Giáo án nghề làm vườn lớp 12 - KỸ THUẬT
TRỒNG CÀ CHUA
1 - Giống cà chua:
Cà chua hiện đang trồng nước ta có nhiều giống,
nhưng có giá trị và được ưa chuộng hơn cả là một số
giống sau:
a - Cà chua Đại Hồng
Đây là giống cà chua nhập từ Trung Quốc, trồng
phổ biến ở một số tỉnh đồng bằng Bắc Bộ như Hà
Nội, Hải Phòng. Cây cao trung bình 1,4m – 1,5m,
phiến lá rộng có màu xanh đậm, răng cưa mỏng. Quả
to, tròn đều, khi chín có màu đỏ. Trọng lượng quả
trung bình 50 - 65 g/quả. Phẩm chất ngon.
Thời gian từ khi trồng đến khi thu hoạch là: 75 –
80 ngày. Năng suất trung bình 15 – 20 tấn/ha.
b - Cà chua số 7
Có nguồn gốc tù Hungari, do Viện cây lương
thực và thực phẩm chọn lọc và thuần hoá. Cây cao
trên 1m. Thân, lá có màu xanh nhạt. Quả non màu
xanh nhạt, khi chín màu đỏ tươi, trọng lượng trung
bình của quả từ 60 - 80g/quả. Vỏ quả dày nên vận
chuyển đi xa tốt. Chất lượng quả khá. Thời gian từ
khi trồng đến khi thu hoạch 65 - 70 ngày, năng suất
trung bình 20 - 25 tấn/ha.
c - Giống cà chua 214
Đây là giống lai tạo từ hạt lai F1 của tổ hợp lai
VC1 x America (nhập nội) và được xử lý bằng dung
dịch Nitrozomethuluze 0,02 %. Tiếp đó là chọn lọc
cá thể liên tục với thế hệ thứ 6. Giống cà chua 214 là
kết quả chọn tạo của các nhà khoa học thuộc Viện
cây lương thực và thực phẩm.

Trồng giữa tháng 10
Thu hoạch vào tháng 3 năm sau
- Vụ muộn:
Gieo vào tháng 11
Trồng tháng 12
Thu hoạch tháng 3 – 4 năm sau
3 - Kỹ thuật gieo hạt và chăm sóc cây non ở
vườn ươm
- Chọn nơi đất cao, khô ráo, dễ thoát nước làm
vườn gieo ươm cho cà chua. Bón 1,5 - 2 kg phân
chống ủ mục chộn lẫn 10 – 20g supe lân/1m
2
. Lượng
hạt giống gieo là 2 - 4g/1m
2.
Hạt giống cà chua trước khi gieo cần được xử lý.
Ngâm hạt trong nước nóng 50
0
C trong thời gian
khoảng 20 - 30 phút rồi đem reo. Gieo hạt xong, dùng
trấu hoặc rơm băm nhỏ phủ một lớp mỏng trên mặt
luống. Tưới nhẹ để giữ ẩm thường xuyên. sau khi
gieo 5 - 7 ngày hạt sẽ mọc.
- Khi cây con có 1 - 2 lá thật, tỉa bỏ những cây
còi cọc, những chỗ cây mọc quá dày, giữ khoảng
cách từ 3 - 4 cm. Khi cây có 3 - 5 lá thật, tiếp tục tỉa
bỏ lần 2, giữ khoảng cách từ 8 - 10 cm, tạo điều kiện
cho cây giống mập khoẻ. Bón phân lót đầy đủ, cây
khoẻ mập không cần bón phân thúc. Chú ý theo dõi
tình hình sâu bệnh ở vườn ươm và xử lý kịp thời. Có

không làm giàn, trồng với mật độ 28 - 32 ngàn
cây/ha. Khoảng cách trồng: 70 x 40 x 50cm. Làm
giàn cho cà chua có hiệu quả kinh tế cao hơn. Trong
trường hợp này mật độ trồng có thể tăng gấp rưỡi và
khoảng cách trồng là: 70 x 20 x 30 cm.
5 - Kỹ thuật chăm sóc cà chua
- Tưới nước cho cà chua
Sau khi trồng, mỗi ngày tưới 2 lần, khi cây bén
rễ hồi xanh chỉ cần tưới 1 lần giữ ẩm. Cà chua trồng
trong mùa khô hanh, trên chân đất màu, nên càng cần
phải tưới nước. Nếu thiếu nước, cây sinh trưởng
chậm, ra hoa kết quả ít, tỷ lệ rụng hoa rụng quả cao,
nên ảnh hưởng nhiều đến năng suất thu hoạch. Có hai
thời kỳ cần thiết hết sức lưu ý để tưới nước cho cà
chua đó là:
+ Khi cây cà chua ra quả rộ (trên 50% số cây ra
quả)
+ Khi quả cà chua phát triển mạnh ( quả lớn
nhanh)
Ở hai thời kỳ này cần áp dụng cách tưới nước
cho nước tự chảy theo rãnh luống.
Tuy nhiên cũng cần lưu ý rằng cây cà chua kém
chịu úng. Vì vậy không để nước ứ đọng lâu trong các
rãnh khi tưới cũng như khi trời mưa.
- Bón phân thúc: Cây cà chua có thời gian sinh
trưởng tương đối dài trên đồng ruộng, nên cần bón
thúc nhiều lần cho cây.
Có thể bón vào nhữnh thời kỳ:
+ Sau khi cây bến rễ 15 - 20 ngày.
+ Khi cây ra nụ rộ

