ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ SỬ DỤNG DAO MỔ SIÊU ÂM
TRONG CẮT AMIĐAN

TÓM TẮT
Mục tiêu: đánh giá kết quả sử dụng dao mổ siêu âm trong phẫu thuật cắt
amiđan.
Phương pháp nghiên cứu : tiền cứu, mô tả. 21 bệnh nhân có chỉ định phẫu
thuật cắt amiđan ở bệnh viện ĐHYD được áp dụng kỹ thuật cắt amiđan bằng “dao
mổ siêu âm”. Đánh giá mất máu, thời gian phẫu thuật, đau sau mổ, chảy máu
muộn.
Kết quả : 21 bệnh nhân trong nhóm nghiên cứu có 9 nam và 12 nữ. 7 bệnh
nhân được chẩn đoán viêm amiđan tái phát, 3 viêm amiđan mạn, 11 viêm amiđan
quá phát có tắc nghẽn. Theo dõi sau mổ 3 tuần cho kết quả : thời gian phẫu thuật
trung bình 19±3phút; lượng máu mất trong mổ trung bình 5±2 ml; đau sau mổ ở
mức độ nhẹ đến trung bình; chảy máu muộn không ghi nhận trường hợp nào.
Kết luận : bước đầu nghiên cứu kết quả sử dụng “dao mổ siêu âm” trong
phẫu thuật cắt amiđan nhận thấy: ưu điểm: thời gian đau sau mổ ngắn, mức độ
đau nhẹ - trung bình, nhược điểm: thời gian phẫu thuật dài, khả năng cầm máu
hạn chế.
ABSTRACT
Objectives: evaluate the results of using harmonic scalpel for
tonsillectomy.
Methods : prospectively descriptive study. 21 patients who were indicated
tonsillectomy in DHYD hospital were utilized the harmonic scalpel for
tonsillectomy. Evaluate the intraoperative bleeding loss, the duration of surgery,
the postoperative pain and late bleeding.
Results : there were 21 patients in the study group with 9 males and 12
females. Of the 21 patient, 7 patients were diagnosed recurrent tonsillitis, 3
patients of chronic tonsillitis and 11 patients of hypertrophic tonsillitis with
obstruction. Follow up postop up to 3 wks after surgery: the mean time of the
surgery: 19±3 minutes; mean intraoperative bleeding loss: 5±2 mls; the

amiđan điều đó thúc đẩy chúng tôi thực hiện nghiên cứu này.
Mục tiêu tổng quát
Đánh giá kết quả sử dụng dao mổ siêu âm trong phẫu thuật cắt amiđan
Mục tiêu chuyên biệt
Đánh giá chảy máu trong mổ, thời gian phẫu thuật.
Đánh giá cảm giác đau sau mổ theo bảng đánh giá đau thang điểm 0-10
ĐỐI TƯỢNG & PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Đối tượng nghiên cứu
Bệnh nhân đến khám và điều trị tại BV ĐHYD cơ sở IB từ tháng 3/2006
Tiêu chuẩn chọn bệnh
- Viêm amiđan tái phát # 3 lần/năm khi điều trị nội khoa đầy đủ
- Viêm amiđan mạn tính # 12 tuần với điều trị nội khoa thất bại
- Quá phát amiđan gây tắc nghẽn
Tiêu chuẩn loại trừ
- Bệnh nội khoa nặng
- Bệnh lý đông máu
Phương pháp chọn mẫu
- Chọn mẫu lần lượt, có chọn lọc
- Cở mẫu: dự kiến > 30
Phương pháp nghiên cứu
Tiền cứu, mô tả
Phương tiện nghiên cứu
Banh miệng
Bộ máy hút
Bộ máy harmonic scalpel với đầu cắt chưyên dụng cho phẫu thuật cắt
amiđan
Các bước tiến hành
Chọn mẫu theo tiêu chuẩn chọn mẫu, giải thích đưa vào nhóm nghiên cứu
Tiến hành phẫu thuật
Vô cảm: mê nội khí quản


