SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
MỤC LỤC
Nội dung
Trang
PHẦN A: MỞ ĐẦU 4
I/ LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 4
II/ MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU 4
III/ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 4
IV/ NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU 4
V/ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 5
VI/ NỘI DUNG ĐỀ TÀI 5
PHẦN B: NỘI DUNG
6
Chương I: CƠ SỞ LÍ LUẬN 6
I/ CƠ SỞ PHÁP LÝ 6
II/ CƠ SỞ LÝ LUẬN 6
III/ CƠ SỞ THỰC TIỄN 6
Chương II: THỰC TRẠNG CỦA NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 7
I/ ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU 7
II/ THỰC TRẠNG CỦA ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 8
III/ NGUYÊN NHÂN CỦA THỰC TRẠNG NGHIÊN CỨU 8
Chương III: BIỆN PHÁP VÀ PHƯƠNG PHÁP CHỦ YẾU TRONG NGHIÊN CỨU 8
I/ CÁC GIẢI PHÁP THỰC HIỆN . 8
II/ CÁC BIỆN PHÁP ĐỂ TỔ CHỨC THỰC HIỆN 10
III/ TỔ CHỨC TRIỂN KHAI THỰC HIỆN 23
IV/ KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ : 24
PHẦN ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC CÁC CẤP 25
DANH MỤC SÁCH THAM KHẢO 26
PHẦN A: MỞ ĐẦU
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.

từng vấn đề cụ thể, cách áp dụng vào từng bài học cụ thể.
V. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
Trong quá trình học tập, giảng dạy và nghiên cứu kiến thức này tôi tập trung giải
quyết các vấn đề sau:
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
2
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
- Một là nghiên cứu kĩ lý thuyết trong sách giáo khoa.
- Hai là nghiên cứu tình hình thực tiễn ở địa phương để đưa ra những câu hỏi sát với
thực tế giúp học sinh dễ nhận thấy và nắm được vấn đề.
- Ba là nghiên cứu khả năng tiếp thu của học sinh trường PT cấp 2-3 Xuân Phước để
có những cách trình bày thật dễ hiểu, phù hợp với từng đối tượng học sinh.
- Bốn là vận dụng phương pháp giải bài tập vào thực tiễn giảng dạy của mình, học tập
của học sinh, cũng như thu thập ý kiến phản hồi từ học sinh và đồng nghiệp, rút kinh
nghiệm sữa chữa, bổ sung, hoàn thiện hơn.
VI. NỘI DUNG ĐỀ TÀI.
Trong bài sáng kiến này được chia làm ba chương:
Chương I: Cơ sở lý luận liên quan đến nội dung bài viết.
Chương II: Thực trạng của đề tài nghiên cứu
Chương III: Biện pháp, phương pháp trong quá trình nêu và giải quyết vấn đề.
PHẦN B: NỘI DUNG
Chương I:
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
3
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
CƠ SỞ LÍ LUẬN
I. CƠ SỞ PHÁP LÍ.
• Dựa trên nội dung của bộ SGK 10, 11, 12 do bộ giáo dục phát hành.

