SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"CÔNG TÁC GIÁO DỤC PHÒNG CHỐNG VÀ NGĂN CHẶN TỆ
NẠN MA TUÝ CHO HỌC SINH PHỔ THÔNG"
1
Lý do chọn đề tài :
Những năm gần đây ma tuý đã xâm nhập nhanh chóng vào các trường học trong cả
nước và đang là tiếng chuông cảnh báo cho toàn xã hội và mọi gia đình. Tệ nạn ma tuý
đang ngày càng tăng lên ở lứa tuổi học đường, do đó toàn xã hội đặc biệt là các phụ
huynh học sinh có con em đang ở tuổi vị thành niên là học sinh phổ thông – rất lo lắng và
kinh hoàng với tệ nạn này.
Tệ nạn ma tuý đã ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển của vị thành niên đặc biệt là vấn đề
học tập, sức khoẻ ,nó gây trở ngại lớn trong chiến lược đào tạo nguồn nhân lực quý giá
của đất nước trong hiện tại và trong tương lai. Do đó công tác giáo dục, tư vấn cho vị
thành niên là học sinh phổ thông có kiến thức, có hiểu biết để phòng tránh tệ nạn ma tuý
là việc làm rất cần thiết và vô cùng cấp bách.
Công tác giáo dục phòng chống tệ nạn ma tuý cho học sinh phổ thông vị thành niên có
thể tiến hành bằng nhiều hình thức : giáo dục qua các môn học của nhà trường như qua
môn giáo dục công dân, môn sinh học,
Là một giáo viên giảng dạy bộ môn sinh học tôi có nhiều thuận lợi để thực hiện công tác
này qua nội dung giảng dạy ở các bài chính khoá. Và một hoạt động rất tích cực nữa là
triển khai qua các hoạt động ngoại khoá nhằm làm cho tất cả giáo viên và học sinh thấy
được tác hại nhiều mặt của ma tuý để tránh xa.
- Giáo dục phòng chống tệ nạn ma tuý cho học sinh phổ thông cần đạt các mục tiêu là :
+ Về tri thức : học sinh hiểu được tác hại của tệ nạn ma tuý với bản thân, với gia đình và
cộng đồng, kể cả tác hại về nguy cơ lan truyền HIV/AIDS, hiểu được, những nguyên
nhân dẫn đến tệ nạn nghiện hút ma tuý, những biện pháp cụ thể về phòng chống tệ nạn
ma túy hiện nay.
2
+ Về thái độ : các em phải chấp hành tốt các chủ trương, biện pháp của nhà nước trong
việc phòng chống tệ nạn ma tuý, phải sống lành mạnh. Không hút, không tiêm chích chất

nam 80% các em trả lời : hút thuốc lá, uống rượu là cũng có hại cho sức khỏe nhưng hiện
tại thì chưa thấy tác hại gì, có lẽ về sau này mới gây tác hại còn ma túy thì không biết.
Trong số đó 20% số nam còn lại thì cho rằng không hút thuốc là, uống rượu thì đâu phải
là người lớn đâu là đàn ông, về ma túy thì chưa biết .
- Kết hợp với quá trình theo dõi, tìm hiểu thống kê thi tôi thấy các em học sinh của
trường chưa thật sự hiểu biết và có kiến thức về tệ nạn ma túy, chưa biết được những chất
nào được gọi chung là ma túy. Đặc biệt những tác hại vô cùng nguy hiểm của ma túy gây
ra thì các em còn mơ hồ hoài nghi, rất khó khăn bối rối, thiếu tự tin khi đưa ra câu trả lời.
- Tệ nạn hút thuốc lá, uống rượu ở các học sinh nam xảy ra còn nhiều(nhất là học sinh
khối 12). Có một số trường hợp trốn học nhiều buổi. Sau đó bỏ học, thì nghi đó là các đối
tượng dính vào nghiện hút.
4
* Qua thực tế trên tôi thấy: Cần phải khẩn trương và cấp bách cho các em hiểu biết về
tệ nạn ma túy, tác hại của ma túy, các nhóm chất ma túy. Để các em có thể chủ động
tránh xa ma túy, tích cực tham gia bài trừ tện nạn ma túy ngay ở lớp mình, trường mình,
gia đình và địa phương. Để bảo vệ sức khỏe, bảo vệ tương lai của chính bản thân mình,
và cộng đồng.
* Những biện pháp thực hiện.
Để tháo gỡ những khó khăn và đạt được các mục tiêu như tôi đã trình bày ở phần trên.
