Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3

PHN M U

I - Lí DO CHN TI

i mi phng phỏp dy hc l : Phỏt huy tớnh tớch cc, ch
ng v sỏng to ca hc sinh trờn c s khai thỏc trit cỏc c
im tõm sinh lý ca hc sinh tiu hc . l phng hng i mi
phng phỏp dy v hc mụn toỏn bc tiu hc . Mt trong nhng bin
phỏp ch yu t c mc ớch trờn l gõy cho hc sinh hng thỳ
hc tp, to nim tin ,nim vui bng cỏch lụi cun cỏc em vo nhng trũ
chi toỏn hc hp dn , phự hp vi trỡnh nhn thc , c im la
tui cỏc em trong gi hc toỏn , c bit l cỏc lp u cp .
ó nhiu nm dy hc tụi c trn tr mói : lm th no hc
sinh ca mỡnh nng ng sỏng to hn , to c hng thỳ trong hc tp,
gi hc bt cng thng ,bt ỏp lc ,hc sinh c hc m chi chi m
hc . Vỡ vy tụi xin phộp BGH trng tiu hc in L II c thit k
cỏc trũ chi trong gi hc toỏn lp 3 , tụi ó a vo gi hc toỏn ngay
t u nm v thy kt qu hc tp ca cỏc em tin b hn lờn . n gi
hc toỏn cỏc em khụng cũn cm thy cng thng nờn kt qu hc tp cao
hn . Vi thi gian th nghim va qua, tụi thy vic thit k trũ chi
trong gi hc toỏn gúp phn i mi phng phỏp dy hc toỏn 3 l
rt quan trng v thit thc . Tụi xin c trỡnh by kinh nghim trong
thit k trũ chi gúp phn i mi phng phỏp dy hc toỏn lp 3
trc hi ng khoa hc trng tiu hc in L II , hi ng khoa hc
phũng giỏo dc Bỏ Thc , mong cỏc t chc gúp ý kin cho tụi ngy
mt hon thin hn, ging dy cú cht lng hn.
Tụi xin chõn thnh cỏm n !
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
1


Xut phỏt t c im tõm sinh lý ca hc sinh Tiu hc : Hc sinh
Tiu hc luụn luụn hiu ng , ham chi thớch cỏi mi l nhng li
chúng chỏn . i vi tr trũ chi l mt phỏt hin mi , kớch thớch tũ mũ ,
mun tỡm hiu , khỏm phỏ . Do vy quan im Thụng qua hot ng
vui chi tin hnh hot ng hc tp . l phự hp vi trng tiu
hc .
Trũ chi toỏn hc nhm mc ớch l thụng qua trũ chi cng c
kin thc ca bi hc , luyn tp li kin thc ca bi mi , phỏt hin ra
kin thc mi ca bi hc. Thụng qua trũ chi hc sinh nm c kin
thc ca bi hc mt cỏch nh nhng .
Trong quỏ trỡnh hc toỏn tiu hc , s dng trũ chi toỏn hc cú
nhiu tỏc dng nh :
Giỳp hc sinh thay i loi hỡnh hot ng trong gi hc , lm cho gi
hc bt cng thng , to cm giỏc thoi mỏi , d chu . Hc sinh tip thu
kin thc nh nhng , gõy hng thỳ hc tp .
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
3
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3
Kớch thớnh s tỡm tũi , to c hi hc sinh t th hin mỡnh .
Thụng qua trũ chi , hc sinh vn dng kin thc nng n , hot bỏt ,
kớch thớch trớ tng tng , trớ nh . T ú phỏt trin t duy mm do,
hc tp cỏch s lý thụng minh trong nhng tỡnh hung phc tp tng
cng kh nng vn dng trong cuc sng d dng thớch nghi vi iu
kin mi ca xó hi .
Ngoi ra thụng qua hot ng trũ chi cũn giỳp cỏc em phỏt trin
c nhiu phm cht o c nh tỡnh on kt, thõn ỏi, lũng trung
thc, tinh thn cng ng trỏch nhim . Vỡ vy trũ chi toỏn hc rt cn
thit trong gi hc toỏn tiu hc .
2 NGUYấN TC THIT K TRề CHI :

