B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC M THÀNH PH H CHÍ MINH
KHOA K TOÁN - TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG
*****

NGUYN TH OANH
MSSV: 40604078  TÀI:
H THNG KIM SOÁT NI B V HÀNG
TN KHO TI CÔNG TY C PHN DC
THIÊN THÀNH KHÓA LUN TT NGHIP
NGÀNH: K TOÁN

NGI HNG DN KHOA HC
Th.S OÀN VN HOT


1.1.5.3.4 Kim tra vic đc lp thc hin 12
1.1.5.3.5 Phân tích rà soát (hay soát xét li vic thc hin) 13
1.1.5.4 Thông tin và truyn thông 13
1.1.5.5 Giám sát 14
1.1.6 Nhng hn ch tim tàng ca h thng kim soát ni b 14
1.2 KIM SOÁT NI B HÀNG TN KHO 15
1.2.1 Ni dung và đc đim ca khon mc hàng tn kho 15
1.2.1.1 Ni dung 15
1.2.1.2 c đim 16
1.2.2 Ri ro tim tàng ca khon mc hàng tn kho 17
1.2.3 Mc đích kim soát ni b hàng tn kho 18
1.2.4 Các th tc kim soát ni b hàng tn kho 19
1.2.4.1 Kim soát quá trình mua hàng nhp kho 19
1.2.4.2 Kim soát quá trình bào qun và kim kê hàng hóa 24
1.2.4.2.1 i vi quá trình bo qun 24
1.2.4.2.2 Kim kê hàng tn kho 24
1.2.4.3 Kim soát quá trình xut kho hàng hóa 25
CHNG 2: GII THIU KHÁI QUÁT V CÔNG TY C PHN DC
THIÊN THÀNH 27
2.1 Tng quan v công ty C phn dc Thiên Thành 27
2.2 Lch s hình thành và phát trin 27
2.2.1 Lch s hình thành công ty 27
2.2.2 Lch s hình thành chi nhánh 28
2.3 Chc nng, nhim v và mc tiêu hot đng ca công ty 28
2.3.1Chc nng 28
2.3.2 Nhim v 28
2.3.3 Mc tiêu hot đng 29
2.5 Nhng thun li và khó khn ca công ty 29
2.6 Phng hng phát trin ca công ty 30
2.7 C cu t chc qun lý sn xut kinh doanh 30

CA CÔNG TY 64
4.2.1 u đim 64
4.2.2 Hn ch có th phát sinh ri ro v hàng tn kho 66
4.3 Mt s kin ngh nhm hoàn thin quá trình kim soát hàng tn kho 68
Kt lun
Ph Lc
Tài liu tham kho

Li m đu

Hin ti tr các doanh nghip liên doanh vi nc ngoài và các doanh nghip đã có
và đang xây dng h thng chng ch ISO, TQM Theo đánh giá ca nhiu chuyên
gia, phn ln các doanh nghip cha hiu rõ s cn thit, li ích cng nh cách xây
dng, t chc và vn hành bài bn mt h thng kim soát ni b. Công tác kim
tra, kim soát thng chng chéo, phin din, tp trung vào các ch s kinh t - tài
chính và kt qu cui cùng vi thói quen tìm li, đ trách nhim ch ít chú trng
kim tra, kim soát toàn b hot đng ca t chc, ly ngn chn, phòng nga là
chính. ây là mt trong các đim yu mà các doanh nghip cn khc phc đ nâng
cao sc cnh tranh khi hi nhp vào nn kinh t toàn cu.Vì th vai trò ca kim
soát ni b là ht sc quan trng trong hot đng kinh t ca các doanh nghip và t
chc. Kim soát ni b giúp các nhà qun tr qun lý hu hiu và hiu qu hn các
ngun lc kinh t ca công ty mình nh: con ngi, tài sn, vn ….,góp phn hn
ch ti đa nhng ri ro phát sinh trong quá trình sn xut kinh doanh, đng thi
giúp doanh nghip xây dng đc mt nn tng qun lý vng chc phc v cho quá
trình m rng, và phát trin đi lên ca doanh nghip.
Bên cnh đó, hàng tn kho gi vai trò rt quan trng đi vi các doanh nghip sn
xut – thng mi. Nó là trung gian trong vic chuyn hóa các ngun lc thành kt
qu kinh doanh và nh hng đn nhiu hot đng kinh doanh ca doanh nghip.
Do đó mi sai sót liên quan đn hàng tn kho có th nh hng trc tip đn bng
cân đi k toán và báo cáo kt qu hot đng kinh doanh.


Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 1
CHNG 1: TNG QUAN V KIM SOÁT NI B
VÀ KIM SOÁT NI B V HÀNG TN KHO
1.1 NHNG VN  CHUNG V H THNG KIM SOÁT NI
B
1.1.1 S lc v s hình thành và tin hóa ca kim soát ni b
Khái nim kim soát ni b ra đi t đu th k 20 trong thut ng ca các
kim toán viên đc lp, mô t các hot đng t kim soát ti doanh nghip. Kim
toán viên s tìm hiu và đánh giá h thng này nhm phc v cho vic điu chnh
các th tc kim toán
1
. S phát trin mnh m ca các hình thc gian ln làm thit
hi ln ti các công ty đã dn đn s quan tâm ca xã hi đn hot đng kim soát
ni b.
Nm 1992, y ban các t chc hot đng bo tr (thng đc gi là
COSO) ca Hi đng quc gia chng gian ln báo cáo tài chính Hoa K (thng
gi là y ban Treadway) đã công b Báo cáo 1992, đa ra mt khuôn mu v kim
soát ni b, đã đt nn tng cho các lý thuyt v kim soát ni b hin nay.
Báo cáo này cung cp mt h thng lý lun đy đ và khá hoàn chnh v h
thng kim soát ni b cho ti thi đim hin nay và đc chp nhn rng rãi 
nhiu quc gia trên th gii.
Báo cáo COSO nm 1992 gm có 4 phn:

Phn 1: Tóm tt dành cho nhà qun lý
Phn này cung cp mt cái nhìn tng quát v kim soát ni b  mc đ cao
dành riêng cho các nhà qun lý, giám đc điu hành, ban giám đc, các ngh
s và c quan qun lý Nhà nc.
 Phn 2: Khuôn kh chung ca kim soát ni b

đc các mc tiêu ca mình.
Kim soát ni b đc thit k và vn hành bi con ngi: Cn hiu rng
kim soát ni b không ch đn thun là nhng chính sách, th tc, biu mu…mà 2
Giáo trình Kim toán ca trng i Hc Kinh T Tp.HCM

Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 3
phi bao gm c nhng con ngi trong t chc nh Hi đng Qun tr, Ban Giám
đc và các nhân viên. Chính con ngi s đnh ra mc tiêu, thit lp c ch kim
soát  mi ni và vn hành chúng.
Kim soát ni b cung cp mt s đm bo hp lý, ch không phi đm bo
tuyt đi là các mc tiêu s đt đc. Vì khi vn hành h thng kim soát, nhng
yu kém có th xy ra do các sai lm ca con ngi…nên dn đn không đt đc
các mc tiêu. Kim soát ni b có th ngn chn và phát hin nhng sai phm
nhng không th đm bo là chúng không bao gi xy ra. Hn na, mt nguyên tc
c bn trong vic đa ra quyt đnh qun lý là chi phí cho quá trình kim soát không
th vt quá li ích đc mong đi t quá trình kim soát không th vt quá li
ích đc mong đi t quá trình kim soát đó. Do đó, tuy ngi qun lý có th nhn
thc đy đ v các ri ro, th nhng nu chi phí cho quá trình kim soát quá cao thì
h vn không áp dng các th tc kim soát các ri ro.
Kim soát ni b thng đc chia thành các loi sau:
3

Kim soát k toán là chính sách và quá trình thc hin nhm đt đc hai mc tiêu
đu tiên là bo v tài sn và bo đm thông tin k toán trung thc và đáng tin cy.
Kim soát qun lý là đ thúc đy hiu qu hot đng kinh doanh và khuyn khích
s tham gia ca công nhân viên đi vi các chính sách qun lý.