nguồn, là cơ sở phát huy tính sáng tạo đưa những ứng dụng phục vụ trong đời sống
của con người. Hóa học góp phần giải tỏa, xóa bỏ hiểu biết sai lệch làm phương hại
đến đời sống, tinh thần của con người… Để đạt mục đích trong học hóa học trong
trường phổ thông thì giáo viên dạy hóa học là nhân tố tham gia quyết định chất lượng.
Do vậy ngoài những hiểu biết về hóa học, người giáo viên dạy hóa học còn phải có
phương pháp truyền đạt thu hút gây hứng thú khi lĩnh hội kiến thức hóa học của học
sinh. Đó là vấn đề cần quan tâm và nghiên cứu nghiêm túc. Trong sáng kiến kinh
nghiệm (SKKN) này tôi có đề cập một khía cạnh “ Nâng cao hiệu quả dạy - học môn
hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các hiện tượng thực tiễn có liên quan đến
bài học” với mục đích góp phần sao cho học sinh hóa học dễ hiểu, thiết thực, gần gũi
với đời sống và lôi cuốn học sinh khi học… Để hóa học không còn mang tính đặc thù
khó hiểu như một “ thuật ngữ khoa học”.
Chương II
THỰC TRẠNG CỦA NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
5
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
I/ ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU.
Việc nghiên cứu và viết sáng kiến kinh nghiệm này là dựa vào sách giáo khoa,
một vài sách tham khảo và tình hình học tập và nghiên cứu của học sinh trường cấp 2-
3 Xuân Phước nơi tôi đang công tác.
II/ THỰC TRẠNG CỦA ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
Mặc dù bộ môn hoá học ở THPT đóng một vai trò rất quan trọng nhưng ở cấp
THPT các em thực sự không chú ý và xem đó như một môn phụ, đã có rất nhiều em
không thích học môn này (sau đây là số liệu điều tra đầu năm học 2008-2009 tại lớp
10A
2
khi ch a áp d ng t i n y v o gi ng d y).ư ụ đề à à à ả ạ
Số em không yêu

2. “Nâng cao hiệu quả dạy- học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích
các hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học” bằng cách nêu hiện tượng thực tiễn
xung quanh đời sống ngày thường qua các phản ứng hóa học cụ thể trong bài học.
Cách nêu vấn đề này có thể sẽ mang tính cập nhật, làm cho học sinh hiểu và thấy
được ý nghĩa thực tiễn của bài học. Giáo viên có thể giải thích để giải tỏa tính tò mò
của HS mặc dù vấn đề giải thích có tính chất rất phổ thông.
3. “Nâng cao hiệu quả dạy- học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích
các hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học” bằng cách nêu hiện tượng thực tiễn
xung quanh đời sống ngày thường thay cho lời giới thiệu bài giảng mới. Cách nêu vấn
đề này có thể tạo cho học sinh bất ngờ, có thể là một câu hỏi rất khôi hài hay một vấn
đề rất bình thường và hàng ngày học sinh vẫn gặp nhưng lại tạo sự chú ý quan tâm
của học sinh trong quá trình học tập.
4. “Nâng cao hiệu quả dạy- học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích
các hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học” bằng cách nêu hiện tượng thực tiễn
xung quanh đời sống ngày thường thông qua các bài tập tính toán. Cách nêu vấn đề
này có thể giúp cho học sinh trong khi làm bài tập lại lĩnh hội được vấn đề cần truyền
đạt, giải thích. Vì muốn giải được toán hóa đó học sinh phải hiểu được nội dung kiến
thức cần huy động, hiểu được bài toán yêu cầu gì? Và giải quyết như thế nào?
5. “Nâng cao hiệu quả dạy- học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích
các hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học” bằng cách nêu hiện tượng thực tiễn
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
7
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
xung quanh đời sống ngày thường thông qua những câu chuyện ngắn có tính chất
khôi hài, gây cười. Có thể xen vào bất cứ thời gian nào trong suốt tiết học. Hướng này
có thể góp phần tạo không khí học tập thoải mái. Đó cũng là cách kích thích niềm
đam mê học hóa.
6. “Nâng cao hiệu quả dạy- học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích
các hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học” bằng cách tiến hành tự làm thí

