Chăm sóc phụ nữ mang thai
nhiễm HIV và con họ

HIV/AIDS đang là vấn đề mang tính toàn cầu. Nhiều chương trình,
chiến lược phòng chống HIV/AIDS đã được phát động và triển khai nhưng
đại dịch HIV/AIDS vẫn có xu hướng phát triển và lan rộng, đối tượng nhiễm
HIV ngày càng trẻ hóa. Ở Việt Nam trong những năm gần đây, có khoảng
gần 3.000 trẻ trong số gần 2 triệu trẻ mới sinh hằng năm có nguy cơ nhiễm
HIV từ mẹ. Tuy nhiên còn có một điều may mắn không phải đứa trẻ nào sinh
ra từ mẹ nhiễm HIV cũng bị nhiễm HIV. Nếu biết dự phòng, chăm sóc và
theo dõi đúng cách, số trẻ nhiễm HIV sinh ra từ mẹ có HIV sẽ giảm đi đáng
kể.

Không phải tất cả các trẻ sinh ra từ mẹ nhiễm HIV đều bị nhiễm HIV
Đứa trẻ mới sinh ra từ người mẹ nhiễm HIV được gọi là “trẻ có phơi nhiễm
HIV” chứ không được khẳng định trẻ nhiễm HIV. Hiện nay, thông thường người
ta chẩn đoán nhiễm HIV trẻ sinh ra từ những người mẹ nhiễm HIV khi trẻ từ 18
tháng tuổi trở lên, có xét nghiệm kháng thể HIV dương tính 3 lần với 3 phương
pháp khác nhau. Nếu trẻ có bú mẹ cần xét nghiệm sau khi trẻ ngừng bú mẹ hoàn
toàn 6 tuần. Đối với những trẻ dưới 18 tháng chỉ chẩn đoán nhiễm HIV các xét
nghiệm về virut học dương tính (xét nghiệm tìm kháng nguyên p24, xét nghiệm
PCR ADN hoặc PCR ARN) (PCR: Polymerase chain reaction).

Quản lý, theo dõi và chăm sóc phụ nữ nhiễm HIV khi mang thai
Phụ nữ nhiễm HIV khi có thai cần được quản lý, theo dõi và chăm sóc tại
các cơ sở sản khoa. Song song với việc đánh giá tình trạng thai nghén theo định
kỳ, tình trạng lâm sàng nhiễm HIV cũng phải được theo dõi và đánh giá sát. Nếu
thai phụ nhiễm HIV đang được dùng thuốc kháng virut (ARV) thì tiếp tục được
theo dõi và dùng thuốc theo hướng dẫn; nếu chưa được dùng thuốc kháng virut,
nhưng trong quá trình mang thai có đủ tiêu chuẩn dùng thuốc kháng virut thì được
chỉ định dùng và theo dõi; trường hợp thai phụ nhiễm HIV chưa đủ tiêu chuẩn

những lưu ý đặc biệt về tiêm chủng so với trẻ bình thường, ngoại trừ cần lưu ý
theo dõi để phát hiện các biến chứng sau khi tiêm BCG (vaccin phòng lao). Trong
trường hợp trẻ đã được xác định nhiễm HIV và có các biểu hiện lâm sàng của
AIDS các giai đoạn thì tiêm chủng theo sự hướng dẫn của các bác sĩ chuyên khoa.