1. MỞ ĐẦU
1.1. Lí do chọn đề tài:
Trẻ em là hạnh phúc của gia đình, là tương lai của dân tộc, việc bảo vệ chăm sóc - giáo dục trẻ không chỉ là trách nhiệm của mỗi gia đình mà của toàn
xã hội... Việc chăm sóc giáo dục trẻ ngay từ những tháng năm đầu của cuộc đời
là một việc làm hết sức cần thiết và vô cùng quan trọng. Đối với trẻ việc đi học,
đến trường mầm non là một bước ngoặt lớn, ở đó trẻ được học được chơi với
các bạn, được cô chăm sóc và giáo dục một cách khoa học. Mong muốn của các
cô là làm sao để giúp trẻ phát triển một cách toàn diện về thể chất, ngôn ngữ,
nhận thức, thẩm mỹ và tình cảm xã hội và đặc biệt là khâu giáo dục lễ giáo..
Việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ngay từ tấm bé phải được kết hợp chặt chẽ giữa
gia đình, nhà trường và toàn xã hội để giúp trẻ phát triển hài hòa, cân đối là một
trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của trường mầm non.
Thực tế trong quá trình giáo dục lễ giáo cho trẻ mầm non, các nhiệm vụ
giáo dục được giáo viên hoàn thành bằng các hình thức khác nhau. Các hình
thức tổ chức lồng ghép trong các hoạt động trong ngày còn đơn điệu, chưa
phong phú, chưa kích thích được trí tò mò tính tích cực của trẻ, chưa nâng
cao được vai trò của việc giáo dục lấy trẻ làm trung tâm. Ngoài ra giáo viên
chưa chú ý hướng đến việc giáo dục trí tuệ, cảm xúc, điều khiển hành vi ở
trẻ, giúp trẻ hiểu được ý nghĩa của nhiệm vụ do giáo viên đề ra và tích cực
vượt qua khó khăn xuất hiện trong hoạt động của mình. Nên trong các hoạt
động sự tập trung chú ý trẻ chưa cao, trẻ chưa thực sự hứng thú trong giờ
học, số trẻ nhút nhát chưa mạnh dạn khi thực hiện bài tập, trẻ ít được giao
tiếp với bạn bè, với cô trong giờ học. Bên cạnh đó ông bà, cha mẹ trẻ ai cũng
mong muốn làm sao để con cháu mình ngoan, biết vâng lời người lớn, đặc biệt
là các bậc cha mẹ có con chuẩn bị vào lớp một, nhưng còn lúng túng trong
phương pháp giáo dục cho trẻ đúng mực, một phần không nhỏ các bậc phụ
huynh nuông chiều con một cách thái quá, chỉ lo đến việc đáp ứng mọi nhu cầu,
đòi hỏi của trẻ mà chưa quan tâm đến việc tìm ra các biện pháp giáo dục thói
quen theo những chuẩn mực đạo đức dù là rất nhỏ và đơn giản ngay từ khi trẻ
còn bé, chính điều đó sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến việc giáo dục trẻ trong
những giai đoạn tiếp theo.

tìm tòi khám phá.
- Phương pháp nghiên cứu lí luận:
+ Chăm sóc giáo dục mẫu giáo và hướng dẫn thực hiện.
+ Tổ chức hoạt động giáo dục lễ giáo cho trẻ MN theo hướng tích hợp CĐ
+ Hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục mầm non
- Phương pháp thực hành, trải nghiệm
2. NỘI DUNG
2.1. Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm
Đối với trẻ em, việc giáo dục lễ giáo giúp trẻ có những hành vi, cách ứng
xử đúng với mọi người xung quanh. Để hình thành cho trẻ những cơ sở đầu tiên
2


