BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÀ RỊA – VŨNG TÀU
NGUYỄN ĐẶNG CHÍ ĐỨC
ẢNH HƯỞNG CỦA VĂN HĨA TỔ CHỨC ĐẾN SỰ
GẮN KẾT VỚI TỔ CHỨC CỦA NHÂN VIÊN TẠI
CÁC DOANH NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN
XUYÊN MỘC, TỈNH BÀ RỊA – VŨNG TÀU
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
BÀ RỊA – VŨNG TÀU, NĂM 2020
-i-
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÀ RỊA – VŨNG TÀU
NGUYỄN ĐẶNG CHÍ ĐỨC
ẢNH HƯỞNG CỦA VĂN HĨA TỔ CHỨC ĐẾN SỰ
GẮN KẾT VỚI TỔ CHỨC CỦA NHÂN VIÊN TẠI
CÁC DOANH NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN
XUYÊN MỘC, TỈNH BÀ RỊA – VŨNG TÀU
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
Mã số: 60340102
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
TS. NGÔ QUANG HUÂN
tình từ Người hướng dẫn khoa học.
Trước hết, tôi xin bày tỏ sự kính trọng và lịng biết ơn sâu sắc nhất đến TS.
Ngơ Quang Hn đã ln nhiệt tình và tận tâm hướng dẫn tơi thực hiện và hồn
thành luận văn. Đây là những bài học vô cùng quý giá và là nền tảng vững chắc cho
nghiên cứu khoa học của bản thân tơi sau này.
Tơi xin bày tỏ lịng biết ơn chân thành đến các Thầy, Cơ đã tận tình giảng dạy
và hướng dẫn tơi hồn thành các học phần.
Tơi chân thành cảm ơn Viện Sau đại học và Đào tạo Quốc tế Trường Đại học
Bà Rịa – Vũng Tàu đã hướng dẫn, hỗ trợ cho tơi hồn thành các thủ tục để bảo vệ ở
mỗi giai đoạn.
Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn đặc biệt đến gia đình, những người thân đã
luôn bên cạnh, động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện tốt nhất để tơi có đủ nghị lực và
sự tập trung hoàn thành luận văn này.
Trân trọng cảm ơn!
-iv-
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ..................................................................................................... ii
LỜI CẢM ƠN .......................................................................................................... iii
MỤC LỤC .................................................................................................................iv
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ............................................................................... viii
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU ............................................................................ix
DANH MỤC HÌNH VẼ ...........................................................................................xi
TĨM TẮT LUẬN VĂN ......................................................................................... xii
CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ...................................................................................... 1
1.1. Lý do chọn đề tài ..............................................................................................1
1.2. Mục tiêu nghiên cứu .........................................................................................2
1.2.1. Mục tiêu nghiên cứu ...................................................................................2
3.2.2. Kết quả nghiên cứu định tính ...................................................................25
3.3. Phương pháp nghiên cứu định lượng ..............................................................29
3.3.1. Phương pháp thu thập dữ liệu ..................................................................29
3.3.2. Phương pháp chọn mẫu............................................................................30
3.3.3. Phương pháp phân tích số liệu.................................................................30
3.3.4. Phương pháp phân tích AMOS-SEM .......................................................30
3.5. Đánh giá sơ bộ thang đo ...............................................................................32
3.5.1. Đánh giá hệ số tin cậy Cronbach’s Alpha ...............................................33
-vi-
3.5.2. Phân tích yếu tố khám phá EFA ............................................................36
3.6. Mẫu nghiên cứu chính thức ............................................................................39
3.7. Tóm tắt chương 3 ............................................................................................40
CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ............................................................. 41
4.1. Đặc điểm mẫu nghiên cứu ............................................................................41
4.2. Kiểm định thang đo ......................................................................................42
4.2.1. Kiểm định thang đo bằng hệ số tin cậy Cronbach’s Alpha ...................42
4.2.2. Phân tích yếu tố khám phá EFA ............................................................44
