SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

TRƯỜNG THPT BẮC SƠN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
GIÁO DỤC KĨ NĂNG PHÒNG TRÁNH BỊ QUẤY RỐI TÌNH
DỤC CHO CÁC EM NỮ SINH LỚP 11A1 TRƯỜNG THPT BẮC
SƠN THÔNG QUA BUỔI HOẠT ĐỘNG NGOẠI KHÓA

Người thực hiện: Vũ Thị Hải
Chức vụ: Giáo viên
SKKN thuộc môn: Môn học khác

Thanh hóa, tháng 5 năm 2018


DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
Quấy rối tình dục:
Học sinh:
Giáo viên:
Phiếu học tập:
Trắc nghiệm khách quan:

QRTD
HS
GV
PHT
TNKQ

MỤC LỤC SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Mục

Cách phòng tránh bị quấy rối tình dục
Một số biện pháp ứng phó với tình huống có thể bị quấy rối tình dục
Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
Phần thứ nhất: Khảo sát thực tế
Phần thứ hai: Tổ chức hoạt động ngoại khóa
Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục, với bản
thân, đồng nghiệp và nhà trường
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
Kết luận
Kiến nghị
TÀI LIỆU THAM KHẢO

Trang
2
2
2
2
3
3
3
3
3
4
4
5
6
6
7
17

kiến thức về cách phòng tránh và xử lý những tình huống liên quan đến QRTD. Đồng
thời, các em cũng thiếu những địa chỉ đáng tin cậy để tìm tới nếu chẳng may trở thành
nạn nhân của QRTD.
Thực tế trong công tác giảng dạy bộ môn Sinh học 11 có thể lồng ghép ở chương
IV- Sinh Sản để giáo dục vấn đề này cho học sinh. Tuy nhiên do thời lượng có hạn nên
tôi nhận thấy việc lồng ghép kiến thức về giới tính nói chung và kiến thức phòng tránh
QRTD nói riêng bị hạn chế. Vậy làm thế nào để các em nữ sinh thay đổi nhận thức, phân
biệt được những hành vi quấy rối và làm thế nào để phản ứng lại với việc bị quấy rối tình
dục, đó chính là lí do tôi mạnh dạn thực hiện đề tài: “Giáo dục kĩ năng phòng tránh bị
quấy rối tình dục cho các em nữ sinh lớp 11A1 trường THPT Bắc Sơn thông qua buổi
hoạt động ngoại khóa” góp phần đào tạo ra một thế hệ trẻ thực sự năng động, tự tin và
giàu bản lĩnh ứng phó với bất cứ tình huống nào trong cuộc sống.
1.2. Mục đích nghiên cứu:
- Trang bị cho các em nữ sinh kiến thức về vấn đề QRTD, nhận biết được các hành
vi QRTD; hậu quả do bị QRTD gây ra. HS biết rằng tất cả mọi người đều có thể là nạn
nhân của QRTD, xác định được kẻ QRTD có thể là bất kì ai.
- Góp phần giáo dục giúp HS có kĩ năng phát hiện, xử lí và phòng tránh kịp thời
các tình huống có nguy cơ bị QRTD; có khả năng tự bảo vệ mình khỏi sự QRTD.
- Giúp các em nữ sinh biết cách tìm kiếm sự giúp đỡ khi rơi vào tình huống bị
QRTD.
- Biết tôn trọng quyền toàn vẹn thân thể của mình và của người khác.
1.3. Đối tượng nghiên cứu:
- Tìm hiểu về các hành vi QRTD, cách nhận biết, hậu quả và các biện pháp phòng
tránh bị quấy rối tình dục cho các em nữ sinh.
- Cách xử lí các tình huống khi bị quấy rối tình dục.
- Những địa chỉ tin cậy, giúp đỡ khi các em bị QRTD.
3


1.4. Phương pháp nghiên cứu:

nhưng thực tế đó chính là quấy rối tình dục.
- Hành vi quấy rối phi ngôn ngữ: ngôn ngữ cơ thể không đúng đắn, nháy mắt, cử
chỉ nham nhở, gợi dục, gửi thư, email hay tin nhắn mang tính chất tình dục, phô bày tài
liệu khiêu dâm, trưng bày các đồ vật, hay treo những tranh ảnh, hình vẽ về tình dục.
2.1.2. Hậu quả của QRTD:
Những tác động tiêu cực của QRTD phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể, vào
mức độ của sự quấy rối, vào thời gian dai dẳng mà “nạn nhân” phải chịu đựng.
- Khi những hành vi QRTD lặp đi lặp lại sẽ làm cho nạn nhân từ trạng thái xấu hổ,
bực mình, khó chịu chuyển sang sợ hãi, hoang mang, mất ngủ, căng thẳng tột độ, rơi vào
khủng hoảng tinh thần, trầm cảm và dẫn đến sang chấn tâm lý nghiêm trọng.
- Ngoài tác động đến tâm lý, QRTD ảnh hưởng đến sức khỏe “người bị hại”.
Những tác động tâm lý có thể làm rối loạn hệ tiêu hóa, đau dạ dày, tăng huyết áp, rối loạn
chức năng sinh lý, lãnh cảm ở phụ nữ.
- Khi hành vi QRTD thực hiện với những em nhỏ ở tuổi vị thành niên thì hành
động xấu xa này càng đáng bị lên án, vì rất có thể nó tạo ra một vết thương tinh thần sâu

