MỤC LỤC
NỘI DUNG

1. Mở đầu
1.1. Lí do chọn đề tài.
1.2. Mục đích nghiên cứu.
1.3. Đối tượng nghiên cứu.
1.4. Phương pháp nghiên cứu.
2. Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1. Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm
2.2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
2.3. Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
* Giải pháp 1: Nghiên cứu kỹ tác phẩm văn học, sử dụng câu hỏi gợi
mở và thủ thuật gây hứng thú
* Giải pháp 2: Làm và sử dụng đồ dùng trực quan
* Giải pháp 3: Tạo môi trường cho trẻ làm quen tác phẩm văn học
* Giải pháp 4: Đưa công nghệ thông tin vào giảng dạy và tổ chức hoạt
động mọi lúc, mọi nơi
* Giải pháp 5: Kết hợp với phụ huynh cho trẻ làm quen với tác phẩm
văn học khi ở nhà
`2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục,
với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
3. Kết luận và kiến nghị
3.1. Kết luận
3.2. Kiến nghị
TÀI LIỆU THAM KHẢO

Trang
1
1
2

tác giáo dục thì giáo dục Mầm non là vô cùng quan trọng và cần thiết, bởi “cây
có gốc thì mới có ngọn”. Chính vì vậy, Đảng và Nhà nước ta luôn chú trọng
công tác chăm sóc - giáo dục trẻ Mầm non, làm sao để trẻ phát triển tốt ở cả 5
lĩnh vực: thể chất, trí tuệ, ngôn ngữ, thẩm mỹ và tình cảm, kỹ năng xã hội.
Thực tế ở trường Mầm non trẻ được tham gia rất nhiều hoạt động. Qua các
hoạt động đó giúp trẻ hình thành và phát triển nhân cách toàn diện, giúp trẻ năng
động và sáng tạo. Một trong các hoạt động đó là cho trẻ làm quen với tác phẩm
văn học. Đó là cái nôi nuôi dưỡng tâm hồn trẻ bởi trong các tác phẩm văn học có
nhiều bài học quí giá, có những tấm lòng cao cả, hay dạy trẻ cách sống sao cho
tốt. Các tác phẩm văn học là phương tiện trong việc giáo dục trẻ lòng yêu quê
hương, đất nước, tình yêu mến bạn bè, và những người thân. Phát triển nhận
thức cho trẻ như: Trẻ biết được việc làm tốt, việc xấu, biết yêu cái đẹp, cái thiện,
ghét cái ác độc, qua đó hình thành phẩm chất đạo đức trong sáng cho trẻ. Đặc
biệt thông qua các tác phẩm thơ, truyện giúp cho ngôn ngữ của trẻ phát triển
mạnh mẽ, trẻ nói mạch lạc, nói rõ ràng, nói hay, nói đúng câu, đúng từ và đúng
ngữ pháp.
Qua việc làm quen với tác phẩm “Văn học” chính là hình thành ở trẻ những
tình cảm đạo đức tốt đẹp, những cảm xúc thẩm mỹ, phát triển trí tưởng tượng
như lòng yêu thiên nhiên cỏ cây hoa lá, lòng kính trọng yêu thương gần gũi và
giúp đỡ những người thân xung quanh trẻ như: Ông bà, bố, mẹ, anh, chị em, cô
giáo và bạn bè. Thông qua các hoạt động trẻ tái tạo, sáng tạo thêm những tình
tiết của tác phẩm một cách hồn nhiên phù hợp với nội dung của tác phẩm. Tuy
nhiên trẻ Mầm non rất hiếu động nên sự chú ý chưa cao, khả năng đọc, kể diễn
cảm của trẻ còn hạn chế. Chính vì vậy trong năm học 2018 – 2019 tôi đã lựa
chọn đề tài “Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng tổ chức cho trẻ 4-5 tuổi
làm quen với tác phẩm văn học tại trường Mầm non Hoằng Anh-thành phố
Thanh Hóa” nhằm khắc phục những mặt còn tồn tại, hạn chế và giúp trẻ phát
triển một cách toàn diện hơn.
1


Việc giáo dục trẻ làm quen với tác phẩm văn học trong trường Mầm non.
Bản thân luôn nhận định được tình hình chung của đối tượng cần nghiên cứu sau
đó nghiên cứu kỹ và phân tích tổng hợp qua tài liệu tham khảo áp dụng vào sáng
kiến. Với những phương pháp cụ thể nhằm giúp trẻ làm quen văn học một cách
tốt hơn theo hướng thực hiện chương trình giáo dục lấy trẻ làm trung tâm.
2. Nội dung sáng kiến kinh nghiệm:
2.1. Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm .
2