4(19%) 8(38%)

3(14,2%)
Tuổi trung bình: 24 ± 5,3
Chẩn đoán trước mổ
Ch
ẩn
đoán
Tái
phát
M
ạn
tính
Quá
phát
Số
bệnh nhân
7 3 11 Thời gian phẫu thuật
Thời gian phẫu thuật chúng tôi tính từ khi bắt đầu cắt và đến khi kết thúc
cầm máu amiđan, thời gian phẫu thuật ghi nhận được như bản sau:
Th
ời
gian (phút)

10-15 15-20 20-25
Số

máu
Trong
mổ
Ch
ảy
máu sớm
Ch
ảy
máu muộn

Ch
ảy
máu kéo
dài
Số
bệnh nhân
3 1 0 0
Trong nghiên cứu của chúng tôi có 3 trường hợp dao mổ siêu âm không
kiểm sóat được chảy máu và cần sử dụng chỉ cột.
Đau sau mổ
Để đánh giá cảm giác đau sau mổ cắt amiđan chúng tôi dực vào bảng đánh
giá đau VAS (theo thang điểm 0-10)
Thời
gian

Mức
đ
ộ đau (số
ca)
24h

Khả năng cầm máu của dao mổ siêu âm
Chỉ cầm máu ở các mạch máu < 1mm với thời gian cắt chậm mới đạt hiệu
quả cầm máu. Trong nhóm nghiên cứu chúng tôi 3/21 trường hợp cần phải cột để
cầm máu tại chỗ vì quá khả năng cầm máu của dao mổ siêu âm. Lý do khả năng
cầm máu của dao mổ siêu âm kém với các mạch máu > 1 mm và bước đầu sử
dụng dao mổ siêu âm còn hạn chế về mặt thao tác kỹ thuật. Giảm nhược điểm này
bằng cách đặt chế độ cắt chậm, cải thiện thao tác kỹ thuật.
Lượng máu mất
Trong nhóm nghiên cứ có 3 trường hợp chảy máu nhiều(30ml) cần cột cầm
máu tại chỗ, đa số trường hợp còn lại mất máu trung bình 5ml, lượng máu mất này
chấp nhận được và so với nghiên cứu của “Trịnh Đình Hoa”, “Wiatrak BJ et al”
không khác biệt.
Thời gian phẫu thuật của dao mổ siêu âm
Trung bình 19± 3 phút, kéo dài hơn so với “Willging JP et al “8 ± 2 phút.
So với đông điện lưỡng cực của “Willging JP et al “ 4 ± 2 và của “Trịnh Đình
Hoa” 11 ± 3,2. Thời gian mổ kéo dài do thao tác kỹ thuật, bản thân dao mổ siêu
âm cần cắt chậm mới đạt hiệu quả cầm máu.
Chảy máu muộn
Sau mổ không ghi nhận trường hợp nào, có thể do ưu điểm của dao mổ siêu
âm có hiệu ứng nhiệt thấp, ít tổn thương sâu và rộng mô chung quanh nên lành
thương tốt, tuy nhiên với số lượng nghiên cứu chưa nhiều nên đánh giá mang tính
chủ quan, hy vọng trong thời gian tới với số lương mẫu lớn sẽ có đánh giá chính
xác hơn.
Theo Walker and Syed đối với cắt amiđan bằng dao siêu âm thời gian trở
lại sinh hoạt bình thường sốm hơn so với nhóm cắt amiđan bằng đốt điện. Trong
nghiên cứu chúng tôi bước đầu nhận thấy thời gian trở lại sinh hoạt bình thường.
KẾT LUẬN
Bước đầu nghiên cứu ứng dụng “dao mổ siêu âm” trong phẫu thuật cắt
amiđan có một số
nhận xét: