B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC M THÀNH PH H CHÍ MINH
TÔ NGCăPHNGăTHỐY MI QUAN H GIA
T S GIÁ TR TH TRNG, T S GIÁ
TR S SÁCH & SUT SINH LI C PHIU
NIÊM YT TRÊN S GIAO DCH CHNG
KHOÁN THÀNH PH H CHÍ MINH : Tài chính Ngân hàng
: 60 34 20
LUNăVNăTHC S TÀI CHÍNH ậ NGÂN HÀNG
TS. VÕ HNGăC TP. H ChíăMinh,ăNmă2013
i
LIăCAMăOAN ng lu“Mi quan h gia t s giá tr th trng, t s giá
ca Cha Mc ngày hôm nay.
Và tip theo, tôi xin dành li cm nhn Thy
ng dn ca tôi, Tic. Thng dn, cung cp tài liu và
ng nót, sa li cho tôi tng câu ch, tng du chm, du phy, góp ý
tng lc và ni tôi hoàn thành tt lu
ng dn, Thn dy cho tôi không ch k
còn kinh nghim nghiên c tôi có th áp dng trong cuc sng sau này. Tôi
cy rt nhiu.
Bên cn gi li cn Thy,
i hc M kinh nghim, h tr tôi
trong quá trình thc hin lu
Sau cùng, tôi mun gi li c n tp th các Ging viên, Cô ch
nhim, các anh ch và các bn hc cùng lp Cao hc Tài chính Ngân hàng khóa 4,
i hc M TPHCM, tr ng viên tôi trong sut quá trình hc
tp. iii
TÓM TT
Nghiên cc thc hin nhnh mi quan h gia t s giá tr th
ng, t s giá tr s sách và sut sinh li c phiu. Nghiên co
các nghiên c gii v mi quan h gia t s giá tr th ng,
t s giá tr s sách và sut sinh li c phiu. Các bin quan sát bao gm bin ph
thuc là sut sinh li c phiu và 7 bin gii din cho nhóm t s giá tr
th ng và nhóm t s giá tr s s giá tr th ng
gm: (1) t sut c tc (DY), (2) t s th giá trên th giá (BM), (3) h s giá trên
thu nhp (PE); và nhóm t s giá tr s sách gm: (4) t sut sinh li trên doanh thu
(ROS), (5) t sut sinh li trên vn ch s hu (ROE), (6) t l n trên vn ch s
v
MC LC
L i
LI C ii
TÓM TT iii
MC LC v
DANH MC HÌNH ix
DANH MC BNG BIU ix
DANH MC VIT TT x
CHNGă1
TNG QUAN NGHIÊN CU 1
1.1 t v nghiên cu 1
1.2 Lý do nghiên cu 2
1.3 Câu hi nghiên cu 4
1.4 Mc tiêu nghiên cu 4
1.5 Phng nghiên cu 5
1.6 u 6
3.1.1 Gi thuyt v mi quan h gia t s giá tr th ng 43
3.1.1.1 T sut c tc (DY) 43
3.1.1.2 T s giá (BM) 43
3.1.1.3 H s giá trên thu nhp (PE) 44
3.1.2 Gi thuyt v mi quan h gia t s giá tr s sách 44
3.1.2.1 T sut sinh li trên doanh thu (ROS) 44
3.1.2.2 T sut sinh li trên vn ch s hu (ROE) 45
3.1.2.3 T l n trên vn ch s hu (DE) 45
3.1.2.4 Qui mô công ty (SIZE) 45
3.2 u 46
3.2.1 Mu nghiên cu 46
3.2.2 Bing 47
3.2.2.1 Bin ph thuc 47
3.2.2.2 Bic lp 49
vii
3.2.2.3 Bin kim soát 51
3.2.3 Mô hình nghiên cu 52
CHNGă4
KT QU NGHIÊN CU 55
4.1 m ca mu nghiên cu và thng kê mô t 55
4.1.1 m ca mu nghiên cu 55
4.1.2 Các bin quan sát trong mô hình 58
4.2 Mô hình hi qui d liu 60
4.3 Kt qu nghiên c 62
4.4 Tho lun kt qu 67
4.4.1 T s giá tr th ng 67
4.4.1.1 T sut c tc (DY) 67
4.4.1.2 T s giá (BM) 68
ix
DANH MC HÌNH
Hình 3.1 ng tip cn nghiên c42 DANH MC BNG BIU
Bng 2.1: Tng hp các nghiên ca t s giá tr th ng và sut
sinh li c phi.9
Bng 2.1: Tng hp các nghiên ca t s giá tr s sách và sut
sinh li c phi.40
Bng 3.1: Tóm tt các bin trong mô hình..54
Bng 4.1: Thng kê ngành trong mu nghiên c.57
Bng 4.2: Thng kê mô t các bi 59
Bng 4.3: Ma tra các bi 60
Standard Industrial Classification) Chngă1:ăTng Quan Nghiên Cu
1
CHNG 1
TNG QUAN NGHIÊN CU
gii thiu và khái quát toàn b ni dung nghiên cu bao
gt v nghiên cu, (2) lý do nghiên cu, (3) câu hi nghiên cu, (4)
mc tiêu nghiên cu, (5) phng nghiên c
cu, (7) d liu nghiên cu, (8) ni dung nghiên cu và
(10) kt cu lui dung cc trình bày c th sau.
1.1 t vnăđ nghiên cu
Th ng chng khoán Vic phát trin và m rng,
ngày càng có nhiu công ty tham gia niêm yt trên các sàn giao dch tp trung. Vi
tình hình kinh t hin nay có nhiu bing, các nhà phân tích không th nào d
c. Bt k mt din bin nào ca các yu t t cú sc v
cung - cu, mt tin xu hay tin tt cho nn kinh t thì vic
chính là giá c phiu.
n tr n tình hình kinh
t có nhng la chp lý vào c phiu. Các d báo v
1.2 Lý do nghiên cu
Nhng lun cng phái tài chính c n luôn tin rng
các quynh c ng luôn da trên tính duy lý. Nói cách
khác, h luôn tin rng có tn ti m u chnh th ng v trng thái hiu
qu kinh doanh chênh lch giá ca hàng hóa trên th ng tài
chính. Các n thi kim li nhun t s chênh lch giá ca
các tài sn tài chính, lp tc h tn d ua tài sn p và
bán nó ng thái này c t u
chnh th ng, xác lp giá c v trng thái cân bng hay hp lý. c
xem là nn tbn cho mô hình lý thuyt tài chính hii - Gi thuyt th
trng hiu qu .
Theo Gi thuyt th trng hiu qu, giá c ca chng khoán trên th ng
c bit là th ng chng khoán, ph mt
Chngă1:ăTng Quan Nghiên Cu
3
(Lo, 2007). không th kic li nhun b vào
t hay nhng hình thái bi ng ca giá c trong quá kh
(Samuelson, 1965). Gi thuyt th trng hiu qu cho rng, tt c c phiu
nh giá mt cách hoàn ho theo nhng tài sn n cha sau c phiu, theo
nhng kin thc và ngun thông tin mà tt c các thành viên ca th u có
phn s hu bng nhau. Gi thuyt này l c Samuelson (1965) và
Fama (1970) còn có nhiu tranh cãi. Theo Malkiel (1992), c trích bi
Timmermann và Granger (2004), Gi thuyt th trng hiu qu c hiu là, tt
c các mc giá và các d liu trong quá kh c phn ánh trn vn trong giá
ca các ch thut phân tích tr nên vô dng.
Nghiên cu ca Fama (1970) chia m hiu qu ca th ng thành 3
dng là yu, bán mnh và mnh. Kt qu c t nghiên cu ca Fama cho
rng, dng yu và dng bán mnh có kh Dng mnh còn gây nhiu
sut sinh li c phiu. Mi quan h theo ching tích cc hay tiêu cc là còn
ph thuc vào bi cnh kinh tm th ng chng khoán ca tng quc
gia, n nghiên cu (Stambaugh, 1986); (Mankiw và Shapiro, 1986), s ng
và tính hp l ca mu nghiên cu (Kim, 1997). Tuy nhiên, các nghiên c
quan v t s giá tr th ng, t s giá tr s sách và sut sinh li c phiu Vit
Nam còn rnh rõ ràng. Vì vy, mi quan h này còn nhiu
u nghiên cu này quan tâm và c
hi nghiên cCó hay không mi quan h gia t s giá tr th trng,
t s giá tr s sách và sut sinh li c phiu niêm yt trên S giao dch chng
khoán Thành ph H Chí Minh? Nu có thì mi quan h này s nh th nào?
