1. MỞ ĐẦU.
1.1. Lý do chọn đề tài.
Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: “Cái quý nhất của con người là sức
khỏe, các em chịu khó tập Giáo dục thể chất là giữ gìn cái quý báu nhất của con
người.” Câu nói của Bác đã nhắc nhở mọi người nhất là các em học sinh phải coi
trọng sức khỏe - thứ tài sản quý giá nhất của con người. Có lẽ vì thế mà môn giáo
dục thể chất đã ra đời, nhằm rèn luyện sức khỏe cho các em học sinh. Nhưng thực
trạng giảng dạy môn giáo dục thể chất như thế nào?
* Ưu điểm:
- Việc tổ chức dạy, học môn Giáo dục thể chất trong trường phổ thông đã đi
vào nền nếp, chất lượng dạy học từng bước được nâng lên. Dạy đủ 2 tiết Giáo dục
thể chất/1tuần đối với THPT; đảm bảo các quy định về chế độ kiểm tra, đánh giá
xếp loại, tổng kết học kỳ, năm học theo quy định. Theo định kỳ hằng năm, 100%
các trường THPT tổ chức kiểm tra đánh giá xếp loại thể lực HS theo quy định của
Bộ GD&ĐT.
- Môn Giáo dục thể chất trong các trường THPT ngoài việc thực hiện dạy, học
tốt giờ học Giáo dục thể chất chính khóa. Trường đã thường xuyên duy trì tốt nền
nếp tập thể dục giữa giờ xen kẽ với việc tổ chức các trò chơi dân tộc cho HS. Tổ
chức tốt, có hiệu quả các hoạt động thi đấu thể thao vào dịp kỷ niệm các ngày lễ
lớn trong năm; các môn thể thao phổ biến được tập luyện và tổ chức thi đấu thường
xuyên là: Môn Điền kinh, Bóng đá, Bóng bàn, Cầu lông, Đá cầu, Bắn nỏ, Kéo co,
Đẩy gậy ...
- Với mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho HS, theo chu kỳ,
SởGD&ĐTtỉnh Thanh Hóa đã chỉ đạo và tổ chức hội thi chọn GV dạy giỏi môn
Giáo dục thể chất khối THPT, qua đó đã thu hút đông đảo GV ở các trường nhiệt
tình hưởng ứng tham gia, qua đó đã lựa chọn được những GV có trình độ chuyên
môn, năng lực sư phạm tốt để bổ sung vào đội ngũ cốt cán bộ môn Giáo dục thể
chất của tỉnh.
- Sở GD&ĐT đã chỉ đạo các trường khuyến khích các GV Giáo dục thể chất
tích cực đổi mới PPDH, nâng cao chất lượng giờ dạy, đảm bảo mục tiêu giáo dục
nhân cách, rèn luyện kỹ năng, thể lực .... cho HS; định kỳ tổ chức dự giờ thăm lớp,

phục vụ cho việc tập luyện, học tập của HS cũng như việc tổ chức các hoạt động thi
đấu TDTT lớn của ngành, của tỉnh như: Hội khỏe Phù Đổng, giải Điền kinh, Cầu
lông, Bóng bàn, Bóng đá...
* Hạn chế:
- Đội ngũ GV Giáo dục thể chất chuyên trách tuy đã được tăng cường song
vẫn còn thiếu so với nhu cầu sử dụng, cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ cho
công tác dạy học và tổ chức các hoạt động thể dục thể thao còn thiếu, chưa đồng
bộ, chưa đáp ứng đủ nhu cầu tập luyện của HS. Việc quy hoạch đất, mở rộng diện
tích, làm nhà tập, sân học Giáo dục thể chất riêng còn gặp nhiều khó khăn.
- Một số cơ sở giáo dục chưa ý thức được vị trí, vai trò, chưa thực sự coi trọng
việc giảng dạy môn Giáo dục thể chất trong nhà trường, tổ chức các hoạt động còn
đơn điệu, thiếu sáng tạo, phong trào văn hóa, văn nghệ, TDTT chưa được quan tâm
tổ chức thường xuyên.
- Sân tập, trang thiết bị dụng cụ phục vụ cho luyện tập còn thiếu nên việc áp
dụng các phương pháp giảng dạy trong quá trình lên lớp còn bị hạn chế, một số tiết
dạy không theo hướng đổi mới PPDH từ đó không kích thích tính tự giác học tập
của HS hoặc áp dụng máy móc PPDH tích cực cho toàn bộ các bài học, các nội
dung dạy học.
- Việc đánh giá xếp loại môn học của học sinh bằng hình thức: Đạt và không
đạt làm ảnh hưởng đến chất lượng giờ học môn Giáo dục thể chất và thành tích thể
thao học đường; nhất là sự hứng thú trong giờ học tập bị hạn chế, không phát huy
được hết khả năng học tập, rèn luyện cũng như sự phấn đấu hướng tới thành tích
thể thao học đường của HS.
Đó là thực trạng các nhà trường nói chung và trường THPT Quan Sơn nói
riêng, ngoài việc giáo dục trí tuệ cho học sinh thì chúng ta cần phải chăm lo đến
giáo dục thể chất. Bởi thể chất có khỏe thì trí tuệ mới phát triển được. Muốn trí tuệ
2


