Tên đề tài:
Nâng cao hiệu quả dạy thực hành mô đun
lắp đặt mạng điện trong nhà
PHầN I : phần mở đầu
I, lí do chọn đề tài
Môn Công nghệ lớp 9 là một môn học mới, khó cho cả Giáo viên và
Học sinh cả về phơng pháp dạy cũng nh phơng pháp học.
Thực tế cho thấy học sinh ở các trờng THCS hiện nay trên địa bàn tôi
công tác phần lớn là con em nông thôn, mức độ tiếp cận thông tin mới còn
chậm, bên cạnh đó giáo viên dạy bộ môn Công Nghệ còn thiếu, kể cả giáo
viên kiêm nhiệm. Nhiều giáo viên và học sinh coi môn này là môn phụ nên
không đầu t về thời gian nghiên cứu tài liệu, đầu t cho các giờ dạy lý thuyết
và đặc biệt là các giờ thực hành.
Môn Công Nghệ 9 đợc thiết kế theo Mô đun nghề nên thời l ợng thực
hành là khá cao, môn học mang tính thực tế cao, rất thiết thực cho việc
chọn nghề, hớng nghiệp cho học sinh sau THCS.
1
Một thực trạng là hiện nay trong các trờng THCS điều kiện cơ sở vật
chất còn nghèo nàn, phòng thực hành cha đủ kích thớc dẫn đến chất lợng
học tập của học sinh nói chung, việc nâng cao tay nghề, kỹ năng thực hành
cho học sinh nói riêng là không cao.
Là một giáo viên Công Nghệ đợc đào tạo chuyên sâu, đúng chuyên
ngành sau nhiều năm công tác tại trờngTHCS, trực tiếp giảng dạy môn Công
Nghệ lớp 9, trăn trở với việc làm sao để nâng cao chất l ợng môn học phục
vụ cho cuộc sống tơng lai của học sinh tôi đã mạnh dạn áp dụng một số ph-
ơng pháp mới trong việc dạy thực hành môn Công Nghệ để đạt hiệu quả cao
nhất. Sáng kiến mới này đã đợc áp dụng thành công trong
Trờng THCS .
phần 2: nội dung
I. cơ sở lí luận:
Môn Công Nghệ 9 đợc thiết kế theo Mô đun nghề. Mô đun nghề Điện
Về đối t
ợng:
Các em học sinh đa phần đều là con em gia đình làm nghề nông nghiệp .
Việc hớng các em yêu thích nghề nghiệp mang tính Công nghiệp nh môn
Công Nghệ Mô đun: Lắp đặt mạng điện trong nhà là điều trớc tiên các giáo
viên giảng dạy bộ môn Công Nghệ phải thực hiện. Các em còn ngại khi tiếp
xúc với điện, với các thiết bị điện.
2.
Về khách quan.
Điều kiện cơ sở vật chất nhà trờng đã đảm bảo cho việc thực hiện bài
thực hành cho nhiều học sinh tham gia, các dụng cụ thiết bị cũng nh vật
liệu điện còn thiếu nhiều chủng loại, đặc biệt các thiết bị đợc cấp về có chất
lợng không cao, chỉ sử dụng thời gian ngắn đã hỏng .
4
III. thực trạng dạy học môn Công Nghệ 9 mô đun lắp
đặt mạng điện trong nhà tại trờng THCS Hồng lộc
1.
Khảo sát:
Sau khi tham khảo, lấy ý kiến học sinh về môn học Công Nghệ tôi thấy
đa phần các em học sinh ngại môn học này là bởi vì một phần các em nhận
thấy sản phẩm của mình chỉ mang tính thí nghiệm mà ch a thực tế, không đ-
ợc áp dụng vào sử dụng.
Về địa điểm các em không thích học thực hành ngay tại phòng học lý
thuyết. Tỷ lệ học sinh muốn đợc học thực hành tại phòng học thực hành
chuyên biệt hoặc làm việc ứng dụng thực tế là khá cao.
2.
4. GV tổ chức cho học sinh tự đánh giá theo tiêu chí. Sau đó GV nhận xét,
kết luận chung. Rút kinh nghiệm.
Ví dụ một bài cụ thể:
Tuần 19, 20, 21: Tiết 19, 20, 21:
Bài 8: Thực hành
lắp mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 Đèn
I. Mục tiêu:
Dạy xong bài này Giáo viên cần làm cho Học sinh đạt đợc:
- Hiểu đợc nguyên lý làm việc của mạch điện dùng 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.
- Vẽ đợc sơ đồ lắp đặt mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.
- Lắp đặt đợc mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn đúng yêu cầu kĩ thuật,
đúng qui trình và đảm bảo an toàn điện.
- Làm việc cẩn thận, an toàn và khoa học.
II . Chuẩn bị:
2.1 Chuẩn bị của Giáo viên:
+ Bộ dụng cụ, thiết bị điện.
+ Các loại vật liệu.
+ Bảng điện mẫu mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.
2.2 Chuẩn bị của Học sinh:
+ Kìm, dao nhỏ, tua vít.
+ Bảng điện, công tắc hai cực, bóng đèn, đui đèn, băng cách điện
III. Các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: ổn định lớp và giới thiệu mục tiêu bài học.
Hoạt động 2: Tìm hiểu nguyên lý hoạt động của mạch điện 2 công tắc 2 cực
điều khiển 2 đèn.
7
Hoạt động 2: Vẽ sơ đồ lắp đặt mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.
Hoạt động 4: Tìm hiểu qui trình lắp đặt mạch điện 2 công tắc 2 cực điều
khiển 2 đèn:
Tuần 20: Tiết 20:
Bài 8: Thực hành
lắp mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn (Tiếp theo).
I. Mục tiêu:
Dạy xong bài này Giáo viên cần làm cho Học sinh đạt đợc:
- Hiểu đợc nguyên lý làm việc của mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.
- Vẽ đợc sơ đồ lắp đặt mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.
- Lắp đặt đợc mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn đúng yêu cầu kĩ thuật,
đúng qui trình và đảm bảo an toàn điện.
- Làm việc cẩn thận, an toàn và khoa học.
II. Chuẩn bị:
2.1. Chuẩn bị của Giáo viên:
Bộ dụng cụ, thiết bị điện.
Các loại vật liệu.
9
Bảng điện mẫu mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.
2.2. Chuẩn bị của Học sinh:
+ Kìm, dao nhỏ, tua vít.
+Bảng điện, công tắc hai cực, bóng đèn, đui đèn, băng cách điện
III. Các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: ổn định lớp và giới thiệu mục tiêu bài học.
Hoạt động 2: Tổ chức thực hành.
+ Giáo viên chia nhóm, cử nhóm trởng. Nêu yêu cầu, nội quy thực hành.
+ Giáo viên kiểm tra đồ dùng, dụng cụ, vật liệu thiết bị mà học sinh chuẩn bị theo yêu
cầu.
+ Giáo viên yêu cầu học sinh thực hành theo từng công đoạn. Sau mỗi công đoạn Giáo
viên kiểm tra, nhận xét cụ thể sau đó mới cho tiến hành làm tiếp công đoạn tiếp theo.
+ Trong quá trình học sinh làm việc. Giáo viên quan sát, uốn nắn, sửa sai những lỗi
mà học sinh mắc phải. Hớng dẫn học sinh cách sử dụng khoan.
+ Giáo viên kiểm tra trong từng công đoạn xem học sinh sử dụng, dụng cụ gì, có thích
+Kìm, dao nhỏ, tua vít.
+ Bảng điện, công tắc hai cực, bóng đèn, đui đèn, băng cách điện
III. Các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: ổn định lớp và giới thiệu mục tiêu bài học.
Hoạt động 2: Tổ chức thực hành.
+ Giáo viên chia nhóm, cử nhóm trởng. Nêu yêu cầu, nội quy thực hành.
+ Giáo viên kiểm tra đồ dùng, dụng cụ, vật liệu thiết bị mà học sinh chuẩn bị theo yêu
cầu.
+ Giáo viên yêu cầu học sinh mang sản phẩm đã làm từ tiết trớc ra để hoàn thiện sản
phẩm.
+ Giáo viên yêu cầu học sinh thực hành theo từng công đoạn. Sau mỗi công đoạn Giáo
viên kiểm tra, nhận xét cụ thể sau đó mới cho tiến hành làm tiếp công đoạn tiếp theo.
+ Trong quá trình học sinh làm việc. Giáo viên quan sát, uốn nắn, sửa sai những lỗi
mà học sinh mắc phải. Hớng dẫn học sinh cách sử dụng khoan.