T cỏc nguyờn tc trờn, tụi ó cn c vo ni dung kin thc trong
sỏch giỏo khoa, cn c vo thi gian, mc tiờu ra mi tit hc cng
nh i tng hc sinh, mụi trng hc tp n v trng min nỳi
nh trng Tiu hc in l II, ni tụi ang cụng tỏc thit k cỏc trũ
chi s dng trong gi hc toỏn lp 3.
3 - C S THC TIN :
a; Thc trng chung ca nh trng :

đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
5
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3
Qua tỡm hiu mt s giỏo viờn dy lp3 , tỡm hiu hc sinh , ti liu
tham kho trng tiu hc in L 2 ,tụi nhn thy: Cỏc ng chớ
giỏo viờn cha quan tõm nhiu n vic a trũ chi hc toỏn vo ging
dy hoc cú a trũ chi hc toỏn vo gi hc cng ch trong nhng gi
thao ging . S d cú tỡnh trng trờn l do cỏc ng chớ giỏo viờn cha
nhn thc c ht tỏc dng ca trũ chi trong gi hc toỏn . Vỡ vy m
gi hc toỏn cũn trm hc sinh cũn th ng trong hc tp , mt s hc
sinh yu kộm cũn ngi hc toỏn , n gi hc toỏn cỏc em khụng hng
thỳ dn n kt qu hc tp khụng cao . Do a bn in L 2 l nim
nỳi , trỡnh dõn trớ cha ng u nờn vic quan tõm n vic hc tp
ca con cỏi cha cao , dựng hc tp ca cỏc em thiu nhiu , tớnh t
giỏc hc tp ca cỏc em cha cao .
b ,Thc trng ca lp ch nhim :

Nm nay tụi c phõn cụng dy lp 3 B trng tiu hc in L
II. Lp tụi cú 17 hc sinh trong ú cú : 10 em n , 7 em nam , hc sinh
dõn tc Mng l 7 em , hc sinh dõn tc Kinh l 10 em . Trong 17 hc
sinh ú ch yu l nụng thụn nờn vic giao tip ca cỏc em cũn hn
ch , khụng mnh dn t tin . Vỡ vy ngay t u nm tụi ó vch ra k

A- TRề CHI Cể NI DUNG S HC V
YU T I S.
1 TRề CHI TH I : XP HNG TH T.
* Mc ớch chi : Giỳp hc sinh cng c cỏch so sỏnh v sp xp cỏc
s theo th t t bộ n ln v ngc li .
* Thi gian chi : 5 phỳt
* Chun b chi : Giỏo viờn chun b 2 lỏ c hiu ( C giy nh, 2 lỏ
cú mu khỏc nhau )
Hc sinh mi i 5 mnh bỡa ( Cú kớch thc 10 x 15
cm ) trong mi mnh bỡa cú ghi cỏc s .
Vớ d : Tit 1 : c, vit v so sỏnh cỏc s cú 3 ch s bi tp s 4,5
trang 3 sgk .
Khi t chc trũ chi giỏo viờn cú th chun b ni dung ghi trong bỡa :
537; 162; 573; 621;126.
* Chn i chi : Mi i 5 Em; cỏc em t t tờn cho i mỡnh ( Vớ
d : tờn gi tng ng vi mu sc ca c hiu nh i Xanh, i )
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
8
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3
* Cỏch chi : Hai i trng lờn nhn bỡa ca t v phỏt bỡa cho mi
bn i mỡnh. Giỏo viờn yờu cu hai i quan sỏt, t so sỏnh cỏc s vựa
nhn trong nhúm vi nhau (trong 1, 2 phỳt )
* Quy c : Khi cụ giỏo hụ hiu lnh v gi 2 lỏ c trờn 2 tay v hai
phớa( sang ngang ) yờu cu cỏc em nghe, gi bin lờn cao v xp mi i
mt hng ngang, bt u t cụ giỏo. Khi cụ a 2 lỏ c song song v phớa
trc cỏc em tp hp hng dc.
* Giỏo viờn bt u hụ cỏc cỏch khỏc nhau nh : Tp hp theo th t
t bộ n ln ; Tp hp theo th t t ln n bộ sau hai ba ln thi
thay i cỏc bin gia hai i ri tip tc chi .
* Ban th ký ghi kt qu v tng hp im. Mi ln xp hng ỳng th

