Sáng kiến kinh nghiệm

Mục lục
Phần I. mở đầu
1. Lý do chọn đề tài
2. Cơ sở khoa học của đề tài
3. Mục đích của sáng kiến kinh nghiệm
4. Đối tợng và phạm vi nghiên cứu
5. Kế hoạch nghiên cứu
Phần II. Nội dung
Chơng I. Cơ sở lý luận.
1. Đặc điểm nhận thức của trẻ mẫu giáo.
2. Nội dung môn khám phá khoa học theo chơng trình giáo dục mầm
non mới.
Chơng II. Tình hình thực tiễn của việc tổ chức các hoạt động khám phá
khoa học cho trẻ mẫu giáo của giáo viên trờng mầm non Z176.
1. Tại góc thiên nhiên.
2. Tại góc bé yêu khoa học.
3. Trong giờ hoạt động chung của môn khám phá khoa học.
Chơng III. Một số trò chơi thực nghiệm giúp trẻ mẫu giáo khám phá
khoa học.
I. Các trò chơi thực nghiệm với cây và hạt.
1. Cây xanh có những bộ phận nào?
2. Trong hạt có gì?
3. Gieo hạt.
4. Sự phát triển của cây từ hạt.
5. Cây cần gì để lớn lên và phát triển.
6. Cỏ có cần ánh sáng không?
II. Các trò chơi với nớc, không khí và ánh sáng.
1. Bóng cây thay đổi.
2. Có gì trong chai không?

ham thích học hỏi của trẻ mầm non đã đặt ra những yêu cầu mới đối với giáo
viên mầm non trong quá trình lựa chọn và tổ chức các hoạt động khám phá
khoa học cho trẻ. Nếu trong chơng trình giáo dục mầm non cải cách giáo viên
chủ yếu sử dụng phơng pháp trực quan và dùng lời để dậy trẻ môn Môi trờng
xung quanh, thì trong chơng trình giáo dục mầm non mới lại yêu cầu giáo
viên phải tăng cờng sử dụng các phơng pháp thí nghiệm, thực nghiệm để giúp
trẻ đợc trải nghiệm, đợc khám phá khi tham gia các hoạt động khám phá khoa
học.
Vì vậy để làm tốt đợc những yêu cầu đó tôi đã chọn đề tài: Một số trò
chơi thực nghiệm giúp trẻ mẫu giáo khám phá khoa học.
2. Cơ sở khoa học của đề tài:
2.1. Cơ sở lý luận:
Các trò chơi thực nghiệm đợc lựa chọn dựa trên cơ sở đặc điểm nhận
thức của trẻ mẫu giáo và phù hợp với các nôi dung của môn học khám phá
khoa học theo chơng trình giáo dục mầm non mới.
2.2. Cơ sở thực tiễn:
Các trò chơi thực nghiệm đợc lựa chọn dựa trên cơ sở khảo sát việc tổ
chức các hoạt động cho trẻ mẫu giáo khám phá khoa học tại trờng mầm non
Z176.
3. Mục đích của sáng kiến kinh nghiệm:
Lựa chọn và tổ chức một số trò chơi thực nghiệm nhằm giúp trẻ mẫu
giáo vừa nắm đợc kiến thức, vừa hình thành và rèn luyện những kỹ năng cần
thiết của môn học khám phá khoa học và phát huy đợc tính độc lập sáng tạo
của trẻ.
4. Đối tợng và phạm vi nghiên cứu:

Nguyễn Thị Thu Trang
2
Sáng kiến kinh nghiệm


- Trẻ đang ở bớc đầu của quá trình t duy trìu tợng.

