V
a

c
h
ạ
m
V
a

c
h
ạ
m
V
a

c
h
ạ
m
VA
CHẠM

hệ kín
trong thời
trong thời
gian đó.
gian đó.
=> Tổng động lượng của 2 vật trước và sau va chạm thì bằng nhau.
=> Tổng động lượng của 2 vật trước và sau va chạm thì bằng nhau.
Khi hai vật va chạm hãy cho biết:
- Khoảng thời gian tương tác giữa hai vật?
- So sánh nội lực và ngoại lực thông thường?
- Hệ có phải là hệ kín hay không?
?
Hệ 2 vật là hệ kín trong thời gian
va chạm, vậy có thể vận dụng
được định luật bảo toàn nào
trong bài toán va chạm?
Các tâm của 2 quả cầu trước và sau va chạm
luôn chuyển động trên cùng một đường
thẳng (va chạm đàn hồi trực diện còn gọi là
va chạm xuyên tâm )


và v’
2
(theo m
1
; m
2
; v
1
; v
2
)
sau va chạm.

* Áp dụng định luật bảo toàn
động lượng.
,
22
,
112211
vmvmvmvm +=+
2222
2,
22
2,
11
2
22

1 1 2 2
v v v v+ = +
(1) (2)
Vậy chúng ta được hệ phương trình:
, ,
1 1 2 2
v v v v+ = +
)()(
,
222
,
111
vvmvvm −=−
{
⇒
Giải hệ ta thu
được và
,
1
v
,
2
v

)mm(
vm2v)mm(
v


)mm(
vm2v)mm(
v
21
22121
1
+
+−
=
′
)mm(
vm2v)mm(
v
12
11212
2
+
+−
=
′
Vận tốc của từng quả cầu sau va chạm là:
Xét các trường hợp riêng:
Th1:
Th1:
m
m
1
1
= m

1
1
112
2
v
m2
vm2v0
v =
+
=
′
0v
1
=
′
22
vv −=
′
Gần đúng ta có
0
1
2
≈
m
m
Có sự trao đổi vận tốc giữa
Có sự trao đổi vận tốc giữa
2 quả cầu sau va chạm
2 quả cầu sau va chạm
Quả cầu 2 dội ngược lại;

v’
1
= v
2
; v’
2
=v
1

Va chạm xuyên tâm
Va chạm xuyên tâm
:
:
m
m
1
1
>> m
>> m
2
2
và v
và v
1
1
= 0
= 0

m
+
− +
= = =
+
+
2
1
1
0; 0
m
v
m
≈ =
2 1 2
'
2 1 2 1 1 1
2 2
1 2
1 2
1
( )
0
( ) 2
m m v
m m v m v m
v v
m m
m m
m

+
+−
=
′
Với v
1
, v
2
, v’
1
, v’
2
là giá trị đại số của các vận tốc

Bài 1
Bài 1
: Một quả cầu khối lượng 2,0kg chuyển động với vận tốc 3,0m/s tới
: Một quả cầu khối lượng 2,0kg chuyển động với vận tốc 3,0m/s tới
va chạm đàn hồi, xuyên tâm vào quả cầu thứ hai khối lượng 3,0kg
va chạm đàn hồi, xuyên tâm vào quả cầu thứ hai khối lượng 3,0kg
đang chuyển động với vận tốc 1,0m/s
đang chuyển động với vận tốc 1,0m/s
ngược
ngược
chiều với quả cầu thứ
chiều với quả cầu thứ
nhất.

2
=1m/s, ngược
=1m/s, ngược
chiều
chiều
Tìm v’
Tìm v’
1
1
; v’
; v’
2
2
Giải
Giải
Chọn chiều dương là chiều của v
Chọn chiều dương là chiều của v
1
1
.
.
Ta có: v
Ta có: v
1
1
=3m/s; v
=3m/s; v
2
2
=-1m/s

2
(3 2)( 1) 2.2.3
2,2 /
(2 3)
v m s
− − +
′
= =
+
Kết quả: Sau va chạm, 2 quả
cầu đều bị bật ngược trở lại so
với chiều ban đầu của mỗi quả

Bài 2
Bài 2
: Bắn một hòn bi thủy tinh có khối lượng m với vận tốc v
: Bắn một hòn bi thủy tinh có khối lượng m với vận tốc v
1
1vào một hòn bi thép đứng yên có khối lượng 3m. Tính các vận
vào một hòn bi thép đứng yên có khối lượng 3m. Tính các vận
tốc của hai hòn bi sau va chạm, biết va chạm là trực diện và
tốc của hai hòn bi sau va chạm, biết va chạm là trực diện và
đàn hồi.
đàn hồi.

1
1
. Ta có:
. Ta có:
)mm(
vm2v)mm(
v
21
22121
1
+
+−
=
′
)mm(
vm2v)mm(
v
12
11212
2
+
+−
=
′
1 1
1
( 3 )
( 3 ) 2
m m v v
v


ĐIỆN TỬ VIỄN THÔNG – 64DCDT02
CHÂN THÀNH CẢM ƠN THẦY GIÁO VÀ CÁC BẠN!