Phát triển dịch vụ logictics trong giao nhận,
vận tải biển của Việt Nam trường hợp công
ty PNT chi nhánh phía Bắc Dương Minh Nguyệt Trường Đại học Kinh tế
Luận văn ThS. ngành: Kinh tế thế giới và Quan hệ kinh tế quốc tế
Mã số: 60 31 07
Người hướng dẫn: TS. Vũ Anh Dũng
Năm bảo vệ: 2012 Abstract. Phân tích hiệu quả hoạt động kinh doanh dịch vụ giao nhận hàng hoá
xuất nhập khẩu tại công ty PNT chi nhánh phía bắc. Tìm hiểu quá trình hình
thành, phát triển của công ty và thu thập những số liệu thực tế của công ty để đưa
ra những nhận xét và biện pháp khắc phục những khó khăn cũng như nâng cao
hiệu quả của dịch vụ Logistics trong giao nhận hàng hóa, vận tải biển.

Keywords. Kinh tế đối ngoại; Vận tải biển; Dịch vụ vận tải; Việt Nam

Content
LỜI MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Trong những thập niên gần đây, sự gia tăng thương mại một cách mạnh mẽ giữa các

trong giao nhận, vận tải biển của Việt Nam trường hợp Công ty PNT chi nhánh phía
Bắc” cho luận văn tốt nghiệp của mình với mong muốn thông qua luận văn này và với
những kiến thức đã học cũng như những kinh nghiệm thực tế được tích lũy trong quá trình
làm việc tại công ty, tôi muốn góp phần giúp cho Chi nhánh phía Bắc của công ty PNT
thêm hoàn thiện, công việc kinh doanh ngày càng được mở rộng, tạo, cũng cố và nâng cao
uy tín của công ty trên tất cả thị trường trong và ngoài nước. Và giới thiệu những ưu việt
mà hoạt động logistics có thể đem lại cho ngành dịch vụ giao nhận, vận tải biển tại Việt
Nam và đề ra một số giải pháp nhằm phát triển ngành dịch vụ này.
2. Tình hình nghiên cứu
Hội nhập kinh tế quốc tế là xu hướng tất yếu và là một yêu cầu khách quan đối với bất
kỳ quốc gia nào trên thế giới trong quá trình phát triển. Xu hướng này ngày càng hình
thành rõ rệt mà nét nổi bật là nền kinh tế thị trường đang trở thành một sân chơi chung cho
tất cả các nước. Việt Nam đang đứng trước những thách thức to lớn từ cam kết mở rộng thị
trường dịch vụ logistics khi gia nhập WTO. Chỉ còn vài năm nữa thị trường sẽ được tự do
hóa với bên ngoài. Câu chuyện tưởng chừng đã cũ nhưng không hề cũ một chút nào. Nếu
ta cứ bình chân như vại, thì đến một lúc nào đó, khi bất ngờ bị đánh bật ra khỏi cuộc chơi
ta mới giật mình ngỡ ngàng.
Trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực thì mối quan hệ giữa các quốc gia về
phương diện kinh tế ngày càng trở nên gắn bó với nhau hơn. Đặc biệt, là ngoại thương -
một hoạt động đóng vai trò hết sức quan trọng trong việc phát triển kinh tế, góp phần nâng
cao vị thế quốc gia trên thị trường quốc tế. Việt Nam cùng với chính sách mở cửa nền kinh
tế đã từng bước hoà nhập vào nền kinh tế toàn cầu. Các doanh nghiệp Việt Nam ngày càng
thiết lập được nhiều mối quan hệ với các doanh nghiệp khác trên thế giới, góp phần thúc
đẩy hoạt động thương mại phát triển mạnh mẽ, đa dạng. Khối lượng hàng hoá ngoại
thương trao đổi giữa các nước trên thế giới cũng tăng với tốc độ đáng kể.
Bên cạnh đó, nước ta là nước có bờ biển dài - 3.260 km với nhiều sông lớn như sông
Hồng, Thái Bình, Đồng Nai, Cửu Long và có vịnh tự nhiên kín gió như Vũng Tàu, Hạ
Long, Cam Ranh nên có rất nhiều điều kiện để xây dựng các cảng biển lớn. Mặt khác,
nước ta nằm trong tuyến vận tải quan trọng từ Thái Bình Dương sang Ấn Độ Dương, từ
biển Đông sang Thái Bình Dương nên vận tải biển của chúng ta là rất lớn. Tất cả những


