CHƯƠNG I
ĐỐI TƯỢNG – NHIỆM VỤ –
PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC PHÂN
TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
I.1 ĐỐI TƯỢNG CỦA PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
–
Là diễn biến và kết quả của quá trình sản xuất kinh doanh
tại doanh nghiệp và tác động của các nhân tố ảnh hưởng
đến diễn biến và kết quả của quá trình đó.
Đối tượng
PTKD
Diễn biến và kết quả
kinh doanh Hiệu quả
kinh doanh
Nhân tố tác động
I.2 NHIỆM VỤ CỦA PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
1. Đánh giá thường xuyên, toàn diện tình hình thực hiện kế hoạch
2. Đánh giá tình hình sử dụng nguồn lao đông, vật tư, tiền vốn
3. Đánh giá tình hình thực hiện các chế độ chính sách luật pháp
của nhà nước.
I.3 PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
Trong phân tích hoạt động kinh doanh có nhiều phương
pháp khác nhau được sử dụng để nghiên cứu sự biến động
của các hiện tượng kinh tế. Các phương pháp này được gọi
chung là phương pháp phân tích hoạt động kinh doanh.
Những phương pháp chủ yếu được sử dụng trong việc phân
tích hoạt động kinh doanh là: phương pháp so sánh số liệu
phân tích và phương pháp phân tích theo nhân tố ảnh hưởng.
So sánh số liệu thực tế với kế hoạch và với thời kỳ trước
cho phép đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh của doanh
nghiệp, so sánh số liệu thực tế của doanh nghiệp với các

150
200
200
-10
-
+100
-6,2
-
+100
Cộng 460 550 +90 +19,6
Để phân tích tình hình sản xuất của doanh nghiệp chúng ta sử
dụng phương pháp so sánh số liệu phân tích:
- Sản phẩm A: 150 – 160 = -10
TRđ
=> -6,2% không hoàn thành KH
- Sản phẩm B: 200 – 200 = 0
TRđ
=> Hoàn thành đúng KH
- Sản phẩm C: 200 – 100 = +100
TRđ
=> +100% Vượt KH
Đánh giá chung tình hình thực hiện kế hoạch sản xuất của
doanh nghiệp, ta thấy: 550 – 460 = +90
TRđ
=> +19,6%
Doanh nghiệp đã hoàn thành vượt mức kế hoạch sản xuất.
I.3.2 Phương pháp phân tích theo nhân tố ảnh hưởng:
Phương pháp phân tích theo nhân tố ảnh hưởng là phương
pháp phân tích chủ yếu được sử dụng để nghiên cứu các hiện
tượng kinh tế phức tạp chịu ảnh hưởng của nhiều nhân tố.

Để phân tích hiện tượng tăng giảm quỹ tiền lương chúng ta sử
dụng phương pháp phân tích theo nhân tố ảnh hưởng.
Khi sử dụng phương pháp này chúng ta có thể xác định được
mức độ ảnh hưởng của các nhân tố đến quỹ tiền lương và để
xác định được mức độ ảnh hưởng của các nhân tố, chúng ta có
thể sử dụng các phương pháp tính toán sau:
a. Phương pháp thay thế liên hoàn:
Gọi a
0
, b
0
, c
0
là ký hiệu của 3 nhân tố trên theo số liệu kế hoạch
a
1
, b
1
, c
1
là ký hiệu của 3 nhân tố trên theo số liệu thực tế
Phương pháp thay thế liên hoàn được trình bày trong bảng sau đây:
Số lượng
CNVC
bq
(a)
Thời gian
làm việc bq
của 1 CNVC
(b)

0
C
1
A
0
A
1
A
2
A
3
Nhân tố: a = A
1
– A
0
b = A
2
– A
1
c = A
3
– A
2
Số
lượng
CNVC
Bq
(a)
Thời gian
làm việc

= 43.200.000
A
2
= 44.550.000
A
3
= 47.520.000
Nhân tố:
a = 43.200 – 48.000 = -4.800
b = 44.550 – 43.200 = +1.350
c = 47.520 –
44.550 = +2.970
Tổng = - 480 ngàn đồng
Thay số liệu của quỹ tiền lương vào bảng trên, ta có:
Ta thấy: 47.520.000 – 48.000.000 = -480.000 đồng
Dùng phương pháp thay thế liên hoàn để xác định mức độ
ảnh hưởng của các nhân tố:
a) Do số lượng CNVC bình quân thay đổi:
a = A
1
– A
0
= 43.200.000 – 48.000.000 = -4.800.000 đồng
b) Do thời gian làm việc bình quân của 1 CNVC thay đổi:
c = A
3
– A
2
= 47.520.000 – 44.550.000 = +2.970.000 đồng
b = A

b = ( b
1
– b
0
)a
1
× c
0
Các chỉ tiêu Kế hoạch Thực tế
Chênh
lệch
- Số lượng CNV bình quân (người)
- Thời gian làm việc bq của một
CNVC (giờ)
- Tiền lương bình quân giờ (đồng)
- Quỹ tiền lương (đồng)
100
160
3.000
48.000.000
90
165
3.200
47.520.000
-10
+5
+200
-480.000
Căn cứ vào số liệu quỹ tiền lương của doanh nghiệp, ta lập
bảng phân tích sau:

1
= (3.200 – 3.000)90 × 165 = +2.970.000 đ
Tổng hợp: a) -4.800.000
b) +1.350.000
c) +2.970.000
-480.000
I.4 TỔ CHỨC PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH DOANH:
3. Viết báo cáo phân tích và sử dụng báo cáo phân tích
hoạt động kinh doanh.
Tổ chức phân tích hoạt động kinh doanh được chia làm ba
giai đoạn sau:
1. Chuẩn bị cho công tác phân tích hoạt động kinh doanh
2. Tiến hành phân tích hoạt động kinh doanh