Một số biện pháp của Hiệu trưởng nhằm nâng
cao chất lượng giáo dục pháp luật trong các
trường trung học phổ thông.
1
PHẦN I. MỞ ĐẦU
1 - Lý do chọn đề tài:
Giáo dục pháp luật cho học sinh ở các trường phổ thông là một
trong những vấn đề có ý nghĩa rất quan trọng của chương trình giáo dục
của Việt Nam.
Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ VIII (tháng 6
năm 1996) đã ghi nhận:"Tăng cường giáo dục công dân, giáo dục lòng
yêu nước, chủ nghĩa Mác Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Đẩy mạnh
giáo dục pháp luật, đạo đức, thẩm mĩ, môi trường, dân số, rèn luyện thể
chất cho học sinh”.
Trong thời gian qua, công tác giáo dục pháp luật trong hệ thống
giáo dục quốc dân đã có những chuyển biến tích cực về cả nội dung,
phương pháp và hình thức tiến hành.
Tuy nhiên, trong một thời gian khá dài, công tác tuyên truyền, phổ
biến, giáo dục pháp luật cho học sinh trong các nhà trường nói riêng chưa
thực sự được chú trọng đúng mức, cho nên sự hiểu biết pháp luật của học
sinh còn nhiều hạn chế, dẫn đến tình trạng vi phạm pháp luật xảy ra khá
nhiều, với mức độ ngày càng gia tăng.
Trong thời gian tới, chúng ta phải thực hiện những biện pháp gì để
nâng cao chất lượng giáo dục pháp luật trong các trường trung học phổ
thông, từ đó nâng cao ý thức pháp luật của học sinh, góp phần giảm thiểu
những vi phạm pháp luật của học sinh phổ thông ?
Để góp phần làm rõ vấn đề trên cũng như để nghiên cứu lý luận và
khảo sát thực tế, trao đổi kinh nghiệm và đề xuất các biện pháp thích
hợp, chúng tôi lựa chọn đề tài“ Một số biện pháp của Hiệu trưởng
nhằm nâng cao chất lượng giáo dục pháp luật trong các trường
trung học phổ thông.”.

+ Trường THPT Hồng Thái, Đan Phượng, tỉnh Hà Tây,
+ Trường THPT Bắc Lý, Lí Nhân, tỉnh Hà Nam ;
+ 100 em học sinh của các trường đã kể trên.
7. Những đóng góp mới của đề tài nghiên cứu.
- Tìm hiểu, phân tích, đánh giá thực trạng về chất lượng giáo dục
pháp luật trong một số trường trung học phổ thông.
- Đề xuất một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục
pháp luật trong các trường trung học phổ thông.
- Đưa ra một số kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng giáo dục pháp
luật trong các trường trung học phổ thông.
PHẦN II. NỘI DUNG
Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ GIÁO DỤC PHÁP LUẬT Ở CÁC
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG.
1.1- Một số khái niệm.
Pháp luật là hệ thống các quy tắc xử sự do nhà nước ban hành và
bảo đảm thực hiện, thể hiện ý chí của giai cấp thống trị trong xã hội, là
nhân tố điều chỉnh về mặt giai cấp các quan hệ xã hội.
Văn bản quy phạm pháp luật là văn bản do cơ quan nhà nước có
thẩm quyền ban hành theo thủ tục, trình tự luật định, trong đó các quy
tắc xử sự chung, được Nhà nước bảo đảm thực hiện nhằm điều chỉnh các
quan hệ xã hội theo định hướng xã hội chủ nghĩa.
3
Tuyên truyền pháp luật là sự chuyển tải những thông tin về pháp
luật tới mọi thành viên trong xã hội nhằm đạt được một mục đích cụ thể
của Nhà nước .
Phổ biến pháp luật là sự chuyển tải những thông tin cụ thể của
pháp luật tới một loại đối tượng nhất định nhằm đạt được một mục đích
cụ thể của Nhà nước.
Giáo dục pháp luật là sự chuyển tải những thông tin pháp luật
theo mục đích chung, nhằm mục đích nâng cao ý thức pháp luật, để từ đó