Như chúng ta đã biết “Văn học” là một loại hình nghệ thuật mang đến cho
người nghe và người đọc những giai điệu êm dịu thướt tha, những màu sắc lấp
lánh trong mỗi bài thơ, câu truyện đã reo vào tâm hồn trẻ thơ những điều hay lẽ
phải, cái thiện, cái ác trong mỗi tác phẩm văn học. Điều đó chứng minh cho ta
thấy được văn học có sức ảnh hưởng rất lớn đến đời sống của con người. Chính
vì thế nó cũng có sức ảnh hưởng rất lớn đến trẻ Mầm non. Bởi vậy văn học là
môn rất quan trọng đối với trẻ mầm non, là phương tiện phát triển ngôn ngữ cho
trẻ có đủ vốn từ để nói năng lưu loát, diễn đạt gãy gọn biết sử dụng từ đúng lúc,
đúng chỗ, không những thế mà việc dạy trẻ làm quen với những từ ngữ nghệ
thuật như từ tượng hình, từ tượng thanh giúp trẻ phát triển trí tưởng tượng, óc
quan sát, khả năng tư duy độc lập trong suy nghĩ. Thông qua nội dung các tác
phẩm giáo dục trẻ biết yêu quý người hiền lành, biết ơn và kính yêu ông bà, bố
mẹ, anh chị, bạn bè, biết nhường nhịn em nhỏ.
Xuất phát từ những vai trò cụ thể đó cho nên hoạt động dạy trẻ làm quen
với “Văn học” là môn học không thể thiếu trong chương trình chăm sóc giáo dục
trẻ. Vì vậy việc nâng cao chất lượng dạy trẻ làm quen với tác phẩm “Văn học” là
vấn đề quan trọng trong đổi mới hình thức tổ chức giáo dục Mầm non.
Làm quen với tác phẩm văn học chỉ ra mức độ, giới hạn, yêu cầu của việc
cho trẻ tiếp xúc với tác phẩm văn học qua nghệ thuật đọc và kể chuyện của cô
giáo. Hoạt động này nhằm dẫn dắt, hướng dẫn trẻ cảm nhận những giá trị nội

huống và nhân vật; giữa lời kể, lời thuật và ngôn ngữ nhân vật; Giữa không khí,
âm sắc, giọng điệu chung của tác phẩm văn học và hành động văn học. Chưa
yêu cầu trẻ phải nhớ hết mối quan hệ phức tạp và chưa đòi hỏi trẻ phân biệt quan
hệ chính phụ trong truyện mà chỉ nhằm giúp trẻ nhận ra tính liên kết của cốt
truyện trong các mối liên quan đến nhân vật của tác phẩm. Với truyện kể, ta hãy
giúp trẻ nhận ra, nhớ được sắc thái cơ bản trong giọng kể, lời thuật, phân biệt
ngữ điệu lời nói các loại nhân vật, giúp trẻ nhận ra ngôn ngữ đời thường (khẩu
ngữ) và ngôn ngữ thơ giàu nhạc tính. Qua tác phẩm văn học, trẻ quen dần tính
chất nhiều ý nghĩa và tinh luyện của ngôn ngữ văn hoá, dần dần tiến tới hiểu
được nghĩa thực đến nghĩa bóng, từ văn cảnh đến ý tưởng của nhà văn muốn
truyền đạt. Nói những tiếng nói, đi những bước đi đầu tiên, và ngôn ngữ của trẻ
được phát triển mạnh mẽ, trẻ nói mạch lạc, nói diễn cảm, nói hay, nói đúng câu,
đúng từ và đúng ngữ pháp.
Do đó việc nâng cao chất lượng dạy trẻ làm quen với tác phẩm văn học là
vấn đề quan trọng trong đổi mới hình thức tổ chức giáo dục trẻ Mầm non. Làm
quen với tác phẩm văn học chỉ ra mức độ, giới hạn, yêu cầu của việc cho trẻ tiếp
xúc với tác phẩm văn học qua nghệ thuật đọc và kể chuyện của cô giáo.
Vì vậy khi cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học giáo viên phải chắc
chuyên môn, kiến thức truyền đạt đến trẻ phải chuẩn xác, dễ hiểu và lôi cuốn thu
hút trẻ vào giờ dạy. Thường xuyên nghiên cứu kỹ các bài soạn, soạn bài trước
khi giảng dạy. Làm, sưu tầm đồ dùng, đồ chơi phong phú hấp dẫn với trẻ và đảm
bảo tính khoa học như: Tranh, con rối, vật thật... để thu hút, lôi cuốn trẻ vào giờ
học. Cô giúp trẻ có nhận biết, phát âm đúng và ghi nhớ tăng cường khả năng
ngôn ngữ và tư duy lôgic phát triển; Là tiền đề quan trọng cho trẻ phát triển
nhân cách.
2.2. Trực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm .
* Thực trạng:
- Năm học 2018 - 2019, Tôi được phân công dạy lớp mẫu giáo 4 - 5 tuổi,
qua một số hoạt động tổ chức cho trẻ tại lớp tôi thấy khả năng cảm thụ tác phẩm
văn học của trẻ còn hạn chế. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả làm quen với tác