phát triển cần chăm lo đến thể chất. Vì vậy giáo dục thể chất là một phần không thể

- Phương pháp tham khảo tài liệu.
Để giải quyết các nhiệm vụ của đề tài, trong thời gian nghiên cứu chúng tôi đã
đọc, phân tích tổng hợp và thu thập tài liệu khoa học chuyên môn có liên quan đến
đề tài. Trong đó, các tài liệu về thể thao trường học, điền kinh và huấn luyện môn
điền kinh được chú trọng nhất.
- Phương pháp quan sát sư phạm.
Trong thời gian nghiên cứu chúng tôi tiến hành điều tra và quan sát các buổi
học ở trường, tập ngoại khóa ở trường và ngoài nhà trường về hoạt động tập luyện
môn điền kinh. Thông qua đó chúng tôi có dữ liệu chuyên môn để đi đến giải quyết
các nhiệm vụ của đề tài.
- Phương pháp phỏng vấn và phát phiếu hỏi.
3


Bên cạnh việc quan sát sư phạm, chúng tôi còn tiến hành phương pháp phỏng
vấn trực tiếp, lấy ý kiến một số học sinh thường xuyên tham gia tập luyện và một
số học sinh của cả các khối 10, 11, 12 của nhà trường. Từ đó chúng tôi có giải pháp
cụ thể để có thêm những dữ liệu chắc chắn hơn nữa trong việc giải quyết nhiệm vụ.
- Phương pháp toán thống kê.
Sau khi thu thập các ý kiến phỏng vấn từ các em, chúng tôi đã dùng toán
thống kê xử lý các số liệu thu được để đi đến kết luận cho đề tài.
1.3.2. Đối tượng nghiên cứu.
Học sinh khối 11 trường THPT Quan Sơn 2 ,Tỉnh Thanh Hóa.
1.3.3. Thời gian nghiên cứu.
Thời gian nghiên cứu từ 9/2017 đến 5/2018.
1.3.4. Địa điểm nghiên cứu.
Trường THPT Quan Sơn 2.

4


mới càng cao đối với việc nâng cao thể chất cho học sinh, yêu cầu con người phải
phát triển mạnh khỏe, hài hòa để có thể công tác trong những điều kiện với tốc độ
cao, cường độ lớn thần kinh căng thẳng. Do đó việc đẩy mạnh phong trào thể thao
trường học có một ý nghĩa to lớn.
Để thực hiện các bài tập đạt kết quả cao thì khi giải quyết các nhiệm vụ học
sinh phải có tính chủ động, tự lập và sáng tạo. Nói một cách khác, là trong quá trình
dạy học thê dục thể thao trường học phải đồng thời phát huy vai trò tích cực của
người thầy và trò. Dưới sự hướng dẫn của thầy học sinh tích cực tự giác hoàn thành
nhiệm vụ.
2.1.2 Tác dụng của việc tập luyện môn điền kinh đối với học sinh trường
THPT Quan Sơn 2.
Môn điền kinh được ví là môn thể thao “nữ hoàng”, là các hoạt động tự nhiên
của mỗi con người bình thường như đi, chạy, nhảy .... là môn thể thao quần chúng,
5


được mọi người yêu thích và tham gia tập luyện, rất phù hợp với mọi lứa tuổi, từ
trẻ đến già, không kể nam hay nữ tất cả đều có thể tập luyện được. Đối với thanh
thiếu niênvà nhi đồng tập luyện điền kinh có tác dụng làm cho cơ thể phát triển cân
đối, khỏe mạnh, rèn tính nhanh nhẹn, thông minh tăng cường khả năng quan sát và
khả năng chịu đựng của cơ thể.
2.2. Thực trạng luyện tập môn điền kinh của học sinh trường THPT Quan Sơn
2.
Trường THPT Quan Sơn 2 nằm trên địa bàn của huyện Quan Sơn Tỉnh Thanh
Hóa. Nhà trường được rất nhiều sự quan tâm của các cấp chính quyền. Đội ngũ
giáo viên nhà trường đa số là giáo viên trẻ nên rất nhiệt tình và có năng lực. Trường
có 11 lớp với gần 413 học sinh, nhóm giáo viên giáo dục thể chất có 3 người trình
độ chuyên môn đều là cử nhân đại học TDTT. Bản thân tôi là GV chuyên sâu môn
điền kinh.
Về phong trào học tập: Phong trào thể dục thể thao trường học cũng rất nổi


- Bản thân là một giáo viên học chuyên sâu môn điền kinh và có nhiều năm
công tác nên có kinh nghiệm trong công tác tổ chức phong trào TDTT nhất là môn
điền kinh.
* Khó khăn:
- Có một số học sinh, phụ huynh còn coi nhẹ giờ học thể dục trong trường
học, dẫn đến một số học sinh có năng khiếu nhưng không muốn tham gia sợ ảnh
hưởng đến học thi tốt nghiệp và tuyển sinh vào các trường Đại học, cao đẳng.
- Cơ sở vật chất còn thiếu rất nhiều và sân bãi cho tổ chức tuyển chọn và huấn
luyện một số nội dung vẫn phải đi sau các trường khác trong khu vực gần trường.
- Giáo viên học chuyên sâu môn điền kinh chỉ có một mình còn lại giáo viên
GDTC ở nhóm chủ yếu học bóng đá và bóng bàn.v.v...
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.
2.3.1. Giáo dục cho học sinh ý thức và trách nhiệm của học sinh.
Muốn làm tốt được việc này các thầy, cô giảng dạy môn giáo dục thể chất phải
là những người có chuyên môn tốt, giờ học phải tạo được hứng thú với học sinh.
Với mỗi tiết dạy phải là một trải nghiệm thú vị và luôn đổi mới đối với người học
tránh lặp lại nhiều lần gây nhàm chán, qua đó giáo dục học sinh ý thức, trách nhiệm
của mình trong việc rèn luyện sức khỏe để xây dựng và bảo vệ tổ quốc.
Trong các giờ dạy các thầy cô mạnh dạn đưa ra các trò chơi dân gian phù hợp
với tâm lý đối tượng, phù hợp với đặc thù địa phương, làm cho các em hứng thú,
phấn khỏi, quên mệt mỏi...
Giảng dạy là vậy nhưng khi gọi học sinh vào đội tuyển thì lại xảy ra một số
khó khăn mới: Học sinh không tha thiết với cuộc khi. Khó khăn không phải xảy ra
với một trường mà hầu hết các trưởng đoàn dẫn quân đi tham dự giải đều gặp phải:
Những học sinh có năng khiếu thành tích tốt nhưng khi gọi vào đội tuyển thì trốn
tránh hoặc ép buộc tham gia thì tập luyện chống đối. Để giải quyết tình trạng này
trước hết các thầy cô giáo dạy bộ môn GDTC phải làm tốt công tác tư tưởng về vai
trò và trách nhiệm của mình nêu rõ những cái được khi em học sinh tham gia thi
đấu nếu cần thì phải nhờ sự can thiệp của BGH nhà trường.

từng buổi học để qua đó điều chỉnh các buổi sao cho phù hợp. Một yếu tố mang lại
hiệu quả cao nhất trong các buổi tập là ngoài tập luyện chung, thì giáo viên còn
luyện riêng cho từng em. Cuối buổi tập cho các em rèn luyện thể lực chung đó là
chạy bền. Chạy bền ngoài việc nâng cao thể lực thì không ít lần phát hiện được các
em chạy bền có khi lại đạt được kết quả cao hơn các em đang học nội dung chính.
Điều đó mang lại cho giáo viên hướng dẫn có nhiều sự lựa chọn tốt hơn với đội
tuyển.
2.3.4. Biểu dương thành tích học sinh.
Đây là một giải pháp mang lại hiệu quả cao đối với phong trào, hàng năm nhà
trường đều thực hiện tốt công việc khen thưởng kịp thời đối với thầy và trò nhà
trường có thành tích tốt trong các giải về văn hóa và phong trào thể dục thể thao
nhà trường nói chung và môn điền kinh nói riêng. Số tiền giải trao cho học sinh
như sau:
Giải nhất (HCV) : 500.000đ
Gải nhì (HCB) : 300.000đ
Giải ba (HCĐ) : 200.000đ
Với thầy có giáo dạy đội tuyển:
Giải nhất (HCV) : 500.000đ
Gải nhì (HCB) : 300.000đ
Giải ba (HCĐ) : 200.000đ
Số tiền này được cho là cao so với mặt bằng chung của tỉnh , phần thưởng này có
phần lớn từ việc thực hiện công tác xã hội hóa của nhà trường.
Kết quả thu được sau khi áp dụng các biện pháp trên:
2.4. Hiệu quả nghiên cứu.
Để đánh giá chính xác hơn về thực trạng việc tập luyện môn điền kinh của học
sinh trước và sau khi áp dụng:

8



Câu 3: Em có thường tập luyện thể thao ngoài
Có
30
giờ lên lớp không?
Bình thường
35
Không
35
Câu 4: Các môn thể thao khác?
Bóng đá
25
Bóng chuyền
20
Điền kinh
15
Cầu lông
21
Đá cầu
19
Trong bảng ta thấy:
- Câu số 1 số học sinh tập Giáo dục thể chất chiếm 70% còn lại các em trả lời
bình thường, có một số em trả lời không thích.
- Với câu số 2, có 26% học sinh thích tập luyện môn điền kinh, còn môn cầu
lông 50% và đá cầu 24%.
- Với câu số 3, học sinh tham gia tập luyện ngoài giờ học trên lớp chiếm tỉ lệ
thấp hơn số học sinh trả lời không thích.
- Và ở câu số 4 các em thích tập các môn đều nhau hơn.
- Với các câu trả lời như trên môn điền kinh chưa phải là môn được học sinh
yêu thích nhất và tham gia tập luyện thường xuyên. Tuy nhiên kết quả thi giải điền
kinh cấp tỉnh được tổ chức hàng năm lại là phương thức để các nhà quản lý các cấp

Trả lời
Tỉ lệ %
Câu 1: Theo em giờ học Giáo dục thể chất có
Có
75
thực sự giúp các em nâng cao sức khỏe?
Bình thường
22
Không
3
Câu 2: Các môn thể thao ở trường, em thích
Cầu lông
45
môn nào nhất?
Điền kinh
32
Đá cầu
23
Câu 3: Em có thường tập luyện thể thao ngoài
Có
40
giờ lên lớp không?
Bình thường
35
Không
25
Câu 4: Các môn thể thao khác?
Bóng đá
26
Bóng chuyền

1500m (nam)
Nhảy cao (nam)
Nhảy xa (nam)
Đẩy tạ (nam)
HCĐ
100m (nữ)
800m (nữ)
HCB
Nhảy cao (nữ)
Nhảy xa (nữ)
Đẩy tạ (nữ)
HCĐ
Tổng
4 huy chương
So sánh kết quả thi đấu của 3 năm: Năm 2016 khi chưa áp dụng một số giải
pháp áp dụng vào việc tập luyện và thi đấu giải điền kinh học sinh cấp tỉnh và 2
năm 2017 và 2018 sau khi áp dụng kết quả. Tôi nhận thấy rất rõ số học sinh của
năm sau đạt giải đều tăng hơn những năm trước về số giải cá nhân. Điều đó đã cho
thấy muốn có kết quả tốt tôi cần phải làm những việc sau:
- Trước hết là giáo viên phải nhiệt tình hướng dẫn học sinh, phải dạy tốt.
- Thứ hai là giáo dục ý thức và trách nhiệm của học sinh trong việc tham gia
học tập TDTT ðể phát triển toàn diện.
- Thứ ba thực hiện tốt phong trào thể thao trýờng học và biểu dưỡng kịp thời
học sinh được giải để thúc đẩy mạnh mẽ phong trào tập luyện môn điền kinh nói
riêng và phong trào thể thao nói chung.
Làm tốt những điều trên tôi hy vọng các ðội thi điền kinh sẽ đạt giải cao trong
các kỳ thi, đáp ứng kỳ vọng của lãnh đạo nhà trường và giáo viên bộ môn GDTC.

11


12


Thanh Hóa, ngày 26 tháng 05 năm 2018
XÁC NHẬN CỦA BGH
Hiệu trưởng

Tạ Quốc Việt

Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết và không sao chép của người khác
Người viết

Cao Xuân Hoài

13


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Các văn bản có liên quan và thực tiễn công tác luyện tập điền kinh của học sinh
trường THPT Quan Sơn 2 trong thời gian qua.
2. Nội dung cuộc vận động “Xây dựng trường học thân thiện – Học sinh tích cực”.
3. Kinh nghiệm từ đồng nghiệp trường THPT Quan Sơn 2.
4. Một số tài liệu tham khảo trên mạng Internet.
5. Sách giáo khoa và các tài liệu tham khảo khác.

14