I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Hoàn cảnh tạo ra sáng kiến kinh nghiệm:
Trường TC Y- Dược Hợp Lực là nơi đào tạo những cán bộ y tế tương lai.
Xuất phát từ yêu cầu chăm sóc sức khỏe cho nhân dân cần 1 đội ngũ cán bộ y tế
có kiến thức Y học hiện đại, có kỹ năng , kỹ xảo cao, có tinh thần thái độ phục
vụ tốt và có khả năng tự học vươn lên. Để học sinh tích cực học tập lâm sàng là
một quá trình khổ luyện trong dạy và học . Nhưng việc quan trọng nhất trong
thực hành lâm sàng là “củng cố ý thức tự học cho người học” nhằm giúp cho học
sinh tự rèn luyện nghề nghiệp. Phương pháp quản lý học sinh và theo dõi thực
hiện chỉ tiêu lâm sàng này đã củng cố cho học sinh tự đánh giá thực hành, biến
đào tạo thành tự đào tạo, biến đánh giá thành tự đánh giá, làm cho học sinh biết
tự điều chỉ được các chỉ tiêu phải làm được trong thực hành lâm sàng tại khoa
sản Bệnh Viện Đa Khoa Hợp Lực và thực tế tốt nghiệp ở các trung tâm y tế
huyện.
Cho phép tôi được chia sẻ kinh nghiệm quản lý 600 học sinh điều dưỡng
trung học và y sỹ đa khoa thực hiện chỉ tiêu lâm sàng từ năm 2010- 2011 đã áp
dụng phương pháp cho học sinh tự quản lý chỉ tiêu lâm sàng.
2. Thực trạng:
- Những thuận lợi:
+ Trường trung cấp Y- Dược Hợp Lực có một đặc trưng khác biệt so với
các trường đào tạo nghành Y – Dược khác trên địa bàn tỉnh thanh hóa là có một
mô hình trường viện, Bệnh viện đa khoa hợp lực lại có một khoa phụ - sản với
quy mô xây dựng lớn trang thiết bị hiện đại cùng đội ngũ Y- Bác sỹ giỏi, nhiệt
huyết, yêu nghề và đầy kinh nghiệm nên rất thuận lợi cho học sinh học tập lâm
sàng sản ngay tại bệnh viện.
+ Trong quá trình học lâm sàng tại bệnh viện được Ban Giám Hiệu cùng
phòng Đào tạo đã có kế hoạch và chương trình cụ thể, sát thực về lịch học và
lịch dạy cho từng lớp.
+ Các y bác sỹ, điều dưỡng và các chị nữ hộ sinh trong khoa luôn tạo điều
kiện cho việc học tập của các em đạt kết quả tốt nhất.
+ Trong quá trình các em học lâm sàng tại khoa Ban giám hiệu, Phòng đào
pháp để nâng cao chất lượng quản lý lâm sàng đạt kết quả cao:
Trên cơ sở bảng chỉ tiêu lâm sàng của nhà trường. Thiết kế mẫu để học
sinh tự theo dõi, sau đó dựa vào kết quả các bảng chỉ tiêu để tổng hợp lại. Rút ra
những chỉ tiêu đã đạt được và chưa đạt được, tìm nguyên nhân và biện pháp
khắc phục.
2
Học sinh vào đầu kỳ thực tập đã được phòng đào tạo thông báo lịch học
tập lâm sàng trong học kỳ, chỉ tiêu lâm sàng phải thực hiện của từng học sinh.
Buổi đầu đến khoa thực tập được giáo viên giới thiệu về hoạt động của khoa, nội
dung phải thực hiện của từng học sinh. Đọc bảng chỉ tiêu phải đạt được ở khoa.
Phát bảng chỉ tiêu cho học sinh tự ghi chỉ tiêu lâm sàng phải thực hiện tại
khoa sản, hướng dẫn cách ghi các chỉ tiêu đã thực hiện được. Sau mỗi buổi thực
tập học sinh tự ghi những việc đã làm được vào bảng chỉ tiêu. Bảng chỉ tiêu này
luôn được mang đi trong các buổi thực tập.
Giáo viên dựa trên bảng chỉ tiêu của nhà trường hướng dẫn cho học sinh
làm các thao tác, uốn nắn kịp thời, “cầm tay chỉ việc” giúp cho học sinh đáp ứng
được các nhu cầu chăm sóc người bệnh để đạt được chỉ tiêu lâm sàng của nhà
trường đề ra.
