BỘGIÁODỤCVÀTẠO
TRƯỜNGĐẠIHỌCKINHTẾHỒCHÍMINH
TỶ SUẤT SINH LỢI TRÊN VỐN ĐẦU TƯ
Nhómthựchiện:Nhóm4
1.NguyễnDuyQuang
2.LêNgọcSơn
3.TrầnHữuTuấn
Lớp:TCDNĐêm3Khóa:22
GVHD:TSNguyễnThịUyênUyên
TP.HồChíMinh-tháng05/2014
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên
CHƯƠNG11: TỶSUẤTSINHLỢITRÊNVỐNĐẦUTƯ
Lờimởđầu
Phântíchbáocáotàichínhliênquanđếnđánhgiárủirovàtỷsuấtsinhlợi.Tỷsuấtsinhlợit
rênvốnđầutưđềcấpđếnthunhậpcủacôngtyliênquanđếncảmứcđộlẫnnguồntàitrợ.Đâylàmộ
tthướcđolườngthànhcôngcủacôngtytrongviệcsửdụngnguồntàitrợđểtạolợinhuận.Đâycũn
glàthướcđotuyệtvờivềkhảnăngtrảnợcủamộtcôngty.Bàinghiêncứunàymôtảtỷsuấtsinhlợit
rênvốnđầutưvàcácvấnđềliênquanđếnbáocáotàichính.Chúngtôichiatáchtỷsuấtsinhlợitrên
vốnđầutưthànhcácthànhphầnquntrọngđểhiểusâuhơnthànhquảvàhoạtđộngtươnglaicủacô
ngty.Vaitròcủađònbẩyvàtầmquantrọngcủanóđốivớiphântíchtỷsuấtsinhlợicũngđượcchú
ngtôiđềcập.Lồngghéptrongcácphântíchlàcácvídụminhhọacủachúngtôiđượcchọnlọctừcá
ccôngtytrongthựctế.
Trang2
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên
I. CÁC THƯỚC ĐO ĐỂ PHÂN TÍCH KHẢ NĂNG SINH LỢI
1. Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư
1.1Khái niệm
- Tỷsuấtsinhlợitrênvốnđầutư(ROIhayReturnonInvestment)làmộtthướcđodòngtiềnđượctạ
orahoặcbịtổnthấtdođầutư.Nóxácđịnhdòngtiềnhoặcluồngthunhậptừđầutưđếnnhàđầutư,li
ênquanđếnsốtiềnđầutư.Cóthểlàdướihìnhthứclàlợinhuận,tiềnlãi,cổtức,hoặclãivốn/lỗvốn.
Lãivốn/lỗvốnxảyrakhigiátrịthịtrườnghoặcgiátrịbánlạicủađầutưtănghoặcgiảm.Dòngtiền

Tùythuộcvàomụctiêuphântíchmàtacócácchỉtiêulợinhuận,vốnđầutưcụthể.Lưuýkhitínhc
ácchỉtiêutrênchúngtanêncómộtsốđiềuchỉnhchophùhợp.
TrênlàbiểuđồchothấycơcấuvốncủaVinamilknhómtínhtoántừBCTCVNMhợpnhấ
tđãkiểmtoán2013.VốnđầutưcủaVNMchủyếuđếntừvốncổphầnvàlợinhuậnsauthuế
.Côngtykhôngsửdụngvốntừcổphầnưuđãicũngnhưrấtíchnợdàihạn.
 Cácđiềuchỉnhtrongtổngtàisản
- Điềuchỉnhtàisảnphihoạtđộng:nhưtiềnmặt,cáckhoảnđầutưtàichínhngắnhạn,TSCĐchờth
anhlýhoặccáctàisảntrongthamgiavàohoạtđộngtạorathunhậptrongkỳ.Việcđiềuchỉnhnàyn
hằmtậptrungphântíchvàocáctàisảnhoạtđộngvàtáchbiệthoạtđộngkinhdoanhkhỏicáchoạt
độngtàichínhcủacôngty.Việcđiềuchỉnhnàyđặcbiệthữuíchkhiphântíchcáccôngtycóđầutư
đángkểvàocáctàisảntàichính.
- Điềuchỉnhtàisảnvôhình:không nên loại trừ tài sản vô hình ra khỏi vố đầu tư vì doanh
nghiệp. Vì chúng đại diện cho các đầu tư có giá trị bất chấp bản chất vô hình. Tài sản
vô hình như thương hiệu, quyền phát minh sáng chế, giá trị đội ngũ lao động đều góp
phần mang lại lợi nhuận cho doanh nghiệp.
