ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
PHAN NGỌC DIỆU LINH
QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ ĐẤT ĐAI TRÊN ĐỊA BÀN
HUYỆN THĂNG BÌNH, TỈNH QUẢNG NAM
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ
QUẢN LÝ KINH TẾ
Mã số: 60.34.04.10
Đà Nẵng - 2018
Công trình được hoàn thành tại
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ, ĐHĐN
Ngƣời hƣớng dẫn KH: PGS.TS. ĐỖ NGỌC MỸ
Phản biện 1: TS. LÊ DÂN
Phản biện 2: PGS.TS. LÊ QUỐC HỘI
Luận văn đã được bảo vệ trước Hội đồng chấm Luận văn tốt
nghiệp Thạc sĩ Quản lý kinh tế họp tại Trường Đại học Kinh tế, Đại
học Đà Nẵng vào ngày 03 tháng 02 năm 2018
Có thể tìm hiểu luận văn tại:
- Trung tâm Thông tin - Học liệu, Đại học Đà Nẵng
- Thư viện trường Đại học Kinh tế, Đại học Đà Nẵng
2
2. Mục tiêu nghiên cứu
- Hệ thống hóa các vấn đề lý luận và thực tiễn, nhận diện vấn
đề và đề xuất giải pháp liên quan đến quản lý nhà nước về đất đai
trên địa bàn huyện Thăng Bình.
3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu:
Các vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến quản lý nhà nước
về đất đai trên địa bàn huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam
- Phạm vi nghiên cứu:
+ Các hoạt động quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn
huyện Thăng Bình
+ Thời gian: Từ năm 2011 đến năm 2016.
+ Các giải pháp đề xuất trong thời gian đến
4. Phƣơng pháp nghiên cứu
4.1.Phương pháp thu thập thông tin, số liệu
a. Thông tin thứ cấp
b. Thông tin sơ cấp
4.2. Phương pháp xử lý và tổng hợp thông tin, số liệu
-Tổng hợp theo thứ tự ưu tiên về tầm quan trọng của số liệu
-Toàn bộ số liệu thu thập được xử lý bằng Exel và SPSS trên
máy tính.
4.3. Phương pháp phân tích thông tin, số liệu
a. Phương pháp so sánh
b. Phương pháp phân tích thống kê
c. Phương pháp chuyên gia
5. Nội dung của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và các phụ
lục, nội dung chính của luận văn được trình bày trong 3 chương với
người, những kết quả của con người trong quá khứ và hiện tại để
lại’’.
b. Khái niệm quản lý nhà nước
Quản lý nhà nước là dạng quản lý xã hội mang tính quyền lực
nhà nước, được sử dụng quyền lực nhà nước để điều chỉnh các quan
hệxã hội và hành vi hoạt động của con người để duy trì, phát triển
các mối quan hệ xã hội, trật tự pháp luật nhằm thực hiện chức năng
và nhiệm vụ của Nhà nước.
c. Khái niệm quản lý nhà nước về đất đai
Bộ luật Dân sự quy định "Quyền sở hữu bao gồm quyền chiêm
hữu, quyền sử dụng và quyền định đoạt tài sản của chủ sở hữu theo
quy định của pháp luật”
Quản lý nhà nước về đất đai là tổng hợp các hoạt động của các
cơ quan nhà nước có thẩm quyền để thực hiện và bảo vệ quyền sở
hữu của Nhà nước đối với đất đai; đó là các hoạt động nắm chắc tình
hình sử dụng đất; phân phối và phân phối lại quỹ đất đai theo quy
5
hoạch, kế hoạch; kiểm tra giám sát quá trình quản lý và sử dụng đất;
điều tiết các nguồn lợi từ đất đai.
1.1.2.Vai trò quản lý nhà nƣớc về đất đai
Một là, đảm bảo sử dụng đất đai hợp lý, tiết kiệm và có hiệu
quả.