Ozon có khả năng cải tạo nước thải, có thể khử được các chất độc như phenol,
hợp chất xianua, nông dược, chất trừ cỏ, các hợp chất hữu cơ gây bệnh… có trong
nước thải. Ozon có thể tác dụng với các ion kim loại như: sắt, thiếc, chì, mangan…
biến nước thải thành nước sạch vô hại. Trên tầng cao khí quyển 10-30 km quanh trái
đất, ozon tồn tại thành một tầng khí quyển riêng có khả năng hấp thụ tia tử ngoại
phát ra từ mặt trời. Vì các tia tử ngoại làm cho người và động vật bị đột biến gen,
gây bệnh nang y… Gần đây, do công nghiệp phát triển, các nhà máy xuất hiện khí
thải, động cơ phản lực… thải vào khí quyển một lượng bụi và khí ô nhiễm, thì ozon
lại góp phần oxi hóa chất gây ô nhiễm, cũng chính vì vậy tầng ozon bị mỏng dần.
Trong vòng 50 năm gần đây, lượng ozon bị mỏng đi 1%, có một số nơi tầng ozon bị
thủng và gây ra không it hiện tượng như bão, lũ lụt, cháy rừng, bệnh nan y…
 Áp dụng:
Đây là vấn đề có liên quan đến giáo dục môi trường. Qua bài học học sinh hiểu
được tầm quan trọng của ozon, vừa có ý thức bảo vệ môi trường và kích thích sự tìm
hiểu vấn đề này… Giáo viên có thể đưa vào bài giảng phần ozon (tiết 49, 50 lớp
10CB, hoặc tiết 64 lớp 10 NC)
• Vấn đề 2: Vì sao khi luộc rau muống nên cho vào trước một ít muối ăn NaCl?
Do nhiệt độ sôi của nước ở áp suất 1 atm là 100
0
C, nếu cho thêm NaCl thì lúc đó
làm cho nhiệt độ của dung dịch NaCl loãng khi sôi > 100
0
C. Vì vậy rau mống sẽ
mềm hơn và xanh hơn, thời gian luộc rau không lâu làm rau ít mất vitamin và giữ
được nhiều chất dinh dưỡng.
 Áp dụng:
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
9
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học

→
SiF
4

↑
+ 2H
2
O
(dễ bay hơi)
 Áp dụng:
Đây là vấn đề bắt buộc trong quá trình dạy về flo và tính chất của HF (tiết 44
lớp 10CB, tiết 56 lớp 10 NC), giúp học sinh giải đáp được bài tập mà trong thực tiễn
tránh đựng dung dịch HI trong bình thủy tinh.
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
10
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
• Vấn đề 5: Làm thế nào khắc được thủy tinh?
- Muốn khắc được thủy tinh người ta nhúng thủy tinh vào lớp sáp nóng chảy, nhấc
ra cho nguội, dùng vật nhọn tạo hình, chữ, vạch… vật cần khắc nhờ lớp sáp (nến)
mất đi, rồi nhỏ dung dịch HF vào, thủy tinh sẽ bị ăn mòn ở những nơi đã bị cạo đi
lớp sáp.
SiO
2
+ 4HF
→
SiF
4

↑

Ca(HSO
4
)
2
+ 2HF
↑
SiO
2
+ 4HF
→
SiF
4

↑
+ 2H
2
O
 Áp dụng:
Đây là vấn đề thực tế, không những cung cấp cho học sinh phương pháp khắc
thủy tinh và còn giải thích hiện tượng đó. Giúp học sinh sẽ nhớ đến bài học khi gặp
vấn đề này. Thậm chí là cơ sở cho việc học nghề, khơi dậy niềm đam mê học tập và
khám phá, càng tốt hơn nếu học sinh được tiến hành thí nghiệm. Giáo viên có thể đề
cập đến trong bài flo (tiết 44 lớp 10CB, tiết 56 lớp 10NC)
• Vấn đề 6: Dùng kiếm giết yêu quái ra máu như thế nào?
Có một thầy cúng đến nhà có người bệnh, phán rằng: ốm là do ma quỷ, yêu quái
ám phạt, phải trừ ma tà và ông làm như sau: Lấy một hình người bằng rơm, khoác
lên đó áo giấy vàng rồi miệng đọc “thần chú”, rút kiếm “báu” ra và tưới lên kiếm
“nước tiên” rồi đâm vào hình người bằng rơm. Khi rút kiếm ra khỏi hình người bằng
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
11

