Một số bệnh gây thiệt hại lớn
trên cá rô phi, điêu hồng
Biện pháp phòng trị
Ts. GVC. TỪ THANH DUNG
KHOA THỦY SẢN - TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
Mail: [email protected], tel: 0710.0831530-8415
CANTHO UNIVERSITY
College of Aquaculture
and Fisheries (CAF)
Tập huấn thức ăn Thủy sản Cargill , 30/08/2013)
ĐBSCL là vùng phát triển TS lớn nhất cả nước,
trong đó cá điêu hồng (Oreochromic sp) được nuôi
phồ biến là do:
-Dễ nuôi, có chất lượng thịt ngon, dinh dưỡng cao
Là đối tượng có tiềm năng xuất khẩu trong tương lai
- Cá rô phi chịu đựng trong điều kiện môi trường
nước xấu và các yếu tố gây sốc tốt hơn các loài cá
nuôi công nghiệp khác
· Yếu tố gây sốc và chất lượng môi trường đóng vai
trò cực kỳ quan trọng trong quá trình nhiễm bệnh
trên cá điêu hồng từng được xem xét như khả năng
kháng bệnh
Giới thiệu chung
BỆNH TRÊN CÁ RÔ PHI-ĐIÊU HỒNG
Nuôi với mật đô cao, dẫn đến sự phát triển
của nhiều mầm bệnh như:
- Bệnh do vi khuẩn Streptococcus
- Bệnh columnaris
- Bệnh do Aeromonas
- Bệnh do dinh dưỡng và môi trương
Bệnh do Streptococcus trên cá rô phi - điêu hồ

• Khuẩn lạc nhỏ (pinpoint), trắ
ng
đục
Vi khuẩn Streptococcus sp trên môi trường
Todd - Hewitt
Vi khuẩn G+, hình cầu hoặc
oval, dạng song cầu hoặc chuỗi
Streptococcus iniae
Vi khuẩn Streptococcus sp trên môi
trường Todd - Hewitt
So sánh đặc điểm vi khuẩn S. iniae và
S. agalactiae
S, iniae: mầm bệnh trong môi
trường nước
S. agalactiae: mầm bệnh có mặt ở
khắp nơi
- Cầu khuẩn gram dương(0,7x 1,4
µm), không di động, không acid,
kỵ khí không bắt buộc.
- Beta- hemolysis
- Không thể phân loại bằng nhóm
Lancefield
- Cầu khuẩn gram dương (0,7x 1,4
µm), không di động, không acid,
kỵ khí không bắt buộc.
- Alpha, beta và gramma
hemolysis
- Thuộc nhóm B
Chuẩn đoán
bộ test sinh hóa 46,+/- PCR

• pH cao
• Hàm lượng oxy hòa tan thấp
• NH
3
cao
• Hàm lượng nitrite cao
•
Yếu tố ảnh hưởng đến sự bộc phát bệnh
streptococcus trên cá rô phi-điêu hồng
Mối tương quan giữa nhiệt độ nướcvà tỷ lệ cá rô
phi-điêu hồng nhiễm S. agalactiae
Mức độ lan tràn của bệnh có liên quan chặt chẽ đến nhiệt độ nước:
Tỷ lệ nhiễm cao nhất khi nhiệt độ nước gia tăng đạt 31-32
0
C
trong những tháng nóng
+ Dựa vào dấu hiệu bệnh lý
+ Phân lập VK gây bệnh: trên môi trường TSA, môi
trường máu, ủ ở 25-30
o
C, 24-36h. Não là cơ quan tốt nhất
phân lập VK
• Định danh vi khuẩn : nhuộm Gram, kiểm tra catalase,
kiểm tra khả năng hoại (dung huyết) máu trong môi
trường thạch (blood agar) (đối với vi khuẩn S. agalactiae)
• Định danh bằng cách bộ test Strepto Kit (Slidex,
USA),API system (bioMeriuex, France) và sử dụng kỹ
thuật phân tích PCR, SHPT để chẩn đoán bệnh do
streptococcus.
Chẩn đoán bệnh

Dấu hiệu bệnh lý: Hôn mê, bỏ ăn, bơi lờ đờ, nhiều đốm trắng
trên da và vây, lở loét.
Bệnh Columnaris trên cá điêu hồng
Phương thức lan truyền và bộc phát bệnh
Bệnh bộc phát khi đàn cá nuôi bị sốc bởi
các yếu tố môi trường:
 Nhiệt độ dao động,
 Chất lượng nước kém
 Mật độ nuôi dày đặc
 Nghèo dinh dưỡng
Lây nhiễm do các yếu tố từ bên ngoài
Bệnh trắng đuôi trên cá điêu hồng
Bệnh Columnaris trên cá điêu hồng
Cách phòng và điều trị:
Cách phòng:
Quản lý môi trường ao nuôi tốt
Tránh làm sốc cá
Điều trị:
Kháng sinh
CuSO
4
 KMnO
4
Chủ yếu là nhiễm nhóm trùng mặt trời (Trichodina, sán lá đơn chủ )
 Gây ra tỷ lệ chết rất cao ở cá giống
Dấu hiệu bệnh lý
 Ký sinh trùng bám vào mang và da kí chủ.
 Cá nhiễm bệnh có biểu hiện ngứa ngáy, bơi cọ xát vào thành bể
 Cá thở gấp
 Yếu dần do tơ mang bị phá hủy

Phương thức lây nhiễm và phát bệnh trùng mặt trời
 Môi trường nước dơ, nuôi với mật độ cao.
Điều trị
 Dùng CuSO
4
và 1 số loại hóa chất khác để trị bệnh trùng
mặt trời
Bệnh ký sinh trùng trên cá điêu hồng