Hai là, bảo vệ quyền lợi và lợi ích chính đáng của các đối
tượng sử dụng đất đai trong quan hệ về đất đai
Ba là, nâng cao khả năng sinh lời của đất để góp phần thực
hiện mục tiêu kinh tế xã hội của địa phương và bảo vệ môi trường
Bốn là giám sát, kiểm tra quản lý và sử dụng đất đai, giải
quyết tranh chấp về đất đai cơ quan quản lý sẽ nắm bắt tình hình biến
chính, bản đồ hiện trạng SDĐ và bản đồ QHSDĐ, công tác thống kê,
kiểm kê đất đaicủa chính quyền huyện và các xã, thị trấn
b. Tiêu chí đánh giá
1.2.3. Đăng ký đất đai, lập và quản lý hồ sơ địa chính, cấp
GCN QSD đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với
đất
a. Nội dung
b. Quy trình đăng ký, cấp GCN QSD đất, quyền sở hữu nhà
ở và tài sản khác gắn liền với đất lần đầu.
c. Tiêu chí đánh giá
1.2.4. Quản lý quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất.
a. Nội dung
b. Quy trình Quản lý quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất
c.Tiêu chí đánh giá
7
1.2.5. Quản lý việc giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích
sử dụng đất và thu hồi đất
a. Quản lý việc giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử
dụng đất
- Nội dung quản lý giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử
dụng đất
- Trình tự, thủ tục giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng
đất
b. Quản lý công tác thu hồi đất
- Nội dung quản lý nhà nước về thu hồi đất
- Trình tự, thủ tục thu hồi đất
c. Tiêu chí đánh giá công tác quản lý việc giao đất, cho thuê
đất, thu hồi đất chuyển mục đích sử dụng đất
dụng đất trên địa bàn huyện Thăng Bình những năm gần đây, từ đó
dự đoán xu hướng sử dụng đất trong tương lai để có những chính
sách về đất đai cho phù hợp với định hướng phát triển kinh tế - Xã
hội của địa phương.
1.3.3. Nhân tố về tổ chức bộ máy thực hiện công tác quản
lý nhà nƣớc về đất đai trên địa bàn huyện Thăng Bình.
Con người là yếu tố quyết định cho mọi công tác quản lý,
chính vì vậy cần chú trọng công tác tuyển dụng cán bộ nhất là trong
công tác quản lý đất đai. Đây là công tác phức tạp và nhạy cảm nhất
hiện nay. Trên cơ sở chọn được những con người tốt, công tác tổ
chức, sắp xếp phân công nhiệm vụ phù hợp với từng thời điểm và
con người cụ thể mới đem lại hiệu quả trong quản lý nhà nước nói
chung và trong lĩnh vực đất đai nói riêng.
9
CHƢƠNG 2
THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ ĐẤT ĐAI TRÊN
ĐỊA BÀN HUYỆN THĂNG BÌNH, TỈNH QUẢNG NAM
2.1. NHỮNG ĐẶC ĐIỂM CHỦ YẾU CỦA HUYỆN THĂNG
BÌNH
2.1.1. Đặc điểm tự nhiên
a. Vị trí địa lý
b. Đặc điểm địa hình, địa chất
c. Khí hậu
d. Thủy văn
2.1.2. Đặc điểm kinh tế
Từ năm 2009 đến nay, nền kinh tế của huyện có những bước
chuyển biến, mức tăng trưởng khá, cơ cấu nền kinh tế từng bước có
sự chuyển dịch theo hướng phát triển.