dụng. Nhưng khi cháy trong động cơ, chì oxit bám vào các ống xả, thành xilanh nên
thực tế có hòa tan thêm vào xăng đibrom etan thì chì oxit sẽ chuyển thành PbBr dễ
bay hơi thoát ra khỏi xilanh, ống xả, thải vào không khí làm ô nhiễm môi trường
nghiêm trọng vì chì sẽ trong môi trường không khí, tồn tại trong thực vật, động vật
khi tiếp xúc với khí thải sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của con người.
Ngoài ra, hơi Br
2
bay ra gây nguy hiểm đến đường hô hấp…Vì thế hiện nay nước ta
không sử dụng xăng pha chì nữa.
 Áp dụng: Lĩnh vực này có thể xen trong tiết dạy về dầu mỏ (tiết 54 lớp 11CB,
tiết 64 lớp 11NC)
• Vấn đề 8: Tục ngữ Việt Nam có câu: “Nước chảy đá mòn” mang hàm ý khoa học
Hóa học như thế nào?
Trong đá thông thường có CaCO
3
. Trong nước tồn tại phương trình điện li sau:
CaCO
3

→
¬ 
Ca
2+
+ CO
2
3
−
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
12
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các

80% khí N
2
và
:
20% khí O
2
, khi có chớp (có tia lửa
điện) tạo điều kiện cho N
2
hoạt động:
N
2
+ O
2

→
¬ 
2NO
2NO +O
2

→
2NO
2
Khí NO
2
tan vào nước mưa: 4NO
2
+ O
2

học sinh ở nông thôn có thể tự kiểm nghiệm trong đời sống, tự quan sát.
• Vấn đề 10: Hiện tượng tạo hang động và thạch nhũ với các hình dạng phong phú và
đa dạng như thế nào?
Thành phần chính của núi đá vôi là CaCO
3
, khi trời mưa trong không khí có CO
2

tạo môi trường axit làm tan được đá vôi. Nhưng giọt nước mưa rơi xuống như vô
vàn mũi dao nhọn, sắc khắc và đá những đường nét khác nhau:
CaCO
3
+ CO
2
+H
2
O
→
Ca(HCO
3
)
2

Ca(HCO
3
)
2
tan trong nước, chảy qua các khe đá vào trong hang động. Dần dần
Ca(HCO
3

2

→
¬ 
HCl +HClO
Hợp chất HClO không bền: HClO
→
¬ 
HCl + O. Oxi nguyên tử có khả năng diệt
khuẩn.
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
14
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
 Áp dụng:
Hiện nay clo đang được sử dụng để làm sạch nước trong các nhà máy nước để
cung cấp nước trong các thành phố, thị xã, thị trấn…Giúp học sinh hiểu và giải tỏa
thắc mắc, hiểu được vai trò của hóa học và học sinh có thể kiểm nghiệm qua thực tế.
Giáo viên có thể xen vấn đề này vào phần ứng dụng của clo trong chương trình hóa
học lớp 10.
• Vấn đề 12 : Tại sao sau những cơn mưa có sấm chớp thì đường xa, khu phố… trở
nên sạch quang, mát mẻ, trong lành.
Do không khí có
:
20% oxi nên khi có sấm chớp thì:
3O
2
→
¬ 
2O

