XA HOI THONG TIN
\17SK]
ffi](2)S ®(§)(2
MGO^M
^
©^S
&%
aS a<|Q G0(§)«
^BGO
GO^S
^Qua
khao
sat doi tifcfng hpc
sinh - sinh vien)
^^^hdng
bd hep trong pham vi
tim
Ji^^
hieu van chUdng, viec dpc sach
' ^^^va
thdi quen ham dpe sach se
giup ehiing ta trang bj them eho
minh
nhieu kie'n thirc sau rdng, sU hieu biet
cudc sd'ng vdi nhiTng gia trj nhan van cao
quy Trong thdi gian qua, nhieu cud'n
sach da gay dupe sU ehu y
cuia
ddc gia:
Mai mai tuoi hai muai (Nguyin Van
Thac), Nhat ky Dang Thuy Tram, Bdng
eiia
eac phUdng tien truyen
thdng da phuong tien dem lai: sU nhanh
nhay, thdng tin nhieu chieu he't siTc
phong phu va hap dan. Khdng ddn
thuIn
la dpe tren giay, ngay nay ngUdi ta cd the
tranh thu dpc qua
tivi,
qua phim chuyen
the tu tac pham van hpc, qua chdi game
VU THj THU HA
Vien Van hoc
td'c dp eao va dae biet la dpe qua
Internet Tuy nhien van de la ehiing ta
dpe gl, dpc nhu the nao dang la dieu
dang ban va quan tam
eiia
dU
luan.
Vay
van hoa dpc la gl? Theo nha ngdn ngiT
hpe Pham Van
Tinh:
"Van hda dpe ehinh
la thai dp, la each irng xuf
eiia
ehung ta
ddi vdi tri thife sach vd. Phai biet dpc sao
cho hdp
each nhanh nhat. Tuy nhien nhu'ng trd
chdi dien tuf, nghe nhac, da cud'n tre nhd
theo mdt xu hudng khac. Tre chdi game
"cao td'c" nhieu hdn la lam viee nha, tre
dpe truyen tranh nhieu hdn la dpc nhifng
truyen cd
tfch,
nhifng tac pham van hpc
hay Thufc te da ehifng minh, rat nhieu
nhiTng cud'n truyen tranh tU Han Qud'e,
Trung Qud'e, Nhat
Ban
tran ngap tren
84
thj trudng sach,
hinh
anh sinh ddng, siT
dung ngdn tU it; Nhieu loai truyen "sac"
miii
bao lufc, danh nhau va ehem giet, ed
truyen ma li ki trinh tham keo dai ea tram
tap
dupc tre em rat Ua ehudng.
6
thanh phd, viee mua sach di hon. Theo
mdt nhdm hpe sinh vao eira hang sach
tren dUdng Tay Sdn, Nguyin Van CU
(Ha Ndi), tdi thay tre
ehii
ye'u tim de'n
la van de bao ddng, mdt
phin
tU viec
dpe
eiia
tre anh hudng tU truyen kie'm
hiep,
kinh dj
Tre em d thanh phd ngap tran trong
sach bao du dly, trong khi vdi tre em d
ndng
thdn,
viing sau vung xa viee dpe
sach trd nen khd khan, bdi
sU
thie'u
thdn,
khan hiem sach. "Em di lam sudt ca
ngay, ehi budi tdi danh thdi gian hpe bai,
hpe xong khoang 9 gid la di
ngii
ludn,
chang ed sach mdi, toan sach cu, dpc
mai chan lam" (Nif, 12 tudi - Tuyen
Quang). Mdt hpe sinh khac tam suf: "Nha
em chang may khi bd me cho tien mua
truyen hay sach, em thudng ra quan
truyen thue ve dpe
thdi.
Thfch dpe gi thi
Ngudi xUa coi trpng "van vd song
toan"
de danh gia tai nang mdt eon ngUdi.
Ngay nay eude sd'ng hien dai cd rat
nhieu phUdng tien de ban dpe quan tam:
Truyen hinh cap, truyen hinh trufc tuyen,
internet cdng nghe cao cap nhat tat ea
tin tife, van hoa, kinh te- xa hdi, tham ehi
viee dpe van hpe tren internet da tao nen
mdt khdng khf mdi. Mdt kenh Van hpe
mang da hinh thanh kha sdi ddng,
ehi
dn truy cap Internet, ngUdi ta ed the
tim
thay vd
sd
truyen,
thd,v.v
he thd'ng eac
tuyen tap cu va mdi. Chiing ta khdng
phii
nhan nhtfng gia trj Uu viet eua van
hoa dpc trong thdi dai cdng nghe thdng
tin,
tham chf, chiing ta dn phai tranh
thii
khai thac, tan dung. Tuy nhien, sach
van hpc dd'i vdi mdi ngudi la mdt nhu elu
dpc, sd thfch va cd y nghTa rieng de hp
nang niu tran trpng. "Ope sach van hpe
33
67
16
3
119
1
120
Tan suat
27,5
55,8
13,3
2,5
99,2
8
100,0
T/s theo
gia
tri
dung
27,7
56,3
13,4
2,5
100,0
Cpng don
27,7
84,0
97,5
100,0
U
Vi Thuy Linh, ), do dac
thii
ve trudng va
nganh hpe. Nghien eifu va chuyen ve
ly
luan phe binh nen da sd cae ban sinh
vien
tim
dpe vdi mue dfeh hpe tap nghien
cufu la
chii
ye'u edn mue dfeh dpe theo sd
thfeh va dpc de giai trf
thi
rat ft. Vdi van
hpe nude ngoai, cac ban sinh vien
thudng quan tam tdi tac pham van hpc
kinh dien
ciia
the gidi nhU: W.
Shakespeare, O . de Balzac, V. Hugo,
Lo Tan, Quynh Dao, A. X. Puskin, L.
Tdnxtdi,
Ve mdt mat nao dd, van hpe
the gidi trong thdi ky hien dai ehua gay
dugc mdt an tupng gi sau sle dd'i vdi eae
ban sinh
vien:
Qua bieu sd 2, chiing ta
Bang 1: Mufc do doc sach van hoc
tU ndi
dung de'n hinh thife. Tui minh rat thfeh,
edn van hpc ngay nay dpc xong rdi quen
ngay, dpc cud'n sau
thi
quen mat cud'n
trudc", (Phdng van sau,
N2)(Xem
bang 2)
Day la nhung eon sd sat vdi thufc te, vl
theo quan sat d trUdng, Idp hpc va thu
vien thi da so sinh vien
chi
dpe tieu
thuyet, truyen ngln thd la chu ye'u cdn
the ky va phe
binh ly
luan it dUde sinh
86
Tieu
thuyet
Thd
Phe
binh
ly
luan
Truyen
ngan
The ky
CO
69,7%
24,2%
75,8%
69,7%
30,3%
3,0%
97,0%
100,0%
Thinh thoang
Tan
so
57
10
19
48
14
53
46
21
2
65
67
Tan
suat
85,1%
14,9%
28,4%
71,6%
20,9%
79,1%
87,5%
100,0%
Khong bao gid
Tan sd
2
1
1
2
3
2
1
3
3
Tan
suat
66,7%
33,3%
33,3%
66,7%
100,0%
66,7%
33,3%
100,0%
100,0%
Tong
Tan
sd
94
26
34
la 88 ngudi, ehiem ty le 73,3% va sd
khdng mua la 31 ngudi, ehiem
ty
le
25.8%.
Vay 25,8% ngUdi khdng tim mua
vi nhtfng
ly
do nao? Ly do
chii
ye'u la mat
thdi
gian,
ngai dpc va "sach dat qua
khdng mua
dugc".
Cdn vdi sinh vien phai
xa nha, cudc sd'ng phu thude suf chu dp
cua gia
dinh,
cho nen viec mua thudng
xuyen sach van hpe de dpc la rat khd
khan.
Mat khae, hien nay gia ban sach
van hpe cdn kha cao, ehua
phii
hdp vdi
till tien
ciia
sinh
tim
eho til sach them phong
phii,
mua sach
de
tim
hieu nhiTng tac pham mdi va hap
din,
cho hpp vdi xu the
eiia
thdi dai,
chua cd nhu elu mua de dpc, de phue
vu eho chi'nh nganh hpe
eiia
minh.
"Minh
quan tam de'n y nghTa ndi dung
eiia
tae
pham,
nhung eung ed
liic chi
xem ten tae
gia la
minh
da chpn mua dpe rdi".
(Phdng van sau, nam). Da sd sinh vien
mong mudn khi dpe sach van hpc se
tim
Tap chi
pham ed gia trj va de lai dau an sau
sic
trong Idng ddc gia va bat tuf vdi thdi
gian.
Chiing ta hieu vl sao ma hang chuc nam
qua,
ban dpe
vin nhic
tdi nhifng nha
van dly ten
tudi,
nhu Hugo, Balzac, L.
Tdnxtdi,
M. Sdldkhdp, la bdi cae nha
van nay da tao dupc nhifng tac pham in
dau an sau dam trong Idng ban dpc.
Ngudi dpc chfnh la ngudi thudng thifc va
quye't dinh suf tdn tai
eiia
tae pham, gdp
phin
sang tao de tae pham hap
din,
hoan ehinh hdn. Theo sd lieu dieu tra, cd
den 90/120 y kie'n ddng y rang, van hpe
dn thue sU ddi mdi ve each viet, ve van
phong,
ve each trinh bay in an, ehi ed
12/120 ngudi khdng ddng y va 18/120
khdng ed y kie'n gl. Theo dieu tra xa hdi
lam giam viec dpc sach,
tim
hieu thdng
tin qua sach bao.
Gia
dinh,
nha't la eha me ehUa quan
tam,
ehUa chpn
lUa
dugc nhiTng sach
hay eho tre, ehUa tao dung dugc mdt thdi
quen dpe nghiem tue.
O nha trudng,
phin
Idn
thIy
cd giao
day nhifng tae pham trong chUdng
trinh,
ehua ed djnh hudng rd eho tre. Cdn tha
ndi viee dpe, ehua xay dung dUde phong
trao dpe trong mdi trudng sU pham. Rat
nhieu
ly
do
thIy
ed dUa ra: do thdi gian
len Idp ft, day bai trong ehUdng trinh he't
gid nen khdng edn thdi gian quan tam
tudi.
Sach dpe Viet
Nam khdng the thing the va hap
din.
Cd chang la Kfnh Van hoa (Nhat Anh) rd
len mdt thdi gian rdi yen
lang,
rdi bao
Hoa hpe trd, bao Thieu
nien
eung ehua
hoan toan chie'm giu tron ven tam hdn
gidi tre.
Nguyen nhan eudi eung dd la tU eae
nha xuat ban. Trong ed ehe thj trudng
hien nay, nha xuat ban tu hach toan kinh
doanh,
khdng it "nha" chay theo thj
hie'u.
Hp xuat ban sach eho phu hpp vdi thj
hie'u gidi tre: di lam, di ban, di thu hdi
vd'n,
di kie'm Ipi nhuan, ma khdng quan
tam tdi ndi dung, su anh hudng td't - xau
tdi gidi tre.
m
3. Giai phap nao cho van hoa dpc
hien nay?
Theo PGS. TS. Pham Van
Tinh
sang tao
diu
tu va dot pha trong sang
tae ve ea ndi dung va
hinh
thufc.
Cin
cd
tae gia tam huyet khi sang
tao,
nhat la vdi
tae pham van ehUdng thu
hiit
ddc gia.
Cac
Cd
sd quan
ly
trang thdng tin mang,
bang dTa
hinh,
sach bao can thd'ng nhlt
trong phUdng thife quan
ly:
Bd Giao due
& Dao tao, Bd Van
hoa.
The thao va Du
Ijch nen cd suf ke't hpp quan
ly
sach,
thi ke chuyen, thi sang tae de cd
vu eho phong trao dpc
sach.
Cd nhu vay
mdi tao nen mdt khdng khi van hoa dpe
lanh manh va bd fch cho mpi dd'i tupng.
Cho
dii
xa hdi phat trien de'n dau
thi
viee dpc sach
vin
dupe dac biet coi
trpng,
dd la nhu eau tinh
thin eIn
thie't.
Vdi cac ban sinh vien (va ban dpe ndi
ehung), viec dpc sach da trd thanh nhu
clu,
bdn phan va trach nhiem, giiip
ehung ta ed
each nhin
eude sd'ng toan
dien hdn, nhan van hdn. Mat khac, dpe
sach cdn la
viec
tuf khing djnh minh, phat
trien tu duy, trau ddi them vdn sd'ng, ndi
khiing hoang". Cae cud'n Nhat ky Dang
Thuy Tram, Le Van - Yeu va Sd'ng, Mai
mai tudi hai mUdi, da dUde ddng dao
ban dpe ddn nhan. Ne'u nhu lam mdt
phep so sanh tUdng dd'i
thi
van hoa dpe
cd bj lep ve ddi chiit so vdi van hoa nghe
nhin - vl van hoa nghe nhin linh ddng va
hap
din
hdn - nhUng d mdt phUdng dien
nao dd, van hoa dpc la vTnh
eifu,
trudng
tdn vdi thdi
gian,
nd la sU ke't ndi vdi
truyen thd'ng va hien dai, giai tri va tham
mT, nhan thife va giao due dd'i vdi the he
tre ndi ehung va sinh vien ndi rieng. Ve
phfa cac nha van, nha xuat ban, dn cd
djnh hudng dimg
din
trong sang tao van
hpe,
in an, phat hanh, tao lap mdt van
hoa dpc lanh manh va hifu fch hdn. Nhu
vay, rat dn
suf