Đại Học Quốc Gia TP.HCM
Trường Đại Học Công Nghệ Thông Tin
BÁO CÁO : Phương pháp giảng dạy đại học và E-Learning
ĐỀ TÀI:
E-LEARNING - XU HƯỚNG, THỰC TRẠNG
VÀ CÁC ƯU KHUYẾT ĐIỂM CỦA MÔ HÌNH
Giáo viên hướng dẫn: TS. Nguyễn Kim Dung
Học viên thực hiện: Nhóm E-Group
Lớp: Cao học khóa 6
TP.HCM – 06/2013
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
Mục lục
Trang: 2
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
STT Họ Tên Email MSSV Ghi Chú
1 Nguyễn Võ Ngọc
Huy
[email protected] CH1101091 Trưởng
Nhóm
2 Vũ Minh Thành [email protected] CH1101134 Thư Ký
3 Du Chí Hào [email protected] CH1101083
4 Hà Minh Ái [email protected] CH1101001
5 Huỳnh Lạc Nghiệp [email protected] CH1101109
6 Nguyễn Thành Đệ [email protected] CH1101073
Trang: 3
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ
P
hân công trách nhiệm cho mỗi thành viên tìm hiểu và báo cáo:
STT Chủ đề Học viên
1 Cách thức dạy elearning có hiệu quả Nguyễn Võ Ngọc Huy

Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
GIỚI THIỆU
Báo cáo này nhóm E-Group chúng em xin trình bày các nội dung có liên quan
đến phương pháp dạy và học E-Learning, chủ đề này cũng rất rộng lớn nên nhóm xin
trình bày việc tìm hiểu, tổng hợp và phân tích các vần đề:
- Cách thức dạy elearning có hiệu quả
- Vai trò thầy và trò trong elearning
- Điều kiện cần thiết giảng dạy trong elearning
- Cách tổ chức lớp học theo elearning
- Xu hướng, thực trạng và ưu điểm và nhược điểm của elearning
- Những phần mềm có thể dạy theo elearning
Trang: 6
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
PHẦN 1 – CÁCH THỨC DẠY E-LEARNING CÓ HIỆU
QUẢ
Đối với những người mới lần đầu đứng hoặc chưa bao giờ đứng lớp, có nhiều
vấn đế cho việc chuẩn bị nội dung của 1 course, bên cạnh đó việc tổ chức khóa học
dạng e-learning càng khó khăn hơn nhiều. Sự e dè lo lắng của giáo viên không phải ở
việc sử dụng máy tính hay các thức kết nối mạng bởi vì chúng dễ dàng học được hoặc
hổ trợ từ chuyên gia lĩnh vực đó. Công việc quan trọng nhất là tự đặt câu hỏi cho mình
về hướng dẫn, giới thiệu course, xây dựng nội dung với các phân quyền và nội dung
đó đầy đủ. Tuy nhiên, trong elearning không hoàn toàn là đối phó với nội dung, mà
còn một số ý sau đây để hiệu quả hơn:
Ví dụ, chúng ta tổ chức một course từ xa thông qua conference call. Lúc đó trong
tài liệu và giảng dạy ta phải nhấn mạnh thêm các yếu tố email, chat, các nhóm tranh
luận, bảng tin chung (message boards), blogs, thự viện ảnh, trao đổi thời gian thực
Bởi vậy nó phải là một phần chính thức trong văn bản, giải thích và bài tập để mà giao
tiếp được hai chiều trong việc dạy và học hiệu quả. Chính việc này làm cho sinh viên
trình bày bài tập với các phương thức phụ trợ trên càng làm mở rộng kiến thức.
- Theo cách giáo dục mới này, các phương pháp và đánh giá nên được rõ ràng từ

