Chương 3: Đề xuất góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động bảo đảm TD GVHD: Nguyễn Quốc Anh
CHƯƠNG 3:
MỘT SỐ ĐỀ XUẤT GÓP PHẦN NÂNG CAO HIỆU QUẢ
HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CÓ TÀI SẢN BẢO ĐẢM
TẠI SACOMBANK
3.1 Xu hướng cho vay có bảo đảm bằng tài sản trong giai đoạn hiện nay:
Hiện nay hầu như 100% khoản cho vay của các Ngân hàng thương mại Việt Nam
đều có tài sản thế chấp, cầm cố, bảo lãnh. Mặc dù có bảo đảm bằng tài sản nhưng không
ít khoản vay đã bị tổn thất một phần hay toàn bộ. Điều đó chứng tỏ rằng các Ngân hàng
thương mại không thể triệt tiêu rủi ro tín dụng bằng các hợp đồng có bảo đảm bằng tài
sản. Do đó cần thiết phải nhận thức đúng về bảo đảm tín dụng, đặc biệt là tín dụng có
thế chấp bằng bất động sản để có biện pháp ngăn ngừa nguy cơ rủi ro của các khoản cho
vay.
Theo quan điểm truyền thống, thế chấp hay cầm cố tài sản chỉ là điều kiện cần, nhằm
mục đích thiết lập cơ sở pháp lý cho một nguồn thu nợ thứ hai khi Ngân hàng thương
mại vì một lý do nào đó bị mất đi nguồn thu nợ chủ yếu là thu nhập trong hoạt động kinh
doanh của khách hàng. Khi cho vay, không một Ngân hàng thương mại nào lại trông chờ
vào việc phát mãi tài sản để thu hồi nợ, mà họ chỉ tiến hành thực hiện quyền truy đòi này
trong các trường hợp bất đắc dĩ mà thôi. Cần phải nhìn nhận rằng thế chấp hay cầm cố
không phải là điều kiện tiên quyếtmà chính năng lực sinh lời của khách hàng mới là cơ
sở cho các quyết định cho vay hay không cho vay của Ngân hàng. Bất động sản thế chấp
thường không bảo đảm cho Ngân hàng thương mại một nguồn thu nợ đầy đủ vì:
- Ngân hàng thương mại không thể định giá chính xác tài sản khi nhận
thế chấp.
- Quá trình thanh lý tài sản rất khó khăn từ khâu tranh tụng đến khâu
phát mãi (chính vì lý do này mà Ngân hàng thương mại thường dành cho
khách hàng quyền chuộc lại hoặc tự bán các tích sản trong hợp đồng tín
SVTH: Đoàn Quốc Anh
61
Chương 3: Đề xuất góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động bảo đảm TD GVHD: Nguyễn Quốc Anh
dụng).

quyết định tín dụng đúng đắn và ít rủi ro nhất.
 Vay vốn có thế chấp hay không có thế chấp tài sản vẫn còn nhiều trở ngại :
Bản chất của bảo đảm tiền vay là sử dụng tài sản của người đi vay hay cam kết của
người thứ ba về việc sẽ trả nợ thay khi người vay vốn không có khả năng hay không
thực hiện nghĩa vụ trả nợ của mình khi nghĩa vụ đáo hạn. Về mặt hình thức, pháp luật về
hoạt động Ngân hàng đã có các quy định tương đối đầy đủ về bảo đảm tiền vay, trong đó
văn bản quan trọng nhất phải kể đến là Nghị định số 178/NĐ-CP ngày 29/12/1999, Nghị
định 85/2002/NĐ-CP ngày 25/10/2002 của Chính phủ về “Bảo đảm tiền vay của các tổ
chức tín dụng” và các văn bản hướng dẫn cụ thể của Ngân hàng nhà nước như Thông tư
03/2001/TTLT/NHNN-BTP-BCA-BTC-TCĐC ngày 23/04/2001 của Ngân hàng nhà
nước Việt Nam – Bộ Tư Pháp – Bộ Công an – Bộ Tài chính – Tổng cục Địa chính
hướng dẫn việc xử lý tài sản bảo đảm tiền vay để thu hồi nợ cho các tổ chức tín dụng;
Thông tư 07/2003/TT-NHNN ngày 19/05/2003 của Ngân hàng nhà nước Việt Nam về
việc hướng dẫn thực hiện một số quy định vể bảo đảm tiền vay của tổ chức tín dụng...
Các văn bản này đã tạo lập một khung pháp lý khá cơ bản, đã phát huy mặt tích cực,
thuận lợi hơn trước để tốc độ phát triển tín dụng Ngân hàng nhanh hơn và an toàn hơn.
Tuy nhiên, trong thực tiễn của tình hình kinh tế và các cơ chế có liên quan có sự thay đổi
nhanh thì các quy định từ trước như các văn bản trên khó bắt kịp.
Nếu chia hoạt động tín dụng Ngân hàng dựa trên cơ sở bảo đảm tiền vay thì có thể
phân chia tín dụng thành 2 loại: cho vay có bảo đảm bằng tài sản và cho vay tín chấp.
Tùy từng khách hàng, tùy từng trường hợp cụ thể mà Ngân hàng sẽ quyết định cho vay
tín chấp hay yêu cầu phải có tài sản bảo đảm. Hoạt động cho vay tín chấp hay có bảo
đảm đều nằm trong hoạt động cho vay của Ngân hàng. Chính vì vậy các giải pháp nhằm
mở rộng và nâng cao chất lượng tín dụng có bảo đảm bằng tài sản cũng là các giải pháp
nhằm mở rộng và nâng cao chất lượng tín dụng Ngân hàng.
Trong hoạt động tín dụng, không được quan niệm rằng tài sản bảo đảm là mục tiêu,
là nguồn thu nợ, là điều kiện đủ để có thể cho vay. Bảo đảm tín dụng chỉ là biện pháp
phòng ngừa những rủi ro có thể xảy ra nhằm hạn chế đến mức tối đa thiệt hại cho Ngân
SVTH: Đoàn Quốc Anh
63

Chương 3: Đề xuất góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động bảo đảm TD GVHD: Nguyễn Quốc Anh
được tiếp tục sửa đổi, hoàn thiện hơn để tạo điều kiện bảo đảm vay vốn thông thoáng,
phù hợp với tình hình thực tế hiện nay.
- Các cơ quan đăng ký giao dịch bảo đảm đã được thiết lập và dần hoàn thiện qua thông
tư 01/2002/TT-BTP ngày 09/01/2002. Với sự ra đời của thông tư này, thủ tục cho vay có
bảo đảm bằng tài sản của Ngân hàng hoàn thiện hơn nữa về mặt pháp lý, tài sản đã được
dùng làm bảo đảm cho Ngân hàng sẽ được quản lý và kiểm soát chặt chẽ hơn nữa, thông
tin về tài sản bảo đảm được cung cấp đầy đủ sẽ tạo độ an toàn hơn cho Ngân hàng.
- Các quy định của pháp luật hiện nay không còn có quy định phân biệt đối xử giữa
doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế khác. Tất cả các
doanh nghiệp đều hoạt động bình đẳng trước pháp luật.
- Sacombank đặt tại trung tâm tài chính của Thành phố, tạo điều kiện thuận lợi cho
khách hàng giao dịch.
- Ngân hàng hoạt động trong một môi trường cạnh tranh sôi động, đây chính là động lực
để Sacombank không ngừng phấn đấu để tồn tại và thích nghi.
3.2.1.2 Chủ quan:
- Uy tín của Sacombank. Sacombank là một trong những Ngân hàng thương mại cổ phần
hàng đầu Việt Nam hiện nay với mạng lưới Chi nhánh rộng khắp, có uy tín với bạn
hàng, có danh tiếng và vị thế trên thương trường.
- Sự phối hợp hoạt động nghiệp vụ nhịp nhàng giữa các phòng ban trên phương châm vì
khách hàng.
- Sacombank có đội ngũ nhân viên trẻ, năng động, sáng tạo có khả năng tiếp thu nhanh
công nghệ Ngân hàng mới, đầy nhiệt huyết và có trách nhiệm với công việc được giao.
- Từ tháng 06/2002 Ngân hàng nhà nước áp dụng cơ chế lãi suất thảo thuận với khách
hàng, Ngân hàng thương mại và khách hàng tự thỏa thuận lãi suất cho vay với nhau, lãi
suất cơ bản do Ngân hàng nhà nước công bố chỉ có tính chất tham khảo. Đây là một
thuận lợi trong hoạt động cho vay của Ngân hàng. Hơn nữa, Sacombank có một khung
lãi suất được đánh giá khá tốt trên địa bàn kể cả VNĐ và USD.
SVTH: Đoàn Quốc Anh
65

66