SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"MỘT SỐ KINH NGHIỆM HUẤN LUYỆN KẾT HỢP VỚI BĂNG
HÌNH TẬP HUẤN TRONG NÂNG CAO THÀNH TÍCH ĐỘI
TUYỂN HỌC SINH GIỎI BỘ MÔN GDQP-AN"
1
A- PHẦN MỞ ĐẦU:
I- LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
a- Cơ sở lý luận
GDQP-AN là một bộ phận không thể thiếu được trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ
tổ quốc của mỗi quốc gia. GDQP-AN đây là một trong những nội dung giáo dục toàn
diện của nhà trường góp phần rèn luyện và hình thành nhân cách ở học sinh, đồng thời
cũng là một nhiệm vụ quan trọng trong chiến lược đào tạo con người mới XHCN.
Trong giai đoạn hiện nay, trước tình hình diễn biến của thế giới vô cùng phức tạp,
chiến tranh, khủng bố, Đảng và nhà nước ta hết sức quan tâm đến những vấn đề này, nhất
là công cuộc bảo vệ An ninh tổ quốc.Trong đó nhận thức qua những bài học như: Bảo vệ
biên giới quốc gia, Luật nghĩa vụ quân sự….vv. Giúp các em thêm tin yêu cuộc sống, tin
vào sự lãnh đạo của Đảng và đặc biệt hơn đó là khơi dậy lòng tự hào dân tộc thêm tin yêu
hình ảnh “Anh bộ đội Cụ Hồ”và quyết tâm học tập phấn đấu tốt hơn để trang bị kiến thức
phục vụ trong lực lượng vũ trang.
Trong các nhà trường THPT hiện nay việc giáo dục các em có được tinh thần ham
học cũng như sự tìm tòi sáng tạo và lòng tự hào dân tộc là điều hết sức quan trọng đó
cũng là mục tiêu của Nhà nước ta, trong đó bộ môn GDQP-AN đóng một vai trò hết sức
quan trọng. Sự hiểu biết tìm tòi và sáng tạo đó cũng như yêu lòng yêu quê hương Đất
Nước phải luôn được các Thầy, Cô giáo bồi dưỡng thông qua những tư liệu thực tế, trong
đó những lần tập huấn bộ môn có một ý nghĩa to lớn về tri thức đó cũng là cầu nối tri
thức giữa GV và HS. Để có chất lượng đội tuyển thi HSG bộ môn GDQP-AN cũng như
2
việc khẳng định sự hiểu biết của các em đây là cơ sở quan trọng để đánh giá kết quả dạy
và học của bộ môn trong nhà trường, đồng thời cũng là một cơ sở quan trọng để đánh giá
chất lượng dạy và học của một nhà trường.
nhà trường chưa đáp ứng được nhiều các bộ môn, các bộ môn đều có nhu cầu sử dụng
phòng chiếu nên trước khi giảng dạy cần phải đăng kí và di chuyển học sinh từ phòng học
đến phòng máy chiếu
- Quan niệm của một số phụ huynh vẫn còn coi đây là một bộ môn phụ nên việc tập đội
tuyển của học sinh còn gặp nhiều hạn chế, không muốn cho con em mình tham gia đội
tuyển vì sợ ảnh hưởng đến các môn học khác.
- Điều kiện kinh tế nhân dân trong vùng còn khó khăn, việc đi lại học tập còn nhiều bất
cập, nhiều học sinh ở xa đi học còn phải đi qua đò, qua phà, cách trường hàng chục cây
số. Ngoài ra đa số các em học xong buổi học chính khoá là về nhà giúp đỡ gia đình nên
thời gian tham gia thảo luận và làm bài còn nhiều hạn chế, nhất là vấn đề thảo luận các
bài học.
II- MỤC ĐÍCH SÁNG KIẾN
Từ thực tiễn công tác và tham gia quá trình tập huấn tôi đã rút ra được một số kinh
nghiệm trong huấn luyện đội tuyển đặc biệt là phần tư liệu băng hình giảng dạy các bài
4
giảng phần lý thuyết và tôi đã mạnh dạn ứng dụng vào quá trình huấn luyện nhằm nâng
cao thành tích đội tuyển HSG bộ môn GDQP-AN. Phần thi: Nhận thức.