4


xa, làm các em mất lòng tin vào tình yêu, vào con người và vào chính mình, có khi đeo
bám suốt cả cuộc đời những nạn nhân trẻ tuổi.
- Nếu QRTD xảy ra ở trường học, ngoài việc bị coi là sự vi phạm đạo đức nghiêm
trọng, còn gây ra những hiện tượng bỏ học, chuyển trường… Ở mức cao nhất, khi bị xâm
hại tình dục, nhiều em đã trở nên chai lỳ, bất cần đời, nổi loạn hoặc trở thành những phần
tử bất mãn xã hội. [4]
2.1.3. Cách phòng tránh bị quấy rối tình dục:
Để phòng tránh bị QRTD chúng ta cần: [4]
- Tránh các vị trí nguy cơ hoặc tình huống không an toàn như:
+ Khi tham gia các hoạt động công cộng, đến những chỗ đông người lạ, bạn nên đi
theo nhóm và theo sát nhóm của mình. Nếu đi cùng nhóm toàn bạn nữ, thì không nên

Nếu trẻ bị cưỡng hiếp, báo ngay với mẹ, cán bộ giáo dục để được trợ giúp và đưa
đi thăm khám, điều trị. [3]
- Tự vệ bằng các thế võ, hoặc tìm kiếm sự giúp đỡ của những người xung quanh.
[4]
Trên đây là một số cơ sở quan trọng để tôi thực hiện sáng kiến kinh nghiệm
“Giáo dục kĩ năng phòng tránh bị quấy rối tình dục cho các em nữ sinh lớp 11A1
trường THPT Bắc Sơn thông qua buổi hoạt động ngoại khóa”
5


2.2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
Trong một chương trình xoay quanh chủ đề quấy rối tình dục trên CNN, tiến sĩ –
bác sĩ Rachel Jewkes, giám đốc chương trình toàn cầu về ngăn chặn bạo lực đối với phụ
nữ và bé gái "What Works to Prevent Violence Against Women and Girls", đã cảnh báo
về nạn quấy rối tình dục đã trở nên quá phổ biến tại nhiều quốc gia.

Biểu đồ tỉ lệ phụ nữ từng bị quấy rối tại một số quốc gia châu Á - ảnh: CNN
Châu Á cũng là một "điểm nóng" của nạn quấy rối tình dục. Bà Jewkes cho rằng
các quy tắc xã hội của hầu hết các quốc gia tại khu vực này vô tình cho phép nam giới
chiếm thế thượng phong ở hầu hết các không gian xã hội và tự cảm thấy có quyền sở hữu
quá cao đối với mọi thứ. Đường phố trở nên không còn an toàn với các cô gái và điều này
khiến xã hội càng mặc nhiên quan niệm chỗ của phụ nữ là trong nhà. [4]
Ở nước ta, thời gian gần đây, vấn đề quấy rối tình dục đang gây bức xúc trong xã
hội. Đó là trường hợp của ông Nguyễn Khắc Thủy (78 tuổi, ở Vũng Tàu) bị gia đình các
nạn nhân tố cáo tội dâm ô trẻ em, hay vụ ca sĩ Phạm Anh Khoa bị nhiều đồng nghiệp nữ tố
cáo tội quấy rối tình dục đã làm dậy sóng dư luận hơn một tháng qua. Qua những vụ việc
đó, phần nào phản ánh một thực trạng vi phạm về đạo đức ở một số người ngay cả những
tầng lớp trí thức. Trên thực tế còn rất nhiều vụ việc mà các em và gia đình không khai báo
do bị đe dọa, dùng tiền mua chuộc hoặc cảm thấy xấu hổ. Sự im lặng sẽ để lại hậu quả rất
lớn về tâm lý, sức khỏe cũng như tạo đà cho những lần xâm hại tiếp theo của kẻ xấu. Vấn