về nhân cách con người, giáo viên phải giúp trẻ thực hiện những hành vi văn
minh trong cuộc sống hàng ngày, đó là nề nếp thói quen và những hành vi chuẩn
mực thông qua các hoạt động: làm quen với toán, giáo dục thể chất, giáo dục âm
nhạc, làm quen với tác phẩm văn học, khám phá khoa học, làm quen chữ cái và
hoạt động vui chơi... đó là cơ sở tiền đề cho việc rèn luyện hành vi và thói quen
đạo đức: Trẻ biết nhường nhịn, biết quan tâm giúp đỡ mọi người, biết yêu thích
và giữ gìn cái đẹp, thông minh, ham hiểu biết, thích tìm tòi khám phá thế giới
xung quanh, hình thành một số kĩ năng cơ bản: nhẹ nhàng, khéo léo, biết nhận
lỗi, xin lỗi...
Do đặc điểm của trẻ mầm non dễ nhớ, mau quên, hay bắt trước nên làm thế
nào để việc giáo dục lễ giáo có hiệu quả. Là giáo viên mầm non tôi thấy việc
giáo dục lễ giáo cần được tiến hành càng sớm càng tốt. Tuy nhiên kết quả của
việc giáo dục lễ giáo cho trẻ tại lớp chưa cao, trẻ vẫn còn nói những câu cụt, vẫn
có những hành vi chưa văn minh... Chính vì vậy tôi đã mạnh dạn chọn nghiên
cứu đề tài “ Một số biện pháp nâng cao hiệu quả trong việc giáo dục lễ giáo
cho trẻ 5 - 6 tuổi”
2.2. Thực trạng của vấn đề khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:

yếu được lồng ghép tích hợp vào các hoạt động.
- Giáo viên chưa phát huy hết khả năng sáng tạo khi lựa chọn phương pháp
và hình thức tổ chức sao cho phong phú, giúp lôi cuốn sự tập trung, hứng thú và
sự chủ động, tích cực tham gia vào hoạt động trải nghiệm của trẻ nên kết quả
giáo dục chưa cao.
c. Kết quả của thực trạng trên.
Từ thực tế trên dẫn đến kết quả giáo dục thể chất cho trẻ như sau:
STT

CÁC KỸ NĂNG

TỔNG
SỐ

ĐẠT YÊU CẦU

Số trẻ

CHƯA ĐẠT
YÊU CẦU

Tỷ lệ Số trẻ Tỷ lệ

1

Trẻ biết chào hỏi lễ phép

30

20


67%

10

33%

4

Biết giữ gìn, sắp xếp đồ chơi theo quy định

30

21

70
%

9

30
%

5

Biết nhường nhịn giúp đỡ bạn

30

21


31%

Trong quá trình thực hiện tôi quan sát, ghi chép đầy đủ và đánh giá chất
lượng khảo sát, kết quả như sau:
- Số trẻ đạt yêu cầu chiếm 69%,
- Số trẻ chưa đạt yêu cầu chiếm 31%

4


Từ kết quả trên, là một giáo viên mầm non được nhà trường phân công chủ
nhiệm lớp 5 - 6 tuổi. Tôi luôn trăn trở, suy nghĩ làm sao để trẻ có nền móng
vững chắc ngay từ nhỏ, tôi đã tích cực tìm tòi, học hỏi để luôn sáng tạo, đổi mới
cách tổ chức các hoạt động cho trẻ, tạo cơ hội tốt nhất để trẻ được tham gia vào
các hoạt động nhằm giáo dục lễ giáo cho trẻ, và tìm ra biện pháp giúp trẻ 5- 6
tuổi giáo dục lễ giáo đạt kết quả cao hơn.
2.3. Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề:
2.3.1. Các giải pháp:
- Xác định những kỹ năng giáo dục lễ giáo cho trẻ.
- Giáo dục lễ giáo thông qua tiết học.
- Giáo dục lễ giáo thông qua hoạt động góc
- Giáo dục lễ giáo ở mọi lúc mọi nơi
- Khích lệ nêu gương
- Xây dựng lễ giáo, góc tuyên truyền
- Phối hợp với các bậc phụ huynh
2.3.2. Các biện pháp:
* Biện pháp 1: Xác định những kỹ năng cơ bản cần giáo dục lễ giáo cho trẻ
- Ngay từ đầu năm học tôi đã xây dựng kế hoạch giáo dục lễ giáo, xác
định những kỹ năng cơ bản cần giáo dục lễ giáo cho trẻ

