ĐẶT VẤN ĐỀ
!"#
#$%&'(%)*+, $/#$%
&'01+23%45#6789:0:::;<$
=>(?<>:+2::0:::;0
6@:*(ABC&CD E-FG+
!(C*$/H(+EI>-8
"#%(:*H(-#EIE#($(G+
#BJ$#$/ -88 H#E!&KL0
<&' +M$%K;LB%
N9:*E%O:*G2//H(#(E!&
KLPM$/QL(P
%GJ#EC(R' 0
S2/BBT+R2-F1 BBB/
&(8!%2UG&;$E!
VEGTW$%K<&'0XJE/UB<B
(YP'EJQE B/#&'BBBY
$%KG%#(<BUEI IE!"#
UB& RP0E8UB<B(YP'(
18!<BUEIMIE!+VE<
&'(8!BBB#%R/&
UB&' RP0
+2%8+Z[L\E'8M%$ (I
$]+^]EP+_BC&'2EP+_$%
K(`#EI.GEL$JB8
M2K%BTE!a%(EP<&/b
'-#cc0
de##8+C2K(P+_+
K/-(1-(<B(Yfg'+VE
E.I(BBB2Kf+#G%a2K9o+#G
$]g+#G%]+#G%_+#0n]8o
#G+E8):%eGOo%p01+]8h
g:$G@$!EbGCG-Eb0
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
1.1. Tình hình nghiên cứu CMDN
1.1.1. Thế giới
>O@G-EJ2(P0
>@oGqTBBBBFQ_'r
?E#+#2V(E!VE0
>o@Gp#-( -3E'-HU-2/BBT+EJQ
J 5s-2/E &'"#E#t-0
5#+2%G8+P+C(P/-GV
EGEP+_GRH+Y$%KG2I0
1.1.2. Việt Nam
M2K(PNM>of:0>oofGn2
e>1YE'E#+# ]Ru(P/-"#0
>::fn2e>1Y( -3+EPBv rv w
%GxU^]BBT+R2-F+VE(TW
EP+_<&'y0
1.2. Dịch tễ học CMDN
g
2KE#a.#"#1,Kw%1%?
<Z>4hG)z::0:::/4{Jn#G
]v9z::0:::/E%9z::0:::/0
)*#$%&'01T
2K4G?<@rz::0:::/0d5#
679:0:::;z>(?<>:z::0:::;0
1.3. Chẩn đoán CMDN
1.3.1. Chẩn đoán xác định
BQB0LBuBEP+_<&Y
3BC&E'EIa%012B`]
)
-•8M8>-(B`]4K:E%g(C
B\'P(.E$<Ra#BC&0
#J%B`]J•
JFEP%B`]€BDBC-+O
; 4$/8KE }G}}G}}}GTB/&5r5T zn2
E{`]J%0eC+O;#8$%K
<&G-#DBCE'EI#B8!BQ(EP
+_$%K<&Y3(#$/0
1.4.2. Can thiệp nội mạch
#B &BBBEIKU+EP
+_BCE &'01J.E#(.+#TT+
,DBCa#E &E\01DBC8!EI/<
$Z &-0{BBYR/&(J
E/(%$ "##B &8=+I$Z$8(EA
-T€,(DBC,+ C +;IB#B
&>2(?#GEL$•8-TEP
Q‚ƒ(T+T+ST8!&$„EIDBC
,b,+ +#„(QJ0S(B`]€B,D
BCG#B &EIYR/B&0
1.4.3. Điều trị nội khoa
ri$BGE$J0
r.B\'G$(%$'0
r{Q(&%$%K"#0
1.5. Co thắt mạch não
1.5.1. Chẩn đoán co thắt mạch não sau CMDN
1.5.1.1. Lâm sàng:v!+2/-C+&E#,E_
LE#%+!.CRJG+.&jK>J8!$#
>N#L<&0
6%aB`]%..(?‡$+4$!'
('$Z&B#-T0n$„%.4
#+8>0iPE8`j4-&%
.$ZL8#B#-T4#(;
E!B`]BC&LM-#a#.0
1.5.2.3. Liệu pháp huyết động học
nBB$#>+BTr5EP+_<&'bh
rnBB>!YJ5BT+(T#hDB
C+&<&?b'
B#LB48#EP+_BC&0
12!Y><&(b'0
rnBB>%B5BT+T-h8
%-HUBB+BC&EIEP+_
(2E!%BB-†><&0
rnBBB#'5ThH
5T#+9:*.E!b'+2E (]0
$%K8!LB-HUBB%E +BTr
5bBNBC&%8#EI#BG
%U$ G-GB\B,BG$'>%B0
1.5.2.4. Điều trị bằng thuốc
\.€#1Brn#+BGB8
UB$%#(+%$+&G.<
&'GBQb'(B\'0ib;.8
U>L#+(%$J8U$(%
$J02K(PB#B$ZK
<E &+2UB&'2M%
O
E'EIN#]$(JGI
J$0%+Z;#EP+_
r1Bh8'G8L8+
KH#;G/J-F'0
• ]/-h
@
rUB<B(Y-Fr'8C>?+F&4
#0M$/<B(Y-Fr'$C;
FQ<h18E„EPE!E$#.0
2.1.2. Tiêu chuẩn loại trừ
6E#(2KM$/-#E/h
r0
r#E"$#J1(#S10
rE%( -#K$#"#$0
rhE'#BDBC+(#1J0
r 8|T+.&EG %T$
@:zG$(#G##G5}eG'Š
2.2. Phương pháp nghiên cứu
2.2.1. Thiết kế nghiên cứu:
r2K%KG<#0
r1YA`TK1,Kw%1%( ?h
B
B
‹
z
ε
−
=
α−
eE ]o)*01?<Bm:GgO
rUBS1$/E!VE<&0
2.2.3. Đánh giá nghiên cứu theo từng mục tiêu:
0U2hXb9f$/EI##8<
&(<&E!B/Yh
r1?B/$.T,(Y0
ri/-h4BG+KBG$%K0
r5C+2BUB<B(Y-Fr'KE ‚-T+0
r5C+2B<B(Yfg'&'DBVE
2hBC&G_&E rk&000
0U2hiC+&<&'$Z/-G
1Y&$#;E!0n%aUB<B(Yfg'
2VVEE!##8<&(
<&NE8B/Yh
rX+_1+VE<&0
rX+_+K/-+VE<&0
r%.3$<&-#0
2.2.3. Phương pháp thống kê và xử lý số liệu:
6%aEI.2(RHj$Z]YIB$Z
BJPS1p1p:E!--#?GY?BJ+>*GY
+_+$CGYE V0--#`G#?-H
U•1T-•0 --+2#` \]$C
B0BuB--EI8jk#.2B‘:G:)0
CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
3.1. Một số đặc điểm chung
:
3.1.1. Giới tính.
Biểu đồ 3.1: Phân bố bệnh nhân theo giới tính
]Ruh#)G*GMgOG@*(B’:G:)0
3.1.2 Nhóm tuổi.
5&#+ 9o G9
]RuhP<&)oG*0B9G)*0
3.3. Cận lâm sàng
3.3.1. Phân độ Fisher
Biểu đồ 3.4. Kết quả chụp cắt lớp vi tính theo phân loại của Fisher.
]Ruh1TB/&‚-T+E }eP%f)G)*0
Bảng 3.3.Phân độ Fisher trên cắt lớp vi tính sọ-não chia theo nhóm.
{/&
‚-T+
68<& 8<&
{
S.+;
IB
1?*
S.+;
IB
1?*
i } ) )9Gf 9 gfGg ’:G:)
i }} o fG9 9@GO ‘:G:
i }}} 9 gf0: O )gG: ’:G:)
i }e O 9gG@ 9) f)G ‘:G:
1, o 9oGo @O f:G
Nhận xét: ‚-T+E }e48<&f)G*#
<&9gG@*-3$8jk#.2(B‘:G:0
3.3.2. Nguyên nhân CMDN
Bảng 3.4: Các nguyên nhân gây CMDN.
2/ S.+;IB 1?*m9f
{C&CD 9g OgG:
1E rk& : 9G
1.E +$C )@G) fG9 oGf 9G
{} :G@f :Gg :G@) :G
i &'
++
1.E +$C )fG@ )G9 @G9 Gf
{} :G@ :G) :Go :G:f
i &'
-#B
1.E +$C g)Gf gG) o:G9 oGf
{} :G@f :G9 :Go: :G:
i &'
-#+
1.E +$C g9G@ 9G@ o@G @Gf
{} :G@9 :G :G@) :G9
Nhận xét: 1.E +$C"#E &'M#48<
&#@Gf“)@G)0
Bảng 3.6. So sánh co thắt mạch trên siêu âm và cắt lớp vi tính 64 dãy
1
UB<B(Yfg'
5
6#BB
#
B
1 61 1,
<& O@ 189
0,94
6<& o @ 127 < 0,05
Tổng số 187 129 316
Nhận xét: KE B\IB+VE<&"#1(
UB<B(Yfg'+# 6#BB#m:0ogG8jk#
Tổng số 187 129 316
]Ruhi &mmm:Go)0
i ELmmm:Go0
X+_3$Ymmm:Gog0
X+_3$/Ymmm:Go90
Bảng 3.9. Giá trị của siêu âm Doppler xuyên sọ và các triệu chứng
lâm sàng trong chẩn đoán co thắt mạch não
S2/(
+K
i & i EL
X+_3$
Y
X+_3$
/Y
S2/BBT+ 0,95(0,91-0,98) 0,91(0,85-0,96) 0,94(0,90-0,97) 0,93(0,87-0,97)
nH#; 0,34(0,27-0,41) 0,92(0,86-0,96) 0,86(0,76-0,93) 0,49(0,41-0,54)
52 :GO:Gr:G :Go):Go:r:Go@ :G@g:Gf@r:Go9 :Ggg:G9Or:Ggo
nD` :G):G:r:G: :Go:G@gr:Go) :GO::G)9r:G@9 :Gg:G9)r:GgO
" :G9:Ggr:G9@ :GO9:Gf9r:G@: :Gf9:G)r:GO :Gg:G9gr:Gg@
6YY :G9:Ggr:G9O :GgO:G9Or:G)) :Ggf:G9Or:G)) :G9:Ggr:G9@
KEJ :GO:Ggr:G9f :G:G9r:G@ :G9g:G9r:G9f :GO:G)r:G
] :GO:Gr:G@ :Gof:Gor:Go@ :G@f:G@9r:Go: :Ggg:G9gr:Ggf
S. :Gf:G)r:G@ :G:G9r:G@ :G:Gfr:G@ :G):Gr:Go
G$b :G:G@:r:Go :G:G9r:GO :G@:Ggr:GO :Gg:Gr:G:
Nhận xét: nS12VVE<&'C
BBT+R2-F8+_E &:Go)GE EL:GoG+_
3$Y:GogG+_3$/Y:Go90X+_VE
<&"#+KH#;E &:G9gGE EL
:GoG+_3$Y:G@fG+_3$/Y:Ggo0
)
X+_3$/Ymmm:Ggg0
3.4.3. Mối liên quan giữa co thắt mạch và các yếu tố nguy cơ
3.4.3.1. Hạ Natri clorua máu và co thắt mạch não
Bảng 3.12. Sự khác biệt của hạ Natri clorua máu giữa nhóm co thắt
mạch và không co thắt mạch
#+
6<& 8<&
{
1+;IB 1?* 1+;IB 1?*
vC; @ gGf )o )OGg
> 0,05
5&#+ @G @ OG@
1, o g:G@ @O )oG
Nhận xét: 5&#+M#8<&(8
<-3$8jk#.2(B’:G:)0
