Chủ đề tự chọn Khối 10 năm học 2010- 2011

NHỮNG LỖI THƯỜNG GẶP TRONG SỬ DỤNG TIẾNG VIỆT, THỰC HÀNH SỬA LỖI.
A. Mục tiêu cần đạt.
- Giúp học sinh nắm được yêu cầu cơ bản về sử dụng tiếng Việt trong giao tiếp, nguyên nhân
mắc các lỗi thường gặp, cách sửa lỗi.
- Rèn luyện kĩ năng tạo lập câu, kĩ năng sửa các lỗi thông thường.
- Giáo dục học sinh có ý thức sử dụng tiếng Việt đúng và giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt.
B. Phương tiện dạy học.
- Tài liệu tham khảo chủ đề tự chọn, thiết kế bài dạy.
C. Phương pháp giảng dạy.
- Kết hợp các phương pháp: Thuyết giảng, vấn đáp, tích hợp, thực hành tại lớp.
D. Tiến trình lên lớp.
1. Ổn định tổ chức.
2. Kiểm tra bài cũ.
Em hãy nhắc lại những yêu cầu khi sử dụng tiếng Việt?
3. Giới thiệu bài mới.
4. Bài mới.
Hoạt động của GV
(1)
Hoạt động của HS
(2)
Nội dung cần đạt (3)
1, Hoạt động 1:
Những yêu cầu chung
khi sử dụng tiếng Việt.
Khi sử dụng tiếng
Việt chúng ta cần đảm
bảo những yêu cầu
nào?
GV hướng dẫn cho

sau:
V và d . Ví dụ: Về  dề.
a.3 Người Trung bộ cần phân biệt các âm
sau:
Iê và i. Ví dụ: Lúa chiêm  lúa chim.
Tìm kiếm  tiềm kím.
T và c Son sắt  son sắc.
Nguyễn Văn Hiếu Trường THPT Hiệp Đức
1
Chủ đề tự chọn Khối 10 năm học 2010- 2011 Sử dụng từ đúng
phong cách.

Nêu các yêu cầu khi
HS chỉ những chỗ
dùng từ sai phong
cách và sửa lỗi.
N và ng Nồng nàn  nồng nàng.
Ô và ao Cửa sổ  cửa sảo.
- Cần dùng từ đúng âm:
Đúng âm Không đúng âm.
Thuỷ mặc Thuỷ mạc.
Cảm khái Cảm khoái.
Bạc mệnh Bạt mạng.
 Dùng từ đúng âm giúp người đọc, người
nghe hiểu đúng ý nghĩa người nói muốn truyền
đạt.
b. Sử dụng từ đúng nghĩa.

- Cần xác định mục đích giao tiếp để dùng từ
đúng phong cách.
Nguyễn Văn Hiếu Trường THPT Hiệp Đức
2
Chủ đề tự chọn Khối 10 năm học 2010- 2011
viết câu?.
Phân theo cấu trúc,
tiếng Việt có mấy loại?
Trong một câu, gồm
có những thành phần
cơ bản nào?
Câu phân chia theo
mục đích phát ngôn
gồm có những kiểu câu
nào?
Yêu cầu về cách
dựng đoạn văn, các
đoạn văn được sử dụng
như thế nào trong bài
viết?
Ví dụ:
c.1 Nguyễn Du kg theo Tây Sơn.
c. 2 Ôi! Định lí mới khó làm sao!
(HS chỉ những chỗ dùng từ sai phong cách và
sửa lỗi).
2. Yêu cầu về viết câu.
2.1 Câu tiếng Việt phân chia theo cấu trúc gồm
có:
+ Câu đơn.
+ Câu ghép.

a. Nguyên nhân sai.
a.1 Không phân biệt được dấu hỏi (?) hay
dấu ngã (~).
a.2 Không phân biệt được t hay c.
a.3 Không phân biệt gi hay d.
a.4 Không phân biệt được n hay ng.
a.5 Viết hoa không đúng quy định.
 Do không nắm chắc quy tắc sử dụng chữ
viết tiếng Việt, do phát âm không chính xác, nên
viết sai chính tả.
b. Cách sửa lỗi.
Cần nắm vững quy tắc viết chính tả tiếng
Việt.
b.1 Để viết đúng dấu hỏi, dấu ngã.
Cần nhớ các quy tắc sau:
b.1.1 Luật bổng trầm.
Nguyễn Văn Hiếu Trường THPT Hiệp Đức
3
Chủ đề tự chọn Khối 10 năm học 2010- 2011
- Tiếng Việt có 6 thanh, chia thành 2 nhóm:
+ Thanh bổng gồm: Thanh không (-), thanh
hỏi (?), thanh sắc (/) .
+ Thanh trầm gồm: Thanh huyền (\),
thanh ngã (~), thanh nặng ().
Luật bổng trầm chỉ áp dụng cho từ láy.
- Gặp một từ láy, không biết viết dấu hỏi
hay dấu ngã, ta viết dấu ngã nếu một trong hai
tiếng của từ láy đó mang thanh ngã hoặc thanh
ngang.
Ví dụ: Bão bùng, bẽ bàng, bầu bĩnh, dãi dầu,

Luật: “ Mình nên nhớ viết liền dấu ngã” chỉ áp
dụng cho từ Hán- Việt.
Nguyễn Văn Hiếu Trường THPT Hiệp Đức
4
Chủ đề tự chọn Khối 10 năm học 2010- 2011

GV hướng dẫn HS
viết đúng âm gi, d.
GV lấy ví dụ cụ thể để
HS thực hành.
- Gặp một từ Hán- Việt, không biết viết dấu
hỏi hay dấu ngã, ta viết dấu ngã nếu từ ấy có
phụ âm đầu là: M, N, Nh, V, D, Ng/ngh.
Ví dụ:
M: Mãn khoá, mãnh hổ, mẫu số, miễn phí.
N: Truy nã, trí não, nỗ lực, nữ nhi.
Nh: Nhã nhặn, nhãn hiệu, nhẫn nại, ô nhiễm.
V: Vãn cảnh, vĩnh viễn, vĩ tuyến, vũ lực.
L: Lãnh đạo, lãng mạn, lão thành, lễ độ.
D: Dã man, dĩ nhiên, bồi dưỡng, diễn đạt.
Ng/ngh: Bản ngã, ngôn ngữ, tín ngưỡng.
b.1.3 Luật hát ghép.
- Gặp các từ có phụ âm đầu: Ch, ph, th, kh
ta viết dấu hỏi.
Ví dụ: Ch: Chủ trương, chỉnh đốn.
Kh: Khủng khiếp, khẳng định.
Th: Thủ lĩnh, thỉnh giảng.
Ph: Phản đối, phủ nhận.
+ Ngoại lệ: Phẫu thuật
- Cần nhớ những từ dấu ngã có tần số xuất