 Gim bt ri ro do gian ln hoc trm cp đi vi công ty do bên th ba hoc
nhân viên ca công ty gây ra;
 Gim bt ri ro do sai sót ca nhân viên mà có th gây tn hi cho công ty;
 Gim bt ri ro do không tuân th chính sách và quy trình kinh doanh ca
công ty;
 m bo công ty hot đng hiu qu, s dng tt các ngun lc và đt đc
các mc tiêu đt ra.
 To s tin tng đi vi các c đông, nhà đu t ca công ty.
Thông thng, khi công ty ngày càng phát trin thì li ích ca mt h thng
kim soát ni b cng tr nên to ln hn vì ngi ch công ty s gp nhiu khó
khn hn trong vic giám sát và kim soát các ri ro này nu ch da vào kinh
nghim giám sát trc tip ca bn thân.
Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 5
Mt h thng kim soát ni b vng mnh s góp phn to nên s tin tng
cao ca c đông. Xét v đim này, mt h thng kim soát ni b vng mnh là mt
nhân t ca mt h thng qun tr doanh nghip vng mnh, và điu này rt quan
trng đi vi công ty có nhà đu t bên ngoài.
1.1.5 Các b phn hp thành h thng kim soát ni b
1.1.5.1 Môi trng kim soát
Môi trng kim soát phn ánh sc thái chung ca mt đn v, nó chi phi ý
thc kim soát ca mi thành viên trong đn v và là nn tng đi vi các b phn
khác ca kim soát ni b. Các nhân t thuc v môi trng kim soát là:
1.1.5.1.1 Tính chính trc và giá tr đo đc:
S hu hiu ca h thng kim soát ni b trc tiên ph thuc vào tính
chính trc và vic tôn trng các giá tr đo đc ca nhng ngi liên quan đn quá
trình kim soát.  đáp ng yêu cu này, các nhà qun lý cao cp phi xây dng
chun mc v đo đc trong đn v và cách c x đúng đn đ có th ngn cn
không cho các thành viên có hành vi thiu đo đc hoc phm pháp. Mun vy,
nhng nhà qun lý phi làm gng cho cp di v vic tuân th các chun mc và

qun lý trong quá trình điu hành thích tip xúc và trao đi trc tip vi nhân viên.
Ngc li, có nhng nhà qun lý ch thích điu hành công vic theo mt trt t đã
đc xác đnh trong c cu t chc ca đn v.
1.1.5.1.5 C cu t chc
V thc cht đây là s phân chia trách nhim và quyn hn gia các b phn
trong đn v, nó góp phn rt ln trong vic đt đc các mc tiêu. Mt c cu s là
c s đ lp k hoch, điu hành, kim soát và giám sát các hot đng. Ngc li,
khi thit k không đúng, c cu t chc có th làm cho các th tc kim soát mt tác
dng. C cu t chc thng đc mô t thông qua s đ t chc, trong đó phi xác
Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 7
đnh đc các v trí then cht vi quyn hn, trách nhim và các th thc báo cáo
cho phù hp. Ngoài ra, c cu cn phù hp vi quy mô và đc thù hot đng ca
đn v.
1.1.5.1.6 Cách thc phân đnh quyn hn và trách nhim
Phân đnh quyn hn và trách nhim đc xem là phn m rng ca c cu
t chc. Nó c th hóa v quyn hn và trách nhim ca tng thành viên trong các
hot đng ca đn v, giúp cho mi thành viên phi hiu rng h có nhim v c th
gì và tng hot đng ca h s nh hng nh th nào đn ngi khác trong vic
hoàn thành mc tiêu. Do đó, khi mô t công vic, đn v phi th ch hóa bng vn
bn v nhng nhim v và quyn hn c th ca tng thành viên và quan h gia h
vi nhau.
1.1.5.1.7 Chính sách nhân s
Là các chính sách và th tc ca nhà qun lý v vic tuyn dng, hun luyn,
b nhim, đánh giá, sa thi, đ bt, khen thng và k lut. Chính sách nhân s có
nh hng đáng k đn s hu hiu ca môi trng kim soát thông qua vic tác
đng đn các nhân t khác trong môi trng kim soát nh đm bo v nng lc,
tính chính trc và các giá tr đo đc.
Môi trng kim soát nh hng đn mi hot đng ca mt doanh nghip,
trong đó có công tác k toán và đ trung thc ca báo cáo tài chính.

Ri ro có th tác đng đn t chc  mc đ toàn doanh nghip hay ch nh
hng đn b phn.
  mc đ toàn doanh nghip, ri ro có th xut phát t bên ngoài và bên trong
doanh nghip
Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 9
Ri ro t bên ngoài doanh nghip (hay còn gi là ri ro kinh doanh): là nhng ri
ro nh hng t môi trng v mô và môi trng vi mô nh nhng ri ro do s thay
đi ngun cung cp, nhu cu ca khách hàng, k thut, cnh tranh, môi trng kinh
t, chính tr, các quy đnh, chính sách ca nhà nc.
Ri ro bên trong doanh nghip bao gm ri ro hot đng và ri ro tuân th
- Ri ro hot đng: Là ri ro phát sinh t doanh nghip nh vi phm các ch trng
đng li, chính sách, quy ch, ni qui ca doanh nghip, cng nh cam kt ca
doanh nghip vi bên ngoài, ri ro v tài sn và ngun lc khác trong quá trình hình
thành và s dng, chng hn nh mt mát, lãng phí, h hng, lm dng, phá
hoi,…, ri ro v vn hoá doanh nghip.
- Ri ro tuân th: Vi phm pháp lut nhà nc và nhng quy đnh riêng ca đn v
 Ri ro  mc đ b phn có th phát sinh t các công vic nh: bán hàng, sn
xut, tip th, phát trin k thut…Nhng ri ro này có th dn đn mc tiêu ca
toàn doanh nghip không thc hin đc.
 nhn dng ri ro, ngi qun lý có th s dng nhiu phng pháp khác nhau, t
vic s dng các phng tin d báo, phân tích các d liu quá kh, cho đn vic rà
soát thng xuyên các hot đng. Trong các doanh nghip nh, công vic này có
th tin hành di dng nhng cuc tip xúc vi khách hàng, ngân hàng…hoc các
bui hp giao ban trong ni b.
1.1.5.2.3 Phân tích và đánh giá ri ro
Các kh nng ri ro có th đn do các mi đe da sau:
 Chin lc kinh doanh sai lm
 Các hot đng không thc hin đúng
 Các ri ro v tài chính

SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 11
 S phát trin nhanh ca công ngh: không theo kp trình đ công nghip mi
s dn đn lc hu và s b đào thi. Khi công ngh thay đi thì doanh nghip
cn quan tâm đn vic thay đi h thng kim soát ni b cho phù hp.
 H thng thông tin: khi h thng thông tin đc ci tin hoc thay đi thì
nhng th tc kim soát trc đây có th b vô hiu.
 Hot đng kinh doanh  nc ngoài: khi m rng hot đng kinh doanh 
nc ngoài, doanh nghip luôn có nhng ri ro nh lut pháp, vn hoá,
phong tc, tp quán, điu kin kinh t, môi trng kinh doanh…
1.1.5.3 Hot đng kim soát
Hot đng kim soát là nhng chính sách và th tc đ đm bo cho các ch
th ca nhà qun lý đc thc hin. Các chính sách và th tc này giúp thc thi
nhng hành đng vi mc đích chính là giúp kim soát ri ro mà đn v đang hay
có th gp phi. Có nhiu loi hot đng kim soát khác nhau có th đc thc hin,
và di đây là nhng hot đng kim soát c bn trong doanh nghip:
1.1.5.3.1 Phân chia trách nhim đy đ
Phân chia trách nhim là vic phân công, phân nhim cho các thành viên
trong t chc.
Mc đích ca vic phân chia trách nhim nhm đ các nhân viên kim soát
ln nhau; nu có các sai sót xy ra s đc phát hin nhanh chóng ; đng thi gim
c hi cho bt k thành viên nào trong quá trình thc hin nhim v có th gây ra
và giu dim nhng sai phm ca mình.
 kim soát ni b hiu qu trách nhim ca mt cá nhân cn phi đc xác
đnh và phân chia đy đ, rõ ràng. Khi phân chia trách nhim, các chc nng sau
cn phi đc tách bit:
 Chc nng phê chun nghip v vi chc nng bo qun tài sn
 Chc nng thc hin nghip v vi chc nng k toán
Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 12
 Chc nng bo qun tài sn vi chc nng k toán

kim tra đc lp vi đi tng đc kim tra. S hu hiu này s mt đi nu ngi
thc hin kim tra li là nhân viên cp di ca ngi đã thc hin nghip v.
1.1.5.3.5 Phân tích rà soát (hay soát xét li vic thc hin)
Hot đng này chính là xem xét li nhng vic đã thc hin bng cách so
sánh s thc t vi s k hoch, d toán, k trc và các d liu khác có liên quan
nh nhng thông tin không có tính cht tài chính; đng thi còn xem xét trong mi
liên h vi tng th đ đánh giá quá trình thc hin. Soát xét li là quá trình thc
hin giúp nhà qun lý bit đc mt cách hu hiu và hiu qu hay không. Nh
thng xuyên nghiên cu v nhng vn đ bt thng xy ra trong quá trình thc
hin, nhà qun lý có th thay đi kp thi chin lc hoc k hoch, hoc có nhng
điu chnh thích hp.
1.1.5.4 Thông tin và truyn thông
Thông tin và truyn thông là điu kin không th thiu cho vic thit lp, duy
trì và nâng cao nng lc kim soát trong đn v thông qua vic hình thành các báo
cáo đ cung cp thông tin v hot đng, tài chính và s tuân th, bao gm c cho
ni b và bên ngoài.
Thông tin cn thit cho mi cp ca mt t chc vì giúp cho vic đt đc
các mc tiêu kim soát khác nhau. Thông tin đc cung cp thông qua h thng
thông tin. H thng thông tin ca mt đn v có th đc x lý trên máy vi tính, qua
h thng th công hoc kt hp c hai min là bo đm các yêu cu cht lng ca
thông tin là thích hp, kp thi, cp nht, chính xác và truy cp thun tin.
Truyn thông là mt phn ca h thng thông tin nhng đc nêu ra đ nhn
mnh vai trò ca vic truyn đt thông tin. Nhà qun lý cn quan tâm đn truyn
thông trong và ngoài doanh nghip.
Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 14
1.1.5.5 Giám sát
Giám sát là quá trình mà ngi qun lý đánh giá cht lng ca h thng
kim soát. Giám sát đóng vai trò rt quan trng trong vic xác đnh kim soát ni b
có vn hành nh thit k hay không và có cn phi sa đi chúng cho phù hp vi

