
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN 

NGUYỄN HUY CƢỜNG NGHIÊN CỨU ÁP DỤNG MỘT SỐ GIẢI PHÁP
CAN THIỆP TRUYỀN THÔNG NHẰM CẢI THIỆN VỆ SINH MÔI TRƢỜNG
TẠI MỘT SỐ XÃ THUỘC HUYỆN ĐÀ BẮC, TỈNH HÒA BÌNH

Hà Nội - 2014 LỜI CẢM ƠN

VPGS.TS.
Trn Khc HiTS. Trng d
l o mu kin thun l 
i hc Khoa hc
T i hc, Khoa ng B ng 
tu kin tt nh .
 n o S Y t 
 d o TTYT huy
quy t 
c tu kip s liu.
o Cc Qung Y t - B Y t c
ng nghip ti c khng cng u kin thun li
c tu.
Cu c t ng
 ng  h
t qua m    ng    c t     
lun 
ng c
8 4
 Nguyễn Huy Cƣờng

:
Phng v
SCT
:
Sau can thip
SD
:
S dng
TCT
:
c can thip
TLN
:
Tho lu
TTYT
:

TTYTDP
:
 D 
TYT
:
Trm Y t
UBND
:

VSMT
:
V ng
XD

Chƣơng 2. ĐỐI TƢỢNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 21
U 21
u 21
u 21
2.1.3. Thu 21
U 22
2.2.1. Thit k u 22
2.2.2. p truy 22
2.2.3. C mn mu 24
2.2.4. Nu 26
2.2.5 thuu 27
 29
U 30
2.5. HN CH U 30
Chƣơng 3. KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN 31 3.1. THC TRNG KIN TH D 
CU 31
3.1.1. Kin thc ci  mt s nn s d
 31
3.1. s d 38
3.1.3. Nhu cc 49
3.1.4. Tip cn v  52
U QU U MT S GIP TRUYN
 54
3.2.1. Kt qu tring can thip truy 54
3.2.2. Hiu qu u thc hip truy 58
KẾT LUẬN 66
KIẾN NGHỊ 67

mt s yu t 59
Bng 3.16. Hiu qu i hiu bit ca t v  HVS 60
Bng 3.17. S i nhn thc c u HVS theo mt s yu t 61
Bng 3.18. Hiu qu i  bao ph  62
Bng 3.19. Lo HVS hin  dng tp 62
Bng 3.20. Hiu qu i n v sinh v  63
Bng 3.21. S  d p 64
DANH MỤC HÌNH

1. T l t v bnh do ti 31
2. T l t v  h  34
 3.3. T l i t v  HVS 36
4. T l %  39
5. T l thuc loi ng s h u tra 40
6. T l %  di trong sn xup 46

- 1 -
MỞ ĐẦU

t thi sinh hong c
c qu 
ng th gin
u kin v m bc bin mt s b
y, l ng rut, b,v.v

c bit  miu hiu bit v v c sch, bnh tc
khe; v ng sc ci thi ci thin
c. Thc t cho thy trong nhic nn thc vn
   c, h  c phc 
i thiu kin v ng su
 c thc hin nh - c- truy
n thc c
c s qi vi v 
ng. Vi tm quan tra truyc
hi “Nghiên cứu áp dụng một số giải pháp can thiệp truyền thông nhằm
cải thiện vệ sinh môi trường tại một số xã thuộc huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình”.

Mục tiêu nghiên cứu
Mục tiêu chung
n thc cti 5 huyc tnh
v p v sinh.
Mục tiêu cụ thể
1.     5

2.  
. - 3 -
Chƣơng 1.
TỔNG QUAN TÀI LIỆU

1.1. MT S M
Hộ gia đình  u tra (h y t), bao gm mi  
mi   

 nhii khng l tht
c nguc do vi sinh vng n [17],
[33]. Vic nhim bnh t t do hai yu t [17]:
Tập quán quản lý phân dp v sinh
i b i, mu
c kh
Tập quán sử dụng phân để bón ruộng, nuôi cá: vic s d  i
t t   dng
 m bo thi gian
m b t ht.
ng qut vi vic s d

  u loi bnh tt trong c ng.    n truyn nhim
 loi m   ng rut t vi khu      
tr [32]. phi k n  by,
 khoa, m [1], [23]. T -
2003,   ca bnh t trong phm vi c 
ch t ng tp trung  ng b
p vi thc t nh dng do cht thi
cm ngung xt [29].
Bnh to m cho kinh
t     n ca c ng. T    chc Y t Th gii
nh tt cn v ng. Mi

- 5 -
 ging 4 triu tr em chy, 2 t 
 i nhim giun, 60 i ch
i chi ch
ng [42]. Mu gn y  65 qu chng minh r
tng quan gia p bng suy dinh dng th tha tr

y, mt trong nhng biqui tt nh dng
HVS t  t  mm bi cnh,
bo v sc khng xung quanh. Nhiu cho
thy s d   gim c 37,5% nguy c m 
chy, nguy c nhi gim c mt na khi ng
d15].
1.3. MT S LOP V C KHUY S
DNG TI VIT NAM
Theo -a B ng
B Y t, c loi HVS bao gm  hoi, 
m dc (thuc), 

ra, n  t dng c hot s
t v c hong.
Mi lo HVS 
u kin kinh thi ca tu kin
ca mi h   la chn lop.
Nhà tiêu tự hoại: c, b ch c thi
c ti trong b chc x
c. lott nhc ta hin nay.
c x  m bnh b t,
c gi li  c lng qua b t ho thng
cng thi. m c i nhng,
ng xung quanh, to s d chi s dng. Tuy
vng ca long ch p cho
 nguc.

- 7 -
i vi lo bing gch, hin
i ting m b

 th t k m bn v sinh v 
d ho hong ng bi,
 
1.4. KIN TH D
1.4.1. Hành vi sử dụng nhà tiêu HGĐ của ngƣời dân trên Thế giới

 






 

Ethiopia (6%), Nigeria (5%), Rwanda (8%), Namibia (17%), Trung Phi (23%

 [43].
heo WHO, t l  c v
hp v sinh   c tip
p v sinh.  Indonesia, t l  c s dng
p v  i
  c s dp v sinh trong khi ch  
p cc vp v sinh [13].




     


m d[6], [12].

- 10 -
Kt qu u tra t u huy  
2009 cho thng phng vt ma vic
s dp v t vic s d
 ng ru i
ng hi     ho         i
ng bim d
[20]. Nu c Th  gia
i huyc, tch ra rng hu ht bi
 hoch  t 0,2%-9,7% ng
bin [30].
Theo kt qu u tra ti   a 4 tnh     
Thucui it ri do
 bng ti sc khng phng vn bit
rng ti mc bnh a chgiun
y, v t bt k lo. S i
ng bit lo hoch cao nht (42,3%), ti    
m d
thm dc m14].
V  dp v sinh, kt qu u tra 36.000 h 
trong phy t l h 
() p v t qu u tra v 
t Nam cho thy v 25% s h t
; t l h  ho
; 18% h n v c 3 
v xng, s do qun theo Quy-BYT; 30% h gia
 d   
nh [11], [12]. t qu u tra cho thy vn t phn

qun) [21].
Kt qu i k D c kho c
vic ci thi  sng t 
Unilever Vi ci thin ng v t l h 
c loi hp v sinh. T l c lo

- 12 -
t 27,5%  u k  cui k n thm cui k, ch 
 so vu k (10,4%, p<0,001). S ci
thin v c loi HVS tp trung  s ci thi
t hoi. Nu k ch  hoi t cui k 
 [13].
Theo s liu tha B n ht
2Ti mt s  l bao ph
cao vi khong 65% HG   u ni vt
nhiu h gia nh ch  
c Trung B, ng bCu Long.  rt nhiu tnh, t
l a n [15]. S liiu tra 
m tr  n Viu iu tra gm
11.614 h gia nh cho thy, gn 3 ph gia nh s dng h p
v sinh (73,8%),   gia nh ngc thiu s ch ng mt
na (44,2%) s di h p v sinh. Vi b
bin (ch ) l ng n 27,7% trong s  gia nh
thun tc thiu s b gia c
thiu s  ba 2 trong s 5 tr
em di 2 tu  c x    m 39,9%).     a
ngc thiu s, c 5 tr em di 2 tu 
(78,5%) [38].
u c   thc trng qu i t
 t s t  c cho thy: tuy s h     %

Ti Vit Nam hith nghic hin nhip
cn v m ci thing v sinh c 
p cn sau [45]:
Vệ sinh tổng thể do cộng đồng làm chủ (CLTS)
p cy cng tp th nhm
chm dt s  ba bng hu qu v sc kh
t   ng y dng rng
 a cng, CLTS bu t  
 ng ng l tho ra s  

- 14 -
xu h trong cng khi h nhn ra ra nhau. V mt l
thuy sc tp th ng tp th m dt
s  bp cu tin  Bangladesh,
c chng th nhi
 Latc th nghim  Vit Nam t n
 c B Y t, UNICEF, t chc Plan ti Vit Nam, SNV, World Vision,
Childfund thc hin  nh min Bc, min Nam Vit Nam.
Giáo dục hành động (PAOT)
p c c hin ci
thin cc, v ng, v  t thc
nhi tin thit b ry ging s dng vt liu
svv  u quan tr ng ci thi  i c th   
 cp vi tng h ng gi
c i thip ci: s d
t cn mi thi
n k c hii tin, khuy tr 
i nh h c, h tr s tham gia ca mi, tr 
s  c
thc hin bi Hi ph n tnh Tin Giang, b d nh Ninh

quc gia 1 c c T
chc  Ch th c hin  Bc Kn.
Tiếp thị vệ sinh (SM)
p c dng k thut tip th truyn th to nhu cu v
sinh ti h ng thi vi viy m rng mng cung n
phch v v sinh d ng.
Mng to c ng dp cn CLTS, CHC,
ng cung c cng c nhm to ra th ng
v ng ti ch, phc v u v sinh c gia
c thu nhp thp  p th v c thc hin
 mt s  Vit Nam bi iodespa.

- 16 -
1.5.2. Một số hoạt động can thiệp cải thiện nhà tiêu HGĐ đang triển khai
Trong thi hong c chc quc t
 lng hong can thip nhm ci thing v
i Vi
p cng can thip
c hiu qu cao trong vin thc c vic
cn thit ph n vii
t s  n
khai ti Vi c k 
D  m Hỗ trợ phát triển doanh nghiệp tư nhân quy mô nhỏ và phát
triển và tiếp thị vệ sinh tại khu vực nông thôn các tỉnh Thanh Hóa và Quảng Nam”
trin khai t 2006 (

 ti 30
n ca 2 t

ng Nam do t chn quc t

Kt qu cho thy, c hin d u t i
 v nhn th  d
ng h th t cp tn cp huy t
thc hi ng th a
i ti 100%
ti - 2008), t l h 
i thm trc khi thc hin d  8,7%
-  h  u
   c thiu s. S h
ng s h c hin d 
u t  
 tr  sinh cho
  nhn
th   ti
 sinh ca hn, t quynh la chn
lop vu ki  c.
M  cn
 h  t  hon. Vi nhng kt qu c, d 
m cc rng:  i
c thiu s  t u
kip vu kin kinh t c h
chp nhn mi cung ct lich v ng.

Trích đoạn Nội dung nghiên cứu Các kỹ thuật áp dụng trong nghiên cứu Hành vi của ngƣời dân về sử dụng nhà tiêu HVS Nhu cầu xây dựng nhà tiêu của ngƣời dân Tiếp cận với các thông tin về nhà tiêu

---