3.4.3.2. Tràn máu não thất và co thắt mạch não
Bảng 3.13. Sự khác biệt của tràn máu não thất giữa nhóm co thắt
mạch và nhóm không co thắt mạch
1+
'
6<& 8<&
{
1+;IB 1?* 1+;IB 1?*
6 @ gGf @: )@Gg
> 0,058 G) O @OG)
1, o g:G@ @O )oG
Nhận xét: <&'M#8+'(+
'#8-3$(B’:G:)0
f
3.4.3.3. Các yếu tố nguy cơ và co thắt mạch não
3.4.3.5. Phân độ Fisher và co thắt mạch não
Bảng 3.16. Mối liên quan giữa co thắt mạch não và độ Fisher
Độ Fisher
(OR)
Tỷ suất chênh
Giá trị nhỏ nhất Giá trị lớn nhất
i }
i }} G)f :Gf fG@
i }}} )G) 9G:o )G:
i }e @G:) 9Go) @G:f
Nhận xét:{/Yba $%‚-T+E }}}1>)G)
J-(‚-T+E }GE ]o)*—9G:or)G:˜0‚-T+E }e1
>@G:)J-(‚-T+E }GE ]o)*—9Go)r@G:f˜0
3.4.3.6. Phân tích hồi qui đa biến các yếu tố nguy cơ và co thắt mạch não
Bảng 3.17. Giá trị của các yếu tố nguy cơ gây co thắt mạch não
Lâm sàng
(OR) Tỷ
suất chênh
Giá trị
nhỏ
nhất
Giá trị
lớn
nhất
8, )
)r9g Gf: :G:f g:Ggo
O
9)rgg :Gf@ :G:g :G9)
g)r)g :Gf) :G:) oG
))rfg :GO :G: Ggf
BÀN LUẬN
4.1. Đặc điểm chung
4.1.1. Giới tính
1+2K$/#PMG#%?
)G*G2-3$#8jk#.2(B’:G:)0
12T_l+2%•T#T+SpG?
$4M##GM;f:*0e#X™5G( -3
?M##GfJ06%aD#B\IB(_
l8!D•$/&6#1Jv�
@
4.1.2. Tuổi.
2K"#D$/8,+š@G
,#oG,+$C)GoO“GO0nK#,LBP
g)r)g,%?9@Gg*0CLB4FK#
,a#(>;LBN9)E%f:,0(]G
#LB4,+2G(';R+#4
;#,(\'_&E rk&
;LB4;+š,0
4.2. Lâm sàng
4.2.1. Triệu chứng khởi phát
64B;E GR+#+/G$7DG
E#-&$C;]Y!E#"0 R+#
<-KG>›/jG#.$#G+IL8!-#
-Fr'+€2/Y(ABC&0
KEJ+K4B#LBGo)Go*0
4.2.2. Triệu chứng giai đoạn toàn phát.
rKEJh1+#E&B$/8
P+K,$](;LBKEJ0
KEJ;R+#E GM (EI$/+Z
E/KEJM + E;Tƒ+-T##T‡
œ{8g)*+.&jK01?+.&jK42KD
B((CD•E#(2K$
/E'1$#J(S10
ri hDLBgGf*8E G"%
E !01?E 48<&
o9G)*#<&fG)*8jk#(B‘:G:)0
6%aDB\IB(he#X™G”TXœGfr
f*8E •5#TXœE :*•n2e>
1Y*E •e•q75$%gG)*E 0
r”.&+QhDLBgG*0iL.$a#
(+;IB$Y!Z&%/B0
rDLB@G)*H#;|T/e}}+
\$2H#;01;GJ
+DYLB+N.U/|uBLB\'B $2
$J#b'4$/<&'L0
n2e>1YG89*H#;4#E&B01?