Câu 2
Câu 3

28HS (84,85%)
5 HS (15,15%)
0
6 HS (18,18%)
15 HS (45,46%)
12 HS(36,36%)
2 HS (6,06%)
20 HS (60,61%)
11 HS (33,33%)
Phần II. Các câu hỏi TNKQ theo chủ đề liên quan đến vấn đề QRTD.
Chủ đề
Số lượng câu
Tổng số
Chọn không
Chọn có
(Nội dung)
hỏi
lượt chọn
(hoặc chưa)
Nhận biết hành
3 câu
99
37 lượt
62 lượt
vi được xem là
(câu 4, câu 5,
(chiếm 37,37%)

phòng tránh bị (câu 16, câu 17)
(chiếm 9,1%)
(chiếm 90,9%)
QRTD
Kết quả trên cho thấy đa số HS đều thiếu kiến thức về vấn đề QRTD; chưa xác
định được hành vi QRTD, tình huống không an toàn và cũng chưa biết xử lí khi có nguy
cơ bị QRTD. Các em cũng chưa được giáo dục các biện pháp để phòng tránh bị QRTD
một cách nghiêm túc. Đây là một thực tế rất đáng lo ngại cho bản thân các em khi mà xung
quanh các em những hành vi quấy rối, xâm hại tình dục đang diễn ra khá phức tạp.
Trong chương trình giáo dục phổ thông cũng có đề cập đến vấn đề sức khỏe sinh
sản vị thành niên trong sinh học 11 phần sinh học cơ thể. Tuy nhiên việc lồng ghép kiến
thức về giới tính nói chung và kiến thức về phòng tránh bị QRTD nói riêng còn hạn chế
về nội dung cũng như thời gian.
Từ những thực trạng trên tôi quyết định tiến hành buổi hoạt động ngoại khóa để
sớm giúp học sinh trang bị những kiến thức bổ ích và có khả năng tự bảo vệ mình khỏi bị
quấy rối và xâm hại tình dục. Điều này được tôi thể hiện trong đề tài “Giáo dục kĩ năng
phòng tránh bị quấy rối tình dục cho các em nữ sinh lớp 11A1 trường THPT Bắc Sơn
thông qua buổi hoạt động ngoại khóa”
2.3. Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề: Tôi tiến hành các nội dung sau:
2.3.1. Phần thứ nhất: Khảo sát thực tế
Trước khi thực hiện buổi hoạt động ngoại khóa tôi tiến hành khảo sát sự hiểu biết
của các em HS bằng cách phát phiếu thăm dò trên 33 học sinh thuộc lớp 11A1 (cả nam và
nữ; trong đó có 25 học sinh nữ). Phiếu thăm dò gồm 2 phần với 17 câu hỏi đề cập đến
nhận thức của các em về vấn đề QRTD (Phụ lục 1). Tôi phát phiếu cho HS trước khi tiến
hành buổi hoạt động luận ngoại khoá một ngày (vào tiết tự chọn Sinh học, thứ bảy ngày
7


05/5/2018). Các em hoàn thành phiếu thăm dò trong thời lượng 1 tiết học. Sau tiết học,
tôi thu lại, tổng hợp và thống kê số câu trả lời để có số liệu đánh giá về mức độ hiểu biết

tình dục gây ra hậu quả nghiêm trọng.
+ Đối với các câu hỏi nội dung 4: gồm 2 câu với tổng số lượt chọn 99; trong đó tỉ lệ
chọn “không” lên đến 90,9%; chọn “có” chỉ chiếm tỉ lệ 9,1%. Điều này cho thấy đa số các em
chưa từng được giáo dục về cách phòng tránh bị QRTD.
Từ kết quả khảo sát trên cho thấy hầu hết các em học sinh được khảo sát chưa có
nhiều kiến thức về quấy rối tình dục. Các em chưa nhận biết được các hành vi nào là
quấy rối tình dục mà chỉ nghĩ là trêu chọc, tán tỉnh của người khác giới; chưa nâng cao
cảnh giác với các tình huống không an toàn, lúng túng trong cách xử lí tình huống khi bị
quấy rối tình dục.
2.3.2. Phần thứ hai: Tổ chức hoạt động ngoại khóa
A. Công tác chuẩn bị:
- Phương tiện chuẩn bị:
+ Máy tính, máy chiếu.
+ GV chuẩn bị clip ngắn, video về vấn đề QRTD; phiếu học tập in sẵn các câu hỏi
liên quan đến clip, đoạn video.
+ GV chuẩn bị các tình huống cụ thể về quấy rối tình dục.
8