5. Phƣơng pháp nghiên cứu
Bài nghiên cứu dựa trên quan sát thực tế, sử dụng phương pháp thống kê mô tả và phân
tích hoạt động của công ty PNT chi nhánh phía bắc. Từ đó đưa ra nhận xét và biện pháp
thích hợp để cải thiện những khó khăn mà công ty gặp phải. Bên cạnh đó, nguồn số liệu
được sử dụng trong bài nghiên cứu chủ yếu được tôi tham khảo từ các báo cáo của công ty
thông qua việc cung cấp của nhân viên các phòng ban.

6. Dự kiến đóng góp mới của luận văn
Qua việc trình bày, phân tích và luận giải những nội dung đã được xác định, luận văn có
những đóng góp mới sau đây:
- Luận văn cung cấp những cơ sở lý luận và thông tin, tư liệu cần thiết nhằm phục vụ tốt
cho công tác nghiên cứu khoa học, giảng dạy, việc quản lý và sử dụng phương pháp đào
tạo nhân lực trong lĩnh vực công nghệ cao
-Tổng hợp những cơ sở có tính hệ thống, luận giải góp phần bổ sung, phát triển những cơ
sở lý luận dịch vụ logictics nhằm hoàn thiện dịch vụ logictics của công ty PNT chi nhánh
phía Bắc.
-Phân tích, đánh giá thực trạng hoạt động của Công ty PNT chi nhánh phía Bắc; chỉ rõ
những kết quả đạt được, nguyên nhân của những hạn chế trong các dịch vụ logictics của
Công ty trong thời gian qua.
-Đề xuất một số giải pháp nhằm giúp nâng cao vị thế cạnh tranh của công ty trên thị trường
thông qua việc nâng cao năng lực của nhân viên bằng phương pháp đào tạo theo khe hở
năng lực, hoàn thiện các dịch vụ của Công ty PNT chi nhánh phía Bắc.
7. Bố cục của luận văn
Luận văn trình bày trong 3 chương, có phần mở đầu,phần kết luận, phần mục lục, phần tài
liệu tham khảo. Các nội dung cơ bản của luận văn được trình bày theo cấu trúc như sau:


7
:
 Phản ứng nhanh - một công ty cần có sự phản ứng nhanh nhạy với những thay đổi
hay phát triển mới. Khả năng có thể cung cấp cho khách hàng cái mà họ muốn thường là
nhân tố giúp cho doanh nghiệp thành công.
 Tối thiểu hoá biến động.
 Tối thiểu hoá lưu kho.
 Kết hợp vận chuyển
 Chất lượng.
Hỗ trợ vòng đời sản phẩm
1.1.1.2. Một số cách tiếp cận về logistics
Logistics, hiểu theo nghĩa rộng nhất, có thể được coi là tổng hợp các hoạt động trong 3
khía cạnh chính là : logistics sinh tồn, logistics hoạt động và logistics hệ thống.
a. Tiếp cận logistics theo trục ngang