Ngày 17/01/2003 Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số
13/2003/QĐ-TTg, phê duyệt Chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật
từ năm 2003 đến năm 2007;
Ngày 14/3/2003 Bộ Tư pháp đã ra Thông tư số 01/2003/TT-BTP
hướng dẫn thực hiện Quyết định số 13/2003/QĐ-TTg ngày 17/01/2003
4
của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình phổ biến, giáo dục
pháp luật từ năm 2003 đến năm 2007;
Căn cứ vào Chương trình giáo dục pháp luật đối với các nhà
trường, năm 1989 Bộ GD&ĐT đã chỉ đạo việc biên soạn sách giáo khoa
bộ môn Giáo dục công dân. Sách giáo khoa môn Giáo dục công dân lớp
12 (năm 1989) gồm những bài sau:
Bài 1. Nhà nước quản lý xã hội pháp luật
1. Pháp luật là gì ?
2. Vì sao Nhà nước cần quản lý xã hội pháp luật ?
3. Làm thế nào để Nhà nước quản lý xã hội pháp luật?
4. Hệ thống pháp luật của Việt Nam.
5. Các văn bản pháp luật Việt Nam.
Bài 2. Luật Nhà nước và Hiến pháp năm 1992
1. Khái niệm về Luật Nhà nước và Hiến pháp
2. Nội dung chủ yếu của Hiến pháp năm 1992 (SĐ 2001)
Bài 3. Luật Dân sự và hợp đồng dân sự
I. Khái niệm pháp luật dân sự
1. Quyền dân sự.
2. Công dân có những quyền dân sự gì ?
3. Luật Dân sự .
2. Hợp đồng dân sự
Bài 4. Luật lao động
1. Khái niệm Luật Lao động
2. Hợp đồng lao động .

1. Khái niệm (Điều 2, Luật khiếu nại, tố cáo):
2. Thẩm quyền giải quyết khiếu nại.
3. Thẩm quyền giải quyết tố cáo.
4. Các quyền, nghĩa vụ của người khiếu nại, tố cáo:
Chương II
THỰC TRẠNG GIÁO DỤC PHÁP LUẬT TRONG MỘT SỐ TRƯỜNG
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG.
2.1. Thực trạng về công tác giáo dục pháp luật và quản lý công tác
đó của đội ngũ cán bộ quản lý trong một số trường trung học phổ
thông. (Kết quả điều tra đối với CBQLGD)
2. 1.1. Thực trạng về công tác giáo dục pháp luật ở nhà trường của
đội ngũ CBQL trong một số trường trung học phổ thông.
Các hình thức tổ chức tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho cán bộ,
giáo viên, học sinh trong trường mà nhà trường, Công đoàn, Đoàn TNCS
HCM, Hội LHPN Việt Nam.....đã thực hiện được ghi nhận:
Bảng 1:
Các hình thức tổ chức tuyên truyền, giáo dục
pháp luật
Đã
làm
Chưa
làm
1 Tổ chức học tập pháp luật 1 cách tập trung ; 69 % 19 %
2 Các hình thức “ Thi tìm hiểu pháp luật « 86 % 10 %
3 Lồng ghép các nội dung tìm hiểu pháp luật vào
các phong trào thi đua của trường ;
83 % 11 %
4 Các hình thức khác …. 57 % 12 %
Như vậy, phần lớn các trường đã tổ chức nhiều hình thức tuyên
truyền, giáo dục pháp luật cho cán bộ, giáo viên, học sinh, trong đó huy

nhất
Quan
trọng
Ít quan
trọng
1. Hiệu trưởng phải nắm chắc các văn bản
pháp luật liên quan đến công tác quản lý
nhà trường
68 28
2 . Thường xuyên bồi dưỡng, phổ biến,
giáo dục pháp luật để nâng cao ý thức
pháp luật của cán bộ, giáo viên, nhân viên
và học sinh;
25 75
3. Tổ chức tốt việc thi hành pháp luật, xây
dựng thói quen sống và làm việc theo
pháp luật
26 74
4. Tổ chức tốt việc soạn thảo, ban hành
các văn bản nội bộ và lấy ý kiến đóng góp
của toàn thể GV, NV, học sinh đối với
văn bản đó ;
23 61 10
5. Tăng cường công tác kiểm tra, giám
sát, xử lí nghiêm minh những hành vi vi
phạm pháp luật về giáo dục;
34 63 3
6. Xây dựng nề nếp, kỷ luật, kỷ cương
trong nhà trường.
72 28