4
PH
→
P
2
O
5
+ 3H
2
O (cháy sáng)
Điều trùng lặp ngẫu nhiên là người ta gặp “ma trơi” tại các nghĩa địa càng làm
tăng thêm tính chất kịch tính.
 Áp dụng:
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
15
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
Vấn đề này phải được đề cập trong bài giảng về photpho để giải thích hiện tượng
“ma trơi” trong đời sống tránh tình trạng mê tín dị đoan, làm cho cuộc sống lành
mạnh.
• Vấn đề 14: Tại sao phải ăn muối có Iot?
Ăn muối để bổ sung hàm lượng iot có trong cơ thể, trong cơ thể một người
trưởng thành có chứa 20-50mg iot chủ yếu tập trung trong tuyến giáp trạng. Thiếu
iot trong tuyến này thì cơ thể sẽ bị một số bệnh như bướu cổ nặng hơn có thể gây
đần độn, phụ nữ thiếu iot có thể dẫn đến vô sinh, có biến chứng sau sinh. Mỗi ngày
phải đảm bảo cho cơ thể tiếp xúc với
:
150 microgam iot.
 Áp dụng:
Điều này cần đề cập trong bài giảng về iot giúp học sinh hiểu được tại sao mọi

↓
+CO
2
+H
2
O
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
16
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
Mg(CO
3
)
2
→
MgCO
3
↓
+CO
2
+H
2
O
CaCO
3
, MgCO
3
sinh ra đóng cặn.
- Cách tẩy cặn ở ấm: Cho vào ấm một lượng giấm (CH
3

- Nếu vải làm bằng lông cừu (len lông cừu): khi đốt cháy không nhanh, bốc khói, có
mùi khét như đốt tóc và tạo thành những bọt phồng, rồi vón cục có màu đen hơi óng
ánh, giòn, bóp tan ngay.
- Nếu vải làm bằng sợi viscozơ: khi đốt sợi vải cháy nhanh, ngọn lửa màu vàng, có
mùi như đốt giấy và tro có màu xám nhưng rất ít.
- Nếu vải làm bằng sợi axetat: khi đốt sợi vải bắt cháy chậm, thành giọt dẻo màu nâu
đậm, có hoa lửa, không bốc cháy thành ngọn lửa, sau đó kết thành cục màu đen, dễ
bóp nát.
- Nếu vải làm bằng sợi poliamit (nilon): khi đốt sợi vải không cháy ngọn lửa mà co
vón lại và cháy thành từng giọt dẻo màu trắng, có mùi của rau cần, khi nguội thì
biến thành cục cứng có màu nâu nhạt, bóp khó nát.
 Áp dụng:
Giáo viên có thể đưa vào phần nhận biết của bài vật liệu polime có tác dụng cung
cấp cho học sinh nhận biết các chất liệu vải phục vụ cho mục đích sử dụng. Điều
này cũng rất thực tiễn.
• Vấn đề 19: Sherlock homes đã phát hiện ra cách lấy vân tay của tội phạm lưu trên
các vật ở hiện trường như thế nào chỉ sau một vài phút thí nghiệm?
Lấy một tờ giấy sạch, ấn một ngón tay vào mặt giấy rồi nhấc ra, đem phần giấy
có vân tay đặt trên miệng ống nghiệm có đựng cồn iot dùng đèn cồn để đun nóng
phần đáy ống nghiệm. Đợi cho khí màu tím thoát ra (I
2
) từ ống nghiệm thì thấy dấu
vân tay dần hiện lên rõ nét (màu nâu) nếu bạn cất tờ giấy có vân tay đi mấy tháng
sau, làm tương tự cũng vẫn có hiện tượng như trên. Do đầu ngón tay có chất béo,
dầu khoáng, mồ hôi, khi ấn tay vào giấy sẽ lưu lại một phần trên giấy mặc dù mắt
thường không nhận ra. Các chất này khi gặp hơi iot cho màu nâu (chú ý hơi iot rất
độc không được ngửi).
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
18
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các

