LỜI CẢM ƠN !
Tôi xin trân thành cảm ơn các thầy cô giáo cùng toàn thể các
em học sinh trường THCS Phương Thiện huyện Vị Xuyên tỉnh Hà
Giang đã tận tình giúp đỡ tôi có được những thông tin cũng như các
số liệu để thực hiên tốt đề tài.
Và nhất là tôi xin trân thành cảm ơn cô : Đỗ Thị Thanh Mai
đã tận tình hướng dẫn em hoàn thành tốt đề tài này.Em xin trân
thành cảm ơn !.
Phần mét. Những vấn đề chung
1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI .
Môn học Giáo dục công dân là một môn nằm trong chương trình bắt
buộc tại bậc học phổ thông. Tuy nhiên, thực tế, nhiều giáo viên, học sinh, phô
huynh các em chưa hiểu hết được ý nghĩa cũng như tầm quan trọng của môn
học này.
Theo quan điểm của một số giáo viên, học sinh, phô huynh đây là một
môn học phụ vì thế coi nhẹ môn học này. Dạy chưa hết ý nhĩa bài giáo dục
công dân, học sinhhọc lơ là, việc học lý thuyết gắn với việc vận dụng vào để
rèn luyện và phát triển nhân cách, phẩm chất, đạo đức Ýt được chú ý. Số bài
học Ýt, số tiết học trong một tuần là một tiết là Ýt, đặc biệt là không có tiết
học thực hành ( SGK cò ).
Môn giáo dục công dân có giá trị vô cùng lớn lao đối với việc rèn luyện
nhân cách con người theo các thế hệ học sinh để học sinh hiểu biết, vận dụng
vào việc rèn luyện và phát triển nhân cách của mình theo chuẩn mực đạo đức
của pháp luật và xã hội.
Như mét số vấn đề tôi đã nêu ở trên tôi nghĩ rằng cần phải có sự đổi
mới về tài liệu giảng dạy, phương pháp giảng dạy, nhận thức của giáo viên,
học sinh, phô huynh học sinh để trả lại vị trí ý nghĩa cao cả của môn học giáo
dục công dân. để tạo điều kiện cho việc giảng dạy môn giáo dục công dân đạt
kết quả tốt, góp phần phát triển nhân cách cho học sinh phù hợp với chuẩn
mực của xã hội.
Chính vì vậy, tôi chọn đề tài nghiên cứu việc giảng dạy môn học giáo
a bn dõn c i nỳi khụng tp trung, nh ch yu l nh sn.
iu kin hc tp ca hc sinh khú khn : thiu gúc hc tp nh, thiu
dựng hc tp, thiu sỏch giỏo khoa tham kho, thiu thi gian hc nh.
Phụ huynh hc sinh nhn thc v vic hc tp ca con em cũn hn ch
do np sinh hot v phong tc tp quỏn ca a phng, kinh t khú khn.
Túm li: trờn õy l mt s yu t khú khn cho vic ging dy mụn
giỏo dc cụng dõn v cng nh mt s mụn hc khỏc trng hc thuc khu
vc min nỳi tnh H Giang.
3.2. i tng nghiờn cu:
Thc trng vic ging dy mụn giỏo dc cụng dõn trong trng THCS
Phng Thin huyn V Xuyờn tnh H Giang. Thực trạng việc giảng dạy
môn giáo dục công dân trong trờng THCS Phơng Thiện huyện Vị Xuyên
tỉnh Hà Giang.
4. GI THUYT KHOA HC.
_ Thc trng vic ging dy mụnticha tt
_ Nếu giáo viên-học sinh hiểu hết ý nghĩa và tầm quan trọng của môn
học này thì chất lượng dạy học sẽ được nâng cao.
5. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
Do điều kiện thời gian không cho phép nên tôi chỉ tìm hiểu và nghiên
cứu thực trạng việc giảng dạy môn giáo dục công dân ở trường THCS Phương
Thiện huyện Vị Xuyên tỉnh Hà Giang ( Khối líp 6 + 7 Năm học 2002 – 2003).
6. CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
Khi đi vào điều tra nghiên cứu tôi thực hiện theo các bước sau:
Bước 1 : Điều tra cơ bản để thu thập tài liệu có liên quan đến thực trạng
việc giảng dạy môn giáo dục công dân.
Bước 2 : Nghiên cứu tài liệu đã thu thập và tôi chọn phương pháp so
sánh và giả định để có cách nhìn đúng thực tế của học sinh, của trường trong
giáo dục môn giáo dục công dân.
Bước 3 : Thống kê phân loại thực trạng giảng dạy môn giáo dục công
Biện pháp,kiến nghị như thế nào để nâng cao hiệu quả của việc giảng
dạy môn giáo dục công dân này ?
Đó là hàng loạt những vấn đề mà tôi suy nghĩ chăn trở ! làm thế nào để
trả lại vị trí cao cả của môn học này ?
Tôi hiểu : giáo dục công dân theo khái niệm đơn giản nhất :
Giáo dục là dạy dỗ
công dân là con người.
Môn học giáo dục công dân : là môn học giáo dục cho học sinh hiểu
được những khái niệm cơ bản nhất về đạo lí làm người.Cách đối nhân sử thế
theo những chuẩn mực của xã hội,cuả cộng đồng giúp học sinh nhận thức
được những việc cần làm,cần bồi dướng cho mình ,cần rèn luyện và cần phát
huy. Đồng thời học sinh cũng biết phân biệt phải, trái, biết đấu trang cho lẽ
phải và chống lại những thãi hư tật xấu của con người và xác định cho mình
có nhận thức đúng và hành động đúng để mọi người công nhận và cùng mình
thực hiện và đó cũng chính là giá trị cao cả của môn giáo dục công dân .<Môn
học làm người - làm người chân chính>
Giáo viên, học sinh đã nhận thức đúng giá trị cao cả của môn giáo dục
công dân trong nhà trường chưa ?
Giáo viên hiểu vàgiảng dạy như thế nào ?
Học sinh nhận thức và học tập như thế nào ?
Tài liệu học tập, phương pháp học tập, phương pháp thực hành,hiệu quả
đạt đến đâu ? Đạo đức của học sinh trong những năm qua được xã hội đánh
giá như thế nào?
Đó là những câu hỏi song cũng là những vấn đề không đơn giản chút
nào cần phải có sự kết hợp của các đối tượng các cơ quan chức năng, đoàn thể
để làm thay đổi từ nhận thức đến hành động và trả lại vị trí cần có của môn
học giáo dục công dân trong các nhà trường nói chung và trường THCS
Phương Thiện huyện Vị Xuyên tỉnh Hà Giang nói riêng giáo dục nhân cách
cho thế hệ trẻ, thế hệ tương lai của đất nước. Xã hội phồn vinh ổn định phải là
một xã hội có nền tảng đạo đức trong sáng như :
Giỏo viờn ca trng: cỏch xa trng t 1km n 4km khụng cú nh lu
trỳ cho hc sinh v giỏo viờn. Trng mi xõy dng c 6 nm nay nờn c
s vt cht,trang thit b dy hc cũn thiu nhiu. Giáo viên của trờng: ở cách
xa trờng từ 1km đến 4km không có nhà lu trú cho học sinh và giáo viên. Tr-
ờng mới xây dựng đợc 6 năm nay nên cơ sở vật chất,trang thiết bị dạy học
còn thiếu nhiều.
Hc sinh: thng núi ting dõn tộc, ting vit cha hiu bit ht do ú
quỏ trỡnh giao tip cú phn hn ch.
Phong tc tp quỏn a phng nh hng nhiu n hc sinh v cú hn
ch n cỏc hot ng phong tro ca nh trng.