cọc làm giàn. Làm giàn xong tiến hành buộc nhẹ thân
cây vào giàn.
Cây cà chua có đặc tính phân nhánh khá mạnh,
nhánh lớn nhanh. Vì vậy cần tỉa bỏ những nhánh ở
phía trên chùm hoa thứ nhất. Chỉ giữ lại thân chính là
1-2 cành ngay dưới chùm hoa thứ nhất. Muốn vậy
cần theo dõi thường xuyên, 5 - 7 ngày một lần kiểm
tra để tỉa cành. Tỉa cành ngay khi cành mới nhú hoặc
dài chừng khoảng 3 - 5cm. Công việc tỉa cành áp
dụng với cả loại hình hữu hạn và vô hạn. Còn bấm
ngọn chỉ thực hiện với cà chua thuộc loại hình vô
hạn. Bấm ngọn vào lúc trên cây có từ 4 - 6 chùm hoa
trên thân.
Song song với bấm ngọn, tỉa cành cần ngắt bỏ
những lá già, héo, lá bị bệnh ở phía gốc, tạo cho phần
gốc được thông thoáng, sâu bệnh không nơi ẩn nấp
gây hại.
6 - Sâu bệnh hại cà chua, biện pháp diệt trừ
Sâu hại cà chua chủ yếu là sâu xanh, sâu
khoang, sâu ăn lá, ăn cùi quả, sâu hồng đục quả, rầy
xanh Phòng trừ các loại sâu trên bằng thuốc chứa
lân hữu cơ như Dipterech, Bi58 pha với nồng độ 0,1 -
0,2%.
Bệnh hại chính ở cà chua là: bệnh đốm nâu, bệnh
dịch muội, bệnh chết xanh, bệnh vi rút hai lá thân
cành, các bệnh thán thư, bệnh đốm quả Nguy hại
nhất trong số này là bệnh dịch muội và đốm nâu.
Dùng boócđô 1% hoặc Diram, Dinep, Manép, pha
với nồng độ 0,1 - 0,2% (10 - 20g thuốc pha vào 10 lít
nước) rồi phun lên cây.

xếp vào xọt cứng hay thùng gỗ thông thoáng (bằng
gỗ thông), có nẹp đai bên ngoài để giữ quả không bị
xây xát, giập nát.

B. CÂY TỎI

I - GIÁ TRỊ CỦA CÂY TỎI
Tỏi là loại cây gia vị có giá trị nhiều mặt trong
đời sống cũng như kinh tế.
Trong y học, tỏi được dùng làm thuốc chữa bệnh
cảm cúm, cảm lạnh, đầy bụng, chướng hơi, mụn nhọt,
tăng thân nhiệt cho cơ thể. Đặc biệt trong thành phần
của tỏi có chất sunphua dianlyn là một loại phytonxit
thực vật có giá trị sinh học cao.
Trong đời sống hàng ngày của con người, tỏi là
một trong những loại gia vị được dùng nhiều để chế
biến các món ăn từ đơn giản đến cao cấp.
Tỏi còn là mặt hàng xuất khẩu có giá trị kinh tế
của nước ta.Tỏi thường xuất khẩu dưới dạng củ khô,
thái lát khô, nghiền bột.
Cây tỏi thích hợp với điều kiện thời tiết vụ đông,
nên nó trở thành cây có giá trị hàng hoá trong vụ
đông ở nước ta. Năng suất củ khô có thể đạt 3 - 4
tấn/ha, giống tốt và thâm cành cao có thể đạt tới 7 – 8
tấn/ha.

II - ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC CỦA CÂY TỎI
Cây tỏi có cấu tạo thân giả, phát triển trên một
cán đế gồm nhiều lá xếp xít vào nhau, bên ngoài cán
đế có vỏ bao bọc.