- Thành phần:
+ Các cô giáo trong trường đến tham dự với vai trò làm Ban cố vấn cho buổi thảo
luận đó là cô Lê Thị Bốn (GV bộ môn Sinh-CNNN), cô Lê Thị Hồng (GV bộ môn
GDCD); cô Ngô Thị Lý (GV bộ môn Toán) và cô giáo hướng dẫn Vũ Thị Hải.
+ Các em nữ sinh của lớp 11A1: 25 em .
+ Người điều hành hoạt động: Là tôi - cô giáo Vũ Thị Hải.
- Địa điểm: Tại phòng bộ môn trường THPT Bắc Sơn.
- Thời gian: Vào buổi sáng chủ nhật ngày 6/5/2017, từ 7giờ 30 phút đến 9 giờ 30 phút.
B. Cách thức tổ chức hoạt động ngoại khóa như sau:
Tôi hướng dẫn cho HS về nhà tìm hiểu trước những vấn đề QRTD để các em sẵn
sàng cho buổi hoạt động ngoại khóa. Các em có thể tìm hiều bằng cách tra cứu trên mạng

bằng cách nêu thực trạng của vấn đề quấy rối tình dục hiện nay trên thế giới nói chung và
ở Việt Nam nói riêng. GV nêu ra một số trường hợp QRTD điển hình đang làm xôn xao
dư luận (kết hợp chiếu hình ảnh người thật của sự việc lên màn hình). Đó là vụ việc ông
Nguyễn Khắc Thủy (78 tuổi, ngụ ở Tp Vũng Tàu) có những hành vi dâm ô với các bé gái.
Hay vụ việc ca sĩ Phạm Anh Khoa bị tố cáo quấy rối tình dục các bạn đồng nghiệp nữ
đang làm dậy sóng truyền hình trong thời gian qua.

9


Hình ảnh ông Nguyễn Khắc Thủy.

Hình ảnh ông Nguyễn Khắc Thủy và bé gái bị hại

Hình ảnh ca sĩ Phạm Anh Khoa.
- QRTD nếu không được phát hiện và có biện pháp xử lí kịp thời sẽ gây ra những
hậu quả nặng nề ảnh hưởng đến tương lai của chính các em và những người xung quanh.
Chẳng hạn như vụ việc cách đây hơn một năm ngay trên địa bàn Ngọc Lặc của chúng ta.
Giáo viên kể lại vụ việc em gái tên Tr. (13 tuổi) học lớp 7 đã bị lạm dụng tình dục dẫn
đến mang bầu và sinh con xảy ra ở xã Thúy Sơn mà ngay cả bản thân em ấy và những
người thân thiết nhất cũng không biết gì, cho đến khi em đau bụng vào bệnh viện Đa
khoa Ngọc Lặc thì bác sĩ cho biết đã đến kì sinh nở thì lúc đó mọi người mới ngã ngửa.
Vụ việc đã khiến cho rất nhiều người bàng hoàng. Sau này khi được người thân động
viên em đã khai ra không chỉ có một người mà là nhiều người đàn ông có cả thanh niên
và cả người lớn tuổi đã quấy rối và quan hệ tình dục với em. Sau nhiều lần lấy mẫu xét
nghiệm ADN của một số người do em Tr. khai ra, thì có một người đàn ông hàng xóm 57
tuổi chính là thủ phạm. Ông này vì lo sợ quá nên đã đã treo cổ tự tử tại nhà riêng trước khi có
kết luận của công an.
Từ những vụ việc trên GV đưa ra nhắc nhở: Để tránh những hậu quả đáng tiếc do
thiểu hiểu biết về QRTD gây ra. Chúng ta cần trang bị cho mình những kiến thức, kĩ năng

Trả lời: Hành vi quấy rối tình dục rất đa dạng. Cụ thể:
- Hành vi quấy rối bằng va chạm về thể chất: tiếp xúc, cố tình đụng chạm sờ mó,
cấu véo, thậm chí tấn công tình dục, cưỡng dâm…
- Hành vi quấy rối bằng ngôn ngữ: nhận xét không phù hợp, thiếu đúng đắn, có
ngụ ý về tình dục, đưa ra đề nghị, yêu cầu không được mong muốn một cách liên
tục… Đây là hình thức quấy rối thường gặp nhất ở Việt Nam, chẳng hạn như những lời lẽ
đánh giá ngoại hình, những bộ phận nhạy cảm của người phụ nữ – đối với nhiều người
đây có thể là hành vi bình thường, nhưng thực tế đó chính là quấy rối tình dục.
- Hành vi quấy rối phi ngôn ngữ: ngôn ngữ cơ thể không đúng đắn, nháy mắt, phô
bày tài liệu khiêu dâm,... [4]
GV còn nhấn mạnh cho HS: Hầu như các em chỉ nhận ra được những hành vi trực
tiếp dẫn đến quấy rối, lạm dụng tình dục như động chạm, sờ mó vào ngực, bộ phận sinh
dục... Còn những hành vi gián tiếp như cầm tay, nhắn tin, gọi điện gạ gẫm, phơi bày bộ
phận sinh dục... thì các em không phân biệt được và chỉ cho đó là cách đùa vô văn hóa,
kiếm cớ làm quen.
Câu hỏi 3: QRTD thường xảy ra ở đối tượng (nạn nhân) nào?
Trả lời:
- Tất cả mọi người đều có thể là nạn nhân của QRTD: có thể là nam giới hoặc nữ
giới. Tuy nhiên, nạn nhân chủ yếu của QRTD vẫn là phụ nữ và trẻ em gái.
- Kẻ QRTD có thể là bất kì ai. Có thể là người xa lạ, những người quen biết, thậm chí là
bạn bè, người thân. Vì vậy mà các em luôn phải đề cao cảnh giác trong mọi trường hợp.
Câu hỏi 4: Quấy rối tình dục ảnh hưởng như thế nào đến nạn nhân?
Trả lời: Ảnh hưởng do QRTD gây ra đối với nạn nhân: [4]
Những tác động tiêu cực của QRTD phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể, vào
mức độ của sự quấy rối, vào thời gian dai dẳng mà “nạn nhân” phải chịu đựng.
- Khi những hành vi QRTD lặp đi lặp lại sẽ làm cho nạn nhân từ trạng thái xấu hổ,
bực mình, khó chịu chuyển sang sợ hãi, hoang mang, mất ngủ, căng thẳng tột độ, rơi vào
khủng hoảng tinh thần, trầm cảm và dẫn đến sang chấn tâm lý nghiêm trọng.
- Ngoài tác động đến tâm lý, QRTD ảnh hưởng đến sức khỏe “người bị hại”.
Những tác động tâm lý có thể làm rối loạn hệ tiêu hóa, đau dạ dày, tăng huyết áp, rối loạn

