SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG …………
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC ĐÁP ỨNG ĐẦY ĐỦ
CÁC TIÊU CHÍ "TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC"
Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC
Người viết: Họ và tên
Đơn vị công tác: Trường
1
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC NGUYỄN DU
HUYỆN XXX – TỈNH ĐỒNG NAI
2
MỘT SỐ GIẢI PHÁP
XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN - HỌC SINH TÍCH CỰC
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trường Tiểu học xxx , huyện xxx , tỉnh xxx có xxx học sinh được biên
chế vào lớp. Đội ngũ cán bộ, giáo vien, nhân viên có người. Cơ sở vật chất
gồm có phòng học và phòng làm việc. Trường năm trong diện chờ di dời địa
điểm do ở sát gần khu vực nghĩa trang nên không được phép đầu tư nâng cấp, sửa
chữa lớn.
Ngay từ khi nhận công tác Hiệu trưởng từ năm học . Tôi luôn đau đáu và
mong muốn thực hiện ước mơ của người kỹ sư tâm hồn trang bị cho lớp trẻ vốn tri
thức cơ bản của nhân loại. Với hoài bão, ước mơ và chia sẻ đem đến cho thế hệ kế
tiếp những kiến thức được tiếp thu với mong muốn đáp ứng những gì mà lớp trẻ
cần lĩnh hội, cần tiếp thu. Nghĩa là giáo dục trẻ thơ đảm bảo sự phát triển toàn diện
sao cho đừng đánh mất cái chất thơ ngây hồn nhiên, trong trắng của trẻ.
Song, phải làm như thế nào? Phải xây dựng mối quan hệ giữa thầy và trò ra
sao? Thể hiện nó như thế nào cho có hiệu quả nhất? Tổ chức như thế nào để đạt được
bọc, cưu mang đầy tình người về đạo lý. Bởi nếu bất bình đẳng, mất dân chủ, vô
cảm trong quan hệ giữa người với người thì đâu còn gì mà “thân” với “thiện”.
“Thân thiện” bắt nguồn từ sứ mệnh của nhà trường và thiên chức của nhà giáo đối
với thế hệ trẻ và xã hội, chứ không dừng ở thái độ bề ngoài trong quan hệ ứng xử.
Trường học thân thiện là một mô hình trường học do Quỹ Nhi đồng Liên
hợp quốc (UNICEP) đề xướng, xây dựng và triển khai từ vài thập kỷ nay ở nhiều
nước trên thế giới và đã thu được những kết quả tốt đẹp.
Trường học thân thiện, trước hết phải là nơi tiếp nhận tất cả trẻ em trong độ
tuổi qui định. Nhất là Tiểu học và THCS là các cấp phổ cập, đến trường. Nhà
trường phải tạo điều kiện để thực hiện bình đẳng về quyền học tập cho thanh, thiếu
niên. Trường học thân thiện phải là trường học có chất lượng giáo dục toàn diện và
hiệu quả giáo dục không ngừng được nâng cao. Các thầy, cô giáo phải thân thiện
trong dạy học, thân thiện trong đánh giá kết quả rèn luyện, học tập của học sinh,
4
đánh giá công bằng, khách quan với lương tâm và trách nhiệm của nhà giáo. Các
thầy, cô giáo trong quá trình dạy học, phải thân thiện với mọi năng lực thực tế của
mọi đối tượng học sinh, để các các em tự tin bước vào đời. Trường học thân thiện
phải là trường học có môi trường sống lành mạnh, an toàn, tránh được những bất
trắc, nguy hiểm đe dọa học sinh. Trường học thân thiện phải là trường học có cơ sở
vật chất đảm bảo các quyền tự nhiên thiết yếu con người: đủ nước sạch, ánh sáng,
phòng y tế, nhà vệ sinh, sân chơi, bãi tập, v.v… Trường học thân thiện phải là
trường tạo lập sự bình đẳng giới, xây dựng thái độ và giáo dục hành vi ứng xử tôn
trọng bình đẳng nam nữ. Trường học thân thiện phải chú trọng giáo dục kỹ năng
sống, giáo dục cho học sinh biết rèn luyện thân thể, biết tự bảo vệ sức khỏe, biết
sống khỏe mạnh, an toàn. Trường học thân thiện phải là nơi huy động có hiệu quả
sự tham gia của học sinh, thầy cô giáo, cha mẹ học sinh, của chính quyền, các tổ
chức đoàn thể, các đơn vị kinh tế và nhân dân địa phương nơi trường đóng cùng
đồng lòng, đồng sức xây dựng nhà trường.
Trong môi trường trường học thân thiện, trẻ em sẽ cảm nhận được sự thoải mái
khi việc học của mình vừa gắn với kiến thức trong sách vở, vừa thông qua sự thâm
phương pháp giáo dục trong điều kiện hội nhập quốc tế.
Huy động và tạo điều kiện để có sự tham gia hoạt động đa dạng và phong phú
của các tổ chức, cá nhân trong việc giáo dục văn hóa, truyền thống lịch sử cách mạng
cho học sinh.