11
+ Giáo viên kiểm tra trong từng công đoạn xem học sinh dùng dụng cụ gì, có thích
hợp không? và có đảm bảo yêu cầu kĩ thuật không. Sau đó uốn nắn để học sinh làm tốt
hơn.
Hoạt động 3: Tổng kết rút kinh nghiệm.
- Giáo viên yêu cầu học sinh thu dọn vệ sinh nơi làm việc. Yêu cầu học sinh nộp lại
sản phẩm.
- Giáo viên nhận xét chung về quá trình làm việc của học sinh.
+ Về ý thức kỉ luật.
+ Về sự chuẩn bị của học sinh.
+ Về thái độ làm việc.
+ Về kết quả đạt đợc.
+ Về thực hiện qui trình.
Hoạt động 4: Báo cáo thực hành.
Giáo viên hớng dẫn học sinh làm báo cáo thực hành theo mẫu. Sau đó tự nhận xét
kết quả làm việc của từng cá nhân.
9D
33
2 4 22 2 3
9E
30
4 6 18 1 1
13
Sau khi áp dụng phơng pháp mới vào thực tế giảng dạy tại trờng THCS
năm học 2010 - 2011 thu đợc kết quả nh sau:
Lớp Số HS
giỏi khá tb yếu kém
SL % SL % SL % SL % SL %
9A
30
15 13 2 0 0
9B
29
13 10 6 0 0
9C
33
15 12 6 0 0
9D
33
13 16 4 0 0
9E
30
13 9 8 0 0
Kết quả khảo sát đầu năm học 2011 - 2012 thu đợc kết quả nh sau:
Lớp Số HS
giỏi khá tb yếu kém
13 15 1 0 0
9C
30
15 12 3 0 0
9D
29
14 14 1 0 0
9E
29
12 16 1 0 0
9G
31
13 16 3 0 0
IV. bài học kinh nghiệm
Thực tế để đạt đợc kết quả cao nhất thì đòi hỏi giáo viên cần phải thực
sự có sự chuẩn bị thật kỹ trớc khi tiến hành tổ chức cho học sinh học thực
hành. Nếu thấy cần thiết thì phải thao tác nhiều lần để nâng cao kỹ năng
15
làm việc cũng nh phán đoán đợc các nguyên nhân h hỏng hoặc mạch điện
không làm việc có thể xảy ra.
Giáo viên hớng dẫn thực hành phải quán xuyến đ ợc học sinh, phải đảm
bảo đợc các điều kiện an toàn cho học sinh khi học sinh thực hiện thực
hành.
Trong quá trình giảng dạy trực tiếp, trớc khi tiến hành cho học sinh thực
hành bao giờ tôi cũng làm thử trớc, quan sát và chuẩn bị trớc nơi làm việc.
Đặc biệt là kiểm tra thật kĩ phần chuẩn bị của học sinh. Khi sản phẩm
hoàn thành thì giáo viên phải trực tiếp kiểm tra và vận hành thử.
Sau mỗi bài thực hành thì phải nên nhận xét rút kinh nghiệm ngay
Phần 3: kết luận
1 - Đánh giá:
tạo điều kiện về nơi làm việc cũng nh nguồn điện ổn định, an toàn.
- Nghiên cứu thật kỹ nội dung chơng trình SGK, SGV.
- Su tầm tài liệu hỗ trợ, tham khảo các loại tài liệu liên quan.
- Làm thử nhiều lần trớc.
- Kiểm tra thật kỹ các dụng cụ, các vật liệu, thiết bị điện cần sử dụng trong
bài giảng.
Hiện nay theo phân phối chơng trình 1tiết/1tuần nên việc bố trí thời
khoá biểu cần phải phù hợp hơn bởi thời l ợng thực hành đảm bảo thì chất l -
ợng mới đợc nâng cao. Có thể bố trí 2 tiết liên tục trên 2 tuần.
Tôi trình bày tất cả điều mình đã và đang làm, đồng thời cũng mạnh
dạn nêu lên những kinh nghiệm trong quá trình giảng dạy nh đã trình bày ở
phần trên. Rất mong sự quan tâm của đồng nghiệp với bài viết này, tôi xin
lĩnh hội các ý kiến xây dựng.
Chân thành cảm ơn.
18