trong cuộc sống của các em.
- Tham gia: Thành kẻ hưởng ứng và cũng đi quấy rối người khác. Nhiều bạn đã sử
dụng cách này để làm cho mình cảm thấy an toàn hơn nhưng trên thực tế hành vi của các
em là sai lầm.
- Đương đầu: Nói với họ rằng điều này không vui tí nào đâu; Hành vi đó không
chấp nhận được; Dừng lại nếu không tôi sẽ mách người lớn. Đây là cách ứng phó tích
cực đòi hỏi các em cần có sự dũng cảm và luyện tập trước kỹ năng ứng biến.
- Báo cáo: Báo cáo những hành vi này với những người có trách nhiệm. Đây cũng
là hình thức ứng phó tích cực; giải quyết vấn đề một cách bền vững và có thể ngăn ngừa
sự lặp lại trong tương lai. [4]
GV lưu ý thêm: Tóm lại, khi gặp phải tình huống bị QRTD thì các em hãy ứng
phó kiểu đương đầu và báo cáo. Cụ thể: khi cảm thấy có nguy cơ bị quấy rối, lạm dụng
tình dục (dù là với người lạ hay người quen, thậm chí là người thân) các em cần:
– Đứng ngay dậy.
– Nhìn thẳng vào kẻ định xâm hại.
– Lùi ra xa để kẻ đó không với tay được đến người mình.
– Nói to hoặc hét to và cương quyết: Không! Hãy dừng lại! Tôi không cho phép!
Nếu không dừng lại tôi sẽ mách với mọi người…
– Chạy ra chỗ khác ngay.
– Kể với những người đáng tin cậy, nếu người thứ nhất chưa tin, hãy kể với người
thứ hai cho đến khi có người tin và giúp đỡ.

12


Sau khi hoàn thành các câu hỏi trong phiếu học tập trên, GV tiếp tục cho HS quan
sát một số hình ảnh về các hành vi thường gặp trong cuộc sống để các em phân biệt đâu
là hành vi quấy rối tình dục.
? Em hãy quan sát những hình ảnh trên màn hình, cho biết:
Trong các hành vi sau hành vi nào là hành vi quấy rối tình dục?

tỏ ý muốn dẫn đường cho Mai đến nhận lớp. Qua những câu chuyện làm quen của Huy
thì Mai đồng ý. Huy còn dặn Mai là khi nào Mai xong việc hãy ra ghế đá dưới gốc cây
phượng Huy sẽ dẫn Mai đi thăm quan trường. Đúng hẹn, nhận lớp xong Mai đi thẳng ra
chỗ ghế đá thì Huy đang ngồi đợi ở đấy rồi. Như lời đã nói lúc trước Huy dẫn Mai đi
khắp các góc sân trường, chỉ từng phòng học của các khối lớp. Đến khoảng 10 giờ sáng,
Mai thấy muộn nên muốn về, nhưng Huy lại đề nghị dẫn Mai đi đến một địa điểm rất thú
vị cách trường vài km thôi. Thấy Mai còn lưỡng lự, Huy nói thêm “đã là HS của trường
cấp 3 này thì ai cũng biết chỗ ấy”.
Các em hãy giúp bạn Mai quyết định có nên đi chơi với Huy hay không? Giải
thích phương án em chọn.
Cách xử lí:
- Học sinh thảo luận nhóm trao đổi và đưa ra cách xử lí của nhóm mình. Ở tình
huống này có 2 luồng ý kiến đối lập nhau: phần lớn là các em quyết định Mai không nên
13