cho cỏi giũ nú kho, i xen k cho nú kho cỏi giũ . Khi giỏo viờn hụ
Tỡm bn ! tỡm bn ! cỏc em phi nhanh chúng tỡm v chy v vi bn
eo th cú kt qu hoc phộp tớnh tng ng vi th ca mỡnh . Nhng ai
tỡm ỳng, tỡm nhanh bn mỡnh nht thỡ ghi c 10 im . Bn no tỡm
sai thỡ phi t nhm li tỡm ỳng bn mỡnh . Sau mt lt giỏo viờn
i th ln ln , sau ú cho cỏc em tip tc chi hoc nhúm khỏc chi .
Trũ chi cú th ỏp dng cho tit luyn tp bi s 2 trang 103 sgk ,
tit luyn tp bi s 3 trang 148 sgk , tit ụn tp bn phộp tớnh trong
phm vi 100 000 .
3 TRề CHI TH 3 : GINH C CHIN THNG
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
10
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3
* Mc ớch chi :- Cng c khỏi nim gim i mt s ln v gp lờn
mt s ln .
- Luyn cỏch x lý linh hot .

* Chun b chi : Giỏo viờn chun b mt s phiu hc tp cú th cú
ni dung nh sau:
- Phiu 1 :

Thờm 20 gim 6 ln
Bt 14
Gp 5 ln gp 9 ln
- Phiu 2 :
Gp 4 ln gim 8 ln gp 7 ln
Bt 14 thờm 4
- Phiu 3 :
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
11

Sau 2 phỳt thỡ tt c dng bỳt v np kt qu vit cho cụ giỏo.
Trong mt i nu kt qu trựng nhau thỡ ch tớnh im mt ln . Giỏo
viờn kim tra kt qu, mi kt qu ỳng ghi 10 im . Nu cú i np kt
qu khi cha ht gi m ỳng thỡ c cng thờm mt im .
( Trũ chi c s dng cho tit cỏc s cú bn ch s trang 91 .)
5 TRề CHI TH 5 : PHN TCH S
* Mc ớch chi :
- Giỳp hc sinh cng c cỏch phõn tớch s cú bn ch s thnh tng
ca cỏc nghỡn, trm, chc, n v v ngc li
- Phỏt trin nng lc phõn tớch, tng hp ;
- Rốn tỏc phong nhanh nhn .
* Chun b chi : Giỏo viờn chun b 2 bng ph hoc 2 t giy rụ ki
cú ni dung ghi ging nhau . Mt s mnh giy ghi kt qu tng ng .
Vớ d : Vit s thớch hp vo ch chm .
= 1000 + 900 +50 +2 7550 = .++
. =9000 + 900 +90 +9 7050 =.+.+
= 9000 +100 + 50 +2 1095 = ++.
8001 = 8000 +
8100 = 8000 +
= 7000 + 500 9009 = 9000 +
1952 9152 7000 + 50 700 + 500 + 50
9999 9 100 7500 1000 + 90 + 5 1

- Hc sinh chun b phn ( hoc bỳt d )
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
13
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3
* Thi gian chi : 3 5 phỳt

* C ỏch chi : Chi theo kiu ng i , chia lp thnh hai nhúm , mi

tỡ xem bờn no ra trc . Nhúm th nht nờu tờn mt phộp nhõn , chia
ó hc hay mt phộp tớnh cng tr cỏc s trũn chc , trũn trm . nhúm
th hai tr li kt qu . Nu núi sai thỡ khỏn gi (cỏc em di ) c
quyn tr li .
Sau khi tr li , nhúm th hai nờu nhanh mt phộp tớnh khỏc yờu cu
nhúm th nht tr li. Tin hnh tng t sau khong 5 phỳt thỡ dng
li, ban th ký tng hp xem hai nhúm cú bao nhiờu kt qu ỳng . Mi
kt qu ỳng ghi 10 im . Nhúm no nhiu im s thng cuc .
Trũ chi ny c s dng tit bng nhõn , bng chia 6,7,8,9 cú bi
tớnh nhm , s dng tit luyn tp bi s 2 trang 103 SGH.

