B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
NGUYN THANH BÌNH
S TRUNG THÀNH CA KHÁCH HÀNG
TRONG LNH VC NGÂN HÀNG BÁN L:
NGHIÊN CU TI NGÂN HÀNG THNG
MI C PHN K THNG VIT NAM
KHU VC TP.HCM
LUN VN THC S KINH T
Chuyên ngành : Qun tr kinh doanh
Mã s : 60.34.05
LUN VN THC S KINH T
Ngi hng dn khoa hc: TS. VÕ TH QUÝ
TP. H CHÍ MINH - NM 2010
LI CM N
Con xin chân thành cm n công sinh thành dng dc và tình yêu thng bao
la ca Ba M dành cho chúng con.
Em xin bày t lòng bit n sâu sc đn tt c các Thy Cô Giáo ca Trng i
Hc Kinh T TP. H Chí Minh, các Thy Cô Giáo ca Khoa Qun Tr Kinh Doanh đã
ht lòng truyn đt các kin thc và phng pháp nghiên cu khoa hc cng nh là
đng viên chúng em trong quá trình hc tp và nghiên cu.
Em xin chân thành cm n Cô Tin s Võ Th Quý, ngi đã tn tình hng dn
em trong sut quá trình thc hin lun vn này. Nhân đây, em cng xin trân trng cm
n s đánh giá và phn bin ca các Thy Cô trong Hi ng Bo V Lun vn.
Em xin trân trng cm n s giúp đ ca các đng nghip và ban lãnh đo ngân
hàng Techcombank đã giúp đ và to điu kin thun li cho em trong sut thi gian
1.1 Lý do chn đ tài 1
1.1.1 Bi cnh lnh vc dch v ngân hàng hin nay 1
1.1.2 Tng quan v Dch v ngân hàng bán l và hot đng Ngân hàng bán l ti
Vit Nam .1
1.1.3 Ngân hàng và ý ngha ca lòng trung thành ca khách hàng đi vi ngân
hàng ……………………………………………………………4
1.2 Gii thiu v ngân hàng Techcombank và chin lc “Ngân hàng bán l tt
nht Vit Nam” 6
1.2.1 Gii thiu s lc v ngân hàng Techcombank 6
1.2.2 Mt s ct mc đánh du s phát trin ca ngân hàng 6
1.2.3 Các sn phm dch v NHBL ca Techcombank 8
1.2.4 Ngân hàng Techcombank và mc tiêu “Ngân hàng tt nht Vit Nam” trong
lnh vc Ngân hàng bán l 9
1.3 Câu hi nghiên cu 10
1.4 Mc tiêu nghiên cu 10
1.5
i tng và phm vi nghiên cu 10
1.5.1 i tng nghiên cu 10
1.5.2 Phm vi nghiên cu 11
1.6 Phng pháp nghiên cu 11
1.7 Ý ngha thc tin ca đ tài 11
1.8 Kt cu báo cáo nghiên cu 12
CHNG 2: C S LÝ THUYT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CU 13
2.1 Lý thuyt v dch v và cht lng dch v 13
2.1.1 Dch V 13
2.1.1.1 Khái nim 13
2.1.1.2 c tính dch v 13
2.1.2 Cht lng dch v 15
2.1.3 Mô hình nghiên cu cht lng dch v trong ngân hàng bán l 16
2.2 Lý thuyt v lòng trung thành 19
4.2.2 Mô t các thành phn ca hình nh ngân hàng trong mt khách hàng 42
4.2.3 Mô t các thành phn ca giá tr cm nhn ca khách hàng 43
4.2.4 Chi phí chuyn đi/rào cn 45
4.2.5 Mô t các yu t ca lòng trung thành 46
4.3 Kim đnh thang đo 48
4.4 Ki
m đnh tng quan 50
4.5 Kim đnh các gi thuyt nghiên cu 53
4.5.1 Kim đnh mô hình nghiên cu 53
4.5.2 Phân tích hi quy kim đnh các gi thuyt 55
4.5.2.1 Kim đnh gi thuyt H1 55
4.5.2.2 Kim đnh gi thuyt H2 57
4.5.2.3. Kim đnh gi thuyt H3 58
4.5.2.4 Kim đnh gi thuyt H4 59
4.6 K
t qu nghiên cu 59
CHNG 5: MT S GII PHÁP GI Ý VÀ HN CH CA NGHIÊN
CU………………………………………………………………………… 62
5.1 Tng quan v nghiên cu và kt qu nghiên cu 62
5.2 Các gii pháp đ xut 62
5.2.1 Nhóm gii pháp cng c 63
5.2.1.1 Cng c và phát trin h tng công ngh .63
5.2.1.2 Cng c và nâng cao cht lng dch v 63
5.2.1.3 Cng c và xây dng hình nh tt đp ca Ngân hàng trong lòng khách
hàng 64
5.2.2 Nhóm gii pháp ci thin 64
5.2.2.1 V ch
t lng dch v 64
5.2.2.2 V hot đng tip th và chm sóc khách hàng………………………… 65
DANH MC CÁC BNG BIU, HÌNH NH
Hình v:
Hình 2.1: Cht lng dch v, giá tr dch v và s hài lòng trong lnh vc dch
v. Ngun: [Cronin, (2000)]
Hình 2.2: Các tác nhân đc đ xut có nh hng đn s hài lòng ca khách
hàng và ý đnh trong tng lai. Ngun: [McDougall và Levesque, (2000)]
Hình 2.3: S trung thành ca khách hàng trong lnh vc bo him: tình hung
nghiên cu ti Prudential VN. Ngun: [Quoc Viet, Nguyen (2009)]
Hình 2.4: Các yu t dn dt lòng trung thành ca khách hàng trong lnh vc
ngân hàng. Ngun: [Ko de Ruyter, Pascal Peeters và J. Bloemer (1998)]
Hình 2.5: Mô hình nghiên cu lòng trung thành ca khách hàng
Hình 3.1: Quy trình nghiên cu
Hình 4.1: Mô hình (U) kim đnh gi thuyt H1
Hình 4.2: Công thc tính nhân t phóng đi phng sai (VIF)
Hình 4.3: Mô hình (V) kim đnh gi thuyt H2
Bng biu:
Bng 4.1: Bng phân loi mu thng kê
Bng 4.2: Thng kê mô t chi tit các yu t tin cy
Bng 4.3: Thng kê mô t chi tit các kh nng đáp ng
Bng 4.4: Thng kê mô t chi tit các đc tính hu hình
Bng 4.5: Thng kê mô t chi ti
t các đc tính đm bo
Bng 4.6: Thng kê mô t chi tit các yu t cm thông
Bng 4.7: Thng kê mô t chi tit các cm nhn hình nh ca Techcombank
trong mt khách hàng
Bng 4.8: Thng kê mô t các yu t cm xúc xã hi
GLOBUS : Tên gi phn mm ngân hàng lõi – core banking
ni ting ca Thy S.