đi chơi với Huy nữa vì nghĩ rằng mình có thể gặp nguy hiểm; nhưng cũng có bạn khẳng
định nên đi cho biết vì nghĩ rằng đây là bạn cùng trường nên sẽ không nguy hiểm gì.
- Giáo viên tổng hợp lại các ý kiến của học sinh nhận xét:
+ Đây là tình huống không an toàn các em học sinh nên đề cao cảnh giác.
+ Dù là bạn cùng trường nhưng vẫn có thể nguy hiểm vì Mai cũng mới biết Huy,
nghe Huy giới thiệu chứ chưa hiểu rõ được Huy là người thế nào. Chẳng may Huy có ý
đồ xấu đưa Mai đến một nơi vắng vẻ rồi dở trò thì sao. Hơn nữa cũng muộn rồi Mai phải
về nhà không bố mẹ sẽ lo lắng.
+ Thực tế cho thấy đã có nhiều vụ hiếp dâm xảy ra do mất cảnh giác với các tình
huống tưởng chừng như an toàn, ít ai nghĩ đây là tình huống không an toàn.
Ban cố vấn nhận xét và trao quà cho nhóm 2 đã có cách xử lí tình huống này hay hay nhất.
Thông điệp: Chúng ta phải luôn đề cao cảnh giác với những tình huống không
an toàn, kể cả với những người quen biết.
Tình huống 2:

với giáo viên chủ nhiệm hoặc với bố mẹ
để được giúp đỡ.
Ban cố vấn nhận xét và trao quà cho nhóm 4 đã có cách xử lí tình huống này hay
hay nhất.
14


Thông điệp: Không được sợ hãi, né tránh mà cần kiên quyết với những hành vi QRTD.
Tình huống 3: Hoa đang học lớp 12, bố mẹ đi làm ăn xa, em ở nhà với bà ngoại.
Hôm nay là chủ nhật, Hoa ở nhà học bài, còn bà ra ngoài đồng đi làm. Đang học bài nghe
tiếng gọi, Hoa chạy ra thì thấy chú Nhân một người hàng xóm nhà em đang xông thẳng
vào nhà và nói là muốn sang gặp bà để trao đổi mấy việc. Hoa lấy nước mời chú và nói
bà không có nhà. Biết Hoa đang ở nhà một mình anh ta chuyển sang ngồi cùng ghế với
Hoa, nói chuyện, khen Hoa trẻ đẹp và còn nói là ước gì anh ta trẻ thêm 20 tuổi nữa. Anh
ta còn cho đưa Hoa xem đoạn phim trong máy anh ta. Hoa xem được một đoạn thì biết là
phim sex nên đã từ chối và đưa trả lại điện thoại. Ngay lập tức anh ta chộp lấy tay, kéo lại
và ôm chầm lấy Hoa nói là “ Cháu rất đẹp để chú ôm cháu cái nào”. Trong tình huống
này Hoa nên xử lí thế nào?
Cách xử lí:
- Học sinh thảo luận trao đổi cách xử lí tình huống.
- Giáo viên tổng hợp lại các ý kiến của học sinh. Mời đại diện cô giáo của ban cố
vấn bổ sung nhận xét, bổ sung và đưa ra biện pháp xử lí :
+ Phản ứng đầu tiên của chúng ta đó là đứng ngay dậy và xô người đàn ông ấy ra
khỏi. Các em có thể chạy nhanh ra ngoài cổng và gọi tên một bác hàng xóm nào đó để
người đàn ông ấy sợ mà dừng lại.
+ Sau khi thoát ra khỏi tình huống bị ấy rồi, cần báo ngay cho người thân, người
có thể bảo vệ bạn để nhờ giúp đỡ, can thiệp, xử lý kẻ quấy rối tình dục,
GV lưu ý thêm: Trong trường hợp mà chúng ta không thể chạy thoát ngay được
thì các em cần phải bình tĩnh, nhẹ nhàng từ chối hoặc dùng kế “hoãn binh” nhằm trì
hoãn, kéo dài thời gian chờ thời cơ để có người trợ giúp hoặc thoát thân. Nếu kẻ xâm hại