động văn học cho trẻ.
- Nhiều gia đình có hoàn cảnh khó khăn chưa có điều kiện quan tâm phối
kết hợp cùng với giáo viên để rèn cho trẻ mọi lúc, mọi nơi.
- Khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều. Nhiều trẻ ham chơi hiếu
động, bên cạnh đó còn có một số trẻ nhút nhát, chậm chạp. Nên hiệu quả hoạt
động còn thấp.
- Một số phụ huynh chưa nhận thức đúng được vai trò và chưa hiểu được
tầm quan trọng của việc cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học ở lứa tuổi Mầm
non dẫn đến công tác phối hợp giữa giáo viên với gia đình chưa phát huy được
hiệu quả.
- Công tác phối kết hợp của giáo viên với phụ huynh trong việc cho trẻ làm
quen với tác phẩm văn học còn hạn chế.
* Kết quả:
5


Từ thực trạng trên qua đánh giá đầu năm của 26 trẻ trong lớp, tôi thu được
kết quả như sau:
Mức độ trên trẻ
Tiêu chí đánh giá

Tổng
số trẻ

Đạt
Tỉ lệ
SL
%

Chưa đạt

26

13

50%

13

50%

Đọc, kể diễn cảm

26

11

42,3%

15

57,7%

Từ kết quả trên cho thấy thực trạng chung của lớp lớn 4 - 5 tuổi do tôi phụ
trách, sự hứng thú chưa cao, trẻ thuộc thơ và đọc kể diễn cảm còn hạn chế. Do
vậy đòi hỏi tôi phải tìm tòi ra những biện pháp hay hấp dẫn, phù hợp để áp dụng
vào công việc giảng dạy và tôi đã cải tiến hình thức và nội dung phương pháp
nhằm mang lại kết quả cao hơn.
2.3. Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề .
Sau thời gian thực hiện, đúc rút kinh nghiệm và dựa vào đặc điểm tình
hình lớp, đặc điểm tâm sinh lý của lứa tuổi, tôi mạnh dạn đưa ra một số giải