3. Tổ chức thực hiện :
Mô hình phân công chăm sóc của bệnh viện là mô hình phân công thực
tập theo nhóm của học sinh.
Học sinh đến khoa thực tập giáo viên cũng phân công theo nhóm, theo
đơn nguyên của khoa phòng.Phân công cụ thể buồng bệnh cho từng học sinh và
trong quá trình thực tập học sinh sẽ thực hiện công việc dựa theo bảng chỉ tiêu
đã được phân công. Cách phân công học sinh thực tập theo đơn nguyên theo 4
nhóm sau 1 tuần thì đổi nhóm để quay đủ 4 vòng theo đơn nguyên, để mỗi học
sinh đều được thực hiện mọi thủ thuật trong khoa.
Đầu tuần thực tập lên lịch mời giáo viên khoa giảng tuần 2 tiết. Mời giảng
vào thứ 3 và thứ 5 hàng tuần.
Hướng dẫn học sinh 30 phút đầu giờ vệ sinh quang cảnh và vệ sinh phòng
,Sen
Làm thuốc âm
đạo
Thanh,
Chuyên,
Phong
Nhung ,
Thương,
Thắng
Thân,Dương,
Sen
Tài, Tâm,Trí
Tắm bé
Tài,
Tâm,Trí
Thân,Dươg,
Sen
Nhung ,
Thương,
Thắng
Thanh,
Chuyên,
Phong
Khám thai
Thân,
Dương,
Sen
Tài,
Tâm,Trí
Thanh,
và khâu phục
hồi TSM
Nhung ,
Thương,
Thắng
Thân,
Dươg, Sen
Tài, Tâm,Trí Thanh,
Chuyên,
Phong
* Giám sát điều hành :
Giáo viên dựa theo chỉ tiêu lâm sàng đồng thời bám sát người bệnh
hướng dẫn cho học sinh cách học lâm sàng. Muốn học được lâm sàng tốt thì phải
biết được tâm lý của bệnh nhân nằm điều trị trong bệnh viện ( vì họ rất sợ khi
biết học sinh sắp làm các thủ thuật cho mình ). Cho nên học sinh muốn học lâm
sàng tốt phải có kiến thức về tâm lý học y học để khi đến với người bệnh biết
4
cách giao tiếp có kỹ năng, có nghệ thuật thì người bệnh mới cho làm các thủ
thuật trên họ.
Để học sinh làm được các thủ thuật tốt người giáo viên phải uốn nắn kịp
thời, “cầm tay chỉ việc”, những thủ thuật khó như đỡ đẻ : đầu tiên tôi đỡ đầu ra
sau đó cho học sinh đỡ tiếp.Cắt khâu tầng sinh môn tôi khâu gần xong còn lớp
da cho học sinh khâu tiếp hoặc cắt chỉ vết mổ tôi cắt mũi khó còn học sinh cắt
mũi dễ .Hàng ngày đi bên cạnh người bệnh chăm sóc cho họ, do biết cách giao
tiếp, biết được tâm lý người bệnh nên các chỉ tiêu của nhà trường tôi đều để cho
học sinh làm được, người bệnh cộng tác, giúp đỡ và đồng ý cho các em làm thủ
thuật.
• Tuần cuối của đợt thực tập để 2 ngày cuối tuần tổ chức kiểm tra, đánh
giá kết quả học tập của học sinh.
• Khi hết thời gian thực tập tại khoa sản, giáo viên phải thông báo kết
Làm thuốc âm
đạo
50 lần 50 lần 0 lần 0 lần
4 Tắm bé 50 lần 50 lần 0 lần 0 lần
5 Khám thai 100 lần 100 lần 0 lần 0 lần
6 Khám phụ khoa 100 lần 100 lần 0 lần 0 lần
7
Thụt tháo và vệ
sinh tại giường
50 lần 50 lần 0 lần 0 lần
8
Đỡ đẻ thường
và
khâu phục hồi
TSM
50 lần 30 lần 10 lần 10 lần
9
Tiếp nhận thai
phụ
200 lần 200 lần 0 lần 0 lần
10
Nhận định tình
trạng
của sản phụ
trước đẻ
200 lần 200 lần 0 lần 0 lần
11
Theo dõi
chuyển dạ
200 lần 200 lần 0 lần 0 lần
cho mẹ và bé
400 lần 400 lần 0 lần 0 lần
18
Phụ giúp thầy
thuốc
phá thai sớm.