Phong trào thi đua phải đảm bảo tính tự giác, không gây áp lực quá tải trong
công việc của nhà trường, sát với điều kiện ở cơ sở. Nội dung cụ thể của phong
trào là do cơ sở tự chọn, phù hợp với điều kiện của nhà trường, làm cho chất lượng
giáo dục được nâng lên và có dấu ấn của địa phương một cách mạnh mẽ.
*Về nội dung :
Nội dung 1: Xây dựng trường lớp xanh – sạch – đẹp, an toàn.
Để thực hiện tốt nội dung này, nhà trường đã chủ động làm tốt công tác xây
dựng kế hoạch và tham mưu với chính quyền địa phương nhằm xin chủ trương cho
6
công tác vận động. Đồng thời, phối hợp chặt chẽ và gắn bó với Hội Cha mẹ học
sinh trong công tác huy động nguồn lực.
Về nội lực, nhà trường tranh thủ tiết kiệm từ nguồn kinh phí hoạt động, kêu
gọi giáo viên và học sinh tích cực tham gia làm tốt công tác xây dựng và trang trí
làm đẹp cho lớp mình. Mỗi lớp đều có một chậu kiểng và 5- 6 giỏ cây các loại
trang trí ở của sổ lớp. Nhà trường hình thành được sân khấu xanh để tổ chức các
hoạt động và 01 vườn cây thuốc nam để hỗ trợ học tập. Đặc biệt, nhà trường đã hỗ
trợ và tạo điều kiện cho nhân viên bảo vệ tham gia lớp học chăm sóc cây kiểng để
hỗ trợ nhà trường trong công tác chăm sóc và bảo quản.
Hưởng ứng sự kêu gọi của nhà trường, một số Phụ huynh học sinh và giáo
viên đã hiến tặng cây kiểng cho nhà trường. Các Chi hội lớp và học sinh lớp đều
chung tay đóng góp để tặng cây xanh, cây kiểng cho trường, cho lớp. Mỗi chậu cây
tặng cho trường, cho lớp đều được ghi tên và thời điểm để ghi nhận dấu ấn, đồng
thời tạo nên sự tín nhiệm đối với phụ huynh và học sinh.
Bên cạnh công tác huy động nguồn lực để tạo mảng xanh, nhà trường luôn
chú trọng quan tâm đến công tác bảo quản, chăm sóc và giữ gìn cảnh quan trường
lớp. Thường xuyên quan tâm, chăm sóc, bảo dưỡng hệ thống khu vệ sinh đảm bảo
giảng dạy môn Thể dục và tổ chức các hội thi, các hoạt động ngoại khóa.
Nội dung 3: Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh
Bên cạnh việc lồng ghép, tích hợp nội dung giáo dục chính khóa, nhà trường
thường xuyên tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp. Phối hợp tổ chức
tốt buổi nói chuyện giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng kiềm chế cảm xúc bản thân do
Sở LĐ-TB-XH chủ trì dành cho học sinh lớp Ba, lớp Bốn và lớp Năm. Tổ chức
giao lưu văn nghệ, ủng hộ trẻ em khuyết tật do ảnh hưởng chất độc da cam –
Đioxin (1.524.000 đồng), mua sản phẩm tăm tre ủng hội người mù (700.000
đồng). Đặc biệt tại trường, hàng năm vào đầu năm học và chuẩn bị Tết Nguyên
Đán, nhà trường đã tổ chức tốt công tác vận động Mạnh Thường Quân và học sinh
tiết kiệm tiền để mua áo trắng tặng cho các bạn có hoàn cảnh khó khăn (145 áo
trắng ~ 5.800.000 đồng).
Nội dung 4: Tổ chức các hoạt động tập thể vui tươi lành mạnh.
Thường xuyên tổ chức các hoạt động vui chơi tập thể lành mạnh ở các tiết
sinh hoạt tập thể lớp, sinh hoạt Đội và Sao nhi đồng. Hình thành và duy trì 5 câu
lạc bộ văn nghệ tham gia biểu diễn trong các giờ chào cờ đầu tuần, 5 câu lạc bộ
8
yêu thích toán học. Định kỳ theo chủ điểm và thời điểm kiểm tra định kỳ, nhà
trường tổ chức các trò chơi dân gian, trò chơi vận động, các môn của Hội khỏe Phù
Đổng cấp trường như Bóng đá mini, cầu lông, bật xa tại chỗ, chạy 30 m và các Hội
thi Rung chuông vàng ôn tập kiến thức đã học chuẩn bị cho kiểm tra định kỳ. Nhà
trường đã vận động và hình thành 03 bàn bóng bàn và 02 sân cầu lông dành cho
giáo viên và học sinh tham gia.