- Điềuchỉnhkhấuhaolũykế:vớimụctiêutậptrungvàothànhquảhoạtđộngcủatoàncôngty,tốth
ơnlàkhôngcộnglùikhấuhaolũykếvàovốnđầutư.Điềunàynhấtquánvớilợinhuậnsauthuếvàc
hiphíkhấuhao.Việcgiatăngtỷsuấtsinhlợidogiảmtàisảnđãđượckhấuhaođượcbùtrừbởiviệc
mualạicáctàisảnkhấuhaomới.Cáctàisảnmớinàyphảitạorađượclợinhuận.Chúngtacũngph
ảinhậnbiếtrằngthườngthìchiphíbảotrìvàsửachữasẽgiatăngtheotuổicủatàisản,cóxuhướng
bùtrừviệcgiảm(nếucó)trongvốnđầutư. Tuy nhiên vấn đề điều chỉnh khấu hao lũy kế
hay không vẫn chưa được thống nhất, trường phái ủng hộ điều chỉnh tranh luận rằng
Trang4
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên
vì tài sản cố định được duy trì trong điều kiện hoạt động cơ bản trong suốt đời sống
hữu ích của chúng, vì thế đánh giá trên tài sản ròng là không hợp lý. Họ cũng cho rằng
nếu khấu hao lũy kế không được cộng lùi, thì thu nhập cao có thể là do vốn đầu tư
thấp (do chưa cộng khấu hao). Do đó, ngay cả với các thu nhập ổn định, tỷ suất sinh
lợi trên vốn đầu tư sẽ tăng hoặc giảm mà không liên quan đến thành quả hoạt động
của công ty.

- Tỷsuấtsinhlợitrênvốnđầutưphảiphảnánhtấtcảcácchiphíhợplýgồmcảthuếthunhập.Chúng
taphảighinhậnrằngthuếthunhậplàmgiảmthunhậpcủacôngtynêntaphảitínhđếnthuếkhitính
thunhập,đặcbiệtlàtỷsuấtsinhlợitrênvốncổphầncủacổđông.Phầnsaucủabàinghiêncứuchú
ngtôisẽchiatáchtỷsuấtsinhlợitrênvốnđầutưsaochocómộtthànhphầnphảnánhtìnhtrạngthu
ếcủacôngty.
II. TỶSUẤTSINHLỢITRÊNTÀISẢN (ROA)
1. MụctiêucủaviệcphântíchROA
- Đánhgiátàisảncủadoanhnghiệpcókhảnăngsinhlợihaykhông.
- Khả năng sinh lợi có bền vững hay không,
xuhướngbiếnđộngcủaROAtănglênhayxấuđi. Xem xét ứng với giai đoạn phát triển của
doanh nghiệp.
- Đánhgiákhảnăngsinhlợitàisảncủadoanhnghiệpsovớicácđốithủcạnhtranhkhác. Có hay
không sự khác biệt ROA với đối thủ cạnh tranh cùng ngành từ đó định vị thế của
doanh nghiệp.
- Đánh giá năng lực quản trị của công ty.
2. PhươngphápphântíchROA
2.1 Phươngphápsosánh, phân tích Dupont:
• Bước 1: Tính ROA qua các năm. Có thể phải thực hiện một số điều
chỉnh để có kết quả chính xác.
• Bước 2: Dùng phương pháp so sánh:
- So sánh giữa các năm xu hướng biến động qua thời gian.
- So sánh với các đối thủ cùng ngành  thấy được sự khác biệt.
• Bước 3: Đưa ra nhận định, đánh giá, tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến xu
hướng biến động, sự khác biệt so với các đối thủ. Cần sử dụng phương
pháp chia tách ROA.
• Bước 4: Đưa ra khuyến nghị, cảnh báo cho công ty.
i. Chiatáchtỷsuấtsinhlợitrêntàisản
Hay:
Trang6
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên

sửdụngtàisảnthíchhợpnhấtlàdoanhthuvìdoanhthurấtcầnthiếtđểtạoralợinhuận.
Trongnhiềutrườnghợpchúngtacầnphảichiatáchvàđánhgiáhiệusuấtsửdụngchotừn
gloạitàisảntrongcôngty.Cácloạitàisảntrongcôngtygồm:Tiềnmặt,Khoảnphảithu,Hàngtồn
kho,Tàisảncốđịnh,Nợngắnhạn.
 Doanhthu/Tiềnmặt
Tiềnmặtđượccôngtynắmgiữchủyếunhằmthựchiệncácgiaodịchhàngngàyvàdựtrữ
chokhảnăngthanhkhoảnchốnglạisựmấtcânđốitrongdòngtiềnvàovàra.Nếusốvòngquaytiề
nmặtquácaocóthểdothiếuhụttiềnmặt,đâylàdấuhiệukhủnghoảngtínhthanhkhoảnnếumộtc
ôngtykhôngcósẵnnguồntiềnmặt.Nếusốvòngquaytiềnmặtthấpcóthểlàdấuhiệuthặngdưtiề
nmặt.Tiềnmặttíchlũychocácmụcđíchđặcbiệtthườngtạoramộtsựsụtgiảmtạmthờitrongsốv
òngquaytiềnmặt.
 Doanhthu/Khoảnphảithu
Mứcđộcáckhoảnphảithulàmộthàmtheodoanhthu.Nếuvòngquaycáckhoảnphảithu
thấpcóthểdoviệcmởrộngquámứctíndụng,khảnăngkhôngchitrảcủakháchhànghoặcdocôn
gtácthunợtồi.Nếuvòngquaycáckhoảnphảithucaongụývềmộtchínhsáchtíndụngthắtchặt,h
oặckhôngcókhảnăngmởrộngtíndụngchokháchhàng.Vòngquaycáckhoảnphảithuthườngl
iênquanđếnviệcđánhđổigiữagiatăngdoanhthuvàtíchlũyvốndướidạngcáckhoảnphảithu.
Trang8
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên
 Doanhthu/Hàngtồnkho
Muốnduytrìdoanhthucầnphảicóhàngtồnkho.Mốiquanhệgiữadoanhthuvàhàngtồn
khothayđổitùytheongànhnghề.Nếuvòngquayhàngtồnkhothấpthườngchothấydựtrữhàngt
ồnkhonhiềuquámức,luânchuyểnchậmhoặchàngtồnkholỗithời.Cácđiềukiệntạmthờinhưđ
ìnhtrệsảnxuấtcóthểtạorasốvòngquayhàngtồnkhothấp.Nếuvòngquayhàngtồnkhocaohàm
ýđầutưthấptronghàngtồnkho,đedọamốiquanhệvớikháchhàngvàdoanhsốtươnglai.Vòngq
uayhàngtồnkholiênquanđếnviệcđánhđổigiữanguồnvốntíchlũytronghàngtồnkhovàkhảnă
ngmấtđikháchhàngvàdoanhthutươnglai.
 Doanhthu/Tàisảncốđịnh
Mốiquanhệgiữadoanhthuvàtàisảncốđịnhlàmốiquanhệdàihạn,bịtácđộngbởicácđiề
ukiệnnhưcôngsuấtcaoquámức,nhàxưởngkhôngđủ,thiếtbịlạchậu,thayđổitrongnhucầu…

VNM 164% 151% 145%
MSN 26% 29% 28%
KDC 78% 76% 77%
VCF 205% 217% 167%
Cả tỷ suất sinh lợi trên doanh thu và hiệu suất sử dụng tài sản của Vinamilk đều
ở mức khá ổn định so với các công ty cùng ngành. Cho thấy sự ổn định trong quản lý
chi phí, hiệu suất hoạt động của Vinamilk.
- Phân tích hiệu suất sử dụng tài sản
Doanh thu/Tiền mặt 2011 2012 2013
VNM
13.66 23.75 7.16
MSN
2.12 1.96 0.98
KDC
2.54 5.05 4.62
VCF
4.40 8.93 4.58
Vinamilk có mức doanh thu/tiền mặt cao hơn hẳn các công ty cùng ngành trong
các năm 2011 và 2012. Chứng tỏ công ty chỉ giữ tiền mặt ở mức rất thấp. Nhưng vào
năm 2013 thì tỷ số này chỉ cao hơn một chút so với các công ty cùng ngành. Cho thấy
công ty đang đề phòng cho nguy cơ khan hiếm tiền mặt trong tương lai.
Vòng quay phải thu khách hàng 2011 2012 2013
VNM
24.99 22.02 19.56
MSN
54.76 65.98 50.53
KDC
23.1 22.38 24.69
Trang10
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên

Ngoại trừ năm 2011 cao bất thường của VCF, Vinamilk cũng như các công ty
cùng ngành có tỷ lệ vòng quay tài sản cố định rất ổn định. Ngoại trừ MSN, thì 3 công
ty còn lại có mức vòng quay tương đương nhau. Đặc biệt là vào năm phân tích 2013.