vic gian ln và sai sót ca nhân viên. Khi ngi qun lý cp cao c tình gian
ln, h có th tìm cách b qua các th tc cn thit.
Chính nhng hn ch nói trên ca kim sóat ni b là nguyên nhân khin cho
kim sóat ni b không th bo đm tuyt đi, mà ch bo đm hp lý trong vic đt
đc các mc tiêu ca mình.
1.2 KIM SOÁT NI B HÀNG TN KHO
1.2.1 Ni dung và đc đim ca khon mc hàng tn kho
1.2.1.1 Ni dung
Hàng tn kho đc trình bày trên Bng cân đi k toán ti phn A “Tài sn
ngn hn” và đc trình bày gm 2 ch tiêu: giá tr hàng tn kho và tng s d
phòng gim giá hàng tn kho đã lp. Ni dung chi tit các loi hàng tn kho đc
công b trong Bng thuyt minh báo cáo tài chính, bao gm:
 Hàng mua đang đi trên đng: là nhng vt t, hàng hóa mua ngoài đã thuc
quyn s hu ca đn v nhng đn thi đim khóa s vn cha v hay đã v
nhng cha hoàn tt th tc nhp kho.
 Nguyên liu, vt liu tn kho: là nhng đi tng lao đng mua ngoài hay t
ch bin dùng cho mc đích sn xut, ch bin.
 Công c, dng c trong kho: là nhng t liu lao đng không hi đ các tiêu
chun v giá tr và thi gian s dng quy đnh đi vi tài sn c đnh.
 Chi phí sn xut, kinh doanh d dang: là nhng chi phí phát sinh liên quan
đn khi lng sn phm, dch v cha hoàn thành ti thi đim khóa s.
 Thành phm tn kho: là nhng sn phm đã hoàn tt quá trình sn xut, ch
bin, gia công và đc nhp kho đ ch bán.
Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 16
 Hàng hóa tn kho: là nhng vt t, hàng hóa đc đn v mua đ bán li.
 Hàng gi đi bán: là nhng vt t, hàng hóa đc gi ti mt kho khác vi
kho ca đn v nhng vn thuc quyn s hu ca đn v. Hàng gi đi bán
có th bao gm hàng gi bán đi lý, hàng ký gi, tr giá dch v đã hoàn
thành nhng cha đc chp thun thanh toán…

cp…) và chu nhiu ri ro nh mt giá, h hng, li thi, hao ht, mt
giá…Ngoài ra, do các đc đim riêng, mt s hàng tn kho nh thuc đc,
thy hi sn đang nuôi trng…là các đi tng rt d sai sót khi tin hành
kim tra vt cht.
 K toán hàng tn kho là công vic cha đng nhiu yu t ch quan và ph
thuc rt ln vào các xét đóan ca ban giám đc khi c tính k toán. Ngoài
ra, có nhiu h thng tính giá thành khác nhau, nhiu phng pháp k toán
hàng tn kho khác nhau, và nhiu phng pháp tính giá tr hàng tn kho khác
nhau đc chun mc và ch đ k toán cho phép la chn. Mi h thng
mi phng pháp li phù hp vi mt s hoàn cnh c th và cho ra các kt
qu có th rt khác nhau, nên d xy ra trng hp đn v áp dng các h
thng, phng pháp không nht quán gia các thi k đ điu chnh giá tr
hàng tn kho và kt qu kinh doanh theo ý mun.
1.2.2 Ri ro tim tàng ca khon mc hàng tn kho
Có th có rt nhiu ri ro tim tàng đi vi hàng tn kho trong mt đn v. Di
đây là nhng ri ro tim tàng ch yu:
 Ngi không có thm quyn có th vn đ ngh mua hàng đc.
 Nhân viên mua hàng gian ln trong vic đt hàng chng hn đt hàng
mà nhân viên này s dng cho mc đích riêng và có th trình hoá đn
đ đc thanh toán liên quan đn khon mua hàng h cu đó.
 Nhân viên mua hàng có th chn nhà cung cp mà không bán hàng
hoá/dch v phù hp nht hoc  mc giá thp nht có th vì nhân
viên này nhn tin hoa hng không đc phép t nhà cung cp.
Khóa lun tt nghip GVHD: Th.s oàn Vn Hot
SVTH: Nguyn Th Oanh Trang 18
 Nhân viên nhn hàng có th nhn sai hàng - chng hn nh hàng hoá
sai v s lng, cht lng hay quy cách.
 Nhà cung cp có th phát hành và gi hoá đn ghi sai s lng, giá tr
hoc phát hành hoá đn đúp.
 Khi thanh toán bng séc, u nhim chi hoc bng phiu chi tin mt