4.3. Phân tích mơ hình đo lường tới hạn (CFA) ....................................................47
4.4. Kiểm định mơ hình .........................................................................................50
4.4.1. Kiểm định mơ hình lý thuyết chính thức bằng ML ..................................50
4.4.2. Thảo luận kết quả nghiên cứu ..................................................................52
4.4.2. Kiểm định mơ hình lý thuyết bằng Bootstrap .....................................53
4.4. Tóm tắt chương 4 ............................................................................................55
CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ ............................................ 56
5.1. Kết quả chính và đóng góp của nghiên cứu ....................................................56
5.1.1. Mơ hình đo lường .....................................................................................56
5.1.2. Mơ hình lý thuyết .....................................................................................57
TT
Tiếng Anh
Average Variance
Extracted
Composite Reliability
Exploratory Factor
Analysis
Structural Equation
Modeling
Tiếng Việt
Tổng phương sai trích
Độ tin cậy tổng hợp
Phân tích nhân tố khám phá
Gắn kết
Ổn định
Năng nổ
Ngun tắc
Mơ hình cấu trúc tuyến tính
Tơn trọng
-ix-
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Bảng 2. 1. Tổng hợp kết quả nghiên cứu ..................................................................17
Bảng 3. 1. Tiến độ thực hiện đề tài nghiên cứu ........................................................22
Bảng 3. 2. Kết quả hiệu chỉnh mơ hình .....................................................................25
-xi-
DANH MỤC HÌNH VẼ
Hình 1. 1. Khung nghiên cứu tổng qt ......................................................................6
Hình 2. 1. Mơ hình nghiên cứu đề xuất.....................................................................18
Hình 3. 1. Quy trình nghiên cứu ...............................................................................23
Hình 3. 2. Quy trình nghiên cứu định tính ................................................................24
Hình 4. 1. Kết quả CFA (chuẩn hóa) của mơ hình nghiên cứu .................................47
Hình 4. 2. Kết quả SEM của mơ hình lý thuyết (chuẩn hóa) ....................................51
-xii-
TÓM TẮT LUẬN VĂN
Mục tiêu nghiên cứu: Xây dựng và kiểm định mơ hình lý thuyết giữa các yếu tố
thuộc văn hóa tổ chức và sự gắn kết với tổ chức của nhân viên tại các doanh nghiệp
đang hoạt động trên địa bàn huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Từ kết quả
đạt được, nghiên cứu đưa ra các hàm ý quản trị để nhà quản lý doanh nghiệ đưa ra
một số hàm ý quản trị xây dựng văn hóa tổ chức nhằm gia tăng sự gắn kết với tổ
chức của nhân viên.
Phương pháp nghiên cứu: Luận văn đã sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính
kết hợp nghiên cứu định lượng. Phương pháp nghiên cứu định tính (thảo luận
nhóm) để điều chỉnh, bổ sung thang đo của các khái niệm nghiên cứu. Phương pháp
nghiên cứu định lượng để kiểm tra độ tin cậy, giá trị cho phép (tính đơn hướng, tính
riêng biệt và giá trị hội tụ), kiểm định giả thuyết nghiên cứu bằng phương pháp
phân tích AMOS -SEM.
Kết quả nghiên cứu: Kết quả nghiên cứu cho thấy, các yếu tố thuộc văn hóa tổ
Tuy nhiên, ở Việt Nam các nghiên cứu về mức độ ảnh hưởng của văn
hóa tổ chức đến sự cam kết gắn bó, trung thành của người lao động trong tổ
chức hiện vẫn cịn trong giai đoạn sơ khai. Vì thế, tơi mong muốn qua nghiên
cứu này sẽ cung cấp thêm thông tin cho các nhà quản trị hiểu rõ hơn mối
quan hệ giữa văn hóa tổ chức và sự cam kết gắn bó với tổ chức của nhân
viên, từ đó có thể định hướng xây dựng văn hóa chứa đựng nhiều giá trị tích
cực nhằm tạo ra một mơi trường làm việc giúp người lao động trong tổ chức
cảm thấy an tâm gắn bó và cam kết phát triển lâu dài cùng với doanh nghiệp.
Đây chính là lý do hình thành đề tài “Ảnh hưởng của văn hóa tổ chức đến sự
-2-
gắn kết với tổ chức của nhân viên tại các doanh nghiệp trên địa bàn huyện
Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu” là rất cần thiết được thực hiện.
1.2. Mục tiêu nghiên cứu
1.2.1. Mục tiêu nghiên cứu
Mục tiêu nghiên cứu tổng quát: luận văn tiến hành xây dựng và kiểm
định các yếu tố văn hóa tổ chức và sự gắn kết với tổ chức của nhân viên của
các doanh nghiệp đang hoạt động trên địa bàn huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa
– Vũng Tàu. Từ kết quả đạt được, nghiên cứu đưa ra các hàm ý quản trị để
các nhà quản lý của doanh nghiệp xây dựng văn hóa tổ chức nhằm gia tăng sự
gắn kết với tổ chức của nhân viên.