Hình 2: Logistics tiếp cận theo trục ngang
Logistics
sinh tồn
Logistics
hoạt động
Logistics
hệ thống

b. Tiếp cận logistics theo hình tháp

1.1.2.2 Logistics trong hoạt động giao nhận, vận tải biển
Giảm chi phí cho hàng hoá XNK đã được giải quyết nhờ ứng dụng quản lý hoạt
động giao nhận, vận tải biển theo logistics.
1.1.3. Các yếu tố tác động tới hoạt động logistics trong vận tải biển trong tƣơng
lai
1.1.3.1 Thương mại quốc tế được đẩy mạnh
1.1.3.2 Kinh tế dịch vụ ngày càng phát triển
1.1.3.3 Sự bùng nổ của trao đổi dữ liệu điện tử (EDI - Electronic Data Interchange)
1.1.3.4 Mạng Internet
1.1.3.5 Công nghệ viễn thông
1.1.3.6 Hệ thống thông tin địa lý (GIS)
1.1.3.7 Hệ thống vệ tinh
1.2 HOẠT ĐỘNG LOGISTICS TRONG CÁC DOANH NGHIỆP GIAO NHẬN,
VẬN TẢI BIỂN VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM GẦN ĐÂY
1.2.1. Lợi ích do logistics đem lại cho các doanh nghiệp giao nhận, vận tải biển
Có thể tóm tắt chuỗi hoạt động logistics trong vận tải biển theo sơ đồ sau:
Logistics sinh tồn
Logistics
hoạt động
Logistics
hệ thống

hiện nay, chúng ta thấy việc áp dụng các phương thức hoạt động mới, hiện đại là một nhu
cầu cấp bách. Nhận thấy được lợi ích do hoạt động logistics đem lại cho lĩnh vực giao
nhận, vận tải biển là rất lớn nên trong thời gian gần đây, ở Việt Nam đã dần xuất hiện loại
hình dịch vụ này.
1.2.3. Các yếu tố tác động tới hoạt động logistics trong vận tải biển tại Việt Nam
những năm tới
1.2.3.1 Các yếu tố khách quan
Một số xu hướng phát triển vận tải biển trên thế giới
- Xu hướng sử dụng các loại tàu có tải trọng lớn
- Xu hướng sáp nhập của các hãng vận tải biển có tầm cỡ toàn cầu
- Tư nhân hoá trong kinh doanh khai thác cảng biển
- Xu hướng container hoá ngày càng tăng
Chủ
hàng
Người giao
nhận
Người
chuyên chở
Người giao
nhận
Chủ
hàng
Hải quan
Hải quan

- Chi phí vận tải có xu hướng ngày càng giảm
- Xu hướng giảm bớt khâu giấy tờ trong dịch vụ

+ Đại lý tàu biển.
+ Dịch vụ từ cửa đến cửa (door to door)
+ Vận tải đường bộ
+ Lưu kho
+ Gom hàng
+ Đóng container
+ Đóng gói
+ Mua bán máy móc, vật tư, xe ô tô và xe chuyên dùng các loại.
2.1.2. Cơ cấu tổ chức quản lý của chi nhánh công ty SƠ ĐỒ TỔ CHỨC PNT TRANS
BỘ PHẬN
CHỨNG TỪ
GIÁM ĐỐC
QUẢN LÝ KHO
BÃI
DỊCH VỤ
KHÁCH
HÀNG
KẾ TOÁN

MARKETING
Nhập khẩu
Xuất khẩu
Nước ngoài
Trong nước

- Thanh toán cước phí với khách hàng
- Thanh toán cước phí nội địa và các nhiệm vụ phát sinh
- Báo cáo doanh thu, doanh chi hàng tháng, lập bảng lương, chấm công.

