Đổi mới hoạt động thông tin - thư viện đáp
ứng yêu cầu đào tạo theo học chế tín chỉ tại
Đại học Quốc gia Hà Nội

Nguyễn Thị Phương Thảo

Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
Luận văn Thạc sĩ ngành: Khoa học thư viện; Mã số: 60 32 20
Người hướng dẫn: PGS.TS. Trần Thị Minh Nguyệt
Năm bảo vệ: 2010

Abstract: Tìm hiểu nhiệm vụ và yêu cầu đào tạo của trường Đại học Quốc gia Hà Nội
trong giai đoạn chuyển đổi từ niên chế sang học chế tín chỉ. Nghiên cứu đặc điểm nhu
cầu tin của người dùng tin tại Trung tâm thông tin- thư viện trường Đại học Quốc gia
Hà Nội trong giai đoạn chuyển đổi từ niên chế sang học chế tín chỉ. Phân tích đánh giá
khả năng đáp ứng thông tin phục vụ yêu cầu học chế tín chỉ của Trung tâm thông tin-
thư viện trường Đại học Quốc gia Hà Nội trong giai đoạn chuyển đổi từ niên chế sang
học chế tín chỉ. Nghiên cứu và đưa ra những biện pháp hợp lý để đổi mới hoạt động
thông tin - thư viện nhằm đáp ứng yêu cầu học chế tín chỉ của trường Đại học Quốc
gia Hà Nội.

Keywords: Tín chỉ; Thư viện; Thông tin thư viện; Học chế tín chỉ

Content
PHẦN MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài
Trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa, sự nghiệp giáo dục và đào tạo ngày càng
có vai trò vị trí quan trọng, nó được coi là nhân tố quyết định sự phát triển của mỗi quốc gia.
Đại học Quốc gia Hà Nội là một trong những trung tâm đại học đa ngành, đa lĩnh vực, chất
lượng cao của cả nước. Trong những năm qua, được sự quan tâm, đầu tư của Đảng và Nhà

chuyển đổi phương thức đào tạo này vai trò của Trung tâm Thông tin – Thư viện sẽ ngày càng
lớn hơn vì một trong những yếu tố quan trọng có ảnh hưởng tới chất lượng đào tạo học chế tín
chỉ là hiệu quả hoạt động thông tin – thư viện, đồng thời hoạt động thông tin- thư viện cũng sẽ
buộc phải đổi mới về mọi mặt, nâng cao chất lượng, đáp ứng yêu cầu của học chế tín chỉ.
Giảng viên và sinh viên sẽ được tạo điều kiện tốt hơn trong việc tìm kiếm và sử dụng tài liệu
tham khảo theo yêu cầu môn học, giúp hình thành tính tích cực trong học tập của sinh viên,
cũng như khả năng cập nhật thông tin trong bài giảng của giáo viên, yếu tố hàng đầu đảm bảo
chất lượng phương thức đào tạo theo học chế tín chỉ.
Với xu thế phát triển hiện nay, người dùng tin có thể truy cập thông tin từ nhiều nguồn
khác nhau với nhiều hình thức khác nhau. Tuy nhiên, với chức năng là một trung tâm thông
tin- thư viện chuyên ngành, thư viện nhà trường sẽ là nơi tập trung gần như đầy đủ nguồn lực
thông tin về các lĩnh vực đào tạo của trường. Chất lượng và hiệu quả của dịch vụ thông tin
được thể hiện ở mức độ đáp ứng nhu cầu tin của người dùng tin là sinh viên, giảng viên, cán
bộ quản lý…Đặc biệt chất lượng của hoạt động thông tin còn thể hiện ở việc kích thích nhu
cầu tin của họ ngày càng phát triển cao hơn, sâu sắc hơn.

3
Trong những năm gần đây các Trung tâm thông tin – thư viện đã ngày càng phát triển và
đạt được những thành công nhất định. Tuy nhiên để trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực cho công
tác học tập và giảng dạy, phục vụ cho sứ mệnh giáo dục và đào tạo của các trường đại học
trong giai đoạn chuyển đổi từ phương thức đào tạo niên chế sang học chế tín chỉ, cần phải đổi
mới phương thức hoạt động thông tin - thư viện sao cho phù hợp với điều kiện thực tế của
mỗi đơn vị đào tạo cũng như của mỗi trung tâm thông tin-thư viện
Một trong những yếu tố quan trọng có ảnh hưởng tới chất lượng đào tạo học chế tín chỉ
là hiệu quả hoạt động thông tin – thư viện trong ĐHQGHN. Trung tâm thông tin- thư viện,
ĐHQGHN đã trải qua hơn 10 năm xây dựng và trưởng thành, Trung tâm đã khẳng định được
vị thế của mình- là một trong những thư viện hàng đầu trong hệ thống thư viện đại học, với
chức năng thông tin và thư viện phục vụ công tác đào tạo và nghiên cứu khoa học của
ĐHQGHN, có nhiệm vụ nghiên cứu, thu thập, xử lý, cung cấp tin, tài liệu khoa học phục vụ
cán bộ, giảng viên và sinh viên ĐHQGHN. Tuy nhiên trước yêu cầu của đào tạo theo học chế