tượng biểu tượng mà cô đã cung cấp cho trẻ.
- Giới thiệu bài, tạo hứng thú cho trẻ: Tôi khéo léo thu hút trẻ tham gia
hoạt động bằng cách cho trẻ chơi một trò chơi nhỏ hoặc sử dụng một bài hát, câu
đố, tình huống nhằm giúp trẻ tìm kiếm phát hiện vấn đề, sau đó cho trẻ trò
chuyện về vấn đề đó.
Ví dụ: Trong truyện “Cáo, Thỏ và Gà Trống” tôi tạo tình huống cho trẻ
nghe tiếng khóc (sử dụng hiệu ứng powerpoint) cho trẻ đoán xem đó là tiếng
khóc của ai, tạo sự tò mò cho trẻ đi tìm (đến màn hình máy chiếu). Cô cho xuất
hiện trên màn hình cảnh chú Thỏ đang ngồi khóc, gợi ý trẻ tìm hiểu nguyên
nhân vì sao Thỏ khóc, sau đó cho trẻ lắng nghe và xem chú Thỏ vừa khóc vừa kể
lại sự việc... Cuối cùng, cô dẫn dắt trẻ vào quá trình tìm hiểu nội dung câu
chuyện. Trong một tiết dạy phần vào bài tuy chiếm ít thời gian nhưng lại giữ
một vị trí không kém phần quan trọng, muốn giờ học đạt kết quả cao hay không
phụ thuộc vào phần gây hứng thú, bời vì ngay từ đầu cô đã gây được hứng thú
và sự tò mò cho trẻ thì trẻ luôn tìm tòi và khám phá điều đó sẽ diễn ra tiếp theo
như thế nào? Đối với trẻ 4 - 5 tuổi việc hiểu biết và cảm nhận được về tác phẩm
văn học chủ yếu là do cô giáo truyền thụ thông qua giọng kể, các đồ dùng trực
quan… cho nên cô giáo có thể dẫn dắt vào bài bằng rất nhiều hình thức khác
nhau như câu đố, trò chơi dân gian, hình ảnh slide, mô hình, con rối, tiếng kêu,
bài hát… có liên quan đến chủ đề, tới nội dung câu chuyện. Cô vào bài cần gắn
gọn, dí dỏm, dễ hiểu và thu hút trẻ.
- Sử dụng câu hỏi gợi mở:
Vào giờ học để gây hứng thú kích thích tri giác trẻ khi quan sát, tôi sử dụng
câu hỏi mở kích thích trẻ tư duy lại những gì mà trẻ đã quan sát, cô phải có nghệ
thuật đặt câu hỏi để khai thác từ bên ngoài đến bên trong của đối tượng, trước
khi đưa ra câu hỏi gợi mở cô cho trẻ quan sát nội dung tranh, vi deo đố trẻ đoán
7


tên truyện hoặc bài thơ và cô kích thích trẻ suy luận, tránh hỏi những câu hỏi

+ Đồ dùng càng đơn giản ngộ nghĩnh, gần gũi thì càng thu hút trẻ, nhất là
đồ dùng tự tạo lại càng thu hút trẻ nhiều hơn. Cho nên cô giáo cần sử dụng
nguyên vật liệu sẵn có để làm đồ dùng dạy học cho trẻ.
+ Sưu tầm tranh ảnh con vật, cảnh vật và phân loại theo từng chủ đề.
+ Tôi chọn những hình ảnh có cùng chủ đề, sắp xếp tạo hiệu ứng trên papoi
làm thành các bức tranh cho trẻ quan sát và kể chuyện hoặc đọc thơ theo nội
dung tác phẩm.
8


+ Đồ dùng trực quan phát huy hết hiệu quả thì khi sử dụng phải luôn kết
hợp với lời nói một cách linh hoạt, không đưa ra trước hoặc sau sẽ làm giảm
hứng thú của trẻ và không nên sử dụng nhiều loại đồ dùng trong một hoạt động
sẽ làm phân tán sự chú ý khi trẻ chưa kịp cảm nhận hết giá trị của đồ dùng đó.
+ Thảo luận với các thành viên trong tổ để tìm ra phương pháp tốt nhất và
cùng làm đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho môn học.
+ Sử dụng rối rẹt, video vào bài dạy. Với bài thơ “Em vẽ” thì tôi đã vẽ các
nhân vật trong bài thơ lên bìa cứng có gắn đế. Khi sử dụng tôi sẽ buộc một sợi
dây vào đế con rối rồi di chuyển sợi dây theo từng nhịp điệu của bài thơ. Ngoài
sử dụng rối dẹt tôi còn sử dụng hình thức khác như đóng kịch cùng trẻ mô tả lại
nội dung câu truyện bằng video, sau khi làm video và bật lên cho trẻ xem để làm
được video đó tôi tập cho trẻ đóng kịch (chuẩn bị trang phục cho trẻ) điều này
gây được sự chú ý của trẻ.
+ Sử dụng nghệ thuật múa rối: Việc sử dụng rối trong tiết học gây được sự
chú ý tò mò của trẻ tạo điều kiện cho trẻ tiếp cận với nghệ thuật múa rối.
Ví dụ: Với câu chuyện "Mỗi người một việc” giáo viên sử dụng mô hình
sân khấu là một cơ thể người, bàn tay trái và tay phải được cách điệu hoá điểm
thêm “mắt, mũi, miệng”.
Xuất phát từ đặc điểm nhận thức của trẻ 4 - 5 tuổi là tư duy trực quan hình
tượng. Nên trong quá trình dạy trẻ tôi thường kết hợp giữa vật thật, tranh ảnh với