+ Kỹ năng biết nhường nhịn giúp đỡ bạn:
Hình thành cho trẻ thói quen biết quan tâm yêu thương chia xẻ, nhường
nhịn, giúp đỡ các bạn khi cần thiết, giúp đỡ cô giáo khi cần, không tranh giành
với bạn đồ dùng đồ chơi…
*Biện pháp 2: Giáo dục lễ giáo thông qua tiết học
Lồng nội dung giáo dục lễ giáo vào các môn học có nhiều ưu thế nhằm
hình thành cho trẻ những thói quen, hành vi có văn hoá.
Ví dụ: Qua giờ làm quen với tác phẩm văn học. Đề tài thơ: phải là hai tay
Tôi cho trẻ đàm thoại:
Bên mẹ bé băn khoăn điều gì?
Mẹ giải thích cho bé như thế nào?
Khi đưa tăm thì bé phải đưa như thế nào?
Tại sao bé lại phải đưa bằng hai tay?
Với lời thơ trong sáng, mượt mà, tình cảm. Nội dung của bài thơ giáo dục trẻ
một cách nhẹ nhàng, tự nhiên thói quen lễ phép và hiếu thảo với ông bà cha mẹ.
+ Qua giờ khám phá khoa học "Một số loại hoa".
Cô giáo có thể đàm thoại: Hoa gì? Đặc điểm màu sắc, mùi vị của hoa ? Hoa
có ích lợi như thế nào?
6


Muốn có nhiều bông hoa đẹp chúng ta phải làm gì? Qua đó giáo dục trẻ
biết chăm sóc cây: Bắt sâu, nhổ cỏ, không bẻ cành ngắt lá cây...
+ Đối với giờ học phát triển thể chất:
Cô giáo dục trẻ thường thể dục đều đặn giúp cơ thể khoẻ mạnh, trong lúc
tập các con không chen lấn, không xô đẩy nhau, biết phối hợp với nhau để hoàn
thành nhiệm vụ cô giáo giao...
+ Đối với giờ học tạo hình: Đề tài: "Vẽ phương tiện giao thông đường bộ".
Cô có thể đàm thoại.
Kể tên các loại phương tiện giao thông đường bộ?