7 - TRề CHI TH 7 : LP HèNH
* Mc ớch :- Giỳp hc sinh rốn luyn k nng nhõn nhm vi s trũn
chc , trũn trm , nhõn s cú 2 ch s vi s cú 1 ch s ( khụng nh )
- Phỏt trin nng lc t duy sỏng to, giỳp cỏc em cú tinh thn on
kt .
* Chun b : Giỏo viờn chun b mt s tm bỡa nh hỡnh nh sau:

* Hỡnh v :
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
15
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3
82
105 21x5
11x6
400x2
34
62x4
17x2
50

hỡnh mt ci mt bờn cú hỡnh mt mu, 4 bng con . Chn 3 i
chi , mi i chi khong 3 em. Chn ban th ký, ban giỏm
kho , cỏc em cũn li l c ng viờn .
* Cỏch chi : Chi thi ua gia cỏc i
- Giỏo viờn ln lt xut hin tng bng con . Trờn mi bng con cú ghi
cỏch thc hin 1 biu thc .
96 : 4 x 2 96 : 4 x 2 12 + 38 : 2 12 + 38 : 2
= 96 : 8 = 24 x 2 = 50 : 2 = 12 + 19
= 12 = 48 = 25 = 31
Mi ln giỏo viờn xut hin mt bng con , cỏc i quan sỏt ni dung .
Khi giỏo viờn cú tin hiu nu i no thy thc hin ỳng thỡ gi mt
ci nu thy l thc hin sai thỡ gi mt mu . Giỏo viờn cú th nờu cõu
hi chp vn thờm cỏc em nh li th t thc hin phộp tớnh trong mt
biu thc nh vỡ sao i em cho l ỳng ? Hoc cn c vo õu m i
em cho l sai ?
- Giỏo viờn cng a ra ỏp ỏn bng cỏch quay mt n .
- Ban th ký tng hp im sau mt cuc chi : Mi ln tr li ỳng ,
quay mt n ỳng thỡ c 10 im , nu quay mt n ỳng xong cha
tr li c cõu hi ph ca giỏo viờn thỡ b tr i 1- 2 im . i no
nhiu im nht i ú s thng cuc c thng bỳt chỡ , v vit .
Trũ chi c s dng tit tớnhgiỏ tr ca biu thc ( tip theo ) bi
s 2 trang 80 , cú th s dng tit luyn tp chung bi s 4 trang 83.
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
18
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3 9 TRề CHI 9 : TèM NGễI SAO SNG
* Mc ớch : - Cng c v nhn bit giỏ tr cỏc s La Mó .
- To hng th hc tp , rốn luyn v phỏt trin nng lc t