của kẻ xâm hại.
Cuối hoạt động này, GV chiếu cho HS xem 1 đoạn clip ngắn khoảng 4 phút “ Làm
gì khi bị quấy rối tình dục” [5]. Qua clip này các em biết thêm cách ứng phó khi bị
QRTD; đồng thời các em cũng biết các ứng xử phòng tránh bị QRTD.
Hoạt động 3: Giải đáp thắc mắc.
Hoạt động này sẽ giúp giải đáp những thắc mà các em con chưa rõ, còn băn
khoăn. Sau khi trải qua 2 nội dung, bạn nào vẫn còn chưa hiểu về vấn đề nào đó, hay một
tình huống các em đã gặp mà chưa xử lí được thì các em mạnh dạn nêu lên để được giải
đáp. Khi có bạn nêu lên câu hỏi, bạn nào trong lớp biết thì giơ tay giải đáp giúp bạn. Các
cô giáo sẽ lắng nghe và nhận xét. Nếu không ai giải đáp được thì sẽ mời đại diện cô giáo
trong ban cố vấn giải đáp.
Do trong môi trường chỉ có mình giới nữ và các em đã cùng nhau trải qua hai nội
dung của buổi hoạt động ngoại khóa nên các em đã tự tin, thoải mái hơn, không còn ngại
ngùng như lúc đầu nữa. Sau khi lắng nghe, ghi chép những ý kiến thắc mắc của các em
tôi đã thống kê lại được một số ý kiến sau:
? Câu hỏi của em Bùi Thị Duyên: Nếu bị quấy rối tình dục liên tục mà chưa
có cách xử lí, chúng em có thể tìm kiếm sự giúp đỡ ở đâu ạ?
Trả lời: GV hướng dẫn mời cô giáo Ngô Thị Lý đại diện cho ban cố vấn giúp các
em trả lời câu hỏi này:
Trước hết, các em phải xác định người giúp đỡ:
+ có sẵn sàng lắng nghe em không.
+ nếu kể câu chuyện của em với người ấy, em có nghĩ họ sẽ tin câu chuyện của em
hay không.
+ người ấy sẽ giúp mình không.
+ có dễ dàng gặp được người ấy không.
- Người giúp đỡ đáng tin cậy nhất đó là:
+ Bố mẹ, thầy cô giáo, cán bộ y tế, chính quyền địa phương.
+ Công an.
+ Đường dây tư vấn bảo vệ trẻ em- Cục BVCSTE – Bộ LĐ TBXH
Tổng đài: 18001567.

Hoạt động mang tên “góc tâm sự” sẽ là nơi tin cậy để HS gửi gắm những tâm sự
sâu kín trong lòng chưa dám nói cùng ai.
Mở đầu hoạt động này, tôi mời cô giáo Ngô Thị Lý- GVCN lớp 12A1 lên phía trên
bục giảng để chia sẻ với các em một câu chuyện có thật mà cô đã giấu kín trong lòng 2
năm nay. “Câu chuyện về một HS nữ trong lớp chủ nhiệm của cô. Bạn ấy tên N là một cô
bé khá xinh, nhanh nhẹn, em cũng là một cô gái biết làm dáng hơn các bạn khác, nói
chung là biết yêu sớm. Ngay từ khi đang học lớp 10 em đã được sự chú ý của thầy giáo T
là GV dạy bộ môn của lớp. Đến tiết của thầy, thầy thường xuống tận chỗ chỉ bảo tận tình
cho N, cử chỉ và lời nói của thầy rất nhẹ nhàng, mượt mà. Thầy còn gợi ý N cho số điện
thoại để có gì thắc mắc trong học tập cũng như trong cuộc sống thì cứ chia sẻ với thầy,
thầy sẽ giúp đỡ. Thầy T thường dùng nhiều số điện thoại khác nhau để gọi cho N để nói
chuyện. Ban đầu, vì sợ thầy nên N thường xuyên nghe máy, trả lời lại thầy. Nhưng sau
đó, thầy thường nói những lời lẽ không lịch sự, còn rủ N đi chơi nữa. Biết được ý đồ của
thầy nên N tỏ thái độ rất khoát, từ chối. Đến cuối kì, khi nhận kết quả tổng kết thì N rất
ngỡ ngàng khi mình không đạt học sinh tiên tiến bởi vì môn học của thầy T dưới 5,0.
Trong khi tất cả các môn đều tổng kết trên 7,0. Điều này làm em rất sốc, em suy sụp tinh
thần. E còn lo sợ nếu như mình không đáp lại yêu cầu của thầy thì thầy vẫn tiếp tục trù
dập ở những học kì sau nữa. Hoang mang, mất ngủ suốt một thời gian dài mà không biết
làm gì, cuối cùng em mới dám tâm sự với cô giáo chủ nhiệm. N còn kể với cô rằng thầy
T không chỉ làm như vậy với mình N mà còn với mấy bạn bên lớp A2 nữa. Nhưng các
bạn ấy có xử lí giống N không thì bạn ấy cũng không rõ. Rất may mà trường hợp của bạn
N chưa xảy ra điều gì đáng tiếc bởi em còn nhận ra những hành vi của thầy là sai trái,
dám kiên quyết từ chối”.
Qua câu chuyện mà cô Lý tâm sự, tôi và các cô trong ban cố vấn đã xây dựng
“Góc tâm sự” với mong muốn nhận được sự tin tưởng của các em.
Tôi giới thiệu 4 cô giáo có mặt trong buổi hoạt động hôm nay (cô Vũ Thị Hải, cô
Lê Thị Bốn, cô Lê Thị Hồng và cô Ngô Thị Lý) là những người sẵn sàng lắng nghe
những tâm tư của các em và có trách nhiệm giúp đỡ các em khi các em cần. Các cô ấy có
vai trò như những “chuyên viên tư vấn” của chuyên mục “Góc tâm sự”. Các em có thể
chia sẻ một cách kín đáo, riêng tư những vướng mắc của mình (hoặc của bạn bè, người