2.1.3. Đánh giá chung về tình hình hoạt kinh doanh của chi nhánh Công ty
Với sự phát triển của chi nhánh nay PNT trans Hà Nội đã góp phần không nhỏ trong
việc khẳng định công ty PNT trans là một pháp nhân được đánh giá là một doanh nghiệp
hàng đầu trong lĩnh vực này ở Việt Nam, có trình độ chuyên môn tương đương với các nước
trong khu vực.
2.2. THỰC TRANG VẬN TẢI VÀ GIAO NHẬN HÀNG HOÁ CỦA CÔNG TY PNT
CHI NHÁNH PHÍA BẮC
2.2.1. Đại lý hãng tàu (Shipping Agent)
a. Các nghiệp vụ của đại lý hãng tàu:
Các đại lý hãng tàu có chức năng, nhiệm vụ gần giống nhau cho dù nó là đại lý hãng
tàu của Hapag- Lloyd hay đại lý cho hãng tàu Lloyd- Trriestino hay bất cứ một hãng tàu nào.
Trách nhiệm của mỗi một đại lý hãng tàu là:
- Làm đại lý vỏ container và các các dịch vụ liên quan đến việc giao nhận container
của hãng tàu mình xuất nhập khẩu qua Cảng Hải Phòng
- Thực hiện đầy đủ và đúng mọi quy định của hãng tàu.
- Lập đầy đủ các chứng từ có liên quan
- Giám sát mọi hoạt động dịch vụ của hãng tàu trong khu vực
- Giám sát theo dõi mọi hoạt động của cảng, người vận tải nội địa nếu sử dụng dịch vụ
của họ.
- Phát triển dịch vụ của hãng tàu
Công việc cụ thể của mỗi đại lý hãng tàu được chia thành nhiều chức năng: Người
làm hàng nhập, người làm hàng xuất, quản lý container rỗng, thu cước phí vận tải biển.


MỘT SỐ HÀM Ý ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN LOGISTICS TRONG GIAO NHẬN,
VẬN TẢI BIỂN CỦA VIỆT NAM SAU KHI GIA NHẬP WTO

3.1.NHỮNG THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN KHI ÁP DỤNG LOGISTICS TRONG
VẬN TẢI BIỂN TẠI VIỆT NAM
3.1.1. Thuận lợi
Việc áp dụng logistics trong giao nhận, vận tải biển tại Việt Nam có một số thuận lợi
rõ rệt. Tuy điều kiện cơ sở hạ tầng của chúng ta chưa tốt, nhưng bù lại, nguồn nhân lực hoạt
động trong lĩnh vực này lại dồi dào. Phần lớn trong số họ đều được qua đào tạo chính quy và
bài bản về hoạt động giao nhận, vận tải biển tại các trường có chất lượng đào tạo tốt như ĐH
Ngoại Thương.
3.1.2 Khó khăn
 Cơ sơ hạ tầng, vật chất kỹ thuật chưa đồng bộ
Có tới 67% số DN được hỏi cho biết sự yếu kém của cơ sở hạ tầng là một trong
những nguyên nhân khiến cho việc triển khai hoạt động logistics tại Việt Nam gặp khó khăn.
 Hành lang pháp lý cho hoạt động logistics chưa được thiết lập
Do hoạt động logistics vẫn còn tương đối mới mẻ tại Việt Nam nên hiện nay hoạt
động này chưa có văn bản luật nào điều chỉnh.
 Chưa có đào tạo chuyên môn cho đội ngũ lao động hoạt động trong lĩnh vực logistics

 Cạnh tranh quá mạnh từ các công ty nước ngoài
3.2. MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM PHÁT TRIỂN LOGISTICS TRONG
VẬN TẢI BIỂN TẠI VIỆT NAM
3.2.1 Các giải pháp vĩ mô
Cần ban hành các quy định pháp luật tạo điều kiện phát triển logistics
Về phát triển hoạt động logistics nói riêng
Về thủ tục hải quan đối với hàng hoá XNK