thể giải thích một hiện tượng trong đời sống, cung cấp cách nhận biết tinh bột.
• Vấn đề 22: Giấm thanh (giấm ăn) là gì? Có ích gì?
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
19
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
Trong giấm ăn có vị chua và có 3-5% là axit axit axetic (CH
3
COOH). Giấm có
tác dụng tạo vị chua và có tác dụng và làm cho cơ thể có cảm giác muốn ăn và tiêu
hóa tốt, có khả năng tiêu độc sát khuẩn.
 Áp dụng:
Giấm ăn là một thứ gia vị gần gũi trong đời sống. Giáo viên có thể xen vào trong
bài giảng về axit axetic để học sinh liên hệ trong thực tế và hiểu biết về vai trò giấm
ăn đối với con người.
• Vấn đề 23: Giải bài toán
Phản ứng tổng hợp C
6
H
12
O
6
trong cây xanh để tạo ra tinh bột được xảy ra như
sau:
6CO
2
+ 6H
2
O
→

12
O
6
? Biết rằng năng lượng mặt trời chỉ sử dụng 10% vào phản ứng
trên.
Giải
a. Theo phương trình: 6CO
2
+ 6H
2
O
→
C
6
H
12
O
6
+ 6O
2
6.44g 180g
94,8.10
-3
g x g
=> x = 64,36.10
-3
g
b. Tổng diện tích của 10 lá xanh là: 10.10 = 100cm
2
= 1dm

=> Thời gian cần tạo 1,8g C
6
H
12
O
6
= 28130/21
≈
1339,5 phút
≈
22,3 giờ
 Áp dụng:
Giáo viên đưa bài tập này vào tiết ôn tập chương Cacbohiđrat. Học sinh làm bài
này sẽ hiểu được sự tổng hợp chất cơ bản C
6
H
12
O
6
trong cây xanh như thế nào, đồng
thời hiểu được sự tạo ra oxi trong cây xanh như thế nào?
• Vấn đề 24: Vì sao khi ăn cơm nhai kĩ sẽ thấy vị ngọt?
Cơm chứa một lượng lớn tinh bột, khi ăn cơm trong tuyến nước bọt của con
người có các enzim. Khi nhai kĩ trộn đều tuyến nước bọt làm tăng cơ hội chuyển hóa
một lượng tinh bột theo phản ứng thủy phân thành mantozơ, glucozơ gây ngọt theo
sơ đồ:
Tinh bột
2
,amilaza H O
→

21
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
Khối lượng nước bay hơi: 21508,5 - 1613,1 . 100/10
≈
5377kg.
Khối lượng vôi cần dùng: 2.1500 / 100 = 30kg.
Khối lượng đá vôi cần dùng: 30 . 100 . 100 / (56 . 80) = 67kg.
 Áp dụng:
Bài toán này có thể đưa vào tiết ôn tập saccarozơ. Mục đích giúp học sinh hiểu
được một cách cơ bản về sản xuất đường mía như thế nào? Đây là một bài toán có ý
nghĩa thực tế trong công nghiệp. Ngoài ra còn giúp học sinh có thể ước tính theo
khối lượng mía cây ra nước mía nếu dùng kinh doanh nước mía. Có thể đây là bài
toán tạo hứng thú học tập.
• Vấn đề 26: Giáo viên hỏi học sinh: Em hãy cho biết, nếu diện tích phần bảng đã
viết càng nhiều thì diện tích phần bảng không viết sẽ như thế nào và ngược lại?
Tổng diện tích của phần viết và không viết như thế nào?
Học sinh sẽ trả lời được ngay là nếu diện tích phần viết càng nhiều thì diện tích
phần không viết càng ít và ngược lại. Tổng diện tích của 2 phần không đổi.
Giáo viên có thể ứng dụng vấn đề này để liên hệ quy luật biến đổi tính phi kim
và kim loại trong nguyên tử của một nguyên tố. Nếu tính phi kim của nguyên tử một
nguyên tố mạnh thì tính kim loại yếu và ngược lại. từ đây có thể phát biểu quy luật
biến đổi tính phi kim và kim loại trong một chu kì, phân nhóm chính.
 Áp dụng:
Có thể áp dụng cách nêu vấn đề này hay một ví dụ có tính chất tương tự để xây
dựng quy luật về tính phi kim, kim loại trong một nguyên tố, tính axit bazơ của oxit,
hiđroxit của nguyên tố trong một chu kì, phân nhóm chính. Có thể giúp học sinh học
dễ nhớ hơn.
• Vấn đề 27: Khi dạy về bài ankan, giáo viên có thể cách ghi nhớ tên của 10 ankan
đầu dãy đồng đẳng bằng cách đưa ra dòng đọc vần điệu:

người xuống cứu cũng chết. Để tránh tốt nhất không nên xuống dưới giếng đào, nếu
có xuống phải đeo bình oxi. Nếu muốn biết có khí độc hay không thì lấy dây buộc
một con gà thả xuống, nếu nó chết thì chứng tỏ có khí độc.
 Áp dụng:
Đây là một hiện tượng hay xảy ra, giáo viên nên đưa vào bài giảng để nhắc nhở
học sinh, cộng đồng… tránh những cái chết thương tâm. Vấn đề này có thể xen vào
bài dạy hợp chất của cacbon (tiết 24 lớp 11 CB, tiết 30 lớp 11NC).
• Vấn đề 29: Gương soi có lịch sử như thế nào?
Thời xưa khi muốn soi mình phải soi qua mặt nước, khi đến thời đồ đồng thau thì
gương làm bằng đồng nhưng nhanh ố, sau dần chuyển sang thủy ngân tráng sau tấm
kính phẳng, nhưng thủy ngân gây ngộ độc cho người sản xuất. Dần dần và ngày nay
người ta đã thay thế bằng bạc tráng sau tấm kính nhờ phản ứng của anđehit với dung
dịch AgNO
3
/NH
3
hay của dung dịch glucozơ và AgNO
3
/NH
3
.
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
23
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
RCHO + 2AgNO
3
+ 3NH
3
+ H

thích môn học
Số em xem đó
như một môn
phụ
Số em yêu thích
môn học
Số lượng 5 8 29
Tỷ lệ 12% 19% 69%
IV. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ :
1. Kết luận:
Để có những tiết học đạt hiệu quả cao nhất luôn là niềm trăn trở, suy nghĩ là
mục đích hướng tới của từng người giáo viên có lương tâm và trách nhiệm nghề
GV: Ninh Thị Hồng Thảo Trang
24
SKKN: Nâng cao hiệu quả dạy - học môn hóa học ở trường THPT bằng việc giải thích các
hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài học
nghiệp, nhưng đây không phải là điều đạt được dễ dàng. Người giáo viên phải nhận
thức rõ vai trò là người “thắp sáng ngọn lửa” chủ động lĩnh hội tri thức trong từng
học sinh. Trong nội dung đề tài: “Nâng cao hiệu quả dạy- học môn hóa học ở
trường THPT bằng việc giải thích các hiện tượng thực tiễn có liên quan đến bài
học” tôi đã đề cập đến một số vấn đề xung quanh cuộc sống và có ý nghĩa thực tiễn,
thậm chí có thể gặp, tiếp xúc hàng ngày. Tôi hi vọng đây là vấn đề gợi mở tạo ra
một quan niệm trong dạy - học hóa học, mặc dù trong đề tài này tôi không thể đề
cập mọi hiện tượng có liên quan.
2. Kiến nghị:
Qua nghiên cứu và áp dụng cho học sinh Trường Cấp 2-3 Xuân Phước tôi thu
được hiệu quả nhất định, để học tập môn hóa học của các em có kết quả cao hơn và
kiến thức vững hơn. Tôi kiến nghị đồng nghiệp và hội đồng khoa học của trường PT
Cấp 2–3 Xuân Phước cũng như hội đồng khoa học của Sở Giáo Dục và Đào Tạo
Tỉnh Phú Yên góp ý kiến thêm để đề tài của tôi hoàn thiện hơn.