III- ĐỐI TƯỢNG VÀ THỜI GIAN
- Đối tượng: Đội tuyển HSG môn GDQP-AN, Trường THPT3 Cẩm Thuỷ, Năm học
(2012 – 2013).
- Thời gian: Năm học (2012 – 2013).
IV- KẾT QUẢ THI HSG CẤP TỈNH MÔN GDQP - AN
NĂM HỌC 2011- 2012(PHẦN THI: NHẬN THỨC)
TT Năm học Số HS
tham gia
Số giải thi nhận thức Tổng
giải
Nhất Nhì Ba KK
12 2011-
đội tuyển tham gia thi HSG cấp tỉnh và cho các em tập làm bài thi có sự giám sát của
thầy và chấm điểm rút kinh nghiệm.
2 - Thảo luận trao đổi rút kinh nghiệm qua từng bài.
Qua những năm công tác trực tiếp đứng đội tuyển bản thân tôi đã có những trải nghiệm
thực tế đặc biệt là phần thi: Nhận thức. Tôi hướng dẫn các em về nhà ôn luyện kết hợp
với những thông tin thời sự có liên quan trong đó có cả các bộ môn xã hội như ; Sử ,
Địa…vv. Sau đó tôi lên lịch thảo luận từng tuần, yêu cầu các em đến đúng giờ tất cả các
câu thảo luận đều được lưu lại đặc biệt là những nội dung mở rộng các vấn đề. Sau khi
thảo luận xong các em trao đổi về cách làm bài và trình bày bài viết giáo viên trực tiếp
hướng dẫn. Phần câu hỏi trắc nghiệm tôi tự cho các em ra sau đó trao đổi bằng cách
người này hỏi người kia. Sau mỗi lần như vậy các em thấy có sự tiến bộ rỏ rệt cả về kĩ
năng và thời gian tiếp thu câu hỏi giúp các em tự tin hơn trong những lần thảo luận tiếp
theo.
7
3- Hiệu quả của băng hình tập huấn được các chuyên viên hướng dẫn.
Bản thân tôi rất may mắn được các chuyên viên của Sở giáo dục hướng dẫn tận tình
đặc biệt là những phần lý thuyết khó như bài: Biên giới quốc gia, Ma túy, Luật nghĩa vụ
quân sự, Công tác phòng không nhân dân….vv. Qua những lần tập huấn đó tôi đã ứng
dụng vào huấn luyện đội tuyển và thực sự có hiệu quả như: Băng hình, tranh ảnh, Giáo án
điện tử…vv. Sau khi tập huấn tôi đã có những tư liệu cần thiết và rất thiết thực. Để đội
tuyển dể tiếp thu bài học hơn tôi đã dùng băng hình trình chiếu cho các em xem ở nhiều
góc độ khác nhau. Trong bài Biên giới quốc gia khó thì tôi cho băng hình dừng lại để các
em dể hình dung và nắm được cơ bản hiểu hơn về các đường biên giới, đây có thể nói là
một biện pháp gây hứng thú cho học sinh. Sau khi xem xong băng hình các em bắt đầu
thảo luận các câu hỏi trắc nghiệm có liên quan đến bài và qua đó các em hiểu sâu hơn.
Bên cạnh đó các em thêm hiểu biết về chủ quyền biên giới quốc gia và thêm yêu Quê
hương Đất nước mình hơn.
4 - Phối hợp với các giáo viên tổ Xã hội tham gia bồi dưỡng cho các em đội tuyển.
Như chúng ta đã biết phần Lý thuyết là một nội dung rất rộng nó có liên quan đến rất
nhiều các bộ môn đặc biệt là bộ môn : Lịch Sử và Địa Lý. Nên để có hiệu quả trong bồi
9
khi các em học tập trao đổi và tiếp thu bài. Ngoài ra BGH nhà trường có sự quan tâm rất
đặc biệt cho bộ môn đó là trang bị thêm những tư liệu sách tại thư viện và mỗi lần như
vậy các em đều rất tự giác tìm tư liệu có liên quan đến bài học….vv. Đây là điều kiện
thuận lợi để các em khi tham gia hội thao cấp tỉnh không bị bỡ ngỡ dẫn đến chất lượng
giải không cao trong đó có phần thi nhận thức.
Chính vì vậy khi huấn luyện đội tuyển chúng tôi cũng thường cho các em làm bài
trong những điều kiện khác nhau. Trong phòng yên tỉnh và trong lớp học chuẩn bị các
điều kiện cơ sở vật chất như trong hội thao GDQP - AN để học sinh hưng phấn hơn trong
tập luyện và không bỡ ngỡ trong phương pháp làm bài.
7 - Sử dụng phương pháp khăn phũ bàn trong mỗi buổi thảo luận bài.
Trong quá trình tập huấn cấp tỉnh tôi được các chuyên viên hướng dẫn phần giảng
dạy lý thuyết với phương pháp khăn phũ bàn tôi thấy đây là một phương pháp rất hay và
tôi đã mạnh dạn ứng dụng phương pháp này trong những buổi thảo luận và nó đã thực sự
có hiệu quả. Phương pháp này như sau: Trong quá trình thảo luận tôi chia đội tuyển thành
2 nhóm, mỗi nhóm 4 học sinh và ngồi vào 2 dãy bàn độc lập sau đó tôi đưa ra câu hỏi và
2 đội thảo luận ghi đáp án thống nhất ý kiến chung nhất ra ngoài giấy và sau đó chuyển
lên cho giáo viên và những ý kiến riêng khác cũng được bảo lưu nghi ra giấy và đưa lên
sau. Sau đó giáo viên nhận xét tìm ra những đáp án đúng chung nhất và bổ xung thêm.
Với phương pháp này các em rất hào hứng khi tất cả đều có sự thống nhất cao trong đáp
án.
8- Rèn luyện tâm lý làm bài cho học sinh trước khi bước vào hội thao cấp tỉnh.
10
Tâm lý làm bài là vấn đề hết sức quan trọng trong khi thi, nhất là vấn đề về môi
trường, không gian, thời gian tham gia cuộc thi, nó sẽ quyết định đến thành tích của học
sinh. Ở lứa tuổi này các em thường hay mất bình tĩnh và càng mất bình tĩnh hơn khi các
em mới lần đầu rời khỏi mái trường đi một quảng đường gần 100km để đến địa điểm thi
đó là một yếu tố ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình làm bài thi.
Vì thế cần rèn luyện cho các em tâm lý thi vững chắc, đặc biệt là phương pháp làm bài
phải mang tính chất là kiên trì, không vội vàng bình tỉnh đọc câu hỏi và gạch ra giấy nháp
học tôi thường cho các em chơi một trò chơi mang tính rèn luyện phản xạ đó là trò chơi:
làm theo tôi làm chứ không làm theo tôi nói có thưởng và có phạt rỏ ràng. Mục đích của
trò chơi này là giúp các em có được một khoảng thời gian nghỉ ngơi để lấy lại sự hưng
phấn trong những lần trao đổi bài tiếp theo, các em rất hào hứng và vui vẻ.
11- Duy trì các buổi học và thảo luận theo đúng kế hoạch cố định, nghiêm túc.
Để nâng cao thành tích cũng như tinh thần tự giác học tập thì cần phải duy trì các buổi
thảo luận và rút kinh nghiệm đều đặn và nghiêm túc, nếu duy trì tốt các buổi học thì các
em sẽ cũng cố kiến thức ngày một tiến bộ hơn và cách làm bài cũng sẽ thuần thục hơn.
12
Yêu cầu: giáo viên cùng học sinh trao đổi và rút kinh nghiệm. Cần tổ chức các buổi
thảo luận thật nghiêm túc và có hiệu quả.