Một số luận văn thạc sĩ như “Tăng cường hoạt động thông tin – thư viện ở trường Đại
học Qui nhơn trong giai đoạn đổi mới giáo dục hiện nay” của Huỳnh Văn Bàn; “Tổ chức hoạt
động thông tin – thư viện tại trường Cao đẳng Văn hóa TP.HCM” của Huỳnh Mẫn Đạt đã đề
cập tới các giải pháp tăng cường hoạt động thông tin – thư viện, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo
dục đại học trong thời kỳ hội nhập quốc tế; “Biện pháp tăng cường quản lý hoạt động của
Trung tâm thông tin- thư viện đáp ứng yêu cầu đào tạo theo học chế tín chỉ tại Đại học Quốc
gia Hà Nội” cuả Phạm Thị Mai Lan. Gần đây, có luận văn Thạc sĩ khoa học thư viện của Lê
Đức Chí đề cập trực tiếp tới vấn đề “Đổi mới hoạt động thông tin- thư viện, đáp ứng yêu cầu
đào tạo theo học chế tín chỉ tại các trường đại học trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh”.
Liên quan tới hoạt động thông tin- thư viện tại Đại học Quốc gia Hà Nội cũng đã có
một số công trình nghiên cứu và luận văn cao học đề cập tới ở các khía cạnh khác nhau.
Nhìn chung, những bài viết, luận văn, đã nêu lên được tầm quan trọng của hoạt động
thông tin – thư viện trong đổi mới giáo dục và việc ứng dụng công nghệ thông tin trong các
hoạt động cơ bản của công tác thông tin - thư viện. Tuy nhiên, vấn đề đổi mới hoạt động
thông tin – thư viện đại học đáp ứng yêu cầu của học chế tín chỉ tại trường Đại học Quốc gia
Hà Nội vẫn chưa có công trình nghiên cứu nào đề cập đến một cách toàn diện và có hệ thống.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu thực trạng và đưa ra giải pháp nhằm đổi mới hoạt động thông tin - thư
viện để đáp ứng yêu cầu của học chế tín chỉ của trường ĐHQGHN.
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Tìm hiểu nhiệm vụ và yêu cầu đào tạo của trường Đại học Quốc gia Hà Nội trong
giai đoạn chuyển đổi từ niên chế sang học chế tín chỉ.
- Nghiên cứu đặc điểm nhu cầu tin của người dùng tin tại Trung tâm thông tin- thư viện
trường Đại học Quốc gia Hà Nội trong giai đoạn chuyển đổi từ niên chế sang học chế tín chỉ.
- Phân tích đánh giá khả năng đáp ứng thông tin phục vụ yêu cầu học chế tín chỉ của
Trung tâm thông tin- thư viện trường Đại học Quốc gia Hà Nội trong giai đoạn chuyển đổi từ
niên chế sang học chế tín chỉ.
- Nghiên cứu và đưa ra những biện pháp hợp lý để đổi mới hoạt động thông tin - thư
viện nhằm đáp ứng yêu cầu học chế tín chỉ của trường Đại học Quốc gia Hà Nội.

7. Ý nghĩa khoa học và ứng dụng của đề tài.
7.1 Ý nghĩa khoa học
Góp phần làm sáng tỏ vị trí, vai trò và yêu cầu của hoạt động thông tin- thư viện trong
các trường đại học phục vụ phương thức đào tạo theo học chế tín chỉ.
7.2 Ý nghĩa thực tiễn
- Kết quả nghiên cứu sẽ đưa ra những biện pháp nhằm đổi mới hoạt động thông tin – thư
viện đáp ứng yêu cầu của học chế tín chỉ ở ĐHQGHN.