đổi theo từng nội dung câu chuyện
Qua việc sử dụng những đồ dùng trực quan tôi thấy trẻ tập trung chú ý một
cách say mê hứng thú. Áp dụng giải pháp này tôi thấy trẻ dễ tiếp thu và khẳ
năng cảm nhận bài thơ, câu chuyện tốt hơn. Đồng thời tôi thấy trẻ rất hứng thu
khi tham gia các hoạt động văn học. Tuy nhiên tôi vẫn chưa hài lòng với kết quả
đạt được. Chính vì vậy tôi đã sử dụng giải pháp tiếp theo đó là.
* Giải pháp 3: Tạo môi trường cho trẻ làm quen tác phẩm văn học
Để giúp trẻ nâng cao chất lượng làm quen với tác phẩm văn học, việc tạo
cơ hội cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học thường xuyên. Môi trường tổ chức
phải làm nổi bật chủ đề đang thực hiện, thu hút sự chú ý của trẻ. Hoạt động làm
quen tác phẩm văn học phải thể hiện rõ chủ đề, do đó việc tạo không gian hoạt
động càng được chú ý hơn. Dù điều kiện không gian trường lớp còn chật hẹp
song tôi cũng cố gắng khắc phục để tạo ra không gian tốt nhất có thể để việc tổ
chức hoạt động cho trẻ được thuận lợi như tranh ảnh, tạp chí về nội dung tác
phẩm, nhằm kích thích trẻ kể theo nội dung truyện. Không gian cho hoạt động
làm quen với tác phẩm văn học cần thoáng, rộng, thoải mái, được trang trí nổi
bật đề tài và thể hiện ý tưởng của người tổ chức.
Ví dụ: Với đề tài: “Bài thơ hoa kết trái”
Chủ đề: “Thế giới thực vật”
Tôi cho trẻ tham gia một cuộc đi chơi, đến thăm một vườn cây ăn quả và
hỏi trẻ. Vườn cây ăn quả có những quả gì? Những bông hoa xinh đã kết trái đó
là nội dung của Bài thơ gì? Và cho trẻ chơi trò chơi ghép tranh đã chuẩn bị tranh
ảnh sẵn, trẻ ghép tranh theo nội dung bài thơ “hoa kết trái” từ đó giúp trẻ có điều
kiện khám phá về tác phẩm văn học.
Cần tạo cho trẻ không gian hoạt động mà trong không gian đó trẻ được hoạt
động thoải mái, thích thú. Một không gian thực sự giành cho trẻ, thân thiện giúp
trẻ hoạt động dễ dàng, tiện lợi. Tuỳ theo đề tài để lựa chọn không gian tổ chức
hoạt động cho phù hợp. Tại góc học tập tôi đã tự sưu tầm tranh ảnh, tạp chí, sách
báo, nguyên liệu cho trẻ tự làm sách để xây dựng một góc học tập, ở góc học tập
này trẻ được xem tranh truyện, tạp chí, các hình ảnh minh hoạ truyện mà trẻ đã

các góc chơi hoạt động sáng tạo có tính động, thay đổi theo chủ đề, trẻ có cơ hội
được thể hiện sáng tạo riêng. Đây là hoạt động có thời gian dài nên cần chú ý
thiết kế nội dung, kế hoạch tổ chức phù hợp.
Ví dụ: Các góc chơi sáng tạo trong lớp tôi dùng mảng dính để có thể thay
đổi nội dung tuỳ ý. Khi tổ chức hoạt động tôi chuẩn bị nhiều nguyên vật liệu mở
cho trẻ sáng tạo. Được tham gia những hoạt động bổ ích trên trẻ rất nhiệt tình,
hứng thú. Qua đó giúp trẻ nhớ lại từng nhân vật trong mỗi truyện và nhớ lại tính
cách của từng nhân vật. Do cố gắng tìm nhiều cách để trẻ làm quen tác phẩm
văn học một cách tốt nhất cho nên kết quả trên trẻ có sự tiến bộ rõ rệt. Xong vẫn
chưa được như mong muốn, bởi vì trong lớp tôi còn một số trẻ tiếp thu còn
chậm. Vì vậy tôi đã suy nghĩ áp dụng nhiều biện pháp để trẻ tiếp cận với văn
học một cách tốt hơn. Một trong những giải pháp thu được sự chú ý và đạt kết
quả tốt đó là:
* Giải pháp 4: Đưa công nghệ thông tin vào giảng dạy và tổ chức hoạt
động mọi lúc, mọi nơi
- Đưa công nghệ thông tin vào giảng dạy: Phương pháp này là trẻ được
mở rộng tầm nhìn ra thế giới xung quanh.