Ví dụ: Trò chơi phân vai bán hàng - cô cấp dưỡng.
Người bán hàng: Bác cần mua gì ạ?
Người mua: Bao nhiêu một cân cá vậy cô?...
Qua đó giáo dục trẻ bán hàng biết ân cần niềm nở khi mời khách mua hàng,
biết đưa hàng cho khách và nhận tiền bằng hai tay, mua hàng biết hỏi giá, biết
cảm ơn, xin lỗi đúng lúc...Cô cấp dưỡng biết chế biến một số món ăn đơn giản,
biết bày bàn ăn, giới thiệu món ăn cho khách, biết cất đồ dùng gọn gàng, ngăn nắp.
Qua hoạt động vui chơi cháu tự tin, mạnh dạn, thành thạo dần trong giao
tiếp, trong ứng xử, chào hỏi đối với mọi người xung quanh mình một cách nhẹ
nhàng, đúng mực, lịch sự.
Từ đây trẻ lớp tôi đã hết nói trống không, trẻ biết nói và trả lời đầy đủ câu,
biết xưng hô chuẩn mực lên dần
Biện pháp 4: Giáo dục lễ giáo ở mọi lúc mọi nơi
Giờ đón trẻ hoặc trả trẻ : tôi rất ân cần và chuẩn mực trong xưng hô với bố mẹ
trẻ, tôi tập trẻ đến lớp chào cô, chào các bạn sau đó chào tạm biệt bố mẹ để vào lớp
học. Giờ về tôi rèn cho trẻ thói quen cất ghế vào đúng nơi quy định, chào hỏi và biết
tự lấy đồ dùng cá nhân của mình.
Trong giờ chơi tự do, lao động, sinh hoạt ngoài trời: nếu cháu làm việc gì
sai đối với bạn, với cô thì trẻ phải biết xin lỗi cô, xin lỗi bạn, ai cho gì thì nhận
bằng hai tay và nói lời cảm ơn, biết giúp cô và bạn khi cần, biết cất đồ dùng
đúng nơi quy định...Nên cháu biết đoàn kết với bạn bè, không tranh giành đồ
dùng, đồ chơi.
Giờ dạo chơi ngoài trời:
Ví dụ: Tham quan vườn rau.
Đàm thoại: sau khi cho trẻ quan sát và đàm thoại theo hệ thống câu hỏi
giúp trẻ nhận biết tên gọi, màu sắc, ích lợi... của rau. Cô hỏi trẻ: Muốn có nhiều
rau ngon để sử dụng trong bữa ăn hàng ngày chúng ta phải làm gì? Khi được ăn
những món ăn ngon các con nhớ đến ai?
Qua đó giáo dục cháu kính trọng, yêu những người lao động, giáo dục cháu
giữ gìn vệ sinh môi trường, vệ sinh lớp, biết đoàn kết, giúp đỡ bạn bè, mọi người

là sau hoạt động tạo hình xé dán trong lớp không còn mảnh giấy vụn nào rơi
xuống sàn.
Biện pháp 5: Khích lệ, nêu gương
Tâm lý của trẻ mầm non lúc nào cũng muốn được khen và không thích bị
chê. Nên bất cứ lúc nào trẻ có lời nói hoặc hành vi đúng tôi thường khen trẻ kịp
thời và nêu gương ngay để những trẻ khác noi theo.
Hằng ngày vào giờ nêu gương cuối ngày trước khi cắm cờ, tôi cho trẻ tự nhận
xét về mình trong ngày có bạn nào có hành vi lời nói hay tôi nêu gương ra cho cả
lớp và tặng trẻ một bông hoa. Tôi hỏi cả lớp vì sao bạn nhận được bông hoa? Cho
9


cả lớp vỗ tay khen bạn. Từ đó khuyến khích trẻ được khen cố gắng có nhiều hành
vi đúng hơn, các bạn khác cũng học bạn để điều chỉnh hành vi của mình.
Với những trẻ có hành vi chưa đúng cô cần lựa chọn từ ngữ phù hợp để
nhận xét hành vi của trẻ, không nên chê trẻ trực tiếp tránh cho trẻ tự ti với hành
vi của mình
Cô phải là tấm gương sáng cho trẻ noi theo:
Ở lứa tuổi của trẻ luôn thích được cô yêu thương, gần gũi, mọi hành vi của
cô được trẻ lưu tâm nhất. Vì vậy cô phải thực sự chuẩn mực trong lúc giao tiếp
với người lớn, với trẻ xưng hô dịu dàng, không to tiếng quát tháo. Giờ đón trả
trẻ tôi luôn ân cần dịu dàng thương yêu trẻ, khiêm tốn lịch sự trong giao tiếp với
phụ huynh, cháu hỏi gì tôi trả lời rõ ràng, tôn trọng lời nói của trẻ, lắng nghe ý
kiến của trẻ.
Khi hứa điều gì với trẻ thì cô phải thực hiện đúng lời hứa, nếu trẻ có hành
vi hoặc lời nói không hay tôi nhẹ nhàng góp ý và khuyến khích trẻ tránh sai
phạm lần sau. Tuyệt đối không chạm tự ái của trẻ hoặc làm trẻ phải sợ hãi lo
lắng. Tác phong quần áo tôi luôn chú ý ăn mặc đẹp, lịch sự, cô tươi trẻ cháu rất
thích. Cô thực sự là tấm gương sáng cho trẻ noi theo.
Biện pháp 6: Xây dựng góc lễ giáo, góc tuyên truyền