Nguyễn Thị Thu Trang
3
Sáng kiến kinh nghiệm

II. Nội dung môn khám phá khoa học theo chơng trình giáo dục mầm
non mới:
Trẻ đợc khám phá khoa học về :
- Các bộ phận cơ thể con ngời.
- Đồ vật và chất liệu.
- Về thực vật và động vật.
- Các hiện tợng tự nhiên nh: thời tiết, nớc, không khí ánh sáng, mắt
trời, mặt trăng,
Chơng ii: Tình hình thực tiễn của việc tổ chức các
hoạt động cho trẻ mẫu giáo khám phá khoa học
của giáo viên trờng mầm non Z176
Đợc sự quan tâm của lãnh đạo chỉ huy nhà máy Z176 giáo viên trờng
mầm non Z176 luôn đợc thăm quan và kiến tập các trờng bạn, học tập, tập
huấn tại Tổng cục cũng nh ở phòng giáo dục một cách thờng xuyên. Trang
thiết bị ở trờng luôn đợc đầu t nhằm nâng cao chất lợng dậy và học. Mặc dù
vậy, tình hình thực tiễn của việc tổ chức các hoạt đông cho trẻ mẫu giáo khám
phá khoa học của giáo viên còn nhiều vớng mắc. Trẻ tham gia vào hoạt động
khám phá khoa học chủ yếu trong giờ hoạt động chung môn khám phá khoa
học và tại hai góc là góc thiên nhiên và góc bé yêu khoa học trong các lớp
học. Và thực tế cho thấy:
1. Tại góc thiên nhiên:
Mỗi lớp đã xây dựng đợc một giá góc thiên nhiên với các loại cây mô
hình khá phong phú, sinh động và hấp dẫn trẻ. Nhng các hoạt động của trẻ tại
đây mới chỉ là các hoạt động quan sát các loại cây, hoa và các hoạt động chăm

Chơng Iii: Một số trò chơi thực nghiệm giúp trẻ mẫu
giáo khám phá khoa học
I. Các trò chơi thực nghiệm với cây và hạt.
1. Cây xanh có những bộ phận nào?
1.1 Mục đích:
- Cho trẻ thấy đợc quá trình phát triển của cây và trẻ biết đợc cây cần n-
ớc để sống.
- Giúp trẻ biết đợc các bộ phận chính của cây.

Nguyễn Thị Thu Trang
5
Sáng kiến kinh nghiệm

1.2. Đối tợng:
Các trẻ từ mẫu giáo bé đến mẫu giáo lớn.
1.3. Chuẩn bị:
- 1 củ hành tây.
- 1 lọ thủy tinh trong.
1.4. Cách tiến hành:
- Đổ đầy nớc vào lọ, đặt củ hành tây ở miệng lọ sao cho một nửa củ
hành ngập trong nớc. Cô cho trẻ đoán xem điều gì sẽ xảy ra?
- Hàng ngày cho trẻ quan sát và ghi nhật ký bằng hình ảnh. Sau vài ngày
lá cây và rễ cây sẽ mọc ra, cô cho trẻ quan sát và nhận xét.
1.5. Giải thích và kết luận:
- Với trẻ mẫu giáo bé: giáo viên cho trẻ quan sát và kể tên các bộ phận
của cây, cây cần nớc để sống.
- Với trẻ mẫu giáo nhỡ: cho trẻ tự nhận xét, giải thích và giáo viên
khẳng định lại.
- Với trẻ mẫu giáo lớn giáo viên cho mỗi nhóm thực hiện một thực
nghiệm, trẻ tự ghi nhật ký, tự giải thích và nhận xét kết quả của nhau sau đó

- 2 cái khay nhỏ.
- Một ít bông thấm nớc.