- Đánh giá và tự đánh giá là trung tâm quan trọng trong giáo dục dạng elearning.
- Tất cả các loại giao tiếp, trao đổi đều khuyến khích để tạo ra môi trường học
tập mang tính toàn cầu và đầy đủ bằng cách sử dụng mọi tool cung cấp.
- Giảng viên trong elearning phải biết rõ nguyên tắc và trách nhiệm của lĩnh vực
họ phụ trách một các chính xác.
- Hổ trợ kỹ thuật lúc nào cũng liên lạc sẳn sàng
- Elearning mang tính đa văn hóa rộng hơn cách học truyền thống vì nó cung cấp
khả năng học nhiều người trên khắp thế giới tại một thời điểm
Trang: 8
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
- Giao tiếp phải thay đổi theo cách tiếp cận mới so với cách truyền thống vì
không còn mọi người ở gần nhau như ánh mắt, hoặc tiếp xúc vật lý như cách truyền
thống.
Sau đây minh họa mô hình giao tiếp nhiều chiều của giảng viên và sinh viên:
Mối quan hệ đa chiều trong mô hình elearning
Giáo viên là trung tâm trong course học và là kênh liên lạc trực tiếp thẳng đến
các sinh viên và sinh viên phản hồi đến giảng viên. Ngoài ra mọi sinh viên còn có thể
liên lạc với nhau trực tiếp và giảng viên giám sát được.
Giảng viên khuyến khích và vận động việc giao tiếp chủ động mọi cách có thể,
bằng cách sử dụng các kênh liên lạc phụ khác, do đó việc học theo elearning được làm
phong phú thêm bằng nhiều cách:
- Chúng ta thấy kênh liên lạc đa chiều như hình trên như sau: sinh viên-sinh
viên, giảng viên-sinh viên, sinh viên-giảng viên, giảng viên-giảng viên (trường hợp
các giảng viên cùng cộng tác cho một lớp). Đây là phần quan hệ tổ hợp quan trọng của
quá trình học với số lượng lớn các phản hồi và tự quản lý việc học.
Trang: 9
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
- Cần thiết lập hạn nộp bài (deadline) cho mỗi bài tập, cũng như giải thích rõ
ràng cách làm nó ví dụ như các nộp bài qua email hay trên forum hoặc trả lời tức thời
thông qua chat, và nó có sự khác biệt so với cách truyền thống. Tuy nhiên cách học

khác nhau sẽ tham gia vào một khóa học ở các cấp độ khác nhau trong các khóa học
trực tuyến do vậy phải định hướng gì mình sẽ học trước khi đăng ký, trước khi vô bài
giảng.
- Kỷ luật và có động lực (Discipline and Motivation): học viên phải được xử lý
kỷ luật và động lực để theo lịch trình khóa học và bài tập đầy đủ.
- Có tổ chức (Organized): người học phải được tổ chức đủ để sắp xếp thời gian
học tập và thời gian trực tuyến để đảm bảo tất cả các nghĩa vụ trình được đáp ứng.
- Tự định hướng (Self-directed): Người học phải tạo động lực cho bản thân và
yêu cầu giúp đỡ khi cần thiết.
Ngoài ra, trong lúc học elearning, người học gặp rất nhiều vấn đề và họ cần phải
giải quyết theo những cách khác nhau:
Vấn đề Giải pháp
Không thể vào một vài trang web Nhờ hổ trợ từ nhân viên hổ trợ kỹ thuật
Sinh viên thiếu tham gia hoạt động Khích lệ sinh viên bởi giáo viên và chủ
động sử dụng tài nguyên elearning
Thiếu thông tin về khóa học Xem lại cách giới thiệu cũng như những
mô tả giao đoạn đầu trong quản lý khóa học
Thiếu thông tin khi kết thúc khóa học (ví
dụ nhận chứng chỉ)
Chú ý sau khóa học là điều kiện ưu tiên khi
học một course
Đối xử xa cách, phản hồi bài tập chậm, giải
thích không đủ
Khích lệ sinh viên dùng từ ngữ đúng mực,
trả lời nhanh và đúng lúc
PHẦN 2 – VAI TRÒ CỦA GIẢNG VIÊN VÀ HỌC VIÊN
TRONG E-LEARNING
Phương pháp giảng dạy phải lấy người học làm trung tâm, phải xuất phát từ tính
chất, đặc điểm của người làm động cơ, cần tạo cho người học tích cực, tự lực, chủ
động lĩnh hội tri thức, để họ bộc lộ quan điểm, thái độ đồng thời tranh luận kiến thức