Mục tiêu nghiên cứu cụ thể:
Mục tiêu 1: Xây dựng mơ hình lý thuyết về mối quan hệ giữa văn hóa tổ
chức và sự gắn kết với tổ chức của nhân viên tại các doanh nghiệp tại địa bàn
huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu;
Mục tiêu 2: Đo lường mức độ ảnh hưởng của văn hóa tổ chức lên sự gắn
kết với tổ chức của nhân viên tại các doanh nghiệp tại địa bàn huyện Xuyên
Mộc, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu;
và sự gắn kết với tổ chức là hướng cứu mà có nhiều gốc độ tiếp cận. Văn hóa tổ
chức torng một tổ chức gồm có nhiều thành phần. Tương tự, sự gắn kết của nhân
viên có nhiều loại gắn kết. Trong luận văn này, nghiên cứu chỉ tập trung vào sự
gắn với tổ chức. Ngồi ra, văn hóa tổ chức được kế thừa các lý thuyết và các
-4-
nghiên cứu trước. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề ra một số yếu tố phù hợp tại ngữ
cảnh nghiên cứu.
1.4. Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu được thực hiện tại các doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn
huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Mẫu nghiên cứu sẽ được phân
chia thành các nhóm theo giới tính, trình độ học vấn, kinh nghiệm, độ tuổi.
Quá trình nghiên cứu được thực hiện qua hai giai đoạn: giai đoạn nghiên
cứu sơ bộ và giai đoạn nghiên cứu chính thức. Trong nghiên cứu này, phương
pháp nghiên cứu định tính và định lượng sẽ được áp dụng theo từng giai đoạn
nghiên cứu.
1.4.1. Phương pháp nghiên cứu định tính
Phương pháp thảo luận nhóm được sử dụng trong nghiên cứu định tính.
Luận văn tiến hành thu thập ý kiến của các thành viên, 5 nhân viên tại các
doanh nghiệp. Phương pháp nghiên cứu định tính được thực hiện nhằm chuẩn
hóa mơ hình lý thuyết, nghiên cứu khám phá và điều chỉnh thang đo. Kỹ thuật
thực hiện theo dàn bài đã được thiết kế sẵn. Kết quả phỏng vấn sẽ được tổng
hợp và trên cơ sở đó hình thành thang đo nháp để phục vụ nghiên cứu định
lượng sơ bộ và định lượng chính thức.
1.4.2. Phương pháp nghiên cứu định lượng
1) Phương pháp thống kê
Nghiên cứu sử dụng thống kê mô tả và thống kê suy diễn để phục vụ
cho các mục tiêu khác nhau. Thống kê mơ tả dùng để phân tích mẫu nghiên
X1
X2
…
Xn
Sự gắn kết
với tổ chức
Hình 1. 1. Khung nghiên cứu tổng quát
Nguồn: Đề xuất của tác giả
1.5. Ý nghĩa của đề tài nghiên cứu
1.5.1. Ý nghĩa về mặt thực tiễn
Kết quả nghiên cứu đem lại giá trị thực tiễn cho các nhà quản lý của
doanh nghiệp trên địa bàn huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Các
nhà quản lý thấy được tầm quan trọng của văn hóa tổ chức tạo sự gắn kết với
tổ chức của nhân viên. Sự gắn kết với tổ chức giúp hạn chế tình trạng nghỉ
việc, thun chuyển cơng việc và giảm thiểu tình trạng tuyển dụng mới.
1.5.2. Ý nghĩa về mặt lý thuyết
Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa về mặt lý thuyết như sau:
Thứ nhất, luận văn đã tổng hợp các lý thuyết về văn hóa tổ chức và sự
kết với tổ chức. Ngoài ra, luận văn đã hệ thống hóa mối quan hệ giữa các yếu
tố thuộc văn hóa tổ chức và sự gắn kết với tổ chức.
Thứ hai, mơ hình nghiên cứu đề xuất được kết hợp từ các lý thuyết nền
và được kiểm định trên không gian nghiên cứu mới. Các nhà khoa học có thể
đánh giá tổng quát về mối quan hệ giữa các lý thuyết đã đề cập và kiểm định
lại các mối quan hệ trên ở phạm vi khác (không gian khác).