Nguyễn Thị Thu Trang
7
Sáng kiến kinh nghiệm

3.4. Cách tiến hành:
- Ngâm hạt vào trong nớc ấm khoảng 2 đến 3 tiếng rồi lấy ra. Đặt hạt
vào những miếng bông thấm nớc để trong khay, mỗi miếng bông để vào một
khay.
- Hàng ngày cho trẻ quan sát và tới nớc vào chỉ một khay và tại khay
này hạt sẽ nẩy mầm và lớn dần. Còn khay kia không tới nớc hạt sẽ không nẩy
mầm.
- Cho trẻ đoán và giải thích tại sao hạt gieo trên miếng bông ẩm có nớc
có thể nẩy mầm và mọc lên, còn hạt gieo trên miếng bông khô không nẩy
mầm đợc.
- Đối với trẻ mẫu giáo lớn giáo viên có thể cho trẻ tự làm thực nghiệm
và nói về kết quả thực nghiệm của mình.
3.5. Giải thích và kết luận:
Trong hạt có thức ăn và trong miếng bông có nớc uống cho cây non nên
hạt đã nảy mầm. Còn khay không tới nớc hạt không có nớc uống nên hạt
không thể nẩy mầm.
4. Sự phát triển của cây từ hạt:
4.1. Mục đích:
- Giúp trẻ biết đợc quá trình phát triển của cây.
- Tạo sự hứng thú cho trẻ trong việc gieo trồng , theo dõi, chăm sóc sự
phát triển của cây.
4.2. Đối tợng:
Các trẻ mẫu giáo lớn.

Nguyễn Thị Thu Trang
9
Sáng kiến kinh nghiệm

5.4. Cách tiến hành:
- Cho trẻ quan sát và nhận xét các bộ phận của cây, cho trẻ đoán xem
cây cần gì để sống và phát triển.
- Cô lần lợt thực hiện thực nghiệm:
+ Cây 1: cho cây vào trong hộp kín
+ Cây 2: Dùng túi nilon bọc kín phần thân cây và lá cây.
+ Cây 3: Để cây vào chậu không có đất.
+ Cây 4: không tới nớc cho cây hàng ngày.
+ Cây 5: Chăm sóc cho cây phát triển bình thờng.
- Cô cho trẻ đoán xem điều gì xẽ xảy ra.
- Hàng ngày cô cùng trẻ tới cho các cây 1,2,3,5 bình thờng và ghi nhật
ký bằng hình ảnh.
- Sau một thời gian cô cùng trẻ quan sát 5 cây, nhận xét kết quả thí
nghiệm và giải thích các hiện tợng xảy ra ở các cây và so sánh với cây 5.
5.5. Giải thích và kết luận:
Cây cần đủ 4 yếu tố là nớc, ánh sáng, không khí và đất để sống và phát
triển. Thiếu một trong các yếu tố trên cây sẽ bị héo úa, vàng lá và chết.
6. Cỏ có cần ánh sáng không?
6.1. Mục đích:
Cho trẻ biết rằng cỏ cũng cần ánh sáng để sống.
6.2. Đối tợng:
Các trẻ thuộc lớp mẫu giáo bé và mẫu giáo nhỡ.
6.3. Chuẩn bị:
- Chọn một đám cỏ xanh trong vờn.
- Một chậu nhỏ.


Nguyễn Thị Thu Trang
11
Sáng kiến kinh nghiệm

1.5. Giải thích và kết luận:
- ánh sáng mặt trời chiếu vào phần vớng cây xanh nên không đi qua đợc
nên tạo ra bóng trên mặt đất.
- Bóng thay đổi vào các thời điểm khác nhau trong ngày là do mặt trời
di chuyển.
2. Có gì trong chai không?
2.1. Mục đích:
Giúp trẻ biết không khí không có màu, không có mùi, bằng mắt thờng ta
không nhìn thấy đợc.
2.2. Đối tợng:
Các trẻ mẫu giáo nhỡ và mẫu giáo lớn.
2.3. Chuẩn bị:
- Một chai thủy tinh không đựng gì.
- Một chậu hay một bể cá nhỏ đựng nớc.
2.4. Cách tiến hành:
- Cho trẻ quan sát chai, nhìn, ngửi xem trong chai có chứa gì không.
- Sau đó cô hoặc trẻ cho chai nằm vào đáu chậu hoặc bể nớc, sau đó cho
trẻ quan sát và nhận xét hiện tợng xảy ra là bong bóng nổi lên từ miệng chai.
- Giáo viên tiếp tục hỏi để trẻ suy đoán và lý giải hiện tợng xảy ra theo
cách hiểu của trẻ.
2.5. Giải thích và kết luận:
Có hiện tợng này là vì không phải trong chai không có gì mà trong chai
chứa đầy không khí. Vì không khí không có mầu, không mùi nên không thể
nhìn thấy đợc. Khi cho chai vào bể nớc, nớc tràn vào trong chiếm chỗ trong
chai nên đẩy không khí ra ngoài thành từng bọt khí ( hay bong bóng không
khí) đi lên.

