Nhà quản lý, ông là ai?
Quỳnh Hân, Minh Bùi
Doanh Nhân 360
Khái niệm “Nhà quản lý“được dùng dưới
nhiều tên gọi khác nhau. Trước đây, hay
sử dụng các tên: thầy cai, thầy đội, đốc
công... Ngày nay, là sếp, thủ trưởng, lãnh
đạo…
Người đảm nhiệm và người đánh giá Nhà
quản lý cũng chưa hiểu rõ khái niệm nhà
quản lý, chưa hiểu rõ vai trò của nhà quản
lý đối với doanh nghiệp và không nắm rõ
nghĩa vụ, quyền lợi và công việc quản lý.
Trong khi đó, vai trò của nhà quản lý hết sức then chốt đối với việc thành bại của doanh
nghiệp.
Sự nhập nhằng, không chính xác trong việc vận dụng khái niệm nhà quản lý có ảnh
hưởng đến hiệu quả trong hoạt động tại không ít doanh nghiệp. Bởi vậy, hiểu rõ khái
niệm Nhà quản lý là rất quan trọng. Nhà quản lý là ai và bản chất công việc của họ là gì?
Bài viết làm rõ các đặc điểm của nghề quản lý, đối tượng, phạm vi, mục đích của quản lý
cùng các phẩm chất, kỹ năng, kiến thức của nhà quản lý.
Định nghĩa nhà quản lý
Nhà quản lý (manager) là người đảm nhận trách nhiệm dẫn dắt, lãnh đạo, hướng dẫn hoạt
động quản lý cho một tổ chức hay một nhóm đối tượng quản lý nhất định thông qua việc
sử dụng các nguồn tài nguyên khác nhau về nhân lực, tài chính, vật tư, tri thức và giá trị
vô hình làm cho tổ chức ấy hoàn thành được những mục tiêu nhất định. Một tổ chức, hay
một nhóm đối tượng quản lý có thể thuộc bên sản xuất hay dịch vụ, kinh doanh hay phi
lợi nhuận, thuộc khu vực tư hay khu vực công, hành chính hay sự nghiệp…
Nhà quản lý có thể là một người đội trưởng đội bảo vệ cơ quan, một chị tổ trưởng tổ vệ
nhuận, đồng thời thu hút và đào tạo những tài năng mới để tiếp tục duy trì sự ổn định và
phát triển của công ty. Hai nhiệm vụ quyết định mà một CEO phải làm được là xây dựng
và duy trì một mô hình kinh doanh thành công và xây dựng một tổ chức thật sự hiểu
mình.
Theo ông Đỗ Thành Tâm, Chủ tịch kiêm GĐ Cty tư vấn và hỗ trợ chiến lược Win-Win
“CEO thành công không phải là tối đa hóa lợi nhuận mà là tối đa giá trị dài hạn cho cổ
đông, nghĩa là tạo ra và thâu tóm giá trị khách hàng một cách hiệu quả, và không bao
giờ bằng lòng với giá trị mình tạo ra”.
Hoạt động quản lý của CEO:
Một nhà quản lý cao cấp sẽ đảm đương các công việc từ:
1) Lập chiến lược hoạt động cho công ty (hoạch định, chỉ đạo thực hiện và đánh giá chiến
lược): Nhà quản lý theo sát các diễn biến, dự tính các tình huống, lực chọn các mục tiêu,
xây dựng các kết hoạch, thiết lập các cơ chế, tổ chức các quá trình, huy động các nguồn
lực, điều phối các hoạt động, kiểm tra các công việc.
2) Thiết lập bộ máy quản lý, xây dựng văn hóa công ty: Nhà quản lý phải chịu trách
nhiệm cho việc tiếp tục duy trì các mối quan hệ với nhân viên, khách hàng chính, các cổ
đông, các nhà phân tích chứng khoán, các quan chức chính quyền, chính phủ, các nhà
làm luật, cơ quan báo chí ngôn luận, thậm chí những nhiệm vụ này còn lôi kéo họ ra khỏi
công việc điều hành công ty.
3) Thực hiện các hoạt động tài chính (huy động, sử dụng, kiểm soát vốn):
4) Sử dụng nhân lực bằng cách xây dựng và vận hành bộ máy nhân sự hiệu quả: nhà quản
lý tạo nên và giữ gìn sự gắn kết đội ngũ nhân lực, sức sống, sự thành đạt của mỗi tổ chức.
Cơ hội và thách thức với nghề Quản lý
Xét ở tầm quốc gia, thực tiễn phát triền ở khắp các nước đã cho thấy nỗ lực của cộng
đồng các nhà quản lý ở tất cả các cấp là nhân tố quyết định sự bền vững, sức mạnh cạnh
tranh, sự phát triển và niềm kiêu hãnh của mỗi quốc gia. Với vai trò quan trọng đó, nên
các nhà quản lý có nhiều cơ hội phát triển cá nhân và cơ hội đóng góp vào sự phát triển
của nền kinh tế quốc gia nói chung.
Những thách thức của nghề quản lý:
Quản lý là một nghề vừa mang tính khoa học, lại vừa mang tính nghệ thuật. Là một nghề
khoa học nên đòi hỏi nhà quản lý phải được đào tạo bài bản, chuyên nghiệp. Là một nghề
nghệ thuật đòi hỏi nhà quản lý phải có năng khiếu, và phải luôn luôn tự rèn luyện bản
thân mình. Những đòi hỏi đó thực sự là một thách thức đối với những người hoạt động
trong nghề, bởi việc kết hợp giữa tính chất khoa học và nghệ thuật là việc không dễ dàng.
Thực tế ở Việt Nam, các nhà quản lý vừa chưa thực sự được đào tạo một cách chuyên
nghiệp, vừa chưa được phát hiện, khai thác những năng lực, phẩm chất tiềm ẩn để trở
thành một nhà quản lý tốt.
Các nhà quản lý có nhiệm vụ và trách nhiệm rất lớn với doanh nghiệp. Vì vậy, khi lãnh
đạo doanh nghiệp thành công họ sẽ lên tới tột đỉnh vinh quang, nhưng khi thất bại thì họ
phải chịu những hậu quả vô cùng bạc bẽo. Vì vậy, "với các nhà quản trị doanh nghiệp, sự
vinh quang tột đỉnh và nỗi bất hạnh tận cùng đôi khi chỉ cách nhau một làn sương
mỏng". Để đạt tới đỉnh vinh quang, họ phải cố gắng không ngừng, và nhiều khi phải đánh
đổi nhiều thứ, mà không phải nhà quản lý nào cũng làm được.
Phẩm chất, kinh nghiệm, kiến thức… cần thiết của nhà quản lý
Nhà quản lý tốt phải hội tụ đủ tư chất, kinh nghiệm và kiến thức. Mỗi công cụ quản lý đó
là yếu tố cần thiết và cũng là nền tảng thành công của một nhà quản lý. Đặc biệt, nó quyết
định đến sự thành bại của doanh nghiệp và hình tượng của một nhà quản lý tài ba.
Phẩm chất cá nhân:
Nhà quản lý là người có tố chất sáng tạo, có tư duy phân tích chiến lược, quyết đoán và
đặc biệt là một người biết nhìn xa trông rộng và biết học hỏi những cái mới để hoàn thiện
Nghề quản trị là nghề có cường độ cao, lo nghĩ thay cho nhiều người, nên nhà quản trị
phải có sức khỏe dẻo dai để có thể chiến đấu bền bỉ, chịu đựng áp lực và thách thức rất
lớn trong nghề “khốc liệt” này. Như tục ngữ Việt có câu: "Một người lo, bằng một kho
người làm". Bạn không thể là một nhà quản lý tốt nếu như lúc nào bạn cũng bị áp lực
trong công việc đè nặng. Nhà quản lý cần biết cách nạp lại năng lượng và giải tỏa stress.
Phân biệt nhà quản lý với chủ sở hữu doanh nghiệp
Nhà quản lý và chủ sở hữu doanh nghiệp khác nhau về mục đích và quyền lợi đối với
doanh nghiệp. Hai khái niệm này thường bị nhiều người hiểu lầm do trên thực tế có
không ít người kiêm nhiệm luôn cả hai vai trò quản lý và chủ sở hữu trong doanh nghiệp.