Cơ cấu
Giá trị
GDP theo Cơ cấu (%)
(%)
giá 2010
(%)
giá 2010
giá 2010
2011
768.000 21,67 1.527.000
43,09
1.248.685
35,24
2012
981.000 23,54 1.803.000
43,26
Nông, lâm,
dịch vụ
thủy sản
thủ công nghiệp,
xây dựng
2015
1.495.000 25,73 2.799.000
48,16
1.517.407
26,11
2016
1.768.000 26,46 3.241.000
48,50
1.673.000
25,04
(Nguồn: Chi cục thống kê huyện Thăng Bình năm 2015, Báo cáo KTXH
huyện năm 2016)
26
32
32
35
Bác sĩ
2
2
2
1
2
2
%
100
100
100
nghèo
đến cuối năm
Năm
Đơn vị
Chỉ tiêu
có
4.33
2
4.267
(Nguồn: Niêm giám thống kê 2015 và báo cáo thống kê năm
2016 huyện Thăng Bình)
11
2.1.4. Hiện trạng sử dụng đất đai ở huyện Thăng Bình
a. Đất nông nghiệp
b.Đất phi nông nghiệp
c. Đất chưa sử dụng
Đánh giá về các đặc điểm chủ yếu của huyện Thăng Bình
- Thuận lợi
- Khó khăn
2.2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ ĐẤT ĐAI
2.2.3. Thực trạng công tác đăng ký đất đai, lập và quản lý
hồ sơ địa chính, cấp GCN QSD đất, quyền sở hữu nhà ở và tài
sản khác gắn liền với đất.
Với tổng số hộ đã được cấp GCNQSD đất (giai đoạn 2011 2016): 8.677 giấy chứng nhận QSD đất. Trong đó đất ở tại nông
thôn: 6.291 giấy chứng nhận QSD đất; đất ở tại đô thị: 2.354 giấy
chứng nhận QSD đất. Riêng đối với đất tổ chức được cấp giấy 32
giấy chứng nhận QSD đất
Các cơ quan chưa giải quyết tốt công tác cấp giấy chứng nhận
quyền sử dụng đất.
2.2.4. Thực trạng về công tác quản lý quy hoạch, kế hoạch
sử dụng đất
Phòng Tài nguyên môi trường tư vấn cho huyện lập quy
hoạch, kế hoạch sử dụng đất của huyện và kế hoạch sử dụng đất cho
từng giai đoạn, cho từng năm. Hàng năm, huyện đánh giá việc thực
13
hiện kế hoạch sử dụng đất và xây dựng kế hoạch sử dụng đất cho
năm sau trình lên tỉnh phê duyệt.
Việc quản lý quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất chưa thật sự có
chiều sâu, tuy có góp phần phát triển kinh tế xã hội của huyện Thăng
Bình nhưng chậm.
2.2.5. Thực trạng công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi
đất, chuyển mục đích sử dụng đất
Dựa trên cơ sở quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, nhu cầu sử dụng
đất của các địa phương, UBND huyện đã thực hiện việc giao đất, cho
thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất và thu hồi đất để thực hiện các
dự án quy hoạch.
Chính quyền huyện Thăng Bình chưa thực hiện tốt công tác
giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất.
đai
b. Giải quyết khiếu nại, tố cáo các vi phạm pháp luật trong
việc quản lí và sử dụng đất
Thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật
về đất đai và xử lý vi phạm pháp luật về đất đai là khâu hoàn chỉnh
trong quá trình quản lý Nhà nước về đất đai. Giải quyết hiếu nại, tố
cáo trong QLNN về đất đai để tạo được niềm tin trong nhân dân về
quá trình thực thi pháp luật của chính quyền huyện.
2.3. KẾT QUẢ ĐẠT ĐƢỢC VÀ HẠN CHẾ TRONG QUẢN LÝ
NHÀ NƢỚC VỀ ĐẤT ĐAI Ở HUYỆN THĂNG BÌNH
2.3.1. Kết quả đạt đƣợc
Các nội dung quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn huyện có
đem lại một số kết quả nhất định, cơ bản đảm bảo được quyền lợi và
nghĩa vụ của người sử dụng đất.