Hàng tháng tôi lên kế hoạch có yêu cầu nội dung cao hơn, góc lễ giáo
thường để ngoài cửa để phụ huynh dễ nhìn, biết được kế hoạch chăm sóc của
nhà trường để có hướng nhắc nhở con cái,
Đối với góc tuyên truyền tôi cũng dành một góc để tuyên truyền giáo dục lễ
giáo cho phụ huynh, từ đó phụ huynh sẽ chú trọng đến việc giáo dục lễ giáo cho
trẻ lúc ở nhà.
Với việc áp dụng với biện pháp này trẻ lớp tôi trở nên ngoan hơn và thực
hiện một cách tự nhiên hơn.
Biện pháp 7: Phối hợp với các bậc phụ huynh
Trong buổi họp mặt đầu năm tôi mạnh dạn trao đổi với phụ huynh về tầm
quan trọng của giáo dục lễ giáo đối với trẻ mẫu giáo, tuyên truyền cách nuôi dạy
con theo khoa học và cách giáo dục lễ giáo đối với trẻ lúc ở nhà để phụ huynh
nhận thức tầm quan trọng và ý nghĩa của vấn đề để phối hợp cùng giáo viên giáo
dục trẻ. Đề nghị phụ huynh dành thời gian rèn kĩ năng cho con như: vệ sinh thân
thể, chải răng đúng cách, phụ huynh phải luôn mẫu mực trong giao tiếp ở nhà để
trẻ noi theo. Đồng thời chú ý sửa sai trẻ kịp thời những thiếu sót trong giao tiếp
đối với bạn bè, đối với người lớn.
Tôi luôn trao đổi với phụ huynh về sự tiến bộ của mỗi cháu để phụ huynh
kịp thời nắm bắt. Qua thời gian trẻ lớp tôi tiến bộ rõ rệt như xưng hô lễ phép,
lịch sự trong giao tiếp...
Tôi thường xuyên vận động phụ huynh sưu tầm sách báo và đồ dùng, phế
liệu để tận dụng làm đồ dùng dạy học cho trẻ: Đĩa VCD, vải vụn, sách báo cũ,
vỏ hộp, vỏ lon...
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt
động giáo dục lễ giáo cho trẻ.
Hiểu được tầm quan trọng của việc giáo dục cho trẻ là rất cần thiết và có ý
nghĩa vô cùng quan trọng đối với sự phát triển toàn diện của trẻ. Qua việc áp
dụng một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ đã thu được nhiều kết quả tốt:
* Đối với giáo viên:
- Giáo viên trong lớp đã phối kết hợp với nhau chặt chẽ hơn, linh hoạt chủ