1.4 Mc tiêu nghiên cu
Vi vic phân tích và tìm hiu mi quan h gia t s giá tr th ng, t s
giá tr s sách và sut sinh li c phiu niêm yt trên S giao dch chng khoán
Thành ph H Chí Minh (HOSE), mc tiêu ca nghiên cn là xác đnh
mi quan h gia t s giá tr th trng, t s giá tr s sách và sut sinh li c
phiu.
Chngă1:ăTng Quan Nghiên Cu
5
1.5 PhmăviăvƠăđiătng nghiên cu
Phm vi nghiên cu là c phiu ca các công ty niêm yt trên S giao dch
chng khoán TPHCM n 2006 - 2012. Nghiên cu chn
này là vì th ng chng khoán Vit Nam tht s hong có hiu qu t
ng thn bu chu nh ca B Tài
Chính v qun tr công ty. Vì vn này, các công ty công b thông
n tu kin thun li cho vic thu thp d liu nghiên
c
Mu nghiên cnh bao gt trên
HOSE. Ngoi tr các công ty thu c tài chính, bo him, chng khoán,
s th giá trên th giá (BM), (3) h s giá trên thu nhp (PE), (4) t sut sinh li
trên doanh thu (ROS), (5) t sut sinh li trên vn ch s hu (ROE), (6) t l n
trên vn ch s hu (DE); và (7) qui mô công ty (SIZE). Bin kim soát gm
ngành hot đng và nm tài chính.
1.7 D liu nghiên cu
Nghiên cu s dng s li
yt trên S giao dch chng khoán TPHCM (HOSE) t n 2012. D
liu nghiên cc th hin theo dng bng. Tt c s lic ly t
c công b trên website ca các công
ty chn 2006 - 2012.
1.8 Ni dung nghiên cu
Ni dung tp trung nghiên cu các v sau:
Nghiên c lý thuyt v các t s giá tr th ng và các t s giá tr
s sách.
Nghiên cu mô hình kinh t nh mi quan h ca các t s
giá tr th ng, t s giá tr s sách và sut sinh li c phiu.
Chngă1:ăTng Quan Nghiên Cu
7
Mô t ngun d li phc v cho nghiên cu.
Kt qu mi quan h gia t s giá tr th ng, t s giá tr
s sách và sut sinh li c phiu.
So sánh m ng ca t s giá tr th ng và t s giá tr s sách
lên sut sinh li c phiu.
Gi ý các gi phiu da vào các t s giá tr th ng và t
s giá tr s sách trong nghiên cu.
1.9 ụănghaănghiênăcu
Vic nghiên cu s gii quyt câu hi v mi quan h gia t s giá tr th
ng, t s giá tr s sách và sut sinh li c phiu. Nghiên cu này s giúp cho
Chngă2: CăS Lý Thuyt Nghiên Cu
9
CHNG 2
CăS LÝ THUYT NGHIÊN CU
Chng 2 s trình bày các lý thuyn sut sinh li
c phiu, tp trung ch yu vào gi thuyt th trng hiu qu, lý thuyt tài chính
hành vi và lý thuyt c cu vn. Tm quan trng ca t s
cng thi, Chng 2 s khc các nghiên c
quan gia t s giá tr th ng, t s giá tr s sách và sut sinh li c phiu. B
cc c
Các lý thuyn sut sinh li c phiu.
Tm quan trng ca t s tài chính.
