BỒI DƯỠNG KỸ NĂNG QUẢN LÝ TỔ CHUYÊN MÔN
Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
I. Tài liệu tham khảo
1. Điều lệ trường trung học- Ban hành kèm theo quyết định số 07/2007/QĐ-
BGDĐT ngày 2/4/2007.
2. Quy định về tiêu chuẩn đánh giá chất lượng giáo dục trường THPT ban hành
kèm theo quyết định số 80/2008/ QĐ-BGDĐT ngày 30/12/2008.
3. Thông tư số 28/2009/TT-BGDĐT ngày 21/10/2009 ban hành quy định về chế
độ làm việc đối với giáo viên phổ thông.
4. Quy chế công nhận trường trung học chuẩn quốc gia ban hành kèm theo thông
tư số 06/2010/TT-BGDĐT ngày 26/02/2010.
5. Điều lệ hội thi giáo viên dạy giỏi các cấp học phổ thông ban hành kèm theo
thông tư số 21/2010/ TT-BGDĐT ngày 20/7/2010.
6. Quy chế đánh giá xếp loại học sinh trung học ban hành kèm theo quyết định số
40/2006/QĐ - BGDĐT ngày 5/10/2006 (có sửa đổi bổ sung).
7. Thông tư số 30/2009/TT-BGD&ĐT ngày 22/10/2009 qui định chuẩn nghề
nghiệp giáo viên trung học.
8. Công văn số 660/BGD&ĐT-NGCBQLGD ngày 9/2/2010 về việc hướng dẫn
đánh giá xếp loại giáo viên trung học theo Thông tư số 30 ngày 22/10/2009.
9. Đổi mới quản lý trường THPT (Hà Thế Truyền - 2006), Bài giảng lớp bồi
dưỡng cán bộ quản lý tháng 4/2006.
10. Bài giảng tâm lý học quản lý lãnh đạo (Nguyễn Quang Uẩn - 2004).
11. Lý luận quản lý giáo dục đại cương (Phạm khắc Chương - 2004).
12. Quản lý giáo dục, một số khái niệm và luận đề (Đặng Quốc Bảo - 1995).
II. Mục đích yêu cầu:
Trang bị cho Tổ trưởng chuyên môn ở các trường THPT hệ thống khái niệm cơ
bản về: + Giáo dục, quản lý, quản lý giáo dục và chức năng quản lý
+ Tổ chuyên môn và tổ trưởng chuyên môn ở các cơ sở giáo dục phổ thông.
Tìm hiểu chức năng, nhiệm vụ và nội dung quản lý của tổ trưởng chuyên môn ở
trường Trung học phổ thông, nguyên tắc xử lý tình huống sư phạm của tổ trưởng chuyên
môn trong hoạt động quản lý tổ chuyên môn. Cung cấp và định hình một số mẫu biểu

Có nhiều tác giả đưa ra khái niệm quản lý giáo dục khác nhau, tựu chung ta có thể
hiểu:
Quản lý giáo dục là quá trình tác động có định hướng của nhà quản lý giáo dục
trong việc vận dụng nguyên lý, phương pháp chung nhất của khoa học quản lý vào lĩnh
vực giáo dục, nhằm đạt mục tiêu mà giáo dục đã đề ra.
4. Chức năng quản lý:
Quản lý là những tác động hướng đích với chức năng lập kế hoạch, tổ chức lãnh đạo,
chỉ đạo, điều khiển và kiểm tra. Bản chất của quản lý là sự phối hợp các nỗ lực của con
người thông qua các chức năng quản lý.
+ Lập kế hoạch là quá trình thiết lập các mục tiêu, các con đường, các biện pháp, các
điều kiện đảm bảo cho hoạt động thực hiện các mục tiêu đó. Kế hoạch là nền tảng của
quản lý.
+ Tổ chức là quá trình sắp xếp phân bổ công việc, chia sẻ quyền hành, nguồn lực cho
các thành viên để họ có thể hoàn thành các mục tiêu xác định. Tổ chức là công cụ hết sức
quan trọng của quản lý.
+ Lãnh đạo, chỉ đạo là quá trình các chủ thể quản lý điều khiển, hướng dẫn con người
trong tổ chức để họ tự nguyện, nhiệt tình, tin tưởng, phấn đấu đạt các mục tiêu quản lý.
+ Kiểm tra là việc đo lường, đánh giá kết quả của việc thực hiện các mục tiêu của tổ
chức nhằm tìm ra những ưu điểm và những hạn chế để điều chỉnh việc lập kế hoạch, tổ
chức và lãnh đạo. Các chức năng quản lý có mối quan hệ hữu cơ chặt chẽ, tác động ảnh
hưởng lẫn nhau trong một môi trường quản lý xác định.
Sơ đồ 2: Các chức năng quản lý
5. Tổ chuyên môn:
* Điều lệ trường trung học quy định (Điều 16): Hiệu trưởng, Phó hiệu trưởng, giáo
viên, viên chức thư viên, viên chức thiết bị thí nghiệm được tổ chức thành tổ chuyên môn
theo môn học hoặc nhóm môn học. Mỗi tổ chuyên môn có tổ trưởng và một hoặc hai tổ
phó do hiệu trưởng bổ nhiệm và giao nhiệm vụ đầu năm học.
* Tổ chuyên môn có nhiệm vụ sau: Xây dựng kế hoạch hoạt động, xây dựng và
quản lý kế hoạch cá nhân theo kế hoạch giáo dục và phân phối chương trình môn học của
Bộ GD&ĐT và kế hoạch năm học của nhà trường. Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn và

lệ trường trung học.
B. Chức năng, nhiệm vụ và nội dung quản lý của tổ trưởng chuyên môn ở
trường Trung học phổ thông
1. Chức năng, nhiệm vụ của tổ trưởng chuyên môn:
* Tổ trưởng chuyên môn có các chức năng quản lý như một người đứng đầu một
đơn vị sản xuất, được hiệu trưởng bổ nhiệm và giao nhiệm vụ đầu năm học.
* Tổ trưởng chuyên môn có chức năng dự thảo kế hoạch hoạt động tổ chuyên môn,
hướng dẫn thành viên trong tổ lập kế hoạch năm học của cá nhân.
* Tổ trưởng chuyên môn còn có chức năng đặc biệt quan trọng là kiểm tra đánh
giá toàn bộ hoạt động chuyên môn của các thành viên thuộc quyền theo kế hoạch nhiệm
vụ năm học của tổ và của nhà trường.
* Tổ trưởng chuyên môn được hiệu trưởng giao nhiệm vụ tổ chức, chỉ đạo các hoạt
động tổ chuyên môn trong việc thực hiện chương trình giảng dạy môn học, bồi dưỡng
chuyên môn nghiệp vụ, kiểm tra đánh giá theo quy định của các cấp quản lý giáo dục và
kế hoạch năm học của nhà trường.
* Tổ trưởng chuyên môn thực hiện qui chế dân chủ trong nhà trường, tập hợp,
đoàn kết các thành viên trong tổ thực hiện tốt chủ trương đường lối chính sách pháp luật
của Đảng và Nhà nước, các chủ trương chính sách về giáo dục đào tạo cũng như các qui
định, nếp sống văn hoá ở địa phương nơi cư trú. Tổ trưởng chuyên môn cùng với thành
viên trong tổ xây dựng bầu không khí tâm lý, môi trường sư phạm thân thiện, cộng tác
hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao.
2. Nội dung quản lý của tổ trưởng chuyên môn ở trường THPT:
2.1. Quản lý hồ sơ sổ sách theo dõi các hoạt động giáo dục của các thành viên
trong tổ chuyên môn. Theo quy chế công nhận trường trung học chuẩn quốc gia ban hành
kèm theo thông tư số 06/2010/TT-BGDĐT ngày 26/02/2010, hồ sơ tổ chuyên môn gồm
có: Danh sách cán bộ giáo viên, kế hoạch năm học, báo cáo sơ kết học kỳ, báo cáo tổng
kết năm học, nghị quyết tổ nhóm chuyên môn, các quyết định khen thưởng và các chuyên
đề sáng kiến kinh nghiệm được thực hiện trong năm học.
Theo điều 27 - điều lệ trường trung học, tổ trưởng chuyên môn tham gia quản lý sổ
gọi tên - ghi điểm; sổ đầu bài; học bạ học sinh thuộc hệ thống hồ sơ của nhà trường.

trường học được giảm 2 tiết/tuần; giáo viên được tuyển dụng lần đầu được giảm 2
tiết/tuần; giáo viên nữ có con nhỏ 12 tháng tuổi trở xuống được giảm 3 tiết/tuần.
Tổ trưởng chuyên môn nhận nghị quyết chỉ đạo của Hiệu trưởng, tổ chức hội nghị
dân chủ bàn bạc phân công nhiệm vụ đầu năm học, báo cáo hiệu trưởng đề nghị phân
công chuyên môn của tổ trên cơ sở kế hoạch nhiệm vụ năm học của nhà trường. Tổ
trưởng chuyên môn tham gia quản lý các kế hoạch dạy học và giáo dục (Thời khoá biểu)
của các tổ viên.