* Chun b : Giỏo viờn chun b cho hai i , mi i : 30 000
ng gm cỏc loi tin: 500 ng 6 t , 1000 ng 7 t , 2000 ng 5
t , 5000 ng 2 t .
Chun b mt s dựng hc tp nh : Nhón v 500 ng / 1 t
gm 10 cỏi , thc k 1000 ng / 1 cỏi , bng en 2500 ng / 1 cỏi ,
v vit 2 000 ng / 1 quyn , bỳt bi 1 000 ng / 1 cỏi , .
Trong ú s ghi sn giỏ vo giy v dựng bng dớnh ớnh vo cỏc
vt , by tt c vo hai bn cho hai i . Phỏt cho hai i mi i mt
gi mõy ng hng mua sm .
* Lut chi : Khi giỏo viờn hụ bt u v tớnh gi thỡ hai bn ca
hai i s vo quy chn mua cỏc thớch hp , mua ti õu b tin
vo hp ti ú . Nu tin chn cn cng nhm cn thn , chn hng
ri mi b tin vo hp, nu b vo ri khụng c ly li . Sau 4 phỳt
giỏo viờn hụ úng ca thỡ hai bn phi lp tc ri quy , bn giao s
tin cũn li cho hai bn tip theo . Giỏo viờn li hụ m ca v hai bn
vo mua hng n ht gi . Cỏc bn phi np li gi hng cho cỏc bn
kim tra .
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
20
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3
Nu s mt hng mua v va ht s tin l ngi Khộo mua ,
c thng mt quyn truyn tranh . Nu ht tin m mua khụng
hng thỡ l ngi Vng mua c thng mt cõy bỳt chỡ .Nu tin
tha m khụng mua hng l ngi Keo kit ch c thng mt
nhón v. Nu s tin , hng cng li hn s cú l ngi Tham . Nu s
tin cng li ớt hn s tin ó mua l ngi Chm tớnh toỏn , u
khụng c thng .
(Chỳ ý : 4 ngi trong i u c thng nh nhau )
Trũ chi c s dng trong tit tin Vit Nam bi s 3 trang 131 .
2 TRề CHI TH 2 : TèM NG I NG

2
3

* Thi gian chi : 10 15 phỳt
* Cỏch chi : Cỏc nhúm thi ua vi nhau
Trc tiờn cỏc em d oỏn o nhng bn thp trc ri n bn cao,
tin hnh o tng thnh viờn trong nhúm v ghi vo giy nhỏp . Sau ú
kim tra li kt qu o ó ỳng t thp n cao cha, nu cha ỳng thỡ
sp xp li cho ỳng yờu cu ca bi v ghi kt qu vo bng thng
kờ.
Nhúm no o chớnh xỏc, lp bng ỳng s liu yờu cu, thc hin nhanh
trt t ,thỡ nhúm ú thng , c thng e ke, thc k.
Trũ chi ny c s dng tit thc hnh o di bi tp s 2 trang
48 SGK .
C TRề CHI:
CNG C NI DUNG HèNH HC .
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th
23
Sáng kiến kinh nghiệm thiết kế trò chơi học toán lớp 3
1 TRề CHI TH NHT : HI HOA TON HC
* Mc ớch chi : Giỳp hc sinh nh lõu cỏc cụng thc tớnh chu vi ,
din tớch ca hỡnh ch nht, hỡnh vuụng . T ú vn dng linh hot , kt
hp vi k nng tớnh nhm tớnh chu vi, din tớch ca hỡnh vi s o
cho trc
- Phỏt trin kh nng din t rừ rng , mch lc .
* Chun b : Giỏo viờn chun b mt cõy cnh t lờn bn giỏo viờn
lm cõy hoa . Treo sn trờn cõy cỏc bụng hoa c ct bng giy mu
trong cú ghi ni dung cõu hi .
(Tu theo ni dung bi hc giỏo viờn chn ni dung ghi trong hoa )
Vớ d : Khi dy bi ny cn : ễn tp hỡnh hc cui nm giỏo

ỏp ỏn : Bn A núi ỳng , bn B núi sai . 5m

5 . Hỡnh bờn tờn gi l gỡ ?
Chu vi , din tớch em thỡ tớnh mau?
ỏp ỏn : hỡnh bờn l hỡnh ch nht .
Chu vi = ( 8 + 5 ) x 2 = 26 ( m) .
Din tớch = 8 x 5 = 40 ( m2)

6 . Hóy nờu cỏch tớnh chu vi , din tớch ca hỡnh ch nht .
ỏp ỏn : Chu vi = ( di + rng ) x 2 ; <chiu di , chiu rng cựng
n v o> .
Din tớch = di x rng ; < di , rng cựng n v o >
7 . Mt hỡnh vuụng cú cnh bng 4 m . Bn Mai tớnh ra chu vi
hỡnh vuụng bng 16 m . Bn H bo rng din tớch hỡnh vuụng ny bng
16 m .Vy ai núi ỳng ? ai núi sai ?
đỗ thủy tiên điền l ii bá thớc th

25

Trích đoạn KẾT LUẬN CHUNG VỀ SÁNG KẾ N:

---