPT; Đồng thời, đƣa ra các giải pháp
nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nƣớc về GD THPT trên địa
bàn tỉnh Kon Tum.
Kết quả nghiên cứu của luận văn có giá trị tham khảo trong
học tập, nghiên cứu và hoạch định, thực thi chính sách quản lý nhà
nƣớc về giáo dục THPT.
7. Sơ lƣợc tài liệu chính sử dụng trong nghiên cứu
1. Giáo trình “Quản lý kinh tế” của GS.TS Phan Huy
Đƣờng năm 2015, Nhà Xuất bản Đại học Quốc gia Hà
Nội.
2. Giáo trình “Quản lý nhà nƣớc về kinh tế” Của Đỗ

dục trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh Kon Tum


6
CHƢƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC
VỀ GIÁO DỤC PHỔ THÔNG
1.1. KHÁI QUÁT VỀ GIÁO DỤC PHỔ THÔNG VÀ QUẢN LÝ
NHÀ NƢỚC VỀ GIÁO DỤC PHỔ THÔNG:
1.1.1. Khái niệm, vai trò của giáo dục phổ thông
Giáo dục phổ thông là cấp học có vai trò quan trọng đặc biệt,
là nền tảng văn hóa của một quốc gia, tƣơng lai của một dân tộc và là
cơ sở tiền đề cơ bản cho giáo dục thƣờng xuyên, liên tục, suốt đời
của mọi cá nhân.
1.1.2. Đặc điểm của giáo dục trung học phổ thông
Giáo dục trung học phổ thông đƣợc thực hiện cho học sinh
trong độ tuổi từ 15 đến 18 tuổi có bằng tốt nghiệp THCS trong 03
cấp học, từ lớp 10 đến lớp 12.
Chƣơng trình giáo dục THPT là một bộ phận của chƣơng
trình giáo dục phổ thông – một thành tố quan trong bậc nhất quyết
định đến việc hình thành và phát triển nhân cách cho thế hệ trẻ trƣớc
khi bƣớc vào thực tiễn cuộc sống hoặc bƣớc vào giai đoạn giáo dục
nghề nghiệp.
1.1.3. Khái niệm quản lý nhà nƣớc về giáo dục phổ thông
a. Khái niệm quản lý
Quản lý là sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý lên đối
tƣợng quản lý nhằm chỉ huy, điều hành, hƣớng dẫn các quá trình xã
hội và hành vi cá nhân hƣớng đến mục đích hoạt động chung và phù
hợp với quy luật khách quan.
b. Quản lý nhà nước

cơ bản để thực hiện có kết quả những mục tiêu, chỉ tiêu, nhiệm vụ
đó.


8
1.2.2. Tổ chức thực hiện các văn bản pháp luật về giáo
dục THPT
Ngoài Luật Giáo dục (2005) quy định chung cho tất cả các
cấp học đƣợc đào tạo, Trung ƣơng cũng đã ban hành nhiều văn bản
pháp luật chỉ áp dụng cho cấp THPT nhƣ: Các kế hoạch, quy chế
tuyển sinh, Quyết định, công văn, chƣơng trình, chỉ thị về phát triển
giáo THPT.
Để đánh giá đƣợc việc tổ chức thực hiện các văn bản đạt hay
không đạt: Tùy thuộc vào loại văn bản triển khai (hàng năm hoặc
theo giai đoạn), các trƣờng sẽ báo cáo về Sở GDĐT, sau đó Sở sẽ
kiểm tra, đánh giá lại báo cáo với UBND tỉnh.
1.2.3. Quản lý và phát triển nguồn nhân lực giáo dục
THPT
Quản lý nguồn nhân lực giáo dục THPT là sự tác động của
ngƣời quản lý trƣờng lên đội ngũ làm việc gồm tuyển chọn, sử dụng,
phát triển, động viên, tạo những điều kiện thuận lợi để các cá nhân
và nhóm hoạt động có hiệu quả nhằm đạt đƣợc mục tiêu của tổ chức
cao nhất và sự bất mãn ít nhất của cán bộ, giáo viên, công nhân viên
trong nhà trƣờng để đạt đƣợc mục tiêu giáo dục chung.
1.2.4. Đầu tƣ cơ sở vật chất cho giáo dục THPT
Nguồn kinh phí đầu tƣ CSVC: Nguồn vốn Ngân sách Trung
ƣơng hỗ trợ khoảng từ nguồn vốn dự phòng trái phiếu Chính phủ;
nguồn ngân sách của tỉnh để đầu tƣ CSVC, TBDH; thực hiện lồng
ghép chƣơng trình mục tiêu quốc gia (Chƣơng trình xây dựng nông
thôn mới, Chƣơng trình giảm nghèo bền vững), Đề án kiên cố hóa

lƣợng giáo dục ở cơ sở giáo dục; Thực hiện nhiệm vụ giải quyết
khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực giáo dục theo quy định của pháp luật
về khiếu nại, tố cáo.