ú l nhng khú khn ca nh trngnhng dự khú khn nhng nh
trng ó thc hin cụng tỏc giỏo dc ỏp ng phn no yờu cu ca nhim
v nm hc v phn u thc hin ht k hoch nm hc.Trng ó t danh
hiu trng tiờn tin cp tnh nm hc 2002 - 2003. nhng dù khó khăn nhng
nhà trờng đã thực hiện công tác giáo dục để đáp ứng phần nào yêu cầu của
nhiệm vụ năm học và phấn đấu thực hiện hết kế hoạch năm học.Trờng đã
đạt danh hiệu trờng tiên tiến cấp tỉnh năm học 2002 - 2003.
Vi thnh tớch trng ó t c thỡ cha hn l vic ging dy cỏc
mụn ó khụng cũn l vn nghiờn cu m tụi ch i nghiờn cu mt mụn
hc : mụn giỏo dc cụng dõn phn no cú ting núi trong nghiờn cu thc
trng ca mụn giỏo dc cụng dõn trong nh trng.
2. PHT HIN THC TRNG CA VN CN NGHIấN CU.
2.1. i tng nghiờn cu:
Thc trng ging dy mụn giỏo dc cụng dõn trng THCS Phng
Thin núi chung v c th 2 khi lớp : khi lớp 6 v khi lớp 7
* Ni dung nghiờn cu : - Ging dy ca giỏo viờn. - Giảng dạy của giáo
viên.
- Hc tp ca hc sinh. - Học tập của học
sinh.
- Kt qu ó t. - Kết quả đã đạt.
và đặc biệt khi thi, kể cả thi học kỳ đề thi do nhà trường ra, không phải do sở
hoặc phòng giáo dục ra còn thi tốt nghiệp lại không thi môn giáo dục công
dân. Trong quá trình học môn này do nhận thức của giáo viên nên việc giảng
dạy cũng có phần xem nhẹ vì thế học sinh cũng có nhận thức là một môn học
không quan trọng như là các môn khác ( Toán, Lý, Hoá, Văn …), nên các em
học tập còn thiếu nghiêm túc. Đặc biệt việc vận dụng bài học vào rèn luyện
đạo đức cho mình và các bạn học còn chưa được chú ý.
Có lẽ đây là nguyên nhân trong việc giảm xút đạo đức của học sinh
trong một số năm gần đây.
2.4. Phương tiện giảng dạy.
Khối 6 : năm học 2002 - 2003 môn giáo dục công dân cũng như các
môn khác của líp 6 đều được thay sách mới và có sự thay đổi về phương pháp
dạy học.
Lấy học sinh làm trung tâm, Giáo viên hướng dẫn học sinh tiếp cận tri
thức và tự rót ra bài học để học sinh chủ động lĩnh hôị kiến thức. Quá trình
dạy giáo viên chú ý đến phần thực hành của học sinh.
Khối 7 : năm học 2002 - 2003 vẫn dùng sách cũ và phương pháp giảng
dạy truyền thống, kết hợp vận dông phương pháp tích cực trong dạy học.
Thực tế phương tiện dạy học cho tôi thấy:
Tài liệu giảng dạy : SGK - SGV, giáo viên giảng dạy có đủ, các phương
tiện giảng dạy ( sách tham khảo,đèn chiếu hình ảnh, băng đài truyền hình… )
chưa đáp ứng được đầy đủ các nhu cầu về giảng và dạy cho học sinh. Học
sinh một số em có đủ sách giáo khoa, sách tham khảo chưa có.
Đó là những khó khăn cho việc giảng dạy các môn học trong nhà
trường nói chung và cho môn học giáo dục công dân nói riêng, phải chăng đây
là sự bất cập cho việc thay sách và đổi mới phương pháp dạy học ( Khối 6 ).
Phương tiện dạy học quá thiếu thì làm sao đáp ứng được mà thay sách vào vận
dụng phương pháp giảng dạy hiện đại ?.
2.5 . Tìm hiểu thực tế :
í kin ca 18 giỏo viờn :
Xếp loại khá (từ 6,5 đến 7,9 ) : Có 10 em đạt 12,5%
Xếp loại trung bình (từ 5,0 đến 6,4 ) : Có 66 em đạt 82,5%
Xếp loại yếu (từ 3,5 đến 4,9 ) : Có 2 em 2,5%
Khối 9 :70 em
Xếp loại giỏi (từ 8,0 trỏ lên ) : Có 3 em đạt 4,3 %
Xếp loại khá (từ 6,5 đến 7,9 ) : Có 6 em đạt 8,6%
Xếp loại trung bình (từ 5,0 đến 6,4 ) : Có 61 em đạt 87,1%
Xếp loại yếu (từ 3,5 đến 4,9 ) : Không có
Từ so sánh trên cho ta thấy một điều : học sinh ở khối 8 và 9 tập trung
vào học các môn cơ bản nhiều hơn vào môn giáo dục công dân và một số môn
phụ khác học sinh chỉ cần đạt điểm trung bình là được. Do đó môn giáo dục
cụng dõn khụng t c hiu qu giỏo dc cao. ú mi ch núi n kt
qu im s cũn kt qu ca rốn luyn nhõn cỏch con ngi qua mụn giỏo dc
cụng dõn nh th no qu l mt vn cn thi gian v s thay i. iu ny
chỳng ta ang tin tng vic thay i n dung chng trỡnh ca SGK v
phng phỏp ging dy tớch cc v chỳ trng vic thc hnh ca hc sinh.
Túm li : qua c s lý lun v qua thc t tỡm hiu nhn thc ca giỏo
viờn, hc sinh v ph huynh hc sinh cựng vi kt qa ging dy ca mụn hc
hai khi 6 v 7 v thc t t c trng THCS Phng Thin huyn V
Xuyờn tnh H Giang . Mt trng min nỳi, hc sinh dõn tộc chim a s, gia
ỡnh ngh nụng l ch yu. Qua ú cho tụi thy cn phi c thay i t
nhn thc n hnh ng ca mi thnh phn trong hot ng dy v hc. t
ngi thy giỏo cho n cỏc em hc sinh tr li v trớ ý ngha cao c ca
mụn giỏo dc cụng dõn gúp phn xõy dng nhõn cỏch cho hc sinh ngay t
lờn ngi trờn gh nh trng.ỏp ng phự hp vi truyn thng tt p ca
dõn tộc.
3. MT S BIN PHP V KIN NGH.
thay i thc trng vic ging dy mụn giỏo dc cụng dõn trng
THCS núi chung v trng THCS Phng Thin huyn V Xuyờn tnh H
Giang núi riờng tụi xin nờu ra mt vi ý kin sau:
Qua nghiên cứu thực trạng giảng dạy môn giáo dục công dân tôi hiểu
thêm một diều rằng : giáo dục con người là việc làm của mọi người, mọi nhà
và của toàn xã hội, đăc biệt là của các nhà sư phạm.
Do dã : giáo dục là nhiệm vụ đầy vẻ vang và gian khổ của các thầy cô
giáo. Sự rèn luyện của các em hoc sinh, sù quan tâm của các cấp các
ngành,các cấp và của toàn xã hội.
Vì lẽ đó : Trường học là cái nôi để nuôi dạy con người, nếu ai đó có ý
thức rèn luyện, hoc tập ở môi trường giáo dục này thì người đó sẽ trưởng
thành và lập lại thế hệ học sinh trưởng thành, điều đó sẽ ghóp phần xây dựng
đất nước ổn định, giầu đẹp và văn minh.
MỤC LỤC
PHẦN MÉT. NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG2 2
1 - LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI .2 2
2 - MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU 3
3 - KHÁCH THỂ VÀ ĐỐI TỢNG NGHIÊN CỨU.3 3
4 - GIẢ THIẾT KHOA HỌC 4
5- PHẠM VI NGHIÊN CỨU
6- CÁC PHƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.5 5
7- NHIỆM VỤ YÊU CẦU.5 5
PHẦN HAI. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 6 6
CHƯƠNG I : CƠ SỞ LÝ LUẬN.6 6
1/ LỊCH SỬ CỦA VẤN ĐỀ CẦN NGHIÊN CỨU.6 6
2/ CƠ SỞ LÝ LUẬN6 6
CHƯƠNG 2 : THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ CẦN NGHIÊN CỨU 9