Doanhthu/Nợngắnhạn 2011 2012 2013
VNM
10.3 8.57 9.38
MSN
9.23 8.85 7.25
KDC
9.44 8.81 9.26
VCF
22.56 27.24 17.73
Trang11
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên
NgoạitrừVCF,cáccôngtycònlạicómứcdoanhthu/nợngắnhạnxấpxỉnhau.Chothấy
mứcđộgiống nhau trong sửdụngnợtíndụngthươngmạigiữacáccôngty.
III. TỶSUẤTSINHLỢITRÊNVỐNCỔPHẦN (ROE)
1. MụctiêucủaphântíchROE:
- Đánh giá vốn chủ sở hữu có khả năng sinh lợi không, bền vững không.
- Xu hướng biến động theo thời gian đối với ROE của công ty để thấy được khả
năng sinh lợi dài hạn như thế nào, bền vững không.
- Có hay không sự khác biệt giữa ROE của công ty với đối thủ cạnh tranh trong
cùng ngành, từ đó cho thấy vị trí của công ty trong cùng ngành.
- Đánh giá nguyên nhân dẫn đến xu hướng biến động ROE qua các năm, cũng
như sự khác biệt giữa ROE công ty với đối thủ cạnh tranh cùng ngành. Phải cho
thấy ROE do nội lực của công ty hay do sử dụng chiến lược tài chính mang lại
(như sử dụng đòn bẩy, mua lại cổ phiếu, …).
- Ngoài ra, người phân tích còn phải đánh giá được năng lực quản trị của doanh
nghiệp, đánh giá tốc độ tăng trưởng vốn cổ phần của công ty.
Ngoài ra, phân tích ROE còn mang lại nhiều ứng dụng như:

pháp chia tách ROE.
• Bước 4: Đưa ra khuyến nghị, cảnh báo cho công ty.
2.2 Côngthứctính
TỷsuấtsinhlợitrênVốncổphầnđượcđượctínhtoántheocôngthứcsau:
ROE=Lơịnhuận ròng/Vốnchủsởhữubìnhquân
ROE=Lợinhuậnròng/Doanhthuthuần*Doanhthuthuần/TổngTSbìnhquân*TổngT
Sbìnhquân/Vốnchủsởhữubìnhquân.
Cácđiềuchỉnh
Vìcổphầnưuđãinhậntỷsuấtsinhlờicốđịnhnênchúngtaloạitrừchúngrakhỏitínhtoán
vốncổphầnnênkhiphântíchROEcónghĩaphântíchtỷsuấtsinhlợitrênvốncổphầnthườngRO
CE.Khiphântíchtỷsuấtsinhlợitrênvốncổphầnthườngthìtaphảithựchiệnmộtsốdiềuchỉnh:
Điềuchỉnhvốncổphần:
Vốncủadoanhnghiệpbaogồmvốncổphầnthườngvavốncổphầnưuđãi
(nếucó).Màvốncổphầnưuđãiđượcnhậnmộttỷsuấtsinhlợicốđịnhdùkếtquảkinhdoanhcónh
Trang13
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên
ưthếnàođichăngnữa,vìvậykhitínhtoántỷsuấtsinhlợitrênvốncổphầnchúngtaloạitrừcổphần
ưuđãitrongtínhtoán.
Điềuchỉnhlợinhuậnròng:Chỉtiêulãiròngđượclấytừbáocáokếtquảhoạtđộngkinhdo
anhcủadoanhnghiệp. Trênbaocáokếtquảhoạtđộngsảnsuấtkinhdoanhchỉtiêulãiròng
(phầnlãisaukhiđãtrừđichiphílãivaybàthuếthunhậpdoanhnghiệp)
Tuynhiênphầnlãinàybaogồmlãitrongcổphầnthườngvàcảcổphầnưuđãi.
Vìvậytrướckhiphântíchtỷsuấtsinhlợitrênvốncổphầnthườngthìchúngtaphảitrừđicổtứccổ
phầnưuđãi.
2.3 NôịdungphântíchROCE
Đốivớicáccôngtycóhuyđộngcổphiếuưuđãi,
docổphầnưuđãiđãđượchưởnglãisuấtcốđịnh
(cổtứcưuđãi),chỉcócổđôngmớilàngườigánhchụirủirohoặcngườihưởnglợinhuậncuốicùn
g.Vìvậy,hiệuquảsửdụngvốnchủsởhữuphảiđượcxácđịnhtrêncơsởsuấtsinhlờitrênvốncổph
ầnthường.

%
33.00
%
30.70
%
ROA 2011 2012 2013
VNM 32.01% 33.00% 30.70%
LSS 24.26% 5.66% 4.80%
SBT 28.04% 17.60% 10.95%
HNM 2.85% 3.76% 4.02%
Bảng: ROA của Vinamilk và một số công ty trong ngành
Trang15
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên
Nhìn chung, trong giai đoạn 2010-2013, tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản (ROA)
của công ty cổ phần sữa Vinamilk ở mức khá cao so với các công ty cùng ngành.