thời gian dạy học, xây dựng nội quy thực hiện dạy học, xác định các tiêu chí
đánh giá hiệu quả học tập, chỉ dẫn các hình thức dạy học cụ thể, định hướng
các bài tập hoặc các nhiệm vụ học tập tiếp theo.
1.3. Giảng viên có vai trò là người hỗ trợ
Trong vai trò người hỗ trợ, Giảng viên tạo cơ hội cho học viên chủ động
xây dựng kế hoạch học tập thông qua các bài tập lớn, các bài tập về nhà và lựa
chọn các hình thức để đạt được mục tiêu. Học viên hoàn thành bài tập và gửi
qua website dạy học theo thời gian quy định của Giảng viên . Có thể Giảng
viên hỗ trợ Học viên thông qua cuộc trao đổi tr ực tuyến (nếu Giảng viên đang
online) hoặc gửi thông báo cho Học viên qua kênh email, sẵn sàng “nhảy vào
cuộc” khi cần thiết, khi có yêu cầu từ phía Học viên . Giảng viên cần theo sát
để kịp thời điều chỉnh nếu các em đang nghiên cứu chệch hướng.
Khi bắt đầu một chủ đề mới, Giảng viên cần chỉ dẫn các hoạt động,
phương pháp học tập theo mục tiêu và nội dung, gợi ý cách chiếm lĩnh nội
dung như: xây dựng bản đồ tư duy về các khái niệm, lập bảng tổng kết, biểu
bảng… giúp Học viên định hướng thực hiện các nhiệm vụ học tập. Đồng thời
tham gia hỗ trợ các hoạt động của Học viên và có những phản hồi tích cực để
tăng cường tính chủ động, sáng tạo và tinh thần hợp tác của Học viên.
1.4. Giảng viên có vai trò là huấn luận viên, trọng tài
Người huấn luyện viên chỉ đạo quá trình thực hiện các nhiệm vụ học
tập, dẫn dắt Học viên chủ động thực hiện các thao tác học tập để hình thành
năng lực như thực hành, ứng dụng, kịp thời điều chỉnh các thao tác tư duy,
hành động chưa chuẩn xác của Học viên, thường xuyên lấy ý kiến phản hồi của
Học viên. Trong e-Learning thông qua các điểm số hoạt động của Học viên ở
module bài mới, bài tập Giảng viên sẽ biết được hiệu quả hoạt động dạy học và
những mong muốn cải thiện để kịp thời điều chỉnh.
Trang: 13
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
Với những công việc và vai trò như trên, có thể thấy công việc của
người dạy tốn nhiều thời gian nhưng trong khả năng của e-Learning với nhiều

Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
Trước khi tham gia vào khóa học chính thức, học viên phải tự định hướng (mà
tốt nhất là sự giúp đỡ của người hướng dẫn) với nội dung khóa học, máy tính,
internet, lớp học ảo, phần mềm, bạn bè cần thiết và người hướng dẫn mình.
Trái ngược với một lớp học truyền thống, một lớp E-learning thông qua nhiều
giai đoạn chuẩn bị trước khi vào học chính thức. Có nghĩa là bao gồm các lớp
học ảo, phần mềm, hướng dẫn và cuối cùng là nội dung. Những Học viên có
trình độ khác nhau sẽ tham gia vào các khóa học có mức độ học tập khác nhau.
- Vai trò là người nguyên tắc và có động lực thúc đẩy
Học viên nên có nguyên tắc và động lực thúc đẩy để theo lịch học và hoàn
thành bài tập đầy đủ. Như đã đề cập ở trước, E-learning đòi hỏi học viên là một
người học độc lập. Môi trường E-learning có cấu trúc tối thiếu so với lớp học
truyền thống. Điều này có nghĩa là học viên phải tuân theo lịch trình khóa học
và hoàn thành bài tập đầy đủ.
- Vai trò là người tổ chức
Học viên phải tổ chức đủ để sắp xếp thời gian học tập và thời gian trực tuyến
để đảm bảo tất cả các khóa học đã được đáp ứng.
- Vai trò là người tự định hướng
Người học phải tạo động lực cho bản thân và yêu cầu giúp đỡ khi cần thiết.
PHẦN 3 – ĐIỀU KIỆN CẦN THIẾT TRONG VIỆC
GIẢNG DẠY E-LEARNING
Trong phần này, chúng ta sẽ đề cập đến vấn đề về các điều kiện cần thiết
để có thể tổ chức được dạy và học trong E-Learning trong trường Đại học, Cao
đẳng. Chúng ta sẽ đề cập đến các điều kiện cần thiết về phần cứng, phần mềm
và môi trường dạy và học. Tại sao chúng ta phải đề cập đến điều kiện phần
mềm, phần cứng? Vì khi tổ chức dạy học E-Learning, để một hệ thống phần
mềm E-Learning chạy được tốt và độ tin cậy cao thì cần phải có sự hỗ trợ của
phần cứng và phần mềm và một khi đã nói đến phần mềm thì cần phải có các
yêu cầu thông số phần cứng và các thông tin phần mềm hỗ trợ. Do đó điều kiện
cần thiết đầu tiên là phải kết hợp được giữa máy và con người thì mới có thể tổ

sự cố (chậm, timeout) thì cũng cần lắp đặt mạng tốc độ cao. Đối với việc học đồng bộ
thì vấn đề về mạng cần phải đảm bảo hơn nữa. Do hiện nay việc phát triển của internet
nên việc kết nối mạng tốc độ cao (ADSL, 3G v.v…) không phải là vấn đề khó khăn.
Một số chương trình giảng dạy E-Learning cần phải có các thiết bị Speaker,
Microphone, Webcam, Camera để có thể trao đổi trực tiếp giữa giảng viên và học
viên, giúp giảng viên quay lại các bài giảng của mình v.v…. Hầu hết các laptop,
tablet, smartphone hiện nay đều có hỗ trợ các thiết bị đó. Đối với desktop thì có thể
thiếu một trong số các thiết bị trên.
Đối với các máy thiết kế các bài giảng thì cần phải đủ mạnh để đáp ứng việc
thiết kế các bài giảng bằng đồ họa (Adobe Presenter, Flash, Camtasia, Photoshop
v.v…). Đối với việc phát triển công nghệ thông tin như hiện nay thì việc đầu tư cho
một máy tính đủ mạnh để thực hiện các công việc hỗ trợ thiết kế giảng dạy không còn
là một vấn đề nan giải.
2. Điều kiện về phần mềm
Do E-Learning có rất nhiều hình thức triển khai như học qua mạng xã hội, học
qua YouTube, các trang web truyền thông đa phương tiện khác và tự xây dựng. Nếu
như một trường muốn tổ chức học trên các trang web có sẵn thì chỉ cần thiết là tạo tài
khoản và upload bài học lên để dạy và học. Dạng này thường tiết kiệm được thời gian,
chi phí và nhân lực để triển khai. Nếu các trường muốn tự xây dựng một hệ thống E-
Learning chuyên dụng. Do đó, đòi hỏi phải có các điều kiện triển khai hợp lý để có thể
tổ chức dạy và học tốt. Dưới đây là thông tin về điều kiện cần của một hệ thống E-
Learning cần phải có để có thể tổ chức dạy và học tốt.
Trang: 17
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
a. Về phía máy chủ:
Một máy chủ để quản trị một hệ thống E-Learning thì thường được cài đặt trên
các hệ điều hành chuyên dụng cho máy chủ như Window Server hay Linux Server để
hệ thống có thể chạy xuyên suốt 24/7 và tính ổn định cao.
Trong đó, cần phải có một hệ quản trị cơ sở dữ liệu (DBMS) để lưu trữ tất cả
các những dữ liệu liên quan (thông tin học viên, bài giảng v.v…). Tùy vào hệ điều

trọng. Do đó, các phần mềm về E-Learning hiện nay chủ yếu chạy trên
nền web để có thể hỗ trợ nhiều hệ điều hành khác nhau. Tuy nhiên, có
một vấn đề là phải hỗ trợ hầu hết các trình duyệt thông dụng hiện nay.
Nếu không tương thích với trình duyệt thì có thể chương trình sẽ không
hiển thị đúng hoặc các chức năng chạy không đúng. Do đó, một chương
trình E-Learning tốt thì có thể sẽ không hỗ trợ tốt cho tất cả các trình
duyệt nhưng ít nhất vẫn có thể hiển thị đúng và các chức năng phải hoạt
động đúng và chính xác. Mỗi hệ điều hành đều có một trình duyệt mặc
Trang: 19
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
định do đó chỉ cần nối mạng internet đủ nhanh là có thể bắt đầu việc học
của mình.
• Để có thể chạy được, xem được các video tương tác, các hiệu ứng trong
các bài giảng thì trình duyệt cần phải cài đặt thêm một số các tiện ích
Add-ons như Flash, Silverlight, Java v.v… Và cần đảm bảo rằng các
Add-ons này hỗ trợ cho trình duyệt mà phần mềm E-Learning đang hỗ
trợ. Đối với các phần mềm dạng gói cài đặt thì có thể cần cài đặt thêm
một số phần mềm hãng thứ ba như Java hay .Net Framework.
Đối với việc thiết kế bài giảng thì máy tính cần phải có các phần mềm đồ họa
chuyên dụng như xử lý video, âm thanh, các phần mềm về soạn thảo văn bản, các
phần mềm chuyên về xử lý ảnh và các hiệu ứng chuyển động. Để một bài giảng được
thiết kế sinh động, trực quan thì có thể kết hợp một số phần mềm chuyên dụng với
nhau như việc quay video kết hợp với các hình ảnh chuyển động để minh họa v.v
Ngoài ra, cũng cần thiết phải có các phương tiện truyền thông miễn phí có thể
tích hợp vào trong hệ thống E-Learning như Skype, Youtube để hỗ trợ cho việc giảng
dạy đồng bộ và bất đồng bộ. Vì các phương tiện này có tính ổn định cao và không gây
việc mất tính hiệu trong quá trình dạy và học.
Trang: 20
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
c. Về phần mềm E-Learning:

Phần mềm phải được phát triển sao cho có tính trực quan, tính tương tác và dễ
dàng thao tác đối với cả giảng viên và học viên.
Nếu xây dựng một hệ thống E-Learning có thể truy cập, sử dụng trên nhiều
nước khác nhau thì hệ thống E-Learning cần phải hỗ trợ đa ngôn ngữ. Nhưng thường
những phần mềm E-Learning như thế sẽ hỗ trợ tiếng Anh mặc định.
Ngoài ra, cũng cần triển khai các blog, các forum để các giảng viên và học viên
có thể chia sẽ thêm kiến thức và đây cũng là những nơi lưu trữ và chia sẽ các tài liệu,
nhật ký về học và dạy v.v…
Một hệ thống phần mềm về E-Learning hoàn chỉnh phải bao gồm các tính năng
sau:
1. Quản lý giảng viên, học viên, khóa học, các lớp, lịch học, các sự kiện và
các bài học trong khóa học.
2. Phải bao gồm các tính năng: phát triển nội dung bài giảng,tính năng theo
dõi các phần học để biết được học viên học đến đâu, hệ thống làm kiểm
tra sau khi học hết bài học và đánh giá về bài học của học viên; tính
năng về thảo luận giữa các học viên và giữa học viên với giảng viên;
tính năng về đánh giá học viên sau khóa học, đánh giá bài học; tính năng
về tổng hợp báo cáo số liệu.
3. Nếu là một phần mềm học đồng bộ với giảng viên thông qua internet thì
phần mềm cần phải hỗ trợ tốt các thiết bị như camera, webcam,
microphone v.v…
3. Điều kiện về môi trường học tập và giảng dạy
Có thể thấy rằng, lợi thế của E-Learning là không có sự ràng buộc về không
gian và thời gian cả việc dạy lẫn việc học. Do đó, giáo viên và học viên có thể dạy và
học ở bất kì thời điểm nào, ở đâu.
Trang: 22
Báo cáo chuyên đề Phương Pháp Dạy Đại Học và E-Learning
Giảng viên dạy trong môi trường E-Learning cần phải có các kiến thức về sử
dụng máy tính, cách sử dụng các phần mềm xây dựng đồ họa để soạn, thiết kế bài
giảng và phải có kiến thức về phần mềm về E-Learning đang sử dụng. Giảng viên

1. Mô hình và cách thức hoạt động của e-learning
a. Mô hình chức năng
Mô hình chức năng cung cấp một cái nhìn trực quan về các thành phần tạo nên
môi trường e-learning và những đối tượng thông tin giữa chúng. Mô hình tham
chiếu đối tượng nội dung chia sẻ (SCORM – Sharable Content Object Reference
Model) mô tả tổng quát chức năng của một hệ thống e-learning.
- Hệ thống quản lý nội dung học tập (LCMS – Learning Content
Managerment System): là môi trường đa người dùng cho phép giảng viên và
cơ sở đào tạo kết hợp để tạo ra, lưu trữ, sử dụng lại, quản lý và phân phối nội
dung bài giảng điện tử từ một kho dữ liệu trung tâm. Để cung cấp khả năng
tương thích giữa các hệ thống, LCMS được thiết kế sao cho phù hợp với các
tiêu chuẩn về siêu dữ liệu nội dung, đóng gói nội dung và truyền thông nội
dung.
- Hệ thống quản lý học tập (LMS – Learning Managerment System): khác
với LCMS chỉ tập trung vào xây dựng và phát triển nội dung, LMS như là một
hệ thống dịch vụ hỗ trợ và quản lý quá trình học tập của học viên. Các dịch vụ
như đăng ký, giúp đỡ, kiểm tra, … được tích hợp vào LMS.
Trang: 25