Các nghiên ca t s giá tr th ng, t s giá tr s sách
và sut sinh li c phiu.
giao dch. Thành viên ca th ng s k mua ép giá c phiu
hoc bán vi mc giá cao. C không có kh
công trên th ng chng khoán nu ch da vào vic la chn chính xác loi
chi gian tin hành giao dch. Cách duy nh c
li nhun cao trên th ng này là thc thi các quy ri ro
Nghiên cu ca Fama (1970) chia m hiu qu ca th ng thành 3
dng: yu, bán mnh và mnh.
Dng yu: giá chng khoán ph trong quá
kh a vào thông tin trong quá kh
kic li nhun t th ng.
Dng bán mnh: giá chng khoán ca thông tin
công b trong quá kh a công b
Chngă2: CăS Lý Thuyt Nghiên Cu
11
không th da vào thông tin trong quá kh c
công b có th mua r hay t chng khoán, vì ngay khi thông tin
c công b, giá chi ph thông tin va
công b.
Dng mnh: giá ca chn ánh tt c thông tin công b trong
quá kh, hin ti b. ng sau lý thuyt
này là, nu có thông tin ni b, nhi bit thông tin ni b s mua
bán ngay chng khoán thu li nhuy giá chng khoán s thay
i trong cuc không còn kim lc na.
Kt qu thc nghic t nghiên cu ca Fama (1970) kt lun, dng
yu và dng bán mnh có kh Dng mnh còn gây nhiu tranh cãi. Vì
ng, th ng tht s không hiu qu dng
mnhng khoán không phn ánh tt c n nó.
i nhm hi các quy nh kinh t và làm cách nào mà con
i gây ng lên th ng giá c, li nhun và s cp phát các ngun tài
nguyên. Tài chính hành vi là mi quan tâm ca các thành viên tham gia th ng
bi vì nó giúp gii thích ti sao và bng cách nào th ng không th hiu qu
(Sewell, 2007).
Gi thuyt th trng hiu qu qua hu hng tia
u t
tim ng sau s thiu hiu qu ca th ng. Chính vì vy, lý thuyt tài chính
hành vi ra đi gii thích hành vi c ng.
ng thi, lý thuy tr và b sung cho gi thuyt th trng hiu qu
c thuyt phBhattacharya, 2012). Biu hin rõ nét nht ca lý thuyt tài
chính hành vi trên th ng tài chính là:
có hành vi không hp lý khi h không phân tích và x lý
ng thông tin mà h có. T n nhng lch lc v
lai ca c phiu mà h
Chngă2: CăS Lý Thuyt Nghiên Cu
13
Hành vi bà hic b ng bi
ng ca s là hp lý hoc bt hng rng, nu
có rt nhii cùng thc hin mt vic ch.
u này khin cho giá mt s c phiu không phn ánh giá tr
a chúng. Hing lot mua/bán c phiu dn giá c
phim trên th n sut sinh
li c phiu.
S k vng xem kh p mt khon
l quan tr c nhiu li nhuu
ng mang li li nhun, h thích nm chc ngay khon li
nhun hin t gng tip t c nhiu li nhun
Cu vn t la ch có chi phí vn nh nht và
giá c phiu cao nht. Mt cu vn phù hp là quynh quan trng vi mi
công ty. Nó không ch bi nhu cu tc t các cá nhân, t chc
liên quan ti công ty và hong cu vng ng ca
quynh này tc kinh doanh ca công ty ng cnh tranh.
Cu vn ti vii gia chi phí và li ích ca công ty.
Tài tr bng vn vay n tn thu ng thi, hình thc này
còn làm gim m phân tán các quynh qun lý, .
Gánh nng n s to áp lc lên công ty. Mt khác, chi phí vay n
k ti vn hành kinh doanh, thm chí dn ta công ty.
S phát trin lý thuyt v cu vn ghi nhn hai kt qu nghiên cu có
ng ca Modigliani và Miller (1958; 1963) c gi tt là
lý thuyt M&M. Quan m M&M (1958) cho rng, t l n trên vn ch s hu
ca công ty không n giá tr th ng ca nó. Hay nói cách khác, tng
ri vi nhng khoán vào m nh
ng bi s u vn ca công ty.
Theo M&M (1963), vi các quy i tác có
quyn lm trong công ty phi din cho u vn
ng ti giá tr công ty ta công ty cn cân bng khon thu