Solutions
Chương 11
CÂN BẰNG TRONG DUNG DỊCH LỎNG
CÂN BẰNG TRONG DUNG DỊCH LỎNG
Solutions

Khái niệm về hệ phân tán và dung dịch
Khái niệm về hệ phân tán và dung dịch
- Hệ phân tán:
+ Một chất là hạt rất nhỏ được phân bố vào trong chất kia.
+ Phân loại:

Hệ phân tán thô (hệ lơ lửng): d >100
µ
m huyền phù.
nhũ tương.

Hệ phân tán cao (hệ keo): 1
µ
m < d < 100
µ
m

Hệ phân tán phân tử - ion (dung dịch thực): d < 1
µ
m
chất phân tán môi trường phân tán.
Solutions
Dung môi
Môi trường phân tán
Chất tan

(k) + H
2
O → dung dịch)
*Rượu Voka (C
2
H
5
OH (l) + H
2
O → dung dịch)
Solutions
DUNG DỊCH LỎNG
DUNG DỊCH LỎNG
Cơ chế tạo thành dd lỏng
Cơ chế tạo thành dd lỏng
Quá trình vật lý – quá trình chuyển pha

Quá trình hoá học -quá trình solvat hoá
tương tác giữa chất tan và dung môi
Solvat hoá vật lý
Solvat hoá hoá học
∆H
sol
<0 , ∆S
sol
<0
Tương tác giữa tiểu

Vitamin A tan trong dung môi không cực (chất béo)
•
Vitamin C tan trong nước.
Solutions
Vitamin nào
tan trong
nước và
vitamin nào
tan trong
chất béo?
Solutions
QUÁ TRÌNH HOÀ TAN VÀ CÂN BẰNG HOÀ TAN
QUÁ TRÌNH HOÀ TAN VÀ CÂN BẰNG HOÀ TAN
Chất tan (r) + dung môi Dung dịch
Hoà tan
Kết tinh
bh
C
C
lnRT
K
Q
lnRTG
==∆
Dung dịch bão hoà ∆G=0 c = c
bh
= độ tan
Dd chưa bão hòa ∆G < 0 c < c
bh
Dd quá bão hoà ∆G > 0 c > c

tan trong 100g dung môi hoặc 100ml dung môi
Chất tan là chất điện ly khó tan
S – thường biểu diễn bằng số mol chất điện ly
khó tan (tan tối đa) trong 1lit dung dịch
Solutions
14.2
Độ tan của một số ion thông dụng trong nước
TAN KHÔNG TAN
Ngọai trừ
Ngọai trừ
Ngọai trừ
Solutions
CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN ĐỘ TAN
CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN ĐỘ TAN
•
Bản chất của dung môi và chất tan
•
Nhiệt độ, áp suất
•
Môi trường
Solutions
•
Các hợp chất có cực tan tốt trong dung
môi có cực hơn là dung môi không cực
Độ phân
cực của
dung môi
–
NaCl thì :
•

s
<0
∆H
ht
< 0
∆G= 0 P
độ tan S
P
S
K
ht
=
T không đổi, áp
suất riêng phần
của khí tăng →S
tăng
Định luật
Henry
Solutions
EOS
T tăng → độ tan chất
khí giảm
Khí + dung môi dung dịch ⇌ ∆H
ht
<0
Solutions
Chất rắn + dung môi dung dịch⇌ ∆H
ht

Áp suất hầu như không ảnh hưởng đến độ tan của chất rắn

sol
(-)
-
<0
∆S
ht
= ∆S
cp
(-) + ∆S
sol
(-)
<0
Rắn + dm(l) = dung dịch (l)
∆H
ht
=∆H
cp
(+)+∆H
sol
(-)
<0 hay>0
∆S
ht
= ∆S
cp
(+) + ∆S
sol
(-) >0
Solutions
DUNG DỊCH LÝ TƯỞNG

Dd những chất đồng đẳng cạnh nhau
Ví dụ - Benzen + toluen ; hexan +heptan
Solutions
•
Nếu lực tương tác giữa chất tan và dung môi mạnh hơn
lực tương tác giữa các tiểu phân cùng loại thì dd này
thường có ∆H
ht
<0 , ∆V
ht
<0.
Dung dịch thực
Dung dịch thực
•
Ngược lại, nếu lực tương tác giữa chất tan và dung môi
yếu hơn lực tương tác giữa các tiểu phân cùng loại thì dd
này thường có ∆H
ht
>0 , ∆V
ht
>0
Loại dd này thường xảy ra cho hệ mà cả hai cấu tử đều có
cực.Tương tác hút giữa chúng có thể dẫn tới các quá trình
hoá học (solvat hoá, tạo lk hydro, tạo hợp chất hoá học …)
Ví dụ - hệ nước và axit nitric
Loại dd này thường xảy ra cho hệ mà
cả hai cấu tử có tính phân cực khác
nhau rõ rệt – Ví dụ- hoà tan chất có cực
vào dm không cực: aceton trong CS
2