15
2.3.2. Hạn chế yếu kém
Các nội dung quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn huyện
Thăng Bình chưa thật sự hiệu quả, chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế
xã hội đang diễn ra, cán bộ nhân viên làm nhiệm vụ về đất đai chưa thật
sự đề cao vai trò, trách nhiệm cũng như chưa được nuôi dưỡng về đạo
đức nghề nghiệp nên xảy ra nhiều sai sót, khiếu kiện, tố cáo trong thời
gian qua.
2.3.3. Nguyên nhân tồn tại quản lý nhà nƣớc về đất đai
trên địa bàn huyện Thăng Bình.
a. Nguyên nhân khách quan:
- Hệ thống văn bản pháp lý về đất đai chưa đồng bộ, thường
xuyên thay đổi; Sự đổi mới hoạt động quản lý nhà nước về đất đai
chưa theo kịp tốc độ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Các
- Chương trình trọng điểm
- Dự án trọng điểm
3.1.3. Tiềm năng đất đai
3.2. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ
ĐẤT ĐAI CỦA CHÍNH QUYỀN HUYỆN THĂNG BÌNH.
3.2.1. Nhóm giải pháp hoàn thiện nội dung quản lý nhà
nƣớc về đất đai của huyện Thăng Bình.
a. Giải pháp về công tác tuyên truyền pháp luật về đất đai
- Tăng cường xây dựng đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên.
Tăng cường mối quan hệ phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị
17
- Rà soát toàn bộ các văn bản pháp luật về đất đai, hệ thống thành
tập văn bản, trong đó phân biệt rõ các văn bản đang có hiệu lực thi hành
và các văn bản đã thay thế.
- Trang Website phải được thường xuyên đăng tải những văn bản
mới, những thông tin liên quan đến đất đai.
b. Giải pháp về công tác kỹ thuật và nghiệp vụ địa chính
- Ứng dụng công nghệ và xây dựng giải pháp nâng cao độ chính
xác trong đo đạc.
- UBND các xã, thị trấn kiểm tra, rà soát, thống kê các trường hợp
chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
- Tiến hành đăng ký thống kê, lập hồ sơ địa chính và thiết lập cơ
sở dữ liệu bản đồ số.
-Nâng cao năng lực công tác của đội ngũ cán bộ công chức, viên
chức thực hiện nhiệm vụ về thẩm định các hồ sơ đo đạc
c.. Giải pháp đăng ký đất đai, lập và quản lý hồ sơ địa chính,
cấp GCN QSD đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền
với đất.
trường.
- Chính quyền huyện cần có những chính sách tuyên truyền cho
mọi người dân về nguy cơ, rủi ro trong đầu tư bất động sản ở khu vực
có giá đất sốt hiện nay.
- Đẩy mạnh công tác quảng bá quá trình bán đấu giá quyền sử
dụng đất trên địa bàn huyện.
- Rèn luyện phẩm chất đạo đức cho các cán bộ, nhân viên là công
tác BTTH –GPMB, đo đạc giải thửa để cấp giấy CN QSD đất.
g. Thanh tra, kiểm tra, giải quyết tranh chấp về đất đai; giải
quyết khiếu nại, tố cáo trong quản lý và sử dụng đất đai.
19
- Chính quyền huyện cần có biện pháp tăng cường hơn nữa vai
trò quản lý của mình trong thanh tra, kiểm tra hoạt động quản lý nhà
nước về đất đai.
- Khi có phát sinh đơn thư khiếu nại, tố cáo, chính quyền
huyện phải giao trách nhiệm cơ quan chuyên môn thụ lý giải quyết
kịp thời.
- Để hạn chế đơn thư khiếu nại, tố cáo, chính quyền huyện
phải thường xuyên di trì thời gian và làm tốt công tác tiếp dân.
