SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
“MỘT SỐ KINH NGHIỆM TRONG VIỆC NÂNG CAO CHẤT
LƯỢNG BỒI DƯỠNG ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN GIỎI”
Phần 1: Đặt vấn đề
1. Lý do chọn đề tài:
Khi nói đến vai trò của người thầy trong sự nghiệp giáo dục, Thủ tướng Phạm Văn Đồng
đã viết: “ Thầy giáo là một nhân vật trung tâm trong nhà trường, là người quyết định đào
tạo nên những con người mới xã hội chủ nghĩa”.Vì vậy người thầy phải không ngừng v-
ươn lên rèn luyện tu dưỡng mọi mặt để thực sự xứng đáng là ngời thầy giáo xã hội chủ
nghĩa. Đồng thời Thủ tướng còn chỉ ra rằng: “Vấn đề lớn nhất trong giáo dục hiện nay là
tạo điều kiện thuận lợi nhất để đội ngũ giáo viên dần dần trở thành một đội ngũ đủ năng
lực, đủ tư cách để làm tròn sứ mạng của mình”.
Từ bao đời nay, ông cha ta mong mỏi ở người thầy phải “Biết mười, dạy một”và cũng
yêu cầu người thầy dạy dỗ sao cho những học trò của mình phải “Học một biết
mười”.Chính vì vậy từ xưa đến nay việc bồi dưỡng đội ngũ giáo viên là vấn đề quan
trọng có vị trí chiến lược lâu dài.Trong một nhà trường, việc xây dựng tập thể sư phạm,
bồi dưỡng đội ngũ giáo viên sao cho mọi giáo viên đều có chí hướng vươn lên trở thành
một giáo viên giỏi là nhiệm vụ quan trọng bậc nhất của một người cán bộ quản lý.
Tuy nhiên, trong một nhà trường Tiểu học bộn bề công việc, công tác bồi dưỡng giáo
viên thường chưa được quan tâm. Bản thân việc bồi dưỡng giáo viên giỏi là một công
việc khó, đòi hỏi người cán bộ quản lý phải giỏi về chuyên môn nếu không giỏi chuyên
môn thì người quản lý có quan tâm đến việc bồi dưỡng giáo viên giỏi cũng chỉ mang tính
hình thức, thiếu chiều sâu và dẫn đến hiệu quả thấp.
Qua thực trạng về đội ngũ giáo viên chưa đồng đều về trình độ chuyên môn, trình độ còn
bất cập với yêu cầu đổi mới giáo dục nên bản thân tôi mạnh dạn với tất cả khả năng vốn
có của mình xin mạnh dạn trình bày một số kinh nghiệm, những bài học rút ra trong việc
chỉ đạo bồi dưỡng đội ngũ giáo viên giỏi, nhằm góp phần nâng cao chất lượng giáo dục
học sinh tại Trường Tiểu học Trung Hoà.
2. Mục đích của đề tài: Nhằm nâng cao chất lượng bồi dưỡng đội ngũ giáo viên giỏi
3. Đối tượng nghiên cứu và kế hoạch nghiên cứu:
Các mặt điều tra
Số lượng
giáo viên
Hệ đào tạo
Trung cấp 1
Cao đẳng 8
Đại học 6
Độ tuổi
Dưới 30 3
Từ 31 – 40 11
Từ 41 – 50 6
Từ 51 trở lên 1
Tuổi nghề
Dưới 10 năm 6
Từ 11 – 20 năm 10
Ttừ 21 – 25 năm 2
Trên 25 năm 3
Hoàn cảnh Kinh tế Khá 9
giáo viên
Trung bình 10
Khó khăn 2
Sức
khoẻ
Tốt 19
Trung bình 2
Yếu 0
Qua các số liệu điều tra bước đầu ở trên ta đánh giá được:
- Đội ngũ giáo viên được chuẩn hoá về mặt đào tạo và đang được trẻ hoá. Đặc biệt là đội
ngũ giáo viên trẻ được đào tạo cơ bản gặp được môi trường sư phạm tốt được bồi dưỡng
- Yêu cầu các đồng chí khối trưởng chuyên môn phải là các đồng chí phấn đấu trở thành
giáo viên dạy giỏi cấp Quận trở lên.
- Giáo viên giỏi phải đạt chỉ tiêu phấn đấu có số học sinh giỏi cao còn lại là học sinh khá
và không có học sinh xếp loại học lực trung bình, có học sinh đạt giải trong các kỳ thi cấp
Quận (đối với học sinh lớp 5).
- Giáo viên phải thống kê số lượng học sinh giỏi và theo dõi điểm thi của học sinh qua
các đợt kiểm tra định kỳ, khảo sát chất lượng học sinh giỏi để có kế hoạch bồi dưỡng đội
tuyển của trường.