Trẻ thuộc mẫu giáo nhỡ và mẫu giáo lớn.
4.3. Chuẩn bị:
- 4 cốc thủy tinh và 3 thìa.
- Một chút đờng, muối, một quả cam.
4.4. Cách tiến hành:
- Cô rót nớc đun sôi dể nguội vào bốn cốc nớc có đánh dấu từ 1 đến 4.
Cho trẻ quan sát, nếm, ngửi mùi và nhận xét xem nớc có màu, mùi vị nh thế
nào? Và đoán xem nớc có thay đổi nh thế nào khi cô pha đờng, muối, nớc cam
vào các cốc nớc.
- Cô pha đờng, muối, cam lần lợt vào các cốc từ 1 đến 3. Sau đó cho trẻ
nếm thử các cốc nớc đã pha, cho trẻ nhận xét và so sánh với cốc 4 và cô giải
thích sự thay đổi đó.
- Đối với mẫu giáo lớn cô có thể cho trẻ tự thực hiện theo nhóm

Nguyễn Thị Thu Trang
13
Sáng kiến kinh nghiệm

4.5. Giải thích và kết luận:
Nớc trong suốt không có mầu, mùi, vị. Đờng có vị ngọt, khi hòa tan vào
nớc làm nớc có vị ngọt. Muối có vị mặn nên khi hòa tan vào trong nớc tạo cho
nớc có vị mặn, khi pha nớc cam vào sẽ tạo cho nớc có mùi cam và mầu da
cam.
III. Trò chơi với nam châm:
1. Nam châm hút gì?
1.1. Mục đích:
Để trẻ biết nam châm có thể hút những vật làm bằng sắt, còn những vật
làm bằng chất khác không bị nam châm hút.
1.2. Đối tợng:
Trẻ của lớp mẫu giáo lớn.

N = 30
1. Trẻ chú ý vào nội dung 16 53.3 30 100
2. Trẻ thích đợc nói lên ý kiến
của mình
13 42 26 86.6
3. Trẻ nắm đợc kiến thức 18 60 28 93.3
* Nhận xét:
Kết quả trên cho thấy, các trò chơi thực nghiệm đẫ gây đợc hứng thú,
thu hút trẻ vào các hoạt động mà giáo viên tổ chức, trẻ háo hức đợc phát biểu
ý kiến của mình. Các trò chơi đã cụ thể hóa, trực quan hóa các kiến thức khoa
học trìu tợng, giúp trẻ tiếp thu dễ dàng hơn.
Nh vậy, kết quả thực nghiệm của tôi thành công và tạo thêm cảm hứng
cho tôi thiết kế thêm những trò chơi thực nghiệm mới phục vụ cho việc giảng
dậy ngày một tốt hơn.
Biểu đồ so sánh kết quả thực nghiệm với thực trạng

Nguyễn Thị Thu Trang
15
Sáng kiến kinh nghiệm

Kết luận và kiến nghị
I. Kết luận:
1. Thực trạng của việc tổ chức hoạt động cho trẻ mẫu giáo khám phá
khoa học ở trờng mầm non Z176:
Tại trờng mầm non Z176 giáo viên đã và đang tổ chức nhiều hoạt động
cho trẻ mẫu giáo khám phá khoa học theo chơng trình đổi mới phơng pháp
giáo dục mầm non. Nhng để phù hợp với những yêu cầu của chơng trình giáo
dục mầm non mới các hoạt động này còn các mặt yếu nh sau:
- Môi trờng và các đồ dùng, đồ chơi cha mang tính động để gây hứng
thú cho trẻ và kích thích rẻ tìm tòi khám phá.

dấn trẻ và có hiệu quả để phục vụ cho nội dụng giảng dậy, để bài giảng thêm
sinh động.

Nguyễn Thị Thu Trang
17