MÔ HÌNH TCP/IP

Tác giả: Trần Văn Thành

II. Mô hình TCP/IP
TCP/IP có cấu trúc tương tự như mô hình OSI, tuy nhiên để đảm bảo tính tương
thích giữa các mạng và sự tin cậy của việc truyền thông tin trên mạng, bộ giao thức
TCP/IP được chia thành 2 phần riêng biệt: giao thức IP sử dụng cho việc kết nối
mạng và giao thức TCP để đảm bảo việc truyền dữ liệu một cách tin cậy.
Hình 1.3 bên dưới cho thấy sự giống và khác nhau giữa 2 mô hình OSI và TCP/IP.

Lớp ứng dụng: Tại mức cao nhất này, người sử dụng thực hiện các chương
trình ứng dụng truy xuất đến các dịch vụ hiện hữu trên TCP/IP Internet. Một ứng
dụng tương tác với một trong những protocol ở mức giao vận (transport) để gửi
hoặc nhận dữ liệu. Mỗi chương trình ứng dụng chọn một kiểu giao vận mà nó cần,
có thể là một dãy tuần tự từng thông điệp hoặc một chuỗi các byte liên tục.
Chương trình ứng dụng sẽ gửi dữ liệu đi dưới dạng nào đó mà nó yêu cầu đến lớp
giao vận.
Lớp giao vận: Nhiệm vụ cơ bản của lớp giao vận là cung cấp phưng tiện
liên lạc từ một chương trình ứng dụng này đến một chưng trình ứng dụng khác.
Việc thông tin liên lạc đó thường được gọi là end-to-end. Mức chuyên trở có thể
điều khiển luông thông tin. Nó cũng có thể cung cấp sự giao vận có độ tin cậy, bảo
đảm dữ liệu đến nơi mà không có lỗi và theo đúng thứ tự. Để làm được điều đó,
phần mềm protocol lớp giao vận cung cấp giao thức TCP, trong quá trình trao đổi
thông tin nơi nhận sẽ gửi ngược trở lại một xác nhận (ACK) và nơi gửi sẽ truyền
lại những gói dữ liệu bị mất. Tuy nhiên trong những môi trường truyền dẫn tốt như
cáp quang chẳng hạn thì việc xy ra lỗi là rất nhỏ. Lớp giao vận có cung cấp một
giao thức khác đó là UDP.
Lớp Internet: Nhiệm vụ cơ bản của lớp này là xử lý việc liên lạc của các
thiết bị trên mạng. Nó nhận được một yêu cầu để gửi gói dữ liệu từ lớp cùng với
một định danh của máy mà gói dữ liệu phi được gửi đến. Nó đóng segment vào

năng.
+ Sao chép.
+ Đổi tên.
+ Xóa file.
+ Tạo thư mục …..ở một hệ thống ở xa.
Hệ thống FTP ở xa thường yêu cầu người dùng cung cấp định danh ID và
mật khẩu trước khi truy nhập hệ thống. Các máy chủ thường cung cấp hai dạng
dịch vụ truy nhập.
Truy nhập vào các file công cộng dùng chung qua tài khoản ẩn danh
(Anonymous).
Truy nhập vào các file riêng chỉ dành cho những người sử dụng với quyền
truy nhập ở mức hệ thống.
FTP sử dụng cổng TCPở lớp Transport để truyền file một cách tin cậy. Tại FTP
Server thì sẽ được gán các cổng cố định là 20, 21, còn ở Client thì sẽ được gán giá
trị bất kỳ lớn hơn 1024. Để có thể hoạt động FTP thiết lập 2 kết nối. Một cho login
và theo đó là giao thức Telnet. Hai là cho quản lý truyền dữ liệu.
II.1.3. Trivial File Transfer Protocol (TFTP)
Mặc dù FTP là giao thức truyền tập tin tổng quát nhất trong bộ giao thức TCP/IP,
nhưng nó rất phức tạp. Nhiều ứng dụng không cần đến tất ca các tính năng mà FTP
cung cấp. Do đó người ta đưa ra một giao thức thứ hai cung cấp dịch vụ ít tốn kém
và không phức tạp. Được biết dưới tên Trivial File Transfer Protocol (TFTP), giao
thức này không cần đến những tưng tác phức tạp giữa client và server. TFTP giới
hạn thao tác chỉ trong việc truyền tập tin và không cung cấp việc xác minh.
Không giống như FTP, TFTP không cần dịch vụ chuyển tin đáng tin cậy TCP. Mà
nó sử dụng giao thức UDP của tầng Transport, có sử dụng timeout và việc truyền
lại để đảm bảo dữ liệu được truyền đến nơi. Bên gửi truyền một tập tin theo những
khối có kích thước cố định (512 byte) và đợi lời đã nhận của mỗi trước khi gửi
tiếp. Bên phía nhận gửi tr lời đã nhận sau khi nhận được mỗi khối.
II.1.4 Network File System (NFS)
Được phát triển đầu tiên bởi công ty Sun Microsoft, Hệ tập tin mạng (Network File

Giao thức Bootstrap, gọi là BOOTP, cung cấp một cách khác với RARP cho máy
tính nào cần xác định địa chỉ IP của nó. BOOPTP tổng quát hơn RARP vì nó sử
dụng UDP, nên có thể mở rộng việc bootstrap đi qua bộ định tuyến. BOOTP cũng
cho phép máy tính xác định địa chỉ của bộ định tuyến, địa chỉ server và tên của
chương trình mà máy tính phải chạy. BOOTP được thiết kế đủ nhỏ và để chứa
được trong bootstrap ROM. Client sử dụng địa chỉ Broadcast có giới hạn để thông
tin liên lạc với Server, có trách nhiệm truyền lại nếu Server không trả lời. BOOTP
hiệu quả hơn RARP bởi vì một thông điệp BOOTP xác định nhiều dữ liệu cần thiết
vào lúc khởi động, bao gồm địa chỉ IP của máy tính, địa chỉ của bộ định tuyến, và
địa chỉ của Server.
Được thiết kế như là bước nối tiếp của BOOTP, Dynamic Boat Configuration
Protocol (DHCP) là sự mở rộng của BOOTP trên một số phương diện. Quan trọng
nhất là DHCP cho phép server cấp phát địa chỉ IP một cách động. Việc cấp phát
động là cần thiết đối với những môi trường mạng không giây (wireless), trong đó
máy tính có thể kết nối và tách ra khỏi mạng một cách nhanh chóng.
II.2. The Internet Layer Protocols
II.2.1. Internet Protocol (IP)
Giao thức IP là một giao thức lớp mạng, được sử dụng phổ biến cho các mạng
tham gia Internet. Thực chất, Internet là mạng của các mạng nối với nhau qua bộ
định tuyến (Router). IP là giao thức được sử dụng để hướng các gói dữ liệu đến nút
mạng mà nó cần đến. Mục đích ra đời của IP là để thống nhất việc sử dụng các
máy chủ và router từ các hãng sản xuất khác nhau. Cho nên, IP cho phép kết nối
nhiều loại mạng có đặc điểm khác nhau mà không làm gián đoạn hoạt động của
mạng và kết nối với Internet.
Giao thức IP có ba nhiệm vụ chính đó là:
Thứ nhất: giao thức IP định nghĩa đơn vị cơ sở của lớp Internet.
Thứ hai : thực hiện chức năng định tuyến(routing), chọn ra con đường đi tối
ưu mà dữ liệu cần gửi đi.
Thứ ba : điều khiển và xử lý lỗi.
II.2.1.1. Định dạng IP