Xây dựng hộp thư “Điều em muốn nói” của mỗi lớp, của trường và bảng tin
“Hoạt động của chúng em” để học sinh có cơ hội được bày tỏ, chia sẻ tâm tư, tình
cảm. Đồng thời qua đó, giáo viên cũng nhận được sự phản hồi và có hình thức xử
lý kịp thời giúp các em tự tin hơn trong học tập, vui chơi.
Đặc biệt, phối hợp vận dụng nhiều hình thức tổ chức các hoạt động trong giờ
chào cờ đầu tuần. Sau phần phận xét đánh giá nề nếp của Liên đội; nhận xét đánh
giá và chỉ đạo của Ban giám hiệu sẽ là nội dung tổ chức trò chơi, giao lưu văn
10
IV. HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI
Chính nhờ tổ chức đa dạng hóa các hoạt động giáo dục và công tác huy động
nguồn nhân lực, vật lực đã thể hiện mối dây thiện giữa thầy và trò, giữa trò với trò
góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường. Tạo nên cảnh quang môi
trường Xanh - Sạch - Đẹp, góp phần thành công cho việc tổ chức các hoạt động, các
hội thi và động viên kịp thời những giáo viên, học sinh đạt thành tích cao trong nhà
trường.
Công tác huy động nguồn nhân lực cho thấy rõ hơn tinh thần đoàn kết trong
nhà trường và sự đồng thuận của cộng đồng trong việc hưởng ứng tổ chức thực
hiện nhiệm vụ năm học. Môi trường sư phạm bước đầu đạt được các yêu cầu về
chuẩn trường học Xanh - Sạch - Đẹp cấp tỉnh năm 2010. Cơ sở vật chất được nâng
cấp: sửa được 50 bộ bàn ghế, quét vôi 14 phòng học, nâng cấp khu vệ sinh học
sinh, xây dựng 01 nhà đa năng, trang bị được 01 phòng 8 máy vi tính do công ty
NEO tặng, hình thành 01 khu vui chơi với các trò chơi vận động ngoài trời như:
Cầu tuột, cầu bập bênh, cầu thăng bằng và ghế ngồi đọc sách; Có khu vệ sinh an
toàn, hợp vệ sinh dành cho giáo viên riêng (02 nhà) và học sinh riêng (06 nhà/ 450
học sinh/ buổi. Bình quân 75 học sinh/ 01 nhà vệ sinh). Số cây cảnh do phụ huynh
học sinh các lớp đóng góp 25 chậu cây cảnh (trị giá khoảng 4.200.000 đồng). Huy
động được 250 áo trắng, 100 bộ sách giáo khoa, 100 cái cặp, 2000 quyển tập, 500
cây viết và 20 suất học bổng mỗi suất 250.000 đồng từ nguồn hỗ trợ của các nhà
hảo tâm, Mạnh Thường Quân.
Quỹ khuyến học của Hội CMHS dành riêng cho khen thưởng hàng năm bình
quân khoảng 12.000.000 đồng.
Nề nếp và chất lượng dạy - học được nâng lên, mối quan hệ giữa Thầy với
Thầy, giữa Thầy với Trò và giữa Trò với Trò ngày càng thân thiện. Tạo dựng được
niềm tin với Cha mẹ học sinh đối với giáo viên, với Nhà trường. Phụ huynh học
sinh quan tâm nhiều đến việc học tập của con em. Số học sinh được tham gia các
trò chơi lành mạnh trong giờ chơi ở sân trường ngày càng nhiều hơn. Hạn chế đến
mức tối đa không để học sinh bỏ học.
giáo dục ngay từ đầu năm học, kiên trì thực hiện và làm tốt công tác tuyên truyền
để tạo được sự đồng tình ủng hộ.
Hai là, phải căn cứ vào tình hình thực tế của nhà trường, địa phương để xác
định nội dung tham gia, mức độ yêu cầu trong từng năm. Từ đó, lên kế hoạch huy
động nguồn lực, tập trung đầu tư vào những nội dung ưu tiên chứ không dàn trải để
tránh quá tải làm ảnh hưởng đến các hoạt động giảng dạy và giáo dục khác.
Ba là, phải giải quyết tốt từ khâu nhận thức của giáo viên về yêu cầu tổ chức
đa dạng các hoạt động giáo dục xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực.
Chặt chẽ ngay từ khâu phân công, bố trí nhân lực một cách hợp lý theo sở trường,
chuyên môn của từng người. Phát huy đúng mức vai trò của Tổng phụ trách Đội,
các đoàn thể và bộ phận trong nhà trường.
Những giải pháp này có thể là không mới, có thể chưa hay lắm, chưa phù hợp lắm
với mặt bằng chung trên địa bàn. Song với những kết quả đạt được bước đầu rất khả
13
quan ở đơn vị rất mong được đóng góp một số kinh nghiệm đã được trải nghiệm thực
tiễn có tính khả thi và hy vọng có thể vận dụng được trong công tác quản lý giáo dục.
14
III. TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Chỉ thị 40/2008-CT-BGD&ĐT ngày 22 tháng 07 năm 2008.
2. Mạng Internet các vấn đề về Giáo dục.
15
16