STT

CÁC KỸ NĂNG

TỔNG
SỐ

CHƯA ĐẠT
YÊU CẦU

Số
trẻ

Tỷ lệ

Số
trẻ

Tỷ lệ

1

Trẻ biết chào hỏi lễ phép

30

30

100%


3%

4

Biết giữ gìn, sắp xếp đồ chơi theo quy định

30

30

100%

0

0%

5

Biết nhường nhịn giúp đỡ bạn

30

30

100%

0

0%


Nhìn vào bảng kết quả đạt đợc trên đây so sánh với kết
quả thực trạng trớc khi nghiên cứu sau khi ỏp dng cỏc bin phỏp vo
vic giỏo dc l giỏo cho trẻ đã t hiu qu một cách rõ rệt, c th:
Kt qu chung: S tr t yờu cu tng lờn: T 69% lờn 98,3%.
S tr cha t yờu cu ó gim: T 31% cũn 1,7%.
* i vi ph huynh:
Cỏc bc ph huynh ó quan tõm n vic giỏo dc l giỏo cho con, phi
hp vi giỏo viờn trong lp iu chnh cỏc hnh vi ỳng cho con, yờn tõm tin
tng cỏc cụ khi gi con n lp, phn khi khi thy con em mỡnh phỏt trin tt.
3. KT LUN KIN NGH
3.1. Kt lun:
Giỏo dc l giỏo cú tm quan trng rt ln i vi s phỏt trin ca tr.
Giỏo dc l giỏo l hỡnh thc vui chi va l phng tin giỏo dc tr mt
cỏch ton din, gúp phn nõng cao nhn thc cũn giỳp tr phỏt trin ngụn ng v
trớ tng tng. Ni dung ca giỏo dc l giỏo phong phỳ v phn ỏnh nhng
hin tng n gin ca cuc sng t nhiờn, xó hi din ra hng ngy rt gn
gi vi cuc sng ca tr, tha món nhu cu v trớ tu ca tr. Giỏo dc l
giỏo cú th t chc mi lỳc mi ni, ớt b gũ bú, vai trũ ca giỏo viờn l khai
thỏc cỏc tỡnh hung v cỏc vt liu trong mụi trng khuyn khớch tr chi
giỏo dc cỏc hnh vi ỳng n cho tr.
* Bi hc kinh nghim:

- Cụ giỏo phi tht s l tm gng sỏng tr noi theo, luụn giu tỡnh
yờu thng, luụn thn trng trong mi hnh vi ca mỡnh dự l nh nht, thõn
thin yờu thng to tõm lý thoi mỏi cho tr thc hin tt mi hnh vi cng
nh hot ng giao tip, nhm giỳp tr tng bc hỡnh thnh nhõn cỏch cho tr.
Bờn cnh ú mụi trng v cnh quan s phm cng gúp phn hỡnh thnh cho
tr nhng hnh vi vn minh dn dn hon thin nhõn cỏch tt ep phự hp
vi mi chun mc o c xó hi.
- Cỏc tit hc cú lng ghộp cỏc ni dung giỏo dc l giỏo di hỡnh thc hũ

XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG
ĐƠN VỊ

Thanh hóa, ngày 10 tháng 4 năm 2019
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung
của người khác.
Người viết sáng kiến

Trương Hồng Nhung

PHẦN DUYỆT CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC
14


DANH MỤC
15


CÁC ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC HỘI ĐỒNG
ĐÁNH GIÁ XẾP LOẠI CÁC CẤP PHÒNG GD&ĐT, SỞ GD&ĐT.
Họ và tên tác giả: Trương Hồng Nhung
Chức vụ và đơn vị công tác: Giáo viên – Trường mầm non Phan Đình Phùng.
Cấp
đánh giá xếp loại

Kết quả
đánh giá
xếp loại


2008 - 2009

Hội đồng

3

Một số biện pháp nâng cao hiệu
quả trong việc giúp trẻ làm
quen với chữ cái

B

2009 - 2010

4

Biện pháp nhằm nâng cao hiệu
quả chuyên đề giáo dục an toàn
giao thông cho trẻ MG 5 tuổi

C

2012 - 2013

5

Một số biện pháp nhằm nâng
cao chất lượng cho trẻ 5-6 tuổi
làm quen với toán


khoa học giáo dục
Tỉnh Thanh Hóa
Hội đồng
khoa học giáo dục
TỉnhThanh Hóa

Một số biện pháp dạy trẻ mẫu
giáo 5 – 6 tuổi làm quen với
hoạt động tạo hình.

Hội đồng khoa học
sáng kiến Thành Phố
Thanh Hóa
Hội đồng
khoa học Giáo dục
thành phố Thanh Hóa

Một số biện pháp dạy trẻ mẫu
giáo 5 – 6 tuổi làm quen với
chữ cái

Hội đồng
khoa học Giáo dục
thành phố Thanh Hóa

A

2016 - 2017

Hội đồng