3.2.2. Nhóm giải pháp hoàn thiện công cụ và phƣơng pháp
quản lý nhà nƣớc về đất đai của chính quyền huyện Thăng Bình;
a. Tăng cường quản lý cán bộ và kiện toàn bộ máy quản lý nhà
nước về đất đai
- Kiện toàn các cơ quan chuyên môn của bộ máy quản lý đất đai
của chính quyền huyện.
- Tăng cường trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức,
đơn vị trong công tác quản lý cán bộ, công chức, viên chức nói chung và
công tác kiểm tra, thanh tra.
địa phương mình.
Tăng cường thực hiện tốt công tác quản lý nhà nước về đất đai
trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội ở một địa phương là yêu
cầu cần thiết và khách quan. Vì thế đề tài đã phân tích một số cơ sở
lý luận và từ thực trạng quản lý, sử dụng đất đai của huyện Thăng
Bình đề ra giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý nhà nước về đất đai
trong thời gian đến. Để giải quyết các vấn đề trên, đề tài đã thực hiện
nghiên cứu một số nội dung sau:
- Phân tích lý luận cơ bản về vai trò, đặc điểm, nguyên tắc
quản lý nhà nước về đất đất đai. Đồng thời, đề tài cũng đã phân tích
các đảm bảo trong công tác quản lý, sử dụng đất đai để mang lại hiệu
quả cao nhất. Trên cơ sở tham khảo các đề tài nghiên cứu khoa học
trước và các báo cáo trên địa bàn huyện và trên internet
- Từ thực trạng quản lý và kết quả sử dụng đất, đề tài phân tích
đánh giá quản lý nhà nước về đất đai của chính quyền huyện Thăng
Bình, cũng như làm rõ nguyên nhân yếu kém trong quá trình quản lý
đất đai trên địa bàn huyện Thăng Bình
- Trên cơ sở phân tích thực trạng công tác quản lý đất đai
thông qua các nhân tố ảnh hưởng cũng như các số liệu thứ cấp và sơ
cấp, tác giả đã đề xuất các giải pháp cho từng nội dung quản lý đất
22
đai góp phần nâng cao chất lượng quản lý đất đai trên địa bàn huyện
Thăng Bình trong thời gian đến.
2. KIẾN NGHỊ
Hệ thống chính sách, pháp luật đất đai; các tiêu chuẩn, quy
chuẩn, định mức kinh tế kỹ thuật; hệ thống tài liệu, hồ sơ, số liệu về
đất đai của cả nước nói chung đã được xây dựng, hoàn chỉnh qua
nhiều năm tạo nên một nền tảng pháp lý và kỹ thuật vững chắc để
kế hoạch sử dụng đất; thực hiện lồng ghép quy hoạch với nhiệm vụ
bảo vệ môi trường, ứng phó với thiên tai và biến đổi khí hậu; đối với
đô thị cần nghiên cứu quy trình lồng ghép quy hoạch sử dụng đất với
quy hoạch đô thị và quy hoạch nông thôn mới
- Hoàn thành đo đạc, lập bản đồ địa chính, lập hồ sơ địa chính,
cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản
gắn liền với đất;
- Hoàn thiện quy trình thực hiện các thủ tục hành chính về đất
đai theo hướng cải cách thủ tục hành chính công khai, minh bạch, đơn
giản,...Thực hiện giao đất, cho thuê đất theo cơ chế thị trường qua hình
thức đấu giá quyền sử dụng đất;
- Xây dựng và hoàn thiện cơ chế, chính sách tài chính về đất
đai;
- Tăng cường nhân lực phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra, giải
quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo về đất đai.
- Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu và hệ thống thông tin lưu trữ
về đất đai đồng bộ từ trung ương đến địa phương theo hướng thương
mại hóa thông tin đất đai, thực hiện tự chủ về tài chính.
- Xây dựng và tăng cường năng lực đội ngũ cán bộ làm công tác
quản lý đất đai; Phát triển nguồn nhân lực khoa học có trình độ cao;
tăng cường nghiên cứu khoa học công nghệ, ứng dụng các công nghệ