- Để thực hiện tốt kế hoạch bồi dưỡng đội ngũ giáo viên giỏi như đã đề ra thì:
+ Người cán bộ quản lý trước hết phải là tấm gương tiêu biểu về quá trình bồi dưỡng, tự
bồi dưỡng và quan trọng nhất là phải luôn tự khẳng định trình độ năng lực chuyên môn
nghiệp vụ của mình đối với giáo viên toàn trường.
+ Người cán bộ quản lý phải biết kích thích nhu cầu tự vươn lên trong tập thể sư phạm do
mình phụ trách bằng các biện pháp xử lý hành chính, quản lý về kế hoạch và quản lý về
thi đua khen thưởng.
+ Về nhận thức: Người cán bộ quản lý phải thấy được việc tự bồi dưỡng là nhiệm vụ của
giáo viên Tiểu học. Theo quy định số 3257/GD - ĐT ngày 8/11/1994 tại điều 16 điều lệ
Trường Tiểu học do Bộ trưởng Bộ GD - ĐT ban hành có nói nhiệm vụ của giáo viên Tiểu
học như sau:
“… Thường xuyên học tập văn hoá, bồi dưỡng nghiệp vụ, rèn luyện ý chí đạo đức, tác
phong để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao theo tiêu chuẩn quy định của người giáo viên
Tiểu học…”
Có thể nói tiêu chuẩn cao nhất để đánh giá giáo viên là sự tiến bộ về mọi mặt của học
sinh do mình phụ trách. Người cán bộ quản lý coi biện pháp xem xét, đánh giá giáo viên
theo chất lượng, hiệu quả giảng dạy là một biện pháp cốt lõi cần phải thực hiện tốt. Bởi
nó không chỉ tạo nên những học sinh giỏi, quan trọng hơn nữa là nó góp phần không nhỏ
trong việc nâng cao chất lượng giảng dạy trong toàn trường.
Sau khi Ban giám hiệu đã thống nhất được quan điểm chúng tôi tiến hành một số biện
pháp bồi dưỡng đội ngũ giáo viên giỏi.
2. Giúp giáo viên tự bồi dưỡng:
phú và khoa học đảm bảo cân bằng về trách nhiệm xây dựng và đóng góp. Để tổ chuyên
môn phát huy hết khả năng, vai trò của mình trong việc xây dựng và bồi dưỡng đội ngũ
giáo viên giỏi, chúng tôi đã phân công tổ chuyên môn một cách hợp lý, phù hợp với khả
năng của từng người. Trong tổ đều có giáo viên giỏi và giáo viên còn hạn chế về chuyên
môn, có đồng chí giáo viên trẻ mới ra trường để tạo điều kiện cho việc giúp đỡ lẫn nhau.
Tổ trưởng chuyên môn là các đồng chí giáo viên có trình độ nghiệp vụ tay nghề vững
vàng (là những đồng chí giáo viên giỏi đã đạt danh hiệu thi đua từ cấp Quận trở lên),
nhiệt tình, có điều kiện về thời gian, có uy tín, đạo đức tốt, có kinh nghiệm nghề nghiệp,
có khả năng tập hợp, là người công bằng, luôn quan tâm đến mọi người, có uy tín trước
tập thể, được bạn bè tin yêu.
Sau đó Ban giám hiệu giao nhiệm vụ cho đồng chí tổ trưởng chuyên môn phải chịu trách
nhiệm trước tập thể nhà trường về chất lượng đội ngũ giáo viên cũng như chất lượng giáo
dục mọi mặt của học sinh trong tổ mình phụ trách. Kế hoạch chuyên môn của từng tổ
được nêu rõ ràng, cụ thể một cách hợp lý, khoa học và có chất lượng.
Ví dụ: Họp tổ chuyên môn theo đúng thời gian qui định của ngành , mỗi buổi không quá
120 phút với nội dung không chỉ dừng lại ở việc thống nhất chương trình giảng dạy mà
cần:
- Đánh giá việc thực hiện chương trình, nội dung, phương pháp dạy của tuần vừa qua,
trao đổi về các bài khó dạy,giải pháp thực hiện và ý kiến đề xuất với Ban giám
hiệu.những vướng mắc mà tổ chưa giải quyết được.
Thống nhất chương trình, nội dung, phương pháp giảng dạy của tuần tới bằng việc
làm cụ thể: Các đồng chí được phân công phụ trách soạn bài các môn lần lượt trình bày
nội dung, phương pháp giảng dạy cho từng bài dạy của các môn trong tuần tới. Qua đó
các đồng chí giáo viên trong tổ sẽ cùng nhau trao đổi đưa ra các biện pháp, thống nhất
một số kiến thức, nội dung của các bài khó dạy từ đó bản thân mỗi giáo viên nâng cao tay
nghề của mình. Ví dụ: Khối 4 ở buổi dạy thứ hai thống nhất giải một bài tập sau:Hà nghĩ
ra một số, biết rằng lấy số đó nhân với 15 thì kém 2078 là 203. Tìm số Hà đã nghĩ?