6
- Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể làm tài liệu tham khảo phục vụ cho việc
nghiên cứu, giảng dạy, học tập trong ngành thông tin – thư viện.
8. Dự kiến kết quả nghiên cứu:
- Tìm hiểu sâu sắc về học chế tín chỉ
- Đánh giá và nhận thức đúng vai trò của hoạt động thông tin – thư viện đối với học chế
tín chỉ tại Đại học Quốc gia Hà Nội.
- Nhìn nhận thực trạng hoạt động thông tin – thư viện phục vụ học chế tín chỉ của
Trung tâm thông tin – thư viện, ĐHQGHN
- Đề xuất một số biện pháp nhằm đổi mới hoạt động thông tin- thư viện đáp ứng yêu
cầu học chế tín chỉ ở ĐHQGHN
9. Cấu trúc luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn được
chia thành 3 chương:
Chương 1: Hoạt động thông tin- thư viện với quá trình đào tạo theo học chế tín chỉ tại
Đại học Quốc gia Hà Nội
Chương 2: Thực trạng hoạt động thông tin – thư viện phục vụ đào tạo theo học chế tín
chỉ tại Đại học Quốc gia Hà Nội.
Chương 3: Các giải pháp đổi mới hoạt động thông tin- thư viện đáp ứng yêu cầu đào
tạo theo học chế tín tại Đại học Quốc gia Hà Nội.

References

thạc sĩ khoa học chuyên ngành Thông tin- Thư viện, trường Đại học Văn hóa Hà Nội, Hà
Nội.
[11] Đồng Đức Hùng (2007), “Thúc đẩy mối quan hệ cán bộ thư viện – giảng viên trước yêu
cầu chuyển đổi phương thức đào tạo từ niên chế sang học chế tín chỉ”, Kỷ yếu hội thảo,
kỷ niệm 10 năm thành lập TTTT-TV ĐHQGHN (1997-2007). Hà nội 2007 tr.15-22
[12] Nguyễn Hữu Hùng (2005), “Thông tin và phát triển”, Thông tin từ lí luận đến thực tiễn,
NXB Văn hóa thông tin, tr.185-187
[13] Nguyễn Hữu Hùng (2006), “Vấn đề phát triển và chia sẻ nguồn lực thông tin số hóa tại
Việt Nam”, Tạp chí Thông tin và Tư liệu, (1), tr.5-10
[14] Phạm Thế Khang, Lê Văn Viết (2006), Tăng cường phối hợp hoạt động giữa các cơ quan
thông tin- thư viện ở nước ta: Những hướng chủ yếu trong vài năm tới/ Tạp chí Thư viện
Việt Nam số 3(7)/2006 tr 3-9
[15] Trần Thị Minh Nguyệt (2007), “Đổi mới hoạt động thông tin- thư viện phục vụ học chế
tín chỉ trong các trường đại học”, Kỉ yếu hội thảo Khoa học và thực tiễn hoạt động Thông
tin- Thư viện, Hà nội 2007 tr.39-43
[16] Dương Thái Nhơn (2006), “Một số suy nghĩ về cán bộ thư viện trong thời kỳ công nghệ
thông tin”, truy cập tại:
http://docs.google.com/viewer?a=v&q=cache:NYBq1G6wkNgJ:gralib.hcmuns.edu.vn/ba
ntin/bt106/Bai6.pdf+một+số+suy+nghĩ+về+cán+bộ+thư+viện+trong+thời+kỳ+công+ng
hệ+thông+tin.

8
[17] Quyết định số 10/2007/QĐ-BVHTT ngày 04/5/2007 “Phê duyệt quy hoạch phát triển
ngành Thư viện Việt Nam đến năm 2010 và định hướng đến năm 2020.
[18] Tài liệu tập huấn và tham khảo về phương thức đào tạo theo tín chỉ (2006) / Trường ĐH
KHXH&NV, ĐHQGHN H.,
[19] Đoàn Phan Tân (2006), Thông tin học, NXB ĐHQG Hà Nội, 388tr.
[20] Nguyễn Thị Lan Thanh (2005), “Xây dựng thư viện đáp ứng yêu cầu nâng cao chất
lượng giáo dục đại học”, Tạp chí Giáo dục số 107/2005.
[21] Nguyễn Thị Phương Thảo (2007) “Một số kết quả hoạt động của phòng Đa phương tiện

[34] Digital Library Standards and Practices. Địa chỉ truy cập
http://www.diglib.org/standards.htm, truy cập ngày 15/7/2010.
[35] Evans G.Edward (1995). Devoloping Library and information center collection, 3
rd
.ed.
Library Unlimited, INC, Englewood, Colorado.
[36] H.D.L. Vervlict (1979). Resourse Sharing of Libraries in Developing countries.