Ngoài ra các bài giảng chính khóa của bộ môn sinh học tôi đã triển khai hình thức hoạt
động ngoại khóa về công tác phòng tránh tệ nạn ma túy. Qua các buổi ngoại khóa của
trường và Đoàn trường trong năm học. Đây là biện pháp chính tôi lựa chọn để tiến hành
phương pháp thuyết trình qua các buổi ngoại khóa, thảo luận nhóm, tổ theo từng chủ đề
nhỏ qua các buổi sinh hoạt đoàn, kèm theo viết tiểu luận, hình thức đóng vai trong các
đợt thi đua, đánh giá kết quả các câu hỏi dạng trắc nghiệm
- Bằng phương pháp thuyết trình. Tôi thấy đây là một phương pháp thực hiện tốt và là
phương pháp phổ biến thường được vận dụng trong quá trình thực hiện đề tài, phương
pháp này cung cấp được nhiều thông tin cho học sinh trên số lượng lớn học sinh và nhanh
chóng kịp thời nhất. Trong quá trình sử dụng cách thuyết trình thì tôi có phối kết hợp với
các phương pháp khác như đưa ra câu hỏi phù hợp với chủ đề ngay sau khi trình bày để

Từ các chất ma túy có nhiều nguồn gốc khác nhau, các nhóm phân loại khác nhau, hiện
nay các nhóm tội phạm đã tổng hợp ra nhiều loại ma túy theo nhiều hình thức khác
nhau(như tiêm chích, hít, uống…) được vận chuyển dưới nhiều hình thức khác nhau.
Đây là một vấn đề đại nạn và rất nan giải, một cuộc chiến đấu khó khăn và rất gian khổ
đặt ra cho toàn xã hội và trên toàn cầu.
Như vậy, các em đã phân biệt được các loại ma túy để có ý thức cảnh giác cao độ và
sẵn sàng bài trừ ma túy.
Chủ đề tiếp theo đó là: Đặc điểm của ma túy là gì? Nghiện ma túy có những tác hại như
thế nào và nó có lien quan như thế nào đến sức khỏe con người và đến HIV/AIDS.
Trả lời thật rõ ràng cụ thể cho các em rõ: Đặc điểm của ma túy là gây nghiện cho người
sử dụng và có biểu hiện sự ham muốn không thể tự kiềm chế được và phải sử dụng nó
với bất kì hình thức nào. Có sự lệ thuộc về tinh thần và vật chất, nếu đã nghiện mà ngừng
sử dụng sẽ bị hội chứng cai thuốc làm cho cơ thể có những phản ưng sinh lý rất bất lợi và
thậm chí đe dọa đến tính mạng của con người.
Phần này tôi sẽ đưa ra câu hỏi để học sinh trả lời để biết về thái độ của các em như thế
nào.
Với câu hỏi là: Vậy có nên thử dù chỉ là một lần với ma túy hay không ? học sinh sẽ trả
lời là không vì dù chỉ là một lần song ma túy là chất kích thích và gây nghiện rất nhanh
chóng. Vậy nghiện ma túy có những tác hại như thế nào?
Trả lời: Đối với bản than người bị nghiện sẽ bị rối loạn sinh lý như rối loạn tiêu hóa,
nôn, mửa, chán ăn, tiêu chảy, táo bón và đau bụng. Rối loạn tuần hoàn như loạn nhịp tim,
loạn huyết áp, rối loạn hô hấp, rối loạn thần kinh như chậm chạp, thẫn thờ… Thể lực suy
kiệt, gầy gò, sút cân, còn bị tai biến do tiêm chích như viêm loét tĩnh mạch, nhiễm trùng
7
máu… Là nguyên nhân chủ yếu lây truyền các bệnh như viêm gan, HIV/AIDS… Các
bệnh nhiễm khuẩn… ảnh hưởng đến tâm lý như giảm sút nhân cách, suy thoái đạo đức.
Đối với gia đình và cộng đông làm kiệt quệ kinh tế, tan nát gia đình… Tệ nạn ma túy là
nguyên nhân của các tệ nạn xã hội như buôn lậu, cờ bạc, mại dâm, HIV/AIDS… Trật tự
an toàn xã hội bị đe dọa dẫn đến hành vi phạm tội hình sự.
Để các em thấy rõ sự tệ hại của người nghiện ma túy thì trong phần này tôi sử dụng kết

theo nhóm( mỗi nhóm là một lớp) vào các buổi sinh hoạt, một trong những lý do chính để
sử dụng phương pháp này nhằm khuyến khích các em trao đổi một cách thoải mái, mạnh
dạn, và biết cách làm việc hợp tác với người khác, giúp tất cả mọi thành viên tham gia
tích cực vào quá trình học tập, lắng nghe và ghi lại những ý kiến và quan điểm khác nhau
của mọi người, chia sẻ kinh nghiệm và quan điểm, đưa ra ý kiến để giải quyết một vấn đề
chung : Ví dụ : Với câu hỏi là : Ma túy là gì ? Tệ nạn ma túy gây những tác hại hậu quả
như thế nào? Em đã làm gì để phòng chống tệ nạn và hiểm họa ma túy ở trường học, ở
địa phương và trong cộng đồng?