Bài giải
Số Hà đã nghĩ nhân với 15 sẽ là:
2078 – 203 = 1875
4. Tích cực tổ chức các chuyên đề:
Đối với các đồng chí giáo viên, việc dự các chuyên đề có nhận xét đánh giá, rút kinh
nghiệm là một việc làm có tác dụng nhanh nhất đối với việc nâng cao trình độ tay nghề
của mình. Bởi sau mỗi lần dự giờ đồng nghiệp, mọi người đều được phân tích so sánh, rút
kinh nghiệm về nội dung cũng như phương pháp giảng dạy.
Vì vậy, hàng tháng tổ chức các chuyên đề đối với các môn khó trước. ở đây những người
giáo viên giỏi lại có dịp phát huy tác dụng của mình để nâng cao chất lượng đội ngũ giáo
viên, đồng thời cũng có dịp được thử thách nâng cao trình độ nghiệp vụ tay nghề của
mình.
Cho đến nay trường đã tổ chức các chuyên đề:
- Soạn giáo án điện tử, sử dụng phương tiện dạy học hiện đại như máy Prozecter,
máy chiếu đa vật thể để đổi mới phương pháp dạy học.
- Chuyên đề Tập đọc và Kể chuyện Khối 4, Luyện từ và câu khối 3, Tập làm văn Khối 4,
Hướng dẫn học Tiếng Việt Khối 3 và Khối 5, Toán 4, Hướng dẫn học Toán lớp 5.
- Các tiết chuyên đề chúng tôi thống nhất với giáo viên chỉ nhận xét, rút kinh nghiệm để
qua đó thống nhất phương pháp giảng dạy, cách sử dụng đồ dùng dạy học sao cho có hiệu
quả mà không đánh giá xếp loại, để tạo điều kiện tốt về tâm lý, giúp cho giáo viên bình
tĩnh, tự tin và sáng tạo trong quá trình soạn giảng.
- Để tiết chuyên đề mang lại hiệu quả chúng tôi chọn đồng chí thực hiện chuyên đề (là
những đồng chí giáo viên giỏi, tổ trưởng chuyên môn). Trước khi thực hiện các đồng chí
soạn giáo án thông qua qua tổ, Ban giám hiệu duyệt, góp ý, bổ sung cho các đồng chí về
hoàn thành để tiết dạy đạt hiệu quả cao. Ngoài ra các đồng chí giáo viên giỏi và Ban giám
hiệu quan tâm nhận chuyên đề của Quận(tiết Toán lớp 3 dạy trên đối tượng của trường
bạn; tiết Toán lớp 1; tiết thủ công) để các đồng chí thực hiện. Đó cũng là dịp để các đồng
chí bồi dưỡng tay nghề của mình vì được thảo luận cùng với bạn bè đồng nghiệp trong
toàn Quận từ đó chuyên môn vững vàng hơn, tin tưởng hơn vào tay nghề. Bên cạnh đó
các đồng chí giáo viên giỏi còn được phân công đảm nhiệm vụ bồi dưỡng học sinh giỏi
các khối lớp của trường. Chính vì vậy đòi hỏi các đồng chí giáo viên giỏi phải luôn trau
dồi, mở rộng kiến thức của bản thân.
5. Quan tâm tới việc dự giờ thăm lớp và tổ chức hội giảng:
và dạy học bằng phương pháp hiện đại cũng góp phần nâng cao bồi dưỡng đội ngũ
giáo viên giỏi:
- Cán bộ quản lý coi sáng kiến kinh nghiệm là hình thức tự bồi dưỡng có hiệu quả. Không
để viết sáng kiến kinh nghiệm là việc làm hình thức mà viết sáng kiến kinh nghiệm xuất
phát từ yêu cầu nâng cao chất lượng dạy và học.
- Cán bộ quản lý cần nắm vững được nội dung sáng kiến kinh nghiệm của từng giáo viên
và cùng tổ chuyên môn giúp đỡ giáo viên hoàn thành sáng kiến kinh nghiệm. Đặc biệt là
sáng kiến kinh nghiệm về tự bồi dưỡng, đổi mới phương pháp dạy ở các môn, bồi dưỡng
học sinh giỏi v.v Chính vì vậy trong những năm qua có đồng chí được giải SKKN cấp
Thành phố, cấp Quận.