30 lần 30 lần 0 lần 0 lần
19
Tư vấn kế
hoạch hóa
gia đình
400 lần 400 lần 0 lần 0 lần
20
Hướng dẫn bà
mẹ
nuôi con bằng
sữa mẹ
400 lần 400 lần 0 lần 0 lần
Kết quả: + Chỉ tiêu đã đạt được : 80 %
+ Chỉ tiêu chưa đạt được : 15 %
+ Chỉ tiêu chưa được làm : 5 %
3. Đánh giá kết quả :
3.1. Kết quả cụ thể:
Phương pháp dùng bảng quản lý học sinh thực hiện chỉ tiêu lâm sàng là
một bảng kiểm tra công việc phải làm, đã làm được và chưa làm được. giáo viên
phải tìm nguyên nhân để có biện pháp bổ sung kịp thời về kỹ năng thực hành của
học sinh trong quá trình đào tạo.
Việc dùng bảng quản lý thực hiện chỉ tiêu lâm sàng đã giúp kích thích học
sinh tích cực và tự giác học tập của học sinh.
Muốn làm được như vậy, người giáo viên phải dành tình cảm cho học
Chỉ tiêu thực tế tốt nghiệp Trước khi thực hiện
sáng kiến
Sau khi thực hiện
sáng kiến.
Tiêm truyền 60 % đạt yêu cầu 80 % đạt yêu cầu
Thay băng 30 % đạt yêu cầu 90 % đạt yêu cầu
Làm thuốc âm đạo 50 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
Tắm bé 50 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
Khám thai 50 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
Khám phụ khoa 50 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
Thụt tháo và vệ sinh tại 50 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
8
giường
Đỡ đẻ thường và khâu phục
hồi TSM
30 % đạt yêu cầu 60 % đạt yêu cầu
Tiếp nhận thai phụ 30 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
Nhận định tình trạng của sản
phụ trước đẻ
40 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
Vệ sinh cho sản phụ trước đẻ 30 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
Nhận định thai nhi đủ tháng,
thiếu tháng
30 % đạt yêu cầu 80 % đạt yêu cầu
Chăm sóc trẻ đẻ thiếu tháng
trong lồng ấp
20 % đạt yêu cầu 80 % đạt yêu cầu
Chăm sóc sản phụ sau đẻ 20 % đạt yêu cầu 100 % đạt yêu cầu
Giáo dục sức khỏe cho mẹ và
bé
quản lý học sinh thực hiện chỉ tiêu lâm sàng” trong quá trình thực tập, cũng như
thực tế tốt nghiệp nhằm kích thích học sinh tự học, tự đánh giá được mức độ
hoàn thành của bản thân, nhằm nâng cao chất lượng dạy và học lâm sàng. Tôi tin
rằng nếu được sự giúp đỡ của Ban Giám Hiệu, Phòng đào tạo và tập thể khoa
sản Bệnh Viện Đa Khoa Hợp Lực thì sáng kiến kinh nghiệm của tôi chắc chắn sẽ
góp phần nâng cao chất lượng học lâm sàng, đồng thời cũng nâng cao chất lượng
đào tạo nghề của Trường Trung Cấp Y – Dược Hợp Lực.
Tôi xin gửi lời cảm ơn tới toàn bộ tập thể khoa sản Bệnh Viện Đa Khoa
Hợp Lực, ban giám hiệu, phòng đào tạo trong đó dặc biệt là sự giúp đỡ của
trưởng khoa BSCKII Nguyễn Văn Kiên, Phó khoa Bs Nguyễn Thị Dưỡng,
BSCKI Mai Văn Huệ, Hiệu trưởng BSCKII cô giáo Bùi Thị Thuyết, phó hiệu
trưởng phụ trách lâm sàng BSCKI Hoàng Trọng Cừ, Trưởng phòng đào tạo
BSCKI cô Trần Thị Thanh đã giúp đỡ tôi hoàn thành sáng kiến trong thời gian
vừa qua.
Tôi mong ban giám hiệu, phòng đào tạo cùng các giáo viên phụ trách lâm
sàng đóng góp cho ý kiến nhỏ bé của tôi được hoàn thiện hơn để tôi có thể chia
sẻ sáng kiến của mình đến với các bạn đồng nghiệp.
Tôi xin chân thành cảm ơn !
Thanh hóa, ngày 15 tháng 05 năm 2012
Người viết
Mai Thị Tâm
10