H#;48<&'@)G*#8
<&gG@*8jk#.2(B‘:G:)0
rn/J }}}EJhi//J-F'
2a#BCE &-##LB+0D
LBGo*/}}} $20n2e>1YLB)*/}}}
$20e•q758gG)*/}}}0
rn/e}}+hDLB@G)*$//
e}}+|TH#;\$20
4.2.3. Các biến chứng thường gặp của CMDN
8P$%K!/?H(+#(
E!&KLP%EIRH+Y-(_B;GEL$
B(<&'0
:
rB$%K!?H(
2KD‚-T+E }}G}}}G}e%oG*EL$
‚-T+E }e%?#f)G)*0‚-T+E }e8<&
f)G*#8<&9gG@*(B‘:G:0
6%a"#DB\IB(hp#5{Go:G)*8+
#0#$T+”G8+#
o*05#TXœG?B+#o)*0
4.3.2. Nguyên nhân CMDN
1+2K"#D$ $/UBS1G
%ah(ADBCCDOg*G(ABCC
)G*G(AE rk&9G*G#+W2/OGO*0
1+E8BCi+gG9*GBCi'M#9Go*G
BCi-#Gg*G(_+YYLBi/PgGO*Gi
'-#gG9*Gi'+9Gg*0{\IB(he•q75G
BC&O@Gg*GE rk&oG@*G#+W2/
GO*0l5GBC&f9Gf9*GE rk
&:Gg)*G#+W2/)Go*0e#X™œG(ABC&
@)*G(AE rk&)*G#+W2/:*0
4.4. Co thắt mạch não sau CMDN
4.4.1. TCD trong chẩn đoán co thắt mạch não
1+E/UB&' 8#R8#P2V(
VE<&'-#GY^]8
!/<&'L<&'L205
#Sp"%EIKU(#B &02
K1+VE<&'8E &
3Sp(S1&'0L1BBB
R/&G#G8!&;PJLT
W2Ugzg;0
q#$#J-2/GE &'M#<P+b
E%E &'+GE &'-#Y<0XM#
+K/- "#<&' -#
EL01+K/-"#<&'\
(&'$_<E!CH#;GD`G
20+#+KKEJ>G GYYG(
$b•8!"#<&'0$%
K"#+_'G&#+•8!
/+#+K0%•3#(/-8!8B/$
EI+K<&'#$%K+_
'G&#+L]YB0i8-3B.
IBM#<&'(+_'L&#+0
12+K/-"#$!<&
'-(S1G8E &GE ELG+_3$YG
+_3$/Y#0D+KH#;8
E &GE ELG+_3$YG+_3$/Y#
+K/-01+KH#;8E &
:G9gG+_3$Y:G@fG+_3$/Y:Ggo0
9
n2e>1Y( -3G-2/R2-F2VV
E<&]E &"#+K/-N
:GfgE%:G@•E ELN:GO9E%:G@O•+3$Y
:G9@E%:G))•+_3$/Y:G@gE%:GoO0
4.4.3. Mối liên quan giữa co thắt mạch và các yếu tố nguy cơ gây co
4.4.3.1. Sự khác biệt của hạ Natri clorua máu giữa hai nhóm co thắt
mạch não và không co thắt mạch não
q#2K8<&8?&#+
+##8<&#-3
$8jk#.2(B’:G:)012 8
+Z&#+8!C+&<&L0
4.4.3.2. Sự khác biệt của tràn máu não thất giữa hai nhóm co thắt
mạch não và không co thắt mạch não
$/8P-H>%BG<�
88BC&'G?<&>B9G9J-(
88BC&'(E ]o)*—Gg9rOGf˜0
8‚-T+E }}}8?<&'>B9G)oJ-
(8‚-T+E }G(E ]o)*—G)rfG:O˜08‚-T+
E }e8?<&'>B)Gf@J-(8‚-T+E
}G(E ]o)*—Gf)r:Gf˜0q#2KD
B/E ‚-T+#C<&'>06%
a"#D•B\IB(P2K+(>0
(]KE ‚-T+M8jk#2IC
+&$Q%.3$<&'0
1T‚#T#( -3GE']Ru%2V.E
Q+2:z/EI<&C8.a#
"#<&+21(C+&/-5r5T D]B
(&8.a#(E ‚-T+(Bm:G::0
q#B/YbaE#$%+2KD#
8.2a#M#<&(%.h1,$/G
EE;G&U+IGD.G&#+G
T#+#G_&E rk&'0
KẾT LUẬN
1. Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng của CMDN
r 1,;LBg)r)g9@Gg*G#)G*GMgOG@*0
r 64BhKEJ+KB,$%o)Go*0
r X#E&BhKEJoOG)*GKofG@*0
r 1+2BUB<B(Y‚-T+E }ePf)G)*0
)
Copyright: Tài liệu đại học ©