Ở độ tuổi này đưa phương pháp dạy học bằng công nghệ thông tin tạo ra
một môi trường dạy học tương tác cao, sống động, hứng thú và đạt hiệu quả cao
của quá trình dạy học đa giác quan cho trẻ. Hình ảnh những nhân vật ngộ
12


nghĩnh, những bông hoa biết cử động đủ màu sắc, những hàng chữ biết đi và
những con số biết nhảy theo nhạc hiện ngay ra với hiệu ứng của những âm thanh
sống động, ngay lập tức thu hút được sự chú ý và kích thích hứng thú của học
sinh. Vì được chủ động hoạt động nhiều hơn để khám phá nội dung bài giảng tôi
thấy việc ứng dụng này rất có hiệu quả đối với trẻ nhất là tiết văn học.
Ví dụ: Khi kể truyện xong tôi mở video cho trẻ xem có hình ảnh động và

củng cố kiến thức cho trẻ tôi luôn tận dụng thời gian để cung cấp bài thơ, câu
chuyện mới cho trẻ dưới hình thức dạo chơi, thăm quan, quan sát tranh ảnh, mô
hình… Cho trẻ xem tranh liên quan đến câu chuyện.
13


Ví dụ: Củ cải trong câu chuyện “Nhổ củ cải” Tôi có thể cho trẻ tiếp xúc với
vật thật trong sinh hoạt hàng ngày. Cho trẻ quan sát và tiếp xúc với cây cải, củ
cải. Trò chuyện đàm thoại cùng với trẻ về câu chuyện "Nhổ củ cải".
Ví dụ: Ở các giờ hoạt động trong ngày mọi lúc mọi nơi.

+ Giờ đón, trả trẻ: Cô cho trẻ xem tranh ảnh có nội dung về tác phẩm văn
học.
14


+ Giờ hoạt động góc: Góc học tập - sách: Trẻ cùng chơi bằng cách gắn
tranh rời, hoặc trẻ có thể chỉ vào các tranh gắn trên tường và kể cho bạn nghe,
hoặc cho trẻ xếp những tranh rời và tự kể sáng tạo.
+ Giờ hoạt động ngoài trời: Khi trẻ ra sân cô cho trẻ vẽ phấn lại các nhân
vật trẻ thích trong truyện đã học theo sự sáng tạo của trẻ.
+ Giờ ăn: Trò chuyện về tác phẩm có nội dung liên quan.
Ví dụ: Bài thơ “Rau ngót rau đay”
+ Giờ ngủ: Trước khi cho trẻ ngủ có thể cô bật bài hát ru hoặc ngâm thơ, kể
truyện cho trẻ nghe.
+ Giờ hoạt động chiều: Bên cạnh cho trẻ làm quen bài thơ, câu chuyện mới
sẽ học, cô có thể cho trẻ ôn lại bài thơ, câu chuyện đã học dưới hình thức đóng
kịch. Cô tập cho trẻ nhập vai, hóa trang đơn giản. Cô hoặc một cháu giỏi sẽ dẫn
chuyện cho các bạn đóng kịch. Đây là dạng hoạt động thường gây hứng thú cho
trẻ nhất. Nếu trẻ thực hiện chưa đạt cô tập cho trẻ bắt chước giọng điệu và tính