TỶ SUẤT SINH LỢI TRÊN DOANH THU 2011 2012 2013
VNM 0.20 0.22 0.21
LSS 0.22 0.15 0.06
SBT 0.28 0.19 0.14
HNK 0.02 0.04 0.04
HIỆU SUẤT SỬ DỤNG TÀI SẢN 2011 2012 2013
VNM 1.64 1.51 1.45
LSS 1.11 0.37 0.76
SBT 1.02 0.92 0.81
HNK 1.27 1.05 1.08
Bảng: Chia tách ROA cho Vinamilk và một số công ty trong ngành
Việc chia tách ROA giúp cho chúng ta biết nhân tố nào tác động đến tỷ suất
sinh lợi trên tổng tài sản. Qua 2 bảng trên trong giai đoạn 2011-2013, tỷ suất sinh lợi
trên doanh thu của vinamilk được duy trì khá tốt và trên mức cao hầu hết so với các
công ty khác cùng ngành. Không những thế, chỉ số hiệu suất sử dụng tài sản của

Các chỉ tiêu phân tích của ROCE Vinamilk cho chúng ta thấy sự ổn định của
những chỉ tiêu này.
 Phântíchtácđộngcủađònbẩytàichínhđếnsuấtsinhlợitrênvốnchủsởhữu.
Đònbẩytàichínhthểhiệncơcấunguồnvốnmàcôngtysửdụngđểtàitrợchotàisản.Đònb
ẩytàichínhđượcthểhiệnbằngnhiềukhácnhau,
tuỳtrườnghợpcụthể.Chỉtiêunàychothấytổngvốncôngtyđangsửdụngchoquátrìnhkinhdoa
nhbằngbaonhiêulầnvốnchủsởhữu.
• CácdoanhnghiệpcótỷlệhoànvốnROIthấpsẽítbịlỗnếucótỷsuấtsinhlợithấp
• Cácdoanhnghiệpcótỷlệhoànvốncaosẽcócơhọigiatănglợinhuậndànhchochủsởhữu
rấtnhanhnếucótỷsốnợcao
Tuynhiên,sựgiatănglợinhuậnsauthuếlàđiềumongmuốncủacácchủsởhữu,nhưngn
gượclạihọlạikhôngthíchrủiroquácao.Vìvậy,khithôngthườngcácquyếtđịnhtàichínhphảid
ựavàosựcânbằnggiữahaiyếutố: lợinhuậnvàrủiro.
Vềphíacácchủnợ:cácchủnợthíchmộtưathíchcácdoanhnghiệpcómộttỷsốnợvủaphả
i,tỷsốnợcàngthấpmónnợcàngđượcđảmbảotrongtrườnghợpdoanhnghiệpphásản.
Tỷsốnợquácaosẽkhuyếnkhíchsựvôtráchnhiệmcủachủsởhữu.
họcóthểđưaraquyếtđịnhkinhdoanhliềulĩnhnhưđầucơ,kinhdoanhtráiphépcóthểtạorakhản
ăngsinhlợithậtlớn.Nếucóthấtbạithìmấtmátcủahọcũngrấtítvìsựđónggớpvốnđầutưcủahọq
uánhỏ.
Trang18
Chương 11: Tỷ suất sinh lợi trên vốn đầu tư GVHD: TS. Nguyễn Thị Uyên Uyên
Đểduytrìsựcânbằngcủalợinhuậnvàrủiro,nhữngngànhcórủirohoạtđộngcaothường
chỉchophépcácchủsởhữulựachọntỷlệnợthấpvàngượclại.Nhữngngànhcórủirokinhdoanht
hấpcóthểcóđònbảytàichínhcaohơn.
NhưvậyquatriểnkhaichỉtiêuROCEchúngtathấychỉtiêunàyđượccấuthànhbởibayế
utốchínhlàTỷsuấtsinhlợitrêndoanhthuđãdiềuchỉnh,Hiệusuấtsửdụngtàisảnvàđònbẩycón
ghĩalàđểtănghiệuquảsảnxuấtkinhdoanh
(tứclàgiatăngRCOE)doanhnghiệpcó3sựlựachọncơbảnlàtăngmộttrongbayếutốtrên.Thứn
hấtdoanhnghiệpcóthểgiatăngkhảnăngcạnhtranhnhằmnângcaodoanhthuvàđồngthờitiếtgi
ảmchiphínhằmgiatănglợinhuậnròngbiên.