NGHIEN
CUU
TAC DUNG CUA
DjCH CHIET HHKV
DÓl
VÓI HOAT DÓNO THAN
KINH
Trinh
Hufu
Hang,
LvCu
Thu
Phiftfng
Tri/mg
DHKHTN,
DHQGHN
Tran
Lv^u
Vàn Hién
Vien Y hoc
Cdtruyén
Viet Nam
Nguyèn
lieu
nghién cùu là dich chiet
HHKV.
Chugt
nhàt trdng
va
chuót cóhg trdng
dUOc
nhièn,
tdc dung này
con
kém Giloba. Mat
khàc,
sau 14 ngày
diéu
tri, hàm
liidug
MDA trong dich dóng thè nào chuót nhàt tràng
ò
lo
uóng HHKV dà gidm ddng
ke
so vdi lo ddi
chùng
udng
niiàc.
Kèt qua
này cho thdy HHKV dà
co
tdc dung han
che qua
trinh peroxy hóa
lipid
tebào
nào chuót.
1.
DAT VAN
DE
cgng
su dà chùng minh HHKV ed tàc dung ùc che phàn ùng peroxy hóa lipid
dò'i vói mó nào
va
gan chugt nhàt tràng. Dich cbiét tòng bdp này
co
tàc
dung ùc che' manh bdn càc dich chiè't thành phàn [2].
Phi
Thi Nggc
va
cgng sU cho thà'y thuò'c HHKV an toàn, khòng
co
tàc dung phu,
kbòng
xàe dinh dUde lieu gay
tdn
tbUdng chùc nàng gan,
than
trong thù dòc
53
tinh bàn trUdng dién [3]. NgUdi cao tuoi dUdc dùng HHKV sau 2 thàng
dà cho két
qua
tò't
nhU:
tàng
eàn,
tàng
lUc
tbòng
qua hàm
lUdng
Malonyl dialdehyd (MDA).
2.
NGUYÈN LIÈU,
DOI
TUONO
VA PHUONG
PHÀP
NGHIÉN Ctru
Nguyèn lieu; dich cbiét HHKV do Phòng Dòng y tbUc
ngbiem,
Vien Y hgc
co
truyén Viet Nam cung
cà'p.
Giloba là
che'
phàm dang
vièn nén do bang Medicap Ltd., Tbài Lan
san
xuà't.
Dò'i tvidng: càc dòng vat thUc nghiem do Vien Ve sinh Dich té'
Trung Udng cung cà'p bao
góm:
- 80 chugt nhàt tràng, giò'ng due, trong
lUdng
trung bình
26-
mot dUdng duy nhà't tdi
dich (ndi
co
thùc àn), càc dUdng khàc là ngò cut.
Chugt nhàt tràng (n
=
50) dUdc chia thành 3
16:
+
Lo
HHKV (n
=
15): uong HHKV vdi héu 2g/kg the trgng/ngày.
+ L6 Giloba (n
=
15): uò'ng Giloba vdi
liéu
2mg/kg the trgng/ngày.
+ Lo dò'i chùng (DC) (n = 20): uò'ng nUdc.
54
Chugt dUdc uò'ng thuò'c 1
làn/ngày
vào càc
buoi
sàng. Sau 14 ngày
lién
tue uò'ng thuò'c, toàn bó chugt déu cho nhin àn qua dém.
PXVDDDCDK dUdc tap 3 lan vào càc buoi sàng, mòi
làn
càch
dich mot
so'làn.
PXVDDDCDK bi
dap tàt né'u cà 3 làn lién tié'p trong ngày chuót déu khòng dé'n
dich.
- Dò'i vdi phàn xa vàn dòng tu ve
co
diéu kién (PXVDTVCDK)
PhUdng tien: long phàn xa
co kich
thuóc 40 x 40 x 40 (cm),
day co
càc
day
kim loai
màc
song song
va
noi vdi dòng dién. O giùa long
co
tru gò càch day 10 cm
de
chugt bàm vào trành kich
tbich
dién.
Chugt cò'ng tràng dUdc chia thành 3
16:
+ Lo
HHKV (n = 15): uò'ng HHKV vdi liéu 2g/kg the trgng/ngày.
+ Lo Giloba (n
vùng né'u cà 3 làn
hén
tié'p
trong ngày chugt déu nhày ngay lén tru gò khi tié'ng chuòng xuà't
hien. Khi phàn xa dà ben vùng, ta tié'n hành dap tàt phàn xa
bang
càch bà'm chuòng kéo
dai qua
5 giày
nhung
khòng dóng mach
dién. PXVDTVCDK bi dap tàt néu cà 3 làn lién tié'p trong ngày
chuót déu khòng nhày lén tru gò khi kich tbich
co
diéu kien kéo
dai qua
5 giày.
- Xàc dinh hàm
lUdng
MDA:
55
Chugt nhàt tràng (n = 30) dUdc chia thành 3
lo:
+
Lo HHKV (n
=
10): uò'ng HHKV vói
liéu
2g/kg the trgng/ngày.
+ Lo Giloba (n
chay
tu diém
xuà't phàt ve dich
ma
khòng càn hudng dàn. Ké't
qua
dUde
trinh
bay
trong
bang
1.
Bang 1, Toc do hinh thành PXVDDDCDK cùa chuót nhat
tràng
Phàn 16
HHKV (1)
Giloba (2)
DC(3)
n
15
15
20
So'
làn tàp
de
hinh thành phàn xa
11,20
± 1,66
5,03
± 1,41
phàn xa. Su khàc biet giùa 16 HHKV
va
16 DC
uò'ng nude là
co
y nghìa
tbò'ng
ké vói P < 0,05. Tuy nhién, hiéu qua cùa
HHKV
con
kém Giloba (P < 0,05).
3.1.2. Tdc do hinh thành phàn xa ben vùng
Sau khi phàn xa dà dUdc thành lap, chùng tói tié'p
tue
xàc dinh
chi
so'
hinh thành phàn xa ben vùng. Ké't
qua
dUdc trinh
bay
trong
bang
2.
56
Bang 2. Toc dò
hinh
thành PXVDDDCDK ben vùng cùa chuót
nhàt tràng
Phàn
phàn xa
ben
vùng
ò 16
HHKV là 26,02 ± 1,67 làn, it hdn gan hai làn so vdi
16
DC (48,33 ± 3,51
làn).
Diéu này chùng tò chugt dUdc uò'ng thuò'c dà tbich ùng nbanb vdi
test huà'n
luyén,
do dò hinh thành phàn xa nbanb hdn DC (P < 0,05).
Mac dù HHKV dà
co
tàc dung cài thien khà nàng bình thành phàn xa,
tàng cUdng tri
nhó
cho chugt nbUng tàc dung cùa
nò
vàn kém Giloba.
3.1,3.
Thòi
gian phàn xa
Thdi gian phàn xa là thdi gian chuót chay
tu diém
xuà't phàt tdi
dich.
Chi so'này chi
dUdc xàc dinh khi phàn xa da ben vùng. Ké't qua
dUdc trinh
qua
trén
bang
3 cho thà'y thdi gian phàn xa cùa lo HHKV là
19.06
± 1,67 giày, nbanb hdn so vdi lo DC 27,58
±
3,12 giày. Su khàc
biet này
co
y nghìa tbò'ng ké vói P < 0,05, chùng tò chugt dUdc uò'ng
thuò'c dà nhanh nben
va linh
boat hdn so vdi chugt DC. Dac biet là
khòng co su khàc biet (P > 0,05) giùa
16
HHKV
va
lo Giloba. Chùng tói
57
cho ràng dich
chiè't
HHKV dà
co
tàc dung boat hóa càc té bào thàn
kinh giùp chugt
co
khà nàng tié'p nban
va
phàn tich
P
1-2: < 0,05
1-3:
<
0,05
Két
qua
trén
bang
4 cho thà'y 16 HHKV
co
tò'c dò dap tàt phàn xa
(trung bình 28,30 ± 2,56 làn) làu bdn
16
DC (trung bình 20,26 ± 2,25
làn) vdi P < 0,05. Diéu này chùng tò HHKV dà cài thien khà nàng duy
tri phàn xa, tàng cUdng tri nhó cho chugt. Tuy nhién,
16
Giloba vàn
co
khà nàng duy tri phàn xa làu nhà't, the hién
ò
toc dò dap tàt phàn xa
lèn tói 47,96 ± 4,28 làn. Ké't
qua
này cho thà'y tàc dung cùa HHKV vàn
kém Giloba (P < 0,05).
3.2.
Ket qua PXVDTVCDK
3.2.1.
dap tàt phàn xa
13,65 ±1,63
7,10
± 1,41
15,25 ±1,86
P
1-2:
>
0,05
1-3:
<
0,05
Ké't
qua
trén
bang
5 cho thà'y,
16
Giloba
co
toc dò hinh thành phàn
xa nhanh nhà't, trung bình càn 7,10 ± 1,41 làn phò'i bdp tin hiéu tié'ng
chuòng - dòng dién.
Lo
HHKV càn
so'làn
tap nhiéu hdn (13,65
±
1,63
làn),
So'
làn tàp
de
dap tàt phàn xa
24,53 ±1,60
18,33 ±2,34
40,02 ± 4,26
P
1-2: < 0,05
1-3:
<
0,05
Ké't
qua
trén
bang
6 cho thà'y
so'làn
tàp
de
phàn xa
ben
vùng
d 16
HHKV là 24,53 ± 1,60 làn, trong khi dò
16
DC càn tdi 40,02 ± 4,26 làn
tàp.
NhU vày, chugt dUdc
uòng
diéu kién
(tié'ng chuòng) de thành lap PXVDTVCDK. Tuy nhién, thi nghiem này
vàn cho thà'y tàc dung cùa HHKV vàn kém so vdi Giloba.
59
3.2.3.
Thdi gian phàn xa
Thdi gian phàn xa dUdc tinh
tu
lue phàt tié'ng chuòng cho tdi
kbi
chuót nhày lén tru go. Két
qua
dUde trinh
bay
trong
bang
7.
Bang 7. Thòi gian phàn xa cùa chuót cò'ng tràng doi
vói
PXVDTVCDK
Phàn
16
HHKV (1)
Giloba (2)
DC(3)
n
15
15
20
So'làn
là mot dà'u hiéu tò't cùa thuò'c nghién cùu.
3.2.4. Toc do dap tàt PXVDTVCDK
cùa
chuót
cóhg
trdng
Sau khi phàn xa dà ben vùng, chùng tòi tié'n hành dap tà't
PXVDTVCDK.
Chi
so'
này
co
the ghi nhan sU ghi nhó phàn xa cùa
chugt. Ké't qua nghién cùu dUdc trinh
bay
trong
bang
8.
Bang 8
Phàn
16
HHKV (1)
Giloba (2)
DC(3)
Toc do dap tàt PXVDTVCDK cùa chuót cò'ng tràng
n
15
15
20
So'
MDA là mot
san
phàm trung gian cùa qua trinh peroxy bòa
lipid nói chung
va
peroxy hóa màng
té
bào nào nói riéng. Do dò, thóng
qua hàm
lUdng
MDA
co
the dànb già mùc dò oxy hóa lipid
va
sU tòn
thUdng cùa té bào thàn kinh. Két
qua
thu
dUde
dò'i vdi hai loai phàn
xa eó diéu kién
ò
trén cho thà'y HHKV dà eó tàc dung tàng cuòng tri
nhó cho chugt. Phài chàng thuò'c nghién cùu dà eó tàc dung han
che
qua trinh peroxy hóa, bào ve
té'bào
nào
va
do dò góp phàn quan trgng
14 ngày uóng thuóc
Phàn
16
HHKV (1)
Giloba (2)
DC(3)
n
10
10
10
Hàm
lircrng
MDA
(nmol/l)
6,514 ±0,465
6,407 ± 0,280
7,245 ± 0,346
P
1-2: >0,05
1-3: < 0,05
Ké't
qua
trén
bang
9 cho thà'y hàm
lUdng
MDA trong dich dong thè
nào chugt d
16
DC là cao nhà't, trung bình 7,245 ± 0,346 (nmol/1); già
duy
tri
càc phàn xa vàn dòng dinh dUdng
co
diéu kién d chugt nhàt tràng
va
phàn xa van dòng tu ve
co
diéu kién d chugt cò'ng tràng. Tuy
nhién, tàc dung cùa HHKV
con
kém Giloba.
2.
Thdi gian phàn xa cùa chugt
dUde
uò'ng HHKV dUdc rùt ngàn hdn
16
dò'i chùng
ò
cà hai loai phàn xa.
3.
HHKV
co
tàc dung han
che'phàn
ùng peroxy hóa lipid
te
bào nào
ebuòt nhàt tràng sau 14 ngày uò'ng thuò'c. Khà nàng này cùa
HHKV
3.
Phi
Thi Nggc, 2001. Nghién cùu tàc dung cùa bài thuóc HHKV
trén mot
sólchi
so lipid màu
ò
thò
va
chugt,
Luàn vàn Thac
si
Y
hgc,
Dai hgc Y
Ha
Nói.
4.
Jadwiga Robax, Ryszad J., 1988. "Flavonoids are scavengers of
superoxide anions", Biochemical
pharmacology,
37, pp: 837 - 841.
SUMMARY
THE EFFECTS OF
EXTRACT
HHKV ON NERVOUS ACTION
Trinh Huu Hang,
Luu Thi Thu Phuong
Hanoi University of Science
Tran Luu Van Hien
lower
than mice drunk water. So HHKV
limit
lipid
peroxydation of nerve cells.
62