Để đạt hiệu quả cao trong việc làm quen với tác phẩm văn học cho trẻ ở
trường cũng như ở nhà thì tôi thường trao đổi với phụ huynh trong giờ đón trả
trẻ hàng ngày, ở bảng tuyên truyền, vào các buổi họp phụ huynh, tôi tìm cách
tiếp xúc với phụ huynh và trao đổi cho họ biết được tầm quan trọng của việc làm
quen với tác phẩm văn học cho trẻ ở nhà cũng như ở trường để phụ huynh biết
và phối hợp với giáo viên để dạy trẻ.
Tôi thường phô tô coppy nội dung các bài thơ, câu chuyện đã học và nhờ
phụ huynh đọc, kể cho trẻ làm quen tìm hiểu thêm ở nhà để nắm bắt nội dung và
nắm được lời thoại của nhân vật trong truyện.
Tôi còn vận động phụ huynh ủng hộ thêm tranh, lịch, sách báo cũ hoặc
truyện tranh thiếu nhi để thực hiện góc học tập sách cho trẻ.
Bảng tuyên truyền: Ngoài việc tuyên truyền về văn học tôi còn làm hòm
thư ý kiến để trao đổi vấn đề học của trẻ. Tôi làm hòm thư hai chiều, một là
nhận sự trao đổi của phụ huynh và kêu gọi phụ huynh ủng hộ các loại tranh ảnh,
học liệu phục vụ cho chủ đề trẻ đang học, hai là cung cấp cho phụ huynh những
thông tin cần thiết về trẻ và cung cấp các bài thơ, câu truyện để phụ huynh biết
và phối hợp dạy trẻ.
Trong giờ đón trả trẻ: Tôi trao đổi với phụ huynh và cung cấp thông tin về
tác phẩm văn học, chỗ nào trẻ nắm được, chỗ nào chưa nắm được về nhà phụ
huynh dạy trẻ.
Ví dụ: Một số bài thơ, câu chuyện trẻ chưa nắm được như:
+ Chưa hiểu nội dung bài thơ, câu chuyện.
+ Đọc kể chưa thể hiện được ngữ điệu.. .
Tôi thường chú ý đến những trẻ còn tiếp thu chậm trao đổi với phụ huynh
để gia đình kết hợp dạy trẻ.
Ở các cuộc họp phụ huynh: Tôi thường thông báo tình hình học tập, sức
khoẻ của trẻ cũng như việc làm quen với tác phẩm văn học. Việc dạy cũng như
16



cụ thể như sau:
* Đối với hoạt động giáo dục:
- Trẻ nhớ tên tác phẩm văn học, hiểu nội dung tác phẩm. Biết đọc kể diễn
cảm. Biết thể hiện tính cách của nhân vật. Trẻ hứng thú, yêu thích văn học. Biết
yêu cái đẹp, cái thiện, yêu quê hương đất nước, yêu mọi người. Mong muốn làm
việc thiện, ghét cái ác. Khả năng ghi nhớ tác phẩm văn học lâu hơn.
- Trẻ có khả năng kể chuyện sáng tạo và thể hiện tính cách nhập vai một
cách linh hoạt.
- Trẻ đã biết thể hiện giọng nói và tính cách nhân vật trong truyện qua
giọng kể của mình.
17


- Biết kể truyện sáng tạo, kể theo trí tưởng tượng một cách phong phú và đa
dạng.
- Trẻ thích được đóng kịch, đọc thơ, kể truyện.
- Hầu hết các trẻ đều mạnh dạn, tự tin và hào hứng tham gia hoạt động, tích
cực hăng say, hứng thú khi tham gia các hoạt động làm quen với tác phẩm văn học.
- Tỉ lệ đạt 90% trẻ phát âm rõ ràng hơn, đọc thơ diễn cảm, biết ngắt giọng
sau mỗi câu thơ, thể hiện được âm điệu cảm xúc của bài thơ.
Kết quả đánh giá lần 2 tăng lên rõ rệt. Được thể hiện như sau:

Tiêu chí đánh giá
Trẻ hứng thú với tác phẩm văn học
Hiểu nội dung của tác phẩm văn học
Thuộc tác phẩm văn học
Đọc, kể diễn cảm

Tổng
số trẻ


* Đối với bản thân: Học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp
- Luôn có ý thức rèn luyện thường xuyên, tham khảo các tài liệu chuyên
sâu, các giáo trình, luôn chú trọng tới lời nói khi giao tiếp với trẻ, với mọi người,
ở mọi lúc mọi nơi.
- Tôi mạnh dạn tự tin tổ chức cho trẻ làm quen tác phẩm văn học dưới
nhiều hình thức đa dạng phong phú, hấp dẫn.
- Tôi đã nắm và hiểu được tâm sinh lí của trẻ mà từ đó tôi đã có cách đặt
câu hỏi gợi mở cho trẻ tư duy, nên hầu hết các trẻ đều phát triển ngôn ngữ và tư
duy rất tốt.
- Tôi đã tích luỹ thêm nhiều kiến thức về văn học và cách tuyên truyền.
- Khả năng đọc diễn cảm của tôi được nâng lên rõ rệt.
* Đối với đồng nghiệp: Luôn chia sẻ
Qua quá trình thực nghiệm các biện pháp tôi thấy rõ sự tiến bộ của các giáo
viên trực tiếp thực hiện các biện pháp này. Giáo viên đã tự trau dồi lại các kiến
thức trong hoạt động cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học góp phần nâng cao
chất lượng của hoạt động giáo dục trẻ.
* Đối vớí nhà trường: Đội ngũ giáo viên được nâng cao năng lực về
chuyên môn
- Nâng cao được chất lượng dạy và học trong nhà trường, giáo viên có dự
dạy đạt khá giỏi 100%, không có giờ dạy trung bình.
- Tạo được niềm tin cho phụ huynh khi gửi trẻ tại trường.
3. Kết luận, kiến nghị:
18