thế giới. Trong tương lai không xa, Việt Nam sẽ có những tập đoàn Logistics hùng mạnh có
khả năng cạnh tranh với các công ty, tập đoàn nước ngoài ở trong nước cũng như ở nước
ngoài. Các công ty giao nhận vận tải Việt Nam có thể đảm đương việc tổ chức vận chuyển
hàng hóa đến các thị trường tiêu thụ, tận dụng triệt để những lợi thế sẵn có về vị trí địa lý,
con người, khoa học kỹ thuật …. Khi đó, ngành giao nhận vận tải sẽ góp phần quan trọng,
thúc đẩy nhanh tiến trình hội nhập vào nền kinh tế khu vực cũng như trên thế giới trên mọi
lĩnh vực.
Đề tài “Phát triển dịch vụ Logistics trong giao nhận, vận tải biển của Việt Nam trường hợp
Công ty PNT chi nhánh phía Bắc” là một đề tài không mới nhưng khá phức tạp, trong khi
kinh nghiệm nghiên cứu cũng như kiến thức thực tế của bản thân còn có những hạn chế nhất
định. Vì vậy, mặc dù đã rất cố gắng trong nghiên cứu, học hỏi, luận văn vẫn không thể tránh

khỏi những thiếu sót nhất định. Tác giả mong nhận được sự chỉ dẫn của các nhà khoa học,
các thầy cô giáo và đồng nghiệp để luận văn được hoàn thiện. References
I. Sách, báo, tạp chí và các tài liệu tiếng Việt
1. Logistics - Những vấn đề cơ bản (2003), Nxb Thống kê T.P HCM
2. Nguyễn Như Tiến (2006), Logistics–Khả năng ứng dụng và phát triển trong kinh doanh
dịch vụ vận tải giao nhận Việt Nam. Nxb Giao thông vận tải (GTVT)
3. Giao nhận vận tải hàng hoá quốc tế (2002), Nxb GTVT
4. Nguyễn Văn Chương (2006), Phát triển Logistics khi Việt Nam gia nhập WTO.
5. Đặng Thị Hồng Vân- ĐHKTQD, Phát triển hiệu quả dịch vụ Logistics.
6. Giáo trình vận tải và giao nhận trong Ngoại thương (2003), Nxb GTVT.
7. Vận chuyển hàng hoá xuất nhập khẩu đường biển bằng container (2001), Nxb GTVT .
8. Luật Thương mại 2005.

Nam số 9/2011.
26. Nguyễn Văn Chương (2011), Cần phát triển hệ thống tiếp vận ở nước ta, Tạp chí Hàng
hải Việt Nam số 7/2011.

27. Hồng Minh (2012), Thí điểm cải cách thủ tục hành chính tại các cảng biển khu vực
thành phố Hồ Chí Minh, Tạp chí Hàng hải Việt Nam số 5/2012.
28. Ánh Hằng (2011)), Cảng vụ Quảng Ninh chủ động trong cải cách hành chính, Tạp chí
Biển số 4/2012.
29. Hiệp định khung ASEAN về VTĐPT quốc tế – Bản dịch tiếng Anh của Ban thư kí Bộ
GTVT.
30. Luật Hàng hải Việt Nam
31. Bài toán nào ? Giải toả hàng container tồn đọng ở cảng Hải Phòng, Tạp chí Visaba
Times, số 4/03Bài toán nào ? Giải toả hàng container tồn đọng ở cảng Hải Phòng, Tạp
chí Visaba Times, số 4/03Quyết định số 178/2002/QĐ về thí điểm thực hiện cải cách thủ
tục hành chính tại cảng biển Việt Nam.
32. Quyết định 202/1999/QĐ -TTg về quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng biển Việt
Nam
33. Luật đầu tư nước ngoài tại Việt Nam
34. Hiệp định Thương mại Việt - Mỹ
35. Thông báo số 53/TB -VPCP về quy hoạch cảng trung chuyển quốc tế Vân Phong
II. Sách tiếng Anh
36. James C.J (1990), Contemporary Logistics, St. Cloud State University, Macmillan
Publishing Company.
37. Douglas, International Logistics and Transportation.
38. Norman E.H, An Intergrated Approach to Logistics Management, Florida Institute of
Technology,Prentice-Hall, Inc., Englewood Cliffs, New Jersey.
39. Chauncey B.B, Transportation of Troops and Material, Hudson Publishing Co., Kansas