Phát triển doanh nghiệp bằng con đường
cải tiến năng suất
Xét ở khía cạnh phát triển bền vững, có thể nói, nếu một doanh nghiệp muốn thực
sự tồn tại trong một môi trường cạnh tranh và nền kinh tế đang có xu hướng toàn
cầu hoá như hiện nay, doanh nghiệp đó phải khẳng định được các yếu tố:
• Ý nghĩa sự tồn tại của doanh nghiệp: mang lại lợi ích cho xã hội, cho cộng
đồng;
• Đảm bảo sự tăng trưởng và hiệu quả kinh tế;
• Có lợi cho các bên liên quan.
Để có thể tồn tại và phát triển lâu dài, tổ chức phải đem lại lợi ích cho khách hàng,
cho người lao động trong doanh nghiệp và cho cộng đồng thông qua các hoạt động
tạo ra các sản phẩm có giá trị sử dụng, không có tác động xấu tới xã hội và môi
trường, thực hiện tốt nghĩa vụ đối với Nhà nước, xã hội và cộng đồng ... Bên cạnh
đó, bản thân doanh nghiệp phải tính toán được hiệu quả kinh tế, tức là đầu tư vào
đâu? sản xuất cái gì? sản xuất như thế nào? quản lý như thế nào?... để đem lại
được lợi nhuận và tăng vốn chủ sở hữu, tái sản xuất và mở rộng sản xuất.
Vậy năng suất có vai trò gì trong việc khẳng định sự tồn tại và phát triển của
doanh nghiệp?
Quay lại vấn đề khái niệm, theo cách tiếp cận mới thì năng suất bao gồm những nội
dung sau:
1. Nhấn mạnh vào đầu ra:
o Sản phẩm và dịch vụ đáp ứng được nhu cầu và mong muốn của
khách hàng, kể cả những mong muốn hiện tại và tương lai, hiện có
hoặc còn tiềm ẩn.
o Giảm thiểu tác động xấu tới môi trường, đóng góp vào sự phát triển
kinh tế, xã hội.
o Thoả mãn người lao động trong doanh nghiệp.
2. Nhấn mạnh vào việc giảm lãng phí thông qua áp dụng tiến bộ khoa học kỹ
thuật, các phương pháp quản lý, các tính toán chi phí hợp lý nhằm hạ giá
Nâng cao năng suất là quá trình tư duy và tạo ra sự thay đổi trong thiết kế, sản xuất,
phân phối, sử dụng, duy trì và loại bỏ sản phẩm. Trong suốt quá trình này, con
người đóng vai trò quan trọng nhất vì chỉ con người mới nghĩ ra được các thay đổi
và thực hiện chúng. Đặc biệt, trong thời đại mà kiến thức, sự sáng tạo và đổi mới
được coi là vũ khí cạnh tranh mạnh nhất thì vai trò của con người - hay nói cụ thể
hơn là người lao động - càng trở nên quan trọng hơn trước nhiều. Cách thức họ
nghĩ về tổ chức, vai trò, mong muốn của họ, công việc, giá trị và tầm nhìn của họ
hình thành nên hành vi và sự tham gia vào các quá trình hoạt động, mà năng suất
phụ thuộc rất nhiều vào thái độ, hành vi và sự tham gia vào các quá trình như vậy.
b. Vai trò của Lãnh đạo
Người lãnh đạo thúc đẩy và thực hiện cải tiến.
Người lãnh đạo tổ chức chính là người ra quyết định và lựa chọn sản phẩm, dịch
vụ, công nghệ, hệ thống, phương pháp; là người huy động và phát triển nguồn lực,
định hướng cho tổ chức và tạo ra môi trường quyết định sự phát triển.
c. Công nghệ và các quá trình kinh doanh
Công nghệ và các quá trình kinh doanh là các yếu tố then chốt.
Công nghệ là yếu tố then chốt quyết định sự thành công vì một lý do đơn giản, một
công ty khó có thể đứng vững được nếu trang bị cho mình những thiết bị cũ kỹ,
công nghệ lạc hậu giữa một thời đại phát triển nhanh chóng về công nghệ. Bên
cạnh đó, các quá trình kinh doanh cũng có vai trò quan trọng vì chỉ có định hướng
tốt, quản lý tốt mới tạo được những cơ hội thích ứng với những thay đổi nhanh
chóng về công nghệ, nhu cầu của con người và xã hội.
Cải tiến năng suất như thế nào?
Từ ý nghĩa năng suất gắn với sự phát triển doanh nghiệp có thể thấy rằng cải tiến
năng suất chỉ có thể đạt được thông qua: (1) Thoả mãn nhu cầu xã hội; (2) Thoả
mãn nhu cầu khách hàng; (3) Thoả mãn chủ doanh nghiệp; (4) Thoả mãn người lao
động trong doanh nghiệp.