10
1.3. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN QUẢN LÝ NHÀ
NƢỚC VỀ GIÁO DỤC TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
1.3.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của địa phƣơng
1.3.2. Tổ chức bộ máy và phân cấp trong quản lý giáo
dục trung học phổ thông
1.3.3. Tình hình ứng dụng khoa học công nghệ trong
quản lý
1.4. KINH NGHIỆM QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ GIÁO DỤC
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
1.4.1. Kinh nghiệm của một số quốc gia
a. Trung Quốc
b. Hàn Quốc
1.4.2. Kinh nghiệm của một số địa phƣơng
a. Đăk Lăk
b. Đăk Nông
KẾT LUẬN CHƢƠNG 1
CHƢƠNG 2
THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ GIÁO DỤC
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KON
TUM
1.1. KHÁI QUÁT ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ, XÃ HỘI
CỦA TỈNH KON TUM
2.1.1. Về tự nhiên
Kon Tum là tỉnh miền núi vùng cao, biên giới, nằm ở phía

chức thực hiện kế hoạch, chương trình, chính sách phát triển giáo
dục THPT trên địa bàn tỉnh Kon Tum


12
2.2.2. Thực trạng tổ chức thực hiện các văn bản pháp
luật về giáo dục THPT
- Thực hiện CT- SGK THPT: Sở Giáo dục và Đào tạo đã có
công văn số 971/CV-SGDĐT ngày 15/9/2009 hƣớng dẫn các trƣờng
trực thuộc và các Phòng Giáo dục và Đào tạo thực hiện kế hoạch dạy
học 37 tuần cho cả năm học.
- Triển khai dạy học 2 buổi/ ngày ở tất cả các trƣờng PT
DTNT và tổ chức dạy giãn tiết, dạy phụ đạo.
- Tất cả các trƣờng THPT đều dạy học tự chọn theo sự
hƣớng dẫn và quan điểm chỉ đạo của Sở Giáo dục tỉnh Kon Tum.
Bảng 2.4: Tổng hợp ý kiến của cán bộ, giáo viên về công tác tổ
chức thực hiện các văn bản pháp luật về giáo dục THPT trên địa
bàn tỉnh Kon Tum
2.2.3 Thực trạng quản lý và phát triển nguồn nhân lực
giáo dục THPT
- Giáo viên trƣờng THPT phải có đủ các tiêu chuẩn về phẩm
chất, đạo đức, trình độ chuyên môn và sức khỏe theo quy định của
Luật giáo dục và Điều lệ trƣờng phổ thông.
- Nhiệm vụ và quyền của giáo viên, cán bộ, nhân viên:
Công tác phát triển chuyên môn cho đội ngũ cán bộ quản lý
và giáo viên cũng đƣợc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh đặc biệt quan
tâm với nhiều hoạt động tập huấn, bồi dƣỡng nâng cao trình độ
chuyên môn nghiệp vụ đƣợc tổ chức hàng năm.
Bảng 2.6: Tổng hợp ý kiến của cán bộ, giáo viên về quản lý và phát
triển nguồn nhân lực giáo dục THPT trên địa bàn tỉnh Kon Tum

2.2.6. Thực trạng quản lý chất lƣợng giáo dục THPT
Công tác quản lý QLGD các trƣờng THPT công lập trên địa
bàn tỉnh Kon Tum chủ yếu đƣợc thực hiện bằng cách tăng cƣờng


14
công tác thanh tra, kiểm tra hoạt động dạy học, giáo dục tại các
trƣờng nhằm ngăn ngừa hiện tƣợng tiêu cực, chạy theo thành tích, lợi
nhuận, không thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ giáo dục.
Ngoài các cuộc thanh tra, kiểm tra định kỳ, Sở GD&ĐT Kon
Tum còn tiến hành kiểm tra đột xuất một số trƣờng để bổ sung thông
tin quản lý, đánh giá hoạt động của các trƣởng THPT.
Bảng 2.16: Số lượng cuộc thanh tra, kiểm tra thực hiện
pháp luật về giáo dục THPT trên địa bàn tỉnh Kon Tum
Bảng 2.17: Công tác thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra thực
hiện pháp luật về giáo dục trên địa bàn tỉnh Kon Tum
Bảng 2.18: Tổng hợp ý kiến của cán bộ, giáo viên về kiểm tra,
giám sát việc thực hiện pháp luật về giáo dục THPT trên địa bàn
tỉnh Kon Tum
Nhìn chung, công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát về công
tác giáo dục THPT trên địa bàn tỉnh Kon Tum đƣợc tiến hành thƣờng
xuyên, công khai, chuyên nghiệp, theo đúng chủ trƣơng, chỉ đạo của
Bộ Giáo dục và Đào tạo. Tuy nhiên, hình thức thanh tra, kiểm tra
chƣa thực sự đa dạng, chủ yếu là định kỳ, ít có thanh tra, kiểm tra đột
xuất nên không thể phát hiện kịp thời sai sót.
2.3. ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ GIÁO
DỤC TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI TỈNH KON TUM
2.3.1. Những thành công
+ Việc xây dựng, ban hành các văn bản pháp lý hành chính
nhà nƣớc của các cấp QLNN với hệ thống trƣờng THPT tại Kon

- Chất lƣợng giáo dục mặc dù đã đƣợc nâng lên, nhƣng chƣa
đáp ứng yêu cầu của sự phát triển.
- Công tác thanh tra, giám sát chƣa có tính chọn lọc, còn
mang tính đồng loạt, chƣa chấn chỉnh và phát hiện kịp thời các sai
sót.


16
2.3.3. Nguyên nhân của những hạn chế
- Nguyên nhân chủ quan: trình độ quản lý giáo dục chƣa theo
kịp với thực tiễn và nhu cầu phát triển kinh tế xã hội của địa phƣơng.
Cơ chế quản lý ngành giáo dục - đào tạo chƣa hợp lý.
+ Do đặc thù của một tỉnh miền núi nên quy mô trƣờng lớp
còn ít, vẫn còn tồn tại lớp ghép, trƣờng nhiều cấp học nên.
+ Bộ phận quản lý nhà nƣớc đối với các trƣờng THPT chƣa
đƣợc phân công nhiệm vụ rõ ràng, chƣa thực sự quan tâm đến công
tác quản lý các trƣờng THPT.
+ Do là một tỉnh miền núi, điều kiện kinh tế còn nhiều khó
khăn, cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin cũng kém phát triển và chƣa
đƣợc đầu tƣ nhiều và đồng bộ.
- Nguyên nhân khách quan:
+ Giáo dục - đào tạo nƣớc ta chịu sức ép rất lớn về nhu cầu
học tập ngày càng tăng do dân số và trình độ dân trí tăng.
+ Tỉnh Kon Tum có địa bàn rộng, chia cắt; dân cƣ phân tán
nhiều cụm làng, thôn nên vì vậy việc đi lại của học sinh, việc kiểm
tra chỉ đạo không thuận lợi (nhất là mùa mƣa).
+ Việc cải cách các thủ tục hành chính về giáo dục còn chậm
trễ. Việc đổi mới trong quản lý tài chính, sử dụng lao động , chính
sách tiền lƣơng....
+ Một bộ phận giáo viên kỹ năng dạy học yếu, chƣa đáp ứng

Thứ hai, QLNN về giáo dục THPT đảm bảo bình đẳng giữa
các dân tộc, của dân, do dân và vì dân


18
Thứ ba, QLNN về giáo dục THPT đảm bảo đáp ứng được
các yêu cầu xã hội và mỗi cá nhân, tiến tới một xã hội học tập
Thứ tư, QLNN về giáo dục THPT đảm bảo chất lượng tốt
nhất trong điều kiện nguồn lực còn hạn chế
3.1.3. Định hƣớng hoàn thiện công tác quản lý nhà nƣớc
về giáo dục trung học phổ thông tại tỉnh Kon Tum
- Nâng cao năng lực cho CBQL nhà trƣờng và các cấp quản
lý GD.
- Đánh giá và tổ chức bồi dƣỡng GV theo chuẩn nghề
nghiệp.
- Tiếp tục đào tạo trình độ thạc sỹ cho cán bộ QLGD để tăng
cƣờng năng lực QL giáo dục.
- Tổ chức đánh giá cán bộ QLGD theo chuẩn; tổ chức tập
huấn, bồi dƣỡng cho cán bộ quản lý giáo dục.
- Ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin vào công tác quản
lý và giảng dạy.
3.2. MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN
LÝ NHÀ NƢỚC VỀ GIÁO DỤC TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
TẠI TỈNH KON TUM
3.2.1. Hoàn thiện kế hoạch, chƣơng trình, chính sách
phát triển giáo dục THPT
a. Nội dung giải pháp
UBND tỉnh Kon Tum cần xây dựng quy hoạch, kế hoạch
phát triển cụ thể và khả thi, công khai quy hoạch, kế hoạch và chính
sách, tạo điều kiện cho các nhà đầu tƣ tiếp cận cơ hội, chính sách ƣu

triển của sự nghiệp giáo dục, đào tạo.
3.2.3. Hoàn thiện công tác quản lý và phát triển nguồn
nhân lực giáo dục THPT
a. Nội dung giải pháp


20
Công tác quản lý, phát triển nguồn nhân lực giáo dục THPT
theo định hƣớng và chỉ đạo của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Kon
Tum cũng nhƣ Bộ Giáo dục và đào tạo.
Đảm bảo việc quản lý và phát triển nguồn nhân lực hiệu quả,
cung cấp nguồn nhân lực chất lƣợng cao cho giáo dục.
b. Cách thức thực hiện
Đổi mới phƣơng thức quản lý hƣớng tới tăng cƣờng tự chủ
và tự chịu trách nhiệm của cơ sở kết hợp tăng cƣờng công tác thanh
tra và kiểm định chất lƣợng giáo dục.
Đổi mới tƣ duy quản lý giáo dục theo hƣớng giáo dục là một
ngành không chỉ đóng vai trò công ích mà còn cung cấp dịch vụ giáo
dục đáp ứng nhu cầu của xã hội.
Rà soát sắp xếp lại cơ cấu tổ chức bộ máy, biên chế của
trƣờng theo Luật giáo dục và điều lệ nhà trƣờng, sao cho phù hợp với
chức năng nhiệm vụ hiện tại cũng nhƣ đảm bảo phát triển trong
những năm tới.
3.2.4. Tăng cƣờng đầu tƣ cơ sở vật chất cho giáo dục
THPT
a. Nội dung giải pháp
Tập trung phát triển và chủ động tài chính để tự đầu tƣ thêm
cơ sở vật chất cho các trƣờng.
Sử dụng kinh phí do Nhà nƣớc cấp và tự chủ của trƣờng để
đầu tƣ mua sắm cơ sở vật chất cho giáo dục THPT một cách khoa

3.2.6. Tăng cƣờng quản lý chất lƣợng giáo dục THPT
a. Nội dung giải pháp
Quản lý, kiểm định chất lƣợng các trƣờng THPT phải đƣợc
đƣa lên đầu tiên khi kiểm tra, công khai kết quả quản lý sau khi đã
đánh giá ngoài.


22
Thực hiện quản lý chất lƣợng giáo dục theo đúng quan điểm
của Sở giáo dục và Đào tạo Kon Tum và Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Chủ động đào tạo, bồi dƣỡng nguồn lực cho giáo dục để đảm
nhiệm tốt công tác quản lý chất lƣợng giáo dục THPT.
b. Cách thức thực hiện
Cần thực hiện khách quan quá trình quản lý, kiểm định
xuyên suốt từ hoạt động tự đánh giá, khảo sát tại chỗ của đồng
nghiệp và quyết định công nhận chất lƣợng của cơ quan QLNN.
UBND tỉnh cần đƣa ra kế hoạch phân tích chính sách, chú
trọng việc kiểm tra thực hiện chính sách tại các địa phƣơng, không
chỉ dựa vào công tác kiểm tra – giám sát của Hội đồng nhân dân tỉnh.
Kiểm tra, rà soát và kiểm định chất lƣợng đối với các trƣờng
THPT.
Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Kon Tum cần thiết lập, kiện
toàn bộ phận kiểm định chất lƣợng giáo dục các trƣờng, có biện pháp
tăng cƣờng năng lực triển khai và điều phối
3.2.7. Đẩy mạnh công tác kiểm tra, giám sát việc thực
hiện pháp luật về giáo dục THPT
a. Nội dung giải pháp
Đa dạng hóa nội dung và hình thức kiểm tra và tăng cƣờng
thanh tra, kiểm tra.
b. Cách thức thực hiện

trọng với những đặc thù riêng có, trong đó có giáo dục THPT. Do đó,
hơn bao giờ hết, công tác quản lý nhà nƣớc về giáo dục tại các
trƣờng THPT lại càng quan trọng và cần sự chung tay, phối hợp của
tất cả các thành phần, lực lƣợng trong xã hội. Kon Tum là một trong
những tỉnh miền núi của nƣớc ta, có điều kiện kinh tế - xã hội vẫn