Ngoài những trang bị dạy học đựơc cấp trên trang bị. Nhà trường vẫn duy trì thường
xuyên phong trào “Tự làm đồ dùng dạy học”. Qua đó giáo viên thường xuyên suy nghĩ
đầu tư, sáng tạo để tạo ra những đồ dùng phù hợp với thực tế giảng dạy của trường góp
phần nâng cao chất lượng dạy và học.
7. Nêu gương tốt việc khen thưởng khuyến khích kịp thời đây là một việc làm không
thể thiếu được trong các phong trào thi đua, nếu khen chê đúng người, đúng thời
điểm sẽ có tác dụng rất lớn tới sự cố gắng vươn lên của mỗi người.
Do vậy người quản lý phải thực hiện, đánh giá được tập thể giáo viên, người nào có cố
gắng vươn lên trong quá trình tự học, tự bồi dưỡng, rèn luyện. Cần biểu dương những tập
thể có học sinh giỏi và học sinh đạt thành tích cao trong học tập.
Đồng thời với việc biểu dương, nêu gương cần đẩy mạnh khuyến khích về vật chất “một
nghìn tiền công không bằng một đồng tiền thưởng” phần thưởng tuy nhỏ nhưng góp phần
không nhỏ trong việc thúc đẩy nâng cao chất lượng dạy và học.
Cần công bằng trong khen thưởng và gắn việc thưởng học sinh giỏi với việc những thầy
cô trực tiếp đào tạo ra học sinh giỏi.
8. Chăm lo đời sống vật chất – tinh thần cho đội ngũ giáo viên:
Người cán bộ quản lý cần có sự quan tâm đến đội ngũ giáo viên vì họ là lực lượng quan
trọng tạo nên chất lượng giáo dục của nhà trường. Ngoài việc yêu cầu mọi giáo viên hoàn
thành tốt nhiệm vụ của mình. Chúng ta cần phải quan tâm chăm lo đời sống vật chất, tinh
thần của họ trên cơ sở chế độ chính sách hiện hành.
Ban giám hiệu phải là người có phẩm chất chính trị, tư tưởng vững vàng, có trình độ tư
duy lý luận cao, có hành vi đạo đức đúng đắn trong mọi tình huống, trong sáng về đạo
đức, tận tâm với công việc, quan tâm đến mọi người trong tập thể và một điều không thể
thiếu là người quản phải có trình độ nghiệp vụ chuyên môn vững vàng.
Ban giám hiệu phải có quan niệm đúng đắn về đội ngũ giáo viên giỏi thấy được tác dụng
của đội ngũ giáo viên giỏi trong nhà trường. Để từ đó lập kế họah cụ thể coi đó là công
việc thường xuyên, nhiệm vụ trọng tâm cốt lõi trong nhà trường.
Bồi dưỡng đội ngũ giáo viên giỏi bằng nhiều hình thức với nhiều biện pháp nhằm tác
dụng hỗ trợ bổ sung cho nhau.Mạnh dạn, tin tưởng giao những công việc đòi hỏi chuyên
môn cao để các đồng chí phát huy toả sáng tác dụng của mình cho bạn bè đồng nghiệp.
Động viên khen thưởng kịp thời bằng các nguồn kinh phí hỗ trợ.
Phần 3: kết luận và kiến nghị
1. Kết luận:
Công tác chỉ đạo và bồi dưỡng giáo viên giỏi là một công việc phức tạp nhưng qua những
năm tháng chỉ đạo bằng biện pháp tổ chức và quản lý phù hợp, thường xuyên kiểm tra
đôn đốc Trường Tiểu học Trung Hoà đã thu được một số kết quả đáng kể song chưa phải
là cao. Qua đó phần nào đã đánh giá được thực tế, tác dụng của đội ngũ giáo viên giỏi và
sự phấn đấu vươn lên của thầy và trò trong nhà trường, tập thể giáo viên đều có ý thức
vươn lên, họ không bao giờ bằng lòng với hiệu quả giảng dạy của mình. Nhà trường luôn
bao trùm một không khí thi đua lành mạnh và tập thể sư phạm thực sự là một tập thể có
“Kỷ cương - Tình thương - Trách nhiệm”.
2. Một số kiến nghị:
- Sở giáo dục đào tạo, Phòng giáo dục cần có kế hoạch cho cán bộ quản lý được tham
quan học hỏi kinh nghiệm của cán bộ quản lý ở những trường tiên tiến xuất sắc trong
Quận hoặc của Thành phố, để giúp đỡ cán bộ quản lý vươn lên hoàn thành tốt nhiệm vụ
của mình.
- Cần trang bị thêm về trang thiết bị hiện đại và tài liệu tham khảo phục vụ việc nâng cao
trình độ nghiệp vụ quản lý cho cán bộ quản lý, trình độ nghiệp vụ tay nghề cho giáo viên
và giúp học sinh học tập tốt.