nhiệm tuyên truyền về tầm quan trọng của việc trang bị kĩ năng tự vệ phòng tránh bị
QRTD cho mọi người xung quanh, đặc biệt là với những em gái nhỏ.
- Đối với giáo viên:
+ Việc thực hiện sáng kiến này giúp tôi thấy được đây là việc làm đúng đắn và có
ý nghĩa thực tiễn; cần thiết phải duy trì những tiết học ngoại khóa về giáo dục kĩ năng
phòng tránh quấy rối tình dục nói riêng và kĩ năng sống nói chung cho HS không chỉ ở bộ
môn Sinh học mà phải tiến hành ở các bộ môn học khác.
+ Qua buổi hoạt động ngoại khóa tôi mới hiểu hơn những tâm tư, vướng mắc của
các em gái tuổi mới lớn về vấn đề giới tính. Tôi nhận ra mình cần có trách nhiệm hơn
nữa để giúp các em. Các em cần một nơi để chia sẻ, giãi bày và để được giúp đỡ. Vì thể
tôi càng quyết tâm hơn trong việc duy trì “góc tâm sự” với mong muốn các em vững tin
vào cuộc sống, tránh những hệ lụy đáng tiếc từ những hành vi QRTD gây ra.

18


3. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
3.1. Kết luận:
Buổi hoạt động ngoại khóa thành công tốt đẹp. Tất cả HS đều hứng thú theo dõi và
có ý thức tìm hiểu về cách phòng tránh bị QRTD. Nội dung của buổi hoạt động là một bài
học bổ ích, thiết thực giúp cho các em hiểu rõ hơn về những kĩ năng phòng tránh bị quấy
tình dục. Các em từ chỗ còn rất mơ hồ, thiếu ý thức bảo vệ bản thân lẫn kiến thức về cách
phòng tránh và xử lý những tình huống liên quan đến QRTD, thì sau buổi hoạt động
ngoại khóa các em đã tự tin, dũng cảm và giàu bản lĩnh hơn, có khả năng tự bảo vệ bản
thân khỏi sự quấy rối và xâm hại tình dục. Đồng thời các em có ý thức, trách nhiệm tuyên
truyền về tầm quan trọng của việc trang bị kĩ năng tự vệ phòng tránh bị QRTD cho mọi
người xung quanh.
Giáo dục kĩ năng phòng tránh quấy rối tình dục cho học sinh trung học phổ thông là
rất cần thiết, không chỉ cho một lớp mà cho cả học sinh toàn trường. Tuy nhiên để thực
hiện được những chuyên đề ngoại khóa giáo dục giới tính cho học sinh đòi hỏi phải có sự

19


TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. Tài liệu Giáo dục kĩ năng sống trong môn Sinh học. Tác giả: Lê Minh Châu –
Dương Quang Ngọc…NXB Giáo Dục năm 2010.
[2]. Video trong chương trình “chuyển động 24h” trên VTV1 phát sóng lúc 11h30
phút ngày 16/5/2018.
[3]. Tài liệu phòng ngừa xâm hại tình dục trẻ em – Tầm nhìn thế giới năm 2012.
(Nguyễn Xuân Hòa và Nguyễn Quốc Phong, hai cán bộ của dự án tuổi thơ tại Việt Nam
đã hiệu đính phiên bản tiếng Việt cho tài liệu này để xuất bản năm 2014).
[4]. Tham khảo một số tài liệu trên mạng internet:
- Nguồn: http://tuổi trẻ.vn
- Nguồn: http://Vietnamnet.vn
- Nguồn: https:/giadinh.vnexpress.net/
- Nguồn: http://tuvantamli.com.vn
- Nguồn: http://baomoi.com
- Nguồn:http://helobacsi.com
[5]. Đoạn video trong chương trình Sống khỏe mỗi ngày, với chủ đề “Làm gì khi
bị quấy rối tình dục”.

20