ATM : Máy rút tin t đng (Automated Teller Machine)
ADM : Máy np tin t đng
Visa credit : Th thanh toán quc t
Fa@tAccess-Connect 24: tên gi th rút tin ca Techcombank
DANH MC CÁC BNG BIU, HÌNH NH
Hình v:
Hình 2.1: Cht lng dch v, giá tr dch v và s hài lòng trong lnh vc dch
v. Ngun: [Cronin, (2000)]
Hình 2.2: Các tác nhân đc đ xut có nh hng đn s hài lòng ca khách
hàng và ý đnh trong tng lai. Ngun: [McDougall và Levesque, (2000)]
Hình 2.3: S trung thành ca khách hàng trong lnh vc bo him: tình hung
nghiên cu ti Prudential VN. Ngun: [Quoc Viet, Nguyen (2009)]
Hình 2.4: Các yu t dn dt lòng trung thành ca khách hàng trong lnh vc
ngân hàng. Ngun: [Ko de Ruyter, Pascal Peeters và J. Bloemer (1998)]
Hình 2.5: Mô hình nghiên cu lòng trung thành ca khách hàng
Hình 3.1: Quy trình nghiên cu
Hình 4.1: Mô hình (U) kim đnh gi thuyt H1
Hình 4.2: Công thc tính nhân t phóng đi phng sai (VIF)
Hình 4.3: Mô hình (V) kim đnh gi thuyt H2
Bng biu:
Bng 4.1: Bng phân loi mu thng kê
Bng 4.2: Thng kê mô t chi tit các yu t tin cy
Bng 4.3: Thng kê mô t chi tit các kh nng đáp ng
ng hàng đu ca các
ngân hàng. To dng mi quan h vi khách hàng hay lòng trung thành ca
khách hàng là chin lc đc bit quan trng đi vi các ngân hàng bán l. Bài
nghiên cu này nhm vào vic tìm ra nhng yu t nh hng đn lòng trung
thành ca khách hàng trong lnh vc ngân hàng bán l ti ngân hàng Thng
Mi C Phn K Thng Vit Nam (Techcombank) khu vc TP.HCM. Mc tiêu
chính là xác đnh (1) yu t ch cht nh hng quan trng
đn thái đ và hành
vi trung thành ca khách hàng, (2) đo lng tác đng ca nhng nhân t đó đn
lòng trung thành ca khách hàng đi vi Techcombank, (3) xut mt s gii
pháp trong vic xây dng chin lc ci tin lòng trung thành và gi khách hàng
ca Techcombank.
Bài nghiên cu gm 2 giai đon. Giai đon 1: nghiên cu đnh tính bng
vic phng vn tay đôi vi 10 khách hàng đã ri b Techcombank đ tìm hiu
hành vi, thái đ và nh
n thc ca h v ngân hàng và các sn phm dch v ca
ngân hàng, nm bt lý do ti sao h ri b Techcombank. Trong giai đon này,
phng vn 4 Giám đc tip th và dch v khách hàng đ thu thp các ý kin h
tr cho bài nghiên cu. Giai đon 2: da vào kt qu thu thp đc giai đon
trên kt hp vi lý thuyt trên th gii xây dng c
s lý thuyt và mô hình
nghiên cu, phng vn th 50 khách hàng và hiu chnh bng câu hi cho phù
hp. Tng hp li có 4 nhân t nghiên cu nh hng đn lòng trung thành ca
khách hàng bao gm hình nh doanh nghip, cht lng dch v, giá tr cm
nhn và chi phí chuyn đi đc xây dng và đa vào mô hình nghiên cu. Mu
nghiên cu là 252 khách hàng đang giao dch khu vc TP.HCM. S dng SPSS
đ phân tích và kim đnh gi thuyt, kt qu nghiên cu cho thy cht lng
dch v và giá tr cm nhn có nh hng trc tip đn lòng trung thành ca
khách hàng. Hn na, hình nh doanh nghip tác đng đn lòng trung thành ca
khách hàng thông qua cht lng dch v và cht lng dch v nh hng gián
Dch v ngân hàng đc d báo s là lnh vc cnh tranh rt khc lit khi
"vòng" bo h cho ngân hàng thng mi trong nc không còn. Vy đ
iu gì
đang ch đón các NHTM Vit Nam? Các ngân hàng này s phi chun b gì đ
không b đy ra ngoài cuc chi?
1.1.2 Tng quan v Dch v ngân hàng bán l và hot đng Ngân hàng bán
l ti Vit Nam
Trong nn kinh t m, nhu cu v dch v ngân hàng ngày càng cao, nht
là dch v ngân hàng bán l (NHBL). Tp chí Stephen Timewell nhn đnh: xu
hng ngày nay th hin rõ ràng rng, ngân hàng nào nm đc c h
i m rng
vic cung cp dch v NHBL cho mt lng dân c khng l đang “đói” các dch
2
v tài chính ti các nn kinh t mi ni, thì s tr thành nhng gã khng l toàn
cu trong tng lai.
Theo các chuyên gia kinh t ca Hc vin Công ngh Châu Á (AIT), dch
v NHBL là cung ng sn phm, dch v ngân hàng ti các khách hàng cá nhân
và các h kinh doanh nh, nên các dch v thng đn gin, d thc hin và
thng xuyên, tp trung ch yu vào các dch v tin gi và tài khon, cá nhân
vay vn, m th
tín dng thc hin ch yu thông qua mng li chi nhánh và
các phng tin đin t vin thông và công ngh thông tin.
Xét trên giác đ kinh t – xã hi, dch v NHBL có tác dng đy nhanh
quá trình luân chuyn tin t, tn dng tim nng to ln v vn đ phát trin kinh
t, đng thi giúp ci thin đi sng dân c, hn ch thanh toán tin mt, góp
phn tit ki
hin mi ch có khong 10% dân s m tài khon ti ngân hàng, do đó tim nng
đ phát trin dch v NHBL Vit Nam thc s còn rt ln. c bit là, sau nm
2010, bán l s là mt trong s hot đng ch đo trên th trng dch v ngân
hàng.
Hin nay, tng dch v ca NHTM Vit Nam đang dn t
o dng đc
thng hiu riêng, tuy nhiên qui mô ca tng dch v còn nh, cht lng dch
v cha thc s tt, sc cnh tranh yu, đc bit tính tin ích ca mt s dch v
đi vi khách hàng cha cao, trong khi đó hot đng marketing ngân hàng còn
hn ch, nên t l khách hàng là cá nhân tip cn và s dng dch v ngân hàng
còn ít.
Tính ti thi đi
m hin ti, hu ht các NHTM Vit Nam đã và đang thc
hin chin lc phát trin dch v NHBL ca mình. ây đc xem là xu th tt
yu, phù hp vi xu hng chung ca các ngân hàng trong khu vc và trên th
gii vi các mc tiêu đm bo cho các ngân hàng qun lý ri ro hu hiu, cung
ng dch v cht lng cao cho khách hàng, đnh hng kinh doanh, th trng
sn phm mc tiêu cng nh
là giúp ngân hàng đt hiu qu kinh doanh ti u.
Ti Vit Nam, kinh t tng trng liên tc, môi trng pháp lý hoàn thin
dn, nhu cu xã hi ngày càng tng nên th trng dch v NHBL vn còn nhiu
tim nng phát trin.
Trong bi cnh hin nay, đ khai thác th trng dch v NHBL, các ngân
hàng Vit Nam s không ch phi cnh tranh vi nhau mà h còn phi cnh tranh
vi các đnh ch tài chính n
c ngoài có tim lc tài chính ln và b dày kinh
nghim trong phát trin dch v NHBL nh HSBC, ANZ, Standard Chartered
ca doanh nghip.
Ngoài ra, do đc thù kinh doanh nên ngành ngân hàng là ngành có tính
cnh tranh đc bit cao. Vi các ngân hàng không ch cnh tranh vi nhau; mà
còn vi nhng t ch
c phi ngân hàng và các t chc tài chính khác (Kaynak và
5
Kucukemiroglu, 1992; Hull, 2002). Hu ht các sn phm ca ngân hàng rt d
b trùng lp và khi các ngân hàng cung cp nhng dch v gn ging nhau, h ch
có th tách bit mình ra trên c s giá c và cht lng. Do đó, xây dng c s
khách hàng trung thành là mt trong nhng nhim v quan trng mà các ngân
hàng có th s dng đ đt đc mt li th chin lc và tn ti trong môi
trng ngày càng c
nh tranh gia các dch v ngân hàng. S đ v hàng lot
NHBL trên th gii