9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
PHẦN I
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Cơ sở khoa học của đề tài.
“ Tổ quốc Việt Nam xanh ngát
Có sạch đẹp mãi được không
Điều đó tùy thuộc hành động của bạn
Chỉ thuộc vào bạn mà thôi”
Là một con người Việt Nam ai cũng nhận thức được việc gìn giữ cho quê
hương chúng ta ngày một sạch đẹp hơn. Điều đó không chi là để có một vẻ đẹp
về thiên nhiên, cây cối, hay là quang cảnh mà còn là để cho chúng ta một sức
khỏe thật tốt. Mỗi chúng ta ai cũng nhận thấy được tầm quan trọng của sức khỏe
đối với bản thân, không có sức khỏe con người sống đâu còn ý nghĩa. “ Người
khỏe mạnh thì có trăm điều ước, người đau ốm thì chỉ ước một điều”, chắc hẳn
ai cũng đoán được điều ước đó là sức khỏe. Nhưng vấn đề đặt ra là làm thế nào
để có một sức khỏe tốt, ngoài những yếu tố về dinh dưỡng, thể dục thể thao, tinh
thần thoải mái thì môi trường sống trong sạch đóng một vai trò vô cùng quan
trọng. Vậy môi trường sống trong sạch là gì? Làm thế nào để có một môi trường
sống trong sạch? Mỗi chúng ta đã đóng góp được gì để cho môi trường ngày
càng trong sạch hơn? Điều đó hoàn toàn phụ thuộc vào ý thức của mỗi cá nhân
chúng ta.
Trước hết chúng ta cần tìm hiểu thế nào là môi trường? Môi trường bao
gồm các yếu tố tự nhiên và vật chất nhân tạo bao quanh con người, có ảnh
hưởng tới đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển con người và sinh vật ( mục 1,
điều 3 luật BVMT của Việt Nam đã sửa đổi 2005).
Còn ô nhiễm môi trường là gì? Ô nhiễm môi trường là sự biến đổi của các
thành phần môi trường không phù hợp với tiêu chuẩn môi trường, gây ảnh
hưởng xấu đến con người, sinh vật ( mục 6, điều 3 luật BVMT của Việt Nam đã
sửa đổi 2005).
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang

lớp 5 - 6 tuổi với 30 trẻ tại trường Mầm non Thị trấn Văn Giang.
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang
9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
4. Phương pháp nghiên cứu.
- Nghiên cứu tài liệu, tạp chí giáo dục mầm non.
- Phương pháp khảo sát thực tế.
- Phương pháp quan sát.
- Phương pháp dùng lời.
- Phương pháp thực hành.
- Phương pháp thống kê toán học.
5. Kế hoạch nghiên cứu và thời gian hoàn thành.
- Kinh nghiệm được thực hiện trong khoảng thời gian là 2 năm.
- Năm học 2011- 2012: Khảo sát thực tế trên trẻ, và nghiên cứu một số biện
pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường, thực nghiệm một số biện pháp.
- Năm học 2012 - 2013: Tiếp tục thực hiện các biện pháp, đánh giá kết quả
và tổng kết kinh nghiệm.
- Tháng 3 - 2013 hoàn thành kinh nghiệm.
PHẦN II. NỘI DUNG.
1.Vấn đề cần nghiên cứu.
Như chúng ta đã thấy, tình trạng ô nhiễm môi trường ngày càng cao, những
trận động đất, những cơn sóng thần làm mất mát và thiệt hại về tiền của và con
người, ảnh hưởng đến kinh tế và khả năng hồi phục sau những thiên tai ấy là rất
lớn. Do đó để bảo vệ môi trường chúng ta phải thực hiện nhiều biện pháp khác
nhau, trong đó biện pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường được xem là có hiệu
quả, nhất là ở lứa tuổi mầm non. Bởi trẻ con ở lứa tuổi này dễ hình thành những
nề nếp, thói quen tạo cơ sở cho việc hình thành nhân cách tốt.
Là một giáo viên mầm non được phân công phụ trách trẻ ở độ tuổi 5 - 6
tuổi, ở độ tuổi này trẻ tuy đã lớn hơn nhưng sự tự ý thức về hành động của mình
chưa cao, đa phần trẻ bây giờ được ông bà bố mẹ nuông chiều, việc gì cũng làm

3. Các biện pháp giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường.
3.1. Khảo sát tình hình thực tế tại lớp.
- Để biết được thói quen, ý thức ban đầu của trẻ, vào đầu năm học tôi đã
tiến hành khảo sát tại lớp, kết quả cụ thể như sau.
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang
9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
Bảng khảo sát đầu năm về thói quen, ý thức bảo vệ môi trường của trẻ
Tổng
số trẻ
Biết chăm
sóc và bảo vệ
cây
Biết giữ gìn
trật tự vệ sinh
công cộng, vệ
sinh trường lớp
Biết cất
dọn đồ dùng
đồ chơi đúng
nơi quy định
Không vứt
rác ra đường,
biết gom rác
vào thùng
30
10/ 30
Đạt 33%
8/30
Đạt 27%

3.2. Xây dựng kế hoạch giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ thông
qua các hoạt động học.
- Nói đến bảo vệ môi trường nó có vẻ cao siêu với trẻ mầm non, nhưng nó
không hề khó khi ta áp dụng chỉ đơn giản là lồng ghép qua các hoạt động hàng
ngày của trẻ giúp trẻ “ Học mà chơi, chơi mà học”.
- Dựa vào tình hình của lớp, khả năng thực tế của trẻ tôi đã lựa chọn các
nội dung, hoạt động tích hợp để đưa vào kế hoạch giáo dục bảo vệ môi trường
cho trẻ theo từng chủ đề như sau:
+ Chủ đề Trường mầm non:
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang
9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
- Hoạt động chính: Giới thiệu các khu vực trong trường, các khu vệ sinh,
nơi bỏ rác, vứt rác.
- Hoạt động ngoài trời: Xem tranh ảnh, đoạn băng tình huống về việc giữ
gìn vệ sinh cảnh quan của trường, trò chuyện với trẻ về cách xử lý tình huống
của trẻ: Nhặt rác trong sân trường, nhặt lá cây bỏ vào thùng rác.
- Hoạt động chiều: Trò chuyện về sự cần thiết của việc rửa tay, rửa mặt.
Những thời điểm cần rửa tay, rửa mặt (Trước khi ăn, sau khi ăn, sau khi đi vệ
sinh, sau khi hoạt động ngoài trời, và khi tay bẩn).
+ Chủ đề Bản thân và Gia đình.
- Hoạt động chính: Nhận biết môi trường gia đình bao gồm: Các phòng ở,
nhà vệ sinh, sân vườn, nguồn nước, các đồ dùng và sự sắp đặt trong gia đình.
- Quan sát qua băng hình hoặc tranh ảnh, và đàm thoại về môi trường sạch
và môi trường bẩn khác nhau như thế nào, giúp trẻ phân biệt được môi trường
sạch, môi trường bẩn.
. Môi trường sạch được thể hiện: Các phòng ở, nhà vệ sinh, chuồng gia
súc, sân vườn, nguồn nước, các đồ dùng được sắp xếp gọn gàng, ngăn nắp,
không bụi, không khói và không có tiếng ồn.
. Môi trường bẩn được thể hiện: Nhà ở, sân vườn không được quét dọn,

bánh cũ, tận dụng những quyển lịch cũ và những tờ bìa cũ làm thiệp chúc tết.
+ Chủ đề Bé và phương tiện giao thông:
- Hoạt động ngoài trời: Tiếng còi, khói xe của các phương tiện giao thông
và ảnh hưởng của chúng đối với môi trường.
Xem đoạn băng video về mật độ của các phương tiện giao thông trên
đường qua từng năm và ảnh hưởng của sự gia tăng các phương tiện giao thông
với môi trường.
+ Chủ đề Nước và các hiện tượng tự nhiên.
- Hoạt động chính: Tìm hiểu về tác hại của bão, lũ và trò chuyện về các
cách phòng tránh hiện tượng đó
- Hoạt động chiều: Xem băng hình, hình ảnh và đưa ra nhận xét một số
hành vi đúng, sai của con người đối với môi trường.
Trò chuyện về một số hành vi, những điều nên làm của con người để bảo
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang
9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
vệ môi trường.
+ Chủ đề “ Đất nước Việt nam”
- Hoạt động chính: Tìm hiểu về đất nước Việt nam, các danh lam thắng
cảnh của Việt nam, của thủ đô Hà Nội. Cô giáo dục trẻ biết bảo vệ môi trường
sạch đẹp, không vứt rác bừa bãi, không bẻ cây, ngắt hoa, không dẫm lên cỏ và
không phá hoại những đồ chơi ở những nơi công cộng. Cô giáo dục trẻ biết xây
dựng và cùng giữ gìn những cảnh quan đó.
- Hoạt động chiều: Cô cho trẻ chơi trò chơi đóng kịch, cô giúp trẻ thể hiện
nội dung các câu chuyện bảo vệ môi trường, thể hiện các hành vi có lợi và hành
vi có hại cho môi trường…
Với việc lồng ghép ý thức bảo vệ môi trường thông qua các hoạt động học,
trẻ đã có được những kiến thức và kĩ năng thực hành bảo vệ môi trường phù hợp
với khả năng của trẻ.
3.3. Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường qua những nội quy đơn giản và gần

- Tôi luôn tìm và tải trên mạng các bài báo, phóng sự nêu cao ý thức bảo vệ
môi trường của người dân rồi dán vào bảng tin của lớp. Vào những lúc đón, trả
trẻ tôi trao đổi với phụ huynh về ý thức bảo vệ môi trường của mỗi chúng ta
không chỉ ở trong gia đình, mà còn ở làng, xã.
- Tôi cùng phụ huynh trao đổi về phân loại rác thải, sau đó cho trẻ biết
được cần phân loại rác thải, vì một số loại rác có thể dùng để tái chế ra một số
loại phân bón cho cây trồng.
- Tuyên truyền, vận động phụ huynh về tầm quan trọng của việc bảo vệ
môi trường trong cuộc sống hàng ngày và nhắc nhở phụ huynh cùng tham gia
thực hiện bằng khẩu hiệu “Mỗi người hãy trồng thêm một cây xanh là thêm một
hành động bảo vệ môi trường”. Qua đó tôi thường cùng trẻ trò chuyện về ích lợi
của cây xanh: Cây xanh đóng góp rất lớn trong việc bảo vệ bầu khí quyển, làm
cho không khí trong lành, làm giảm ô nhiễm môi trường, giảm bụi, giảm tiếng
ồn, cây xanh trồng ở rừng còn giúp ngăn chặn lũ lụt… ngoài ra cây xanh còn
cung cấp nhiều hoa thơm quả ngọt, thuốc chữa bệnh.
- Làm tốt công tác vận động hỗ trợ của phụ huynh về nguồn nguyên vật
liệu thải bỏ để giáo viên tận dụng, hướng dẫn các bé làm đồ chơi đơn giản cho
mình và làm đồ chơi để tặng người thân. Thông qua công tác tuyên truyền, vận động
này phụ huynh sẽ hiểu rõ hơn tầm quan trọng của việc giáo dục ý thức bảo vệ môi
trường cho con trẻ không phải chỉ ở phía nhà trường mà còn ở gia đình nữa.
3.5 Làm đồ chơi sáng tạo.
- Bên cạnh những biện pháp vừa kể trên tôi trao đổi với các bạn đồng
nghiệp suy nghĩ, tìm kiếm, lựa chọn những mẫu đồ dùng, đồ chơi đơn giản được
tận dụng từ nguyên vật liệu thải bỏ để hướng dẫn trẻ cùng thực hiện. Sưu tầm
thêm các mẫu đồ chơi trên mạng internet, sách báo, tạp chí giáo dục mầm non để
làm phong phú hơn ngân hàng đồ chơi tại lớp cho trẻ.
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang
9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
- Tạo sự hứng thú cho trẻ khi được khám phá các loại nguyên vật liệu ấy

quy định, khi nhìn thấy rác ở nơi công cộng trẻ đã biết nhặt cho vào thùng rác….
+ Ngoài ra trẻ còn biết nhắc nhở khi nhìn thấy người khác xả rác bừa bãi,
biết nhắc nhở người lớn không hút thuốc ở nơi công cộng và biết nói hút thuốc lá
có hại cho sức khỏe và ảnh hưởng tới môi trường.
+ Trẻ còn rất hào hứng tham gia các hoạt động trực nhật khi được yêu cầu.
- Để minh chứng cho kết quả đạt được của các cháu rõ ràng hơn, dưới đây
là kết quả so sánh về việc thực hiện một số biện pháp trẻ có ý thức bảo vệ môi
trường.
Bảng so sánh kết quả
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang
9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
Tổng
số trẻ
Biết chăm sóc
và bảo vệ cây
Biết giữ gìn
trật tự vệ sinh
công cộng, vệ
sinh trường
lớp
Biết cất dọn
đồ dùng đồ
chơi đúng nơi
quy định
Không vứt
rác ra đường,
biết gom rác
bỏ vào thùng
Chưa

dụng
BP
30
15/30
Đạt
50%
30/30
đạt
100%
14/30
đạt
46%
28/30
đạt
94%
12/30
đạt
40%
30/30
đạt
100%
14/30
đạt
46%
30/30
đạt
100%
Tổng
số trẻ
Phân biệt

dụng
BP
Sau
khi áp
dụng
BP
30
12/30
đạt
40%
29/30
đạt
97%
13/30
đạt
43%
30/30
đạt
100%
11/30
đạt
36%
29/30
đạt
97%
Nhìn vào bảng thống kê tôi thấy rất phấn khởi, đây là niềm động viên khích
lệ tôi cố gắng hơn nữa trong năm học tiếp theo.
PHẦN III. KẾT LUẬN
1. Đánh giá chung và bài học kinh nghiệm.
Với vai trò là người làm công tác giáo dục tôi nhận thức đúng đắn về vai

- Kinh nghiệm tôi đã thực hiện trong một lớp 5 - 6 tuổi, trường Mầm non
Thị trấn Văn Giang nơi tôi đang công tác. Song với các biện pháp trên có thể vận
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang
9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
dụng ở các lớp khác trong trường mầm non.
3. Hạn chế của đề tài và hướng giải quyết.
- Việc thực hiện một số biện pháp giáo dục trẻ 5 - 6 tuổi có ý thức bảo vệ
môi trường đạt được kết quả tốt. Song trong quá trình nghiên cứu đề tài bản thân
nhận thấy một số hạn chế đó là: Vẫn còn một số phụ huynh chưa nắm được tầm
quan trọng của việc bảo vệ môi trường hoặc vì chiều con nên khi sinh hoạt tại
gia đình, hay những nơi công cộng không bắt trẻ vứt rác vào thùng rác, đúng nơi
quy định mà do trẻ vứt rác bừa bãi. Để khắc phục hạn chế trên, vào đầu năm học
tới bản thân phải có kế hoạch tiếp xúc với phụ huynh tuyên truyền cho phụ
huynh hiểu được tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường ngay từ bé. Từ đó
thống nhất phương pháp rèn nề nếp thói quen cho trẻ đạt hiệu quả cao nhất.
Do đề tài được áp dụng trong phạm vi hẹp ở một lớp, vì thế kinh nghiệm
tôi đưa ra không tránh khỏi nhiều thiếu sót. Qua đây tôi rất mong được các đồng
chí trong Hội đồng Khoa học phòng Giáo dục, Ban giám hiệu nhà trường và bạn
đồng nghiệp đọc, góp ý, xây dựng bổ sung thêm giúp tôi có được bài học kinh
nghiệm tốt hơn để áp dụng trong quá trình công tác của bản thân, đặc biệt nâng
cao chất lượng của việc giáo dục trẻ ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non
nói chung, trẻ 5 - 6 tuổi nói riêng.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Thị trấn Văn Giang, ngày 20 tháng 3 năm 2013
Người viết
Đỗ Thị Thu Hòa
ĐÁNH GIÁ CỦA HĐTĐKT TRƯỜNG MN TT VĂN GIANG

MỤC LỤC
Nội dung Trang
Phần I. Phần mở đầu 1
1. Cơ sở khoa học của đề tài. 1
Người thực hiện: Đỗ Thị Thu Hòa - GV trường Mầm non TT Văn Giang
9
Kinh nghiệm giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường
2. Mục đích của kinh nghiệm. 2
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. 2
4. Phương pháp nghiên cứu. 2
5. Kế hoạch nghiên cứu và thời gian hoàn thành 3
Phần II. Nội dung
1. Vấn đề cần nghiên cứu. 3
2. Thực trạng của để tài. 4
3. Các biện pháp giáo dục trẻ 5 tuổi ý thức bảo vệ môi trường. 4
3.1. Khảo sát tình hình thực tế tại lớp 4
3.2. Xây dựng kế hoạch giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho
trẻ thông qua các hoạt động học.
5
3.3. Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường thông qua những nội
quy đơn giản và gần gũi với trẻ.
8
3.4. Tuyên truyền và phối hợp với phụ huynh trong công tác