-7-
Chương này tổng kết kết quả nghiên cứu đạt được. Trên cơ sở đó, nghiên
cứu tiến hành đưa ra các hàm ý chính sách giúp các nhà quản lý xây dựng văn
hóa tổ chức để gia tăng sự gắn kết với tổ chức. Ngoài ra, nghiên cứu đưa ra
một số hạn chế và đề xuất một số hướng nghiên cứu tiếp theo trong tương lai.
Danh mục tài liệu tham khảo
Phụ lục
-9-
CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MƠ HÌNH NGHIÊN CỨU
2.1. Lý thuyết về văn hóa tổ chức
2.1.1. Văn hóa tổ chức
Văn hóa tổ chức có thể được xem như là một hệ thống các giá trị, các
niềm tin và các khn mẫu hành vi ứng xử mà hình thành nên các đặc tính
cốt lõi của các tổ chức và giúp định hình hành vi ứng xử của nhân viên
(Lund, 2003).
Và theo quan điểm của Schein (1992), văn hóa là một hình thức của
các giả thiết cơ bản – được phát minh, khám phá, phát triển bởi một nhóm
khi họ học cách đối phó với các vấn đề liên quan đến việc thích nghi với bên
ngồi và hội nhập với bên trong – đã phát huy tác dụng và được coi như có
hiệu lực và do đó được truyền đạt cho các thành viên mới noi theo.
Theo hai tác giả Recardo và Jolly (1997), khi nói đến văn hóa tổ chức,
người ta thường nói về hệ thống các gía trị và niềm tin mà được hiểu và chia
sẻ bởi các thành viên trong một tổ chức.
2.1.2. Các thành phần của văn hóa tổ chức
Theo Recardo và Jolly (1997) văn hóa tổ chức được đo lường 8 yếu tố:
1. Giao tiếp: số lượng và các hình thức giao tiếp, các thơng tin gì được
giao tiếp và bằng cách nào, có phải hệ thống giao tiếp mở.
2. Đào tạo và Phát triển: Cam kết của các nhà quản trị cung cấp các cơ hội
thành tích, kết quả của nhân viên. - Huấn luyện và phát triển: tạo điều kiện
cho học hỏi, đào tạo, phát triển và thăng tiến.
-11-
Nghiên cứu “Đo lường các thành phần văn hóa: tổng hợp các nghiên cứu
và phát triển một công cụ mới” của Delobbe et al (2002) đã tổng hợp các mơ
hình văn hóa doanh nghiệp đã được nghiên cứu và đề xuất mơ hình văn hóa
doanh nghiệp mới ECO gồm 5 thành phần văn hóa:
- Sự cơng nhận- hỗ trợ: sự hỗ trợ của cấp trên để giải quyết các khó
khăn, trở ngại cho nhân viên, và sự ghi nhận xứng đáng kết quả, thành tích
của nhân viên.
- Đồn kết- tinh thần đội nhóm: tinh thần hợp tác, vui vẻ làm việc, hỗ trợ
nhau trong nhóm, phịng ban cũng như doanh nghiệp.
- Cải tiến- hiệu quả làm việc: tạo điều kiện cho sáng tạo, cải tiến để
hướng đến kết quả công việc tốt nhất.
- Nguyên tắc, luật lệ: tuân thủ theo các quy trình, luật lệ, cấp bậc trong
phịng ban cũng như trong doanh nghiệp.
- Học hỏi liên tục: nhu cầu về đào tạo và phát triển của nhân viên để
hoàn thiện và phát triển.
Trong các mơ hình văn hóa doanh nghiệp được đề xuất, nổi bậc là mơ
hình OCP (Organizational Culture Profile) của O’Reilly et al (1991). Mơ hình
này đã được nghiên cứu áp dụng cho nhiều nghiên cứu về sau:
O’Reilly et al đã cơng bố trên tạp chí “The Academy of Management
Journal” mơ hình văn hóa doanh nghiệp OCP gồm 7 thành phần văn hóa với
54 biến:
- Tơn trọng con người (Respect for people): là thành phần đo lường sự
công bằng, tôn trọng con người, các hành vi, giao tiếp giữa các nhân viên,
doanh nghiệp, cấp trên và nhân viên, sự công nhận, đào tạo, phát triển nhân