3.1. Kết luận.
- Qua nhiều năm dạy trẻ lớp mẫu giáo 4 - 5 tuổi cùng với việc áp dụng các
biện pháp giúp trẻ làm quen với tác phẩm văn học tôi đã thu được kết quả đáng
mừng. Từ đó, bản thân rút ra một số kinh nghiệm sau:

ngôn ngữ của trẻ đạt kết quả tốt hơn.
3.2. Kiến nghị.
Để việc tổ chức hoạt động học văn học đạt kết quả tốt hơn nữa, tôi xin có
một số đề xuất sau:
+ Đối với Phòng Giáo dục và Đào tạo thành phố:
19


Thường xuyên mở các lớp chuyên đề, chia sẻ kinh nhiệm bồi dưỡng về
chuyên môn nghiệp vụ để giáo viên được tham gia trau dồi kiến thức chăm sóc
giáo dục trẻ theo chương trình giáo dục Mầm non.
+ Đối với nhà trường:
- Khuyến khích giáo viên tìm ra những sáng kiến kinh nghiệm hay để nâng
cao chất lượng hoạt động làm quen với tác phẩm văn học cho trẻ.
- Sắp xếp tạo điều kiện để giáo viên được dự giờ đồng nghiệp, học hỏi kinh
nghiệm, mở mang kiến thức nhằm nâng cao năng lực cho giáo viên.
- Tham mưu với phòng Giáo dục và Đào tạo thành phố xây dựng nhiều hơn
nữa tiết dạy thực hành cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học.
- Khuyến khích, tổ chức thi làm đồ dùng dạy học cho trẻ, cung cấp nhiều
tài liệu, tạp chí, tạp san...để cán bộ giáo viên tham khảo nâng cao tay nghề, đáp
ứng yêu cầu ngày càng cao của nền giáo dục.
+ Đối với đồng nghiệp:
Giáo viên cần đầu tư, chuẩn bị các đồ dùng dạy học đa dạng, đẹp và sáng
tạo, thu hút sự chú ý của trẻ, cho trẻ tham gia làm đồ dùng và được sử dụng sản
phẩm mình làm ra.
Giáo viên cần thường xuyên rèn luyện tập đọc, kể diễn cảm tác phẩm văn
học, dạy trẻ phát âm đúng, rõ ràng diễn cảm khi đọc thơ, kể chuyện và cung cấp
vốn từ cho trẻ và giúp trẻ có nhiều kinh nghiệm, mạnh dạn tự tin khi thể hiện.
Trên đây là “Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng tổ chức cho trẻ 45 tuổi làm quen với tác phẩm văn học tại trường Mầm non Hoằng Anh thành phố Thanh Hóa” mà tôi đã rút ra được trong quá trình giảng dạy nhằm
giúp trẻ phát triển về mọi mặt đạo đức, nhân cách, phẩm chất, thẩm mỹ, trí tuệ

Tác giả: Phan Lan Anh- Lý Thị Hằng- Nguyễn Trung Hiếu- Nguyễn Thị
Giang.
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
NXB Giáo Dục Việt Nam.

MỘT SỐ KINH NGHIỆM NÂNG CAO
CHẤT LƯỢNG TỔ CHỨC CHO TRẺ 4-5 TUỔI LÀM QUEN
VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC TẠI TRƯỜNG MẦM NON
HOẰNG ANH - THÀNH PHỐ THANH HÓA

Người thực hiện: Đặng Thị Phương Chi
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Hoằng Anh
SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn

THANH HÓA NĂM 2019

21