Khi các em đã hiểu được tác hại của ma túy và tệ nạn ma túy rồi thì cũng nên cung cấp
cho các em hiểu biết về những điều tóm tắt trong bộ luật hình sự của nước ta về ma túy
để răn đe các em không vi phạm, thông qua đó các em viết bản cam kết .
Bộ luật hình sự của nước ta đối với ma túy trong điều 96a đã ghi như sau:
9
Người nào sản xuất, tàng trữ, mua bán vận chuyển trái phép chất ma túy bị phạt tù từ 2
năm đến 7 năm phạm tội mua chuộc. Một số trường hợp khác thì bị phạt tù từ 5 – 15 năm
: Có tổ chức hoặc có tính chất chuyên nghiệp, lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc danh
nghĩa cơ quan nhà nước và tổ chức xã hội phạm pháp có số lượng lớn, hoặc giá trị lớn
thu lợi bất chính.
Phạm tội trong trường hợp đặc biệt nghiêm trọng bị phạt tù từ 15 – 20 năm và chung
thân hoặc tử hình .
- Trong những năm gần đây Bộ giáo dục và đào tạo đã có những biện pháp giáo dục
phòng chống ma túy xâm hại vào trường học, ngành giáo dục và đào tạo là một trong 17
thành viên tham gia chương trình về phòng chống và kiểm soát ma túy của nhà nước do
đó công tác giáo dục phòng tránh thảm họa về việc nghiện hút trong các trường học rất có
hiệu quả.
Thực hiện tốt chủ trương chính sách đó, trong công tác giáo dục phòng tránh, ngăn
chặn tệ nạn ma túy cho vị thành niên và học sinh miền núi. Tôi đã góp phần tâm huyết
của mình, tuy còn nhỏ bé nhưng cũng thu được kết quả rất thiết thực trong chương trình
đẩy lùi và ngăn chặn tệ nạn ma túy ở trường THPT miền núi.
IV. KẾT QUẢ THỰC HIỆN

V. NHỮNG KIẾN NGHỊ VÀ ĐỀ NGHỊ SAU QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN ĐỀ TÀI.
Sau qua trình thực hiện đề tài những kết quả thu được còn rất nhỏ bé với cuộc chiến
chống lại tệ nạn ma túy đang xảy ra. Những bước đầu tiên là một thành công to lớn so với
mục tiêu đã đề ra.
Để công tác này ngày càng phát huy hiểu quả hơn thì mỗi giáo viên chúng ta phải luôn
là tấm gương sáng cho học sinh học tập và noi theo. Do vậy việc giáo dục phòng chống
ma túy trong trường học mỗi giáo viên cũng sẽ là mỗi thành viên có tác dụng lớn trong
việc giáo dục, giúp đỡ các em học sinh thấy được các tác hại và sự nguy hiểm của việc
nghiện hút ma túy, và tìm cách phòng tránh có hiệu quả cao nhất.
Công tác này không phải chỉ là thực hiện trong thời gian ngắn, một sáng một chiều mà
phải kiên trì thường xuyên liên tục trong sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội
và có sự thống nhất về chủ trương có trách nhiệm rõ ràng, có kế hoạch cụ thể, có đánh giá
rút kinh nghiệm, tuyên dương khen thưởng kịp thời. Sự thành công của đề tài là nhờ sự
đóng góp to lớn của sức mạnh tổng hợp giữa ban giám hiệu nhà trường, các tổ chức công
đoàn nhà trường tổ chức Đoàn thanh niên, của các đồng nghiệp và tất cả các em học sinh
với sự nhiệt tình nỗ lực và cố gắng của bản thân.
Tôi tin tưởng rằng sự giúp đỡ và liên kết chặt chẽ và có hiệu quả sẽ đem lại thành công
rực rỡ trong hoạt động giáo dục phòng chống tệ nạn ma túy cho thế hệ trẻ nói chung và
cho học sinh phổ thông miền núi nói riêng.
12
Để góp phần vào sự nghiệp giáo dục thế hệ trẻ là những chủ nhân tương lai của đất
nước ở thế kỷ 21 .
Trong quá trình thực hiện đề tài và trình bày đề tài cũng như những kết quả đã thu được
trong quá trình thực hiện đề tài chắc chắn còn rất nhiều thiếu sót và chưa đáp ứng được
một số tiêu chuẩn đề ra. Tôi rất mong nhận được nhiều ý kiến đóng góp phê bình của các
bạn đồng nghiệp để kiến thức, phương pháp, quá trình giáo dục phòng chống ma túy
trong đề tài của tôi được bổ sung và hoàn thiện hơn .
Xin chân thành cảm ơn!
13