Giáo viên phải sắp xếp lịch học tập cụ thể cho từng buổi, yêu cầu học sinh đến đúng
giờ, đúng địa điểm, tư liệu, bộ đề câu hỏi, trang phục cần thiết. Học tập phải nghiêm túc
có hiệu quả dưới sự hướng dẫn của giáo viên, giáo viên đưa ra những câu hỏi trong
chương trình học và mở rộng thêm ở ngoài, thời gian học và nghỉ ngơi phải phù hợp với
yêu cầu đề ra. Như vậy học sinh sẽ thấy được tác dụng của từng buổi học, các em sẽ thực
hiện đúng, đây cũng là cơ sở để các em về nhà tự tập học trong thời gian rảnh rỗi. Mỗi
buổi làm thử đề thi phải coi như một buổi thi thật.
Nếu không tổ chức buổi học đều đặn và nghiêm túc thì sẽ tạo cho học sinh tâm lý thờ
ơ và chán nản, không muốn tiếp tục tham gia nữa. Như chúng ta đã biết để đạt thành tích
cao thì không thể coi nhẹ trong mỗi buổi học, không để các em xem buổi học như buổi đi
chơi, như vậy đội tuyển sẽ không có chất lượng, không có thành tích tốt.
12- Kết hợp với giáo viên chủ nhiệm bồi dưỡng văn hoá đạo đức trên lớp và sự tạo
điều kiện gia đình học sinh.
Mỗi học sinh đến trường đầu tiên đó là học làm người, sau đó là học chữ và khẳng
định mình bằng học lực và vốn hiểu biết trên sách vở dưới sự dạy dỗ của Thầy Cô. Để
tham gia hội thao HSG bộ môn GDQP-AN thì các em tham gia phải đủ các điều kiện đó
là học lực trung bình và hạnh kiểm khá trở lên ở tất cả các bộ môn, đây là điều kiện cần
và đủ để học sinh tham gia đội tuyển.
Mỗi học sinh trong đội tuyển đều có hoàn cảnh khác nhau, vì vậy giáo viên bộ môn và
Kết quả thi còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố, tuy nhiên có thể khẳng định rằng mạnh
dạn ứng dụng thực tiễn có từ kinh nghiệm công tác và những hiệu quả của băng hình trực
quan sinh động từ quá trình tập huấn đã góp phần không nhỏ trong nâng cao thành tích
đội tuyển học sinh giỏi. Từ những trải nghiêm trên học sinh đã thực sự hứng thú và tích
cực tự giác hơn trong huấn luyện, điều này thể hiện rất rõ qua thành tích mà các em đã
đạt được trong năm học vừa qua(2012- 2013).
15
C- KẾT LUẬN
- Để đạt thành tích cao đây là sự nỗ lực bản thân không ngừng của học sinh. Các em đã
tuân thủ kế hoạch huấn luyện cũng như phương pháp đề ra của giáo viên một cách
nghiêm túc.
- Công tác huấn luyện cần phải thường xuyên và liên tục, đan xen với nhiều phương pháp
thì mới thật sự có hiệu quả, dựa vào kinh nghiệm qua nhiều năm đứng đội tuyển tôi cũng
đã rút ra được một số kinh nghiệm đó là không nên tiến hành theo thời vụ mà phải có một
nền móng trước khi chọn đội tuyển.
- Qua đây tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu nhà trường, giáo viên chủ nhiệm,
thầy cô giáo bộ môn đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong công tác huấn luyện.
Trên đây là những trải nghiệm thực tế công tác cuả tôi cùng với sự phối hợp giúp đỡ
của các chuyên viên bộ môn GDQP-AN, đã giúp tôi có được những kết quả thiết thực
trong công tác huấn luyện, bồi dưỡng học sinh giỏi bôn môn GDQP -AN(phần thi: Nhận
thức) Trường THPT3 Cẩm Thuỷ, có thể nó chưa hẳn đã đúng vì những trải nghiệm của
tôi còn ít, thời gian công tác cũng chưa thật dài, những lần tập huấn với bản thân tôi có
thể có hiệu quả trong huấn luyện phù hợp với trường tôi còn đối với các giáo viên cùng
bộ môn nó chưa chắc đã có hiệu quả. Rất mong được sự đóng góp ý kiến từ phía các thầy
cô giáo và bạn bè động nghiệp.
16
Một lần nữa tôi xin chân thành cảm ơn!
17