2.4. Tổ trưởng chuyên môn quản lý việc đăng ký chất lượng giáo dục và đề tài
sáng kiến kinh nghiệm, khoa học sư phạm ứng dụng đầu năm học cần quán triệt quy định
về tiêu chuẩn đánh giá chất lượng giáo dục trường THPT ban hành kèm theo quyết định
số 80/2008/ QĐ-BGDĐT ngày 30/12/2008, theo đó điều 10-tiêu chuẩn 7 yêu cầu đáp ứng
mục tiêu giáo dục THPT: học sinh các khối lớp có học lực trung bình đạt 80% trở lên
trong đó xếp loại khá - giỏi từ 25% trở lên, loại yếu - kém không quá 20%, học sinh lớp
12 đủ điều kiện dự thi tốt nghiệp ít nhất 90%, kết quả môn học giáo dục quốc phòng đạt
trung bình ít nhất 90%, trong đó khá - giỏi ít nhất 40%. Đánh giá xếp loại hạnh kiểm loại
khá - tốt đạt ít nhất 80%, loại yếu không quá 20%. Tỷ lệ học sinh tham gia học nghề phổ
thông đạt ít nhất 90%, xếp loại môn học nghề phổ thông đạt trung bình ít nhất 90%.
Ngoài ra, theo quy định của Hiệu trưởng giáo viên bộ môn, giáo viên làm công tác
chủ nhiệm lớp còn đăng ký chỉ tiêu học sinh đạt giải học sinh giỏi cấp tỉnh, chỉ tiêu học
sinh thi đỗ ĐH, CĐ ở các lớp khối 12.
Tổ trưởng chuyên môn tham gia quản lý giáo viên đăng ký đề tài khoa học, SKKN
theo hướng dẫn của Sở khoa học công nghệ và Sở Giáo dục Đào tạo.
2.5. Quản lý thiết kế bài soạn (giáo án) và kiểm tra đánh giá học sinh
Tổ trưởng chuyên môn ký giáo án cho các thành viên trước một tuần, tham gia
quản lý việc kiểm tra đánh giá học sinh, chấm trả bài của giáo viên theo quy chế đánh giá
xếp loại học sinh trung học ban hành kèm theo quyết định số 40/2006/QĐ - BGDĐT ngày
5/10/2006 (có sửa đổi bổ sung), theo đó cần quán triệt đầy đủ nội dung quy chế 40 đặc
biệt là các quy định tại chương II (đánh giá xếp loại hạnh kiểm), chương III (đánh giá xếp
loại học lực), chương IV (sử dụng kết quả đánh giá, xếp loại) và chương V (trách nhiệm
của giáo viên và cán bộ quản lý).

bảng dự toán tài chính phục vụ hoạt động chuyên môn.
2.13. Tổ trưởng chuyên môn quản lý việc đánh giá thi đua cá nhân, tổ chuyên môn
mỗi kỳ học, năm học theo kế hoạch và nhiệm vụ năm học đầu năm. Tham dự hội nghị
đánh giá thi đua trong hội đồng thi đua khen thưởng của nhà trường ở cuối kỳ học, năm
học và hội nghị rà soát công tác đánh giá thi đua trước khi mở đầu năm học mới.
Tổ trưởng chuyên môn quản lý việc tự đánh giá chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung
học theo qui định tại chương II từ Điều 4 đến Điều 9 về qui định chuẩn nghề nghiệp giáo
viên trung học kèm theo Thông tư số 30 ngày 22/10/2009.
Tổ trưởng thay mặt tổ đề nghị danh hiệu thi đua năm học, hình thức khen cho tập
thể và cá nhân trên cơ sở nghị quyết trong hội nghị đánh giá thi đua của tổ chuyên môn
cuối kỳ học, năm học:
+ Danh hiệu thi đua cá nhân: Lao động tiên tiến, CSTĐ cấp cơ sở, CSTĐ cấp tỉnh.
+ Danh hiệu thi đua tập thể tổ: Tổ lao động tiên tiến, tập thể tổ lao động xuất sắc.
+ Hình thức khen: Giấy khen, bằng khen.
2.14. Tổ trưởng chuyên môn quản lý việc thu nộp hồ sơ của tổ chuyên môn và cá
nhân trong tổ về văn phòng nhà trường vào cuối năm học gồm có: Sổ nghị quyết tổ nhóm
chuyên môn, sổ điểm cá nhân, sổ chủ nhiệm, kế hoạch tổ chuyên môn, kết quả thao giảng
năm học, kết quả thanh tra giáo viên, bảng phân công giáo viên dạy thay, để kiểm tra học
kỳ, kết quả thẩm định SKKN và báo cáo sơ kết học kỳ, tổng kết cuối năm.
C. Một số kinh nghiệm xử lý tình huống sư phạm của tổ trưởng chuyên môn
trong hoạt động quản lý tổ chuyên môn.
1. Thái độ tiếp cận các thành viên trong tổ chuyên môn cần thể hiện tính chân, thiện, mỹ
nghĩa là thật sự chân thành, trung thực, cầu thị, không ác ý, bao dung, gương mẫu, ứng sử
văn hoá với đồng nghiệp.
2. Học hỏi chữ nhẫn trong quản lý: Nhẫn lại (nên); Nhẫn nhịn (cần); Nhẫn tâm (tránh).
3. Đức tính hy sinh lợi ích cá nhân, gương mẫu trong công việc, sắc xảo trong chuyên
môn, hóm hỉnh trong giao tiếp.
4. Phương châm quản lý trong việc quản lý tổ chuyên môn: Nắm cái không thể buông
cũng như buông cái không cần nắm.
5. Thuần thục các chức năng quản lý: Kế - Tổ - Đạo - Kiểm.

nhóm chuyên môn.
II. Mục tiêu phấn đấu thực hiện nhiệm vụ năm học.
1. Thực hiện quy chế chuyên môn: Thực hiện chương trình, soạn bài lên lớp,
kiểm tra đánh giá chấm trả bài cho học sinh, sử dụng đồ dùng, làm đồ dùng dạy
học, đề tài nghiên cứu, báo cáo chuyên đề, phụ đạo bồi dưỡng, tự bồi dưỡng để
nâng cao tay nghề, phương hướng đổi mới phương pháp dạy học.
2. Chỉ tiêu chất lượng văn hóa của các lớp dạy
Lớp Năm học cũ (kết quả khảo sát) Chỉ tiêu năm học mới
K-G TB Yếu kém K-G TB Yếu kém
Chỉ tiêu khác: + Lớp chủ nhiệm
+ Đội tuyển HS giỏi tỉnh
+ Bồi dưỡng HS thi đỗ ĐH-CĐ
+ Công tác kiêm nhiệm
III. Các giải pháp thực hiện kế hoạch.
+ Bám sát chỉ tiêu chất lượng văn hóa, đạo đức, duy trì sĩ số theo tiêu chí chất
lượng giáo dục xây dựng trường chuẩn quốc gia.
+ Đổi mới phương pháp giảng dạy qua từng tiết dạy: Soạn giáo án, sử dụng thiết bị
đồ dùng tự làm, phương pháp kiểm tra đánh giá, ngân hàng đề kiểm tra và đề thi.
+ Gắn sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn để học tập kinh nghiệm, khắc sâu bài giảng,
chỉnh sửa tài liệu, phương pháp điều khiển bài giảng trên lớp của Thầy.
+ Giáo dục động cơ học tập, kết hợp giáo dục giữa nhà trường - gia đình- xã hội,
làng xã, dòng họ
IV. Kiến nghị điều kiện đảm bảo thực hiện kế hoạch.
Về tài chính, cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, tài liệu, sách giáo khoa
Về an ninh trường học, môi trường giáo dục ở địa phương, gia đình.
V. Đăng kí thi đua năm học.
Danh hiệu thi đua công chức, danh hiệu thi đua công đoàn, danh hiệu thi đua:
Đảng viên, Đoàn viên (nếu có).
Tổ chuyên môn duyệt kế hoạch Người viết kế hoạch
Biểu mẫu 2:

+ Bám sát chỉ tiêu chất lượng văn hóa, đạo đức theo các tiêu chí chất lượng giáo
dục trường chuẩn quốc gia.
+ Đổi mới phương pháp giảng dạy qua từng tiết dạy: Soạn giáo án, sử dụng thiết bị
đồ dùng tự làm, phương pháp kiểm tra đánh giá, ngân hàng đề kiểm tra và đề thi.
+ Gắn sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn để học tập kinh nghiệm, khắc sâu bài giảng,
chỉnh sửa tài liệu, phương pháp điều khiển bài giảng trên lớp của Thầy.
+ Giáo dục động cơ học tập, kết hợp giáo dục giữa nhà trường - gia đình- xã hội,
làng xã, dòng họ
IV. Kiến nghị điều kiện đảm bảo thực hiện kế hoạch.
Về tài chính, cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, tài liệu, sách giáo khoa
Về an ninh trường học, môi trường giáo dục ở địa phương, gia đình.
V. Đăng kí thi đua năm học.
- Danh hiệu thi đua của Tổ chuyên môn, Tổ Công đoàn.
- Danh hiệu thi đua cá nhân: LĐTT, CSTĐ cấp cơ sở và cấp tỉnh
Ban chuyên môn duyệt kế hoạch Tổ trưởng
Biểu mẫu 3:
dự kiến phân công chuyên môn đầu năm học, kỳ học
TT Họ và tên Phân công giảng dạy
Công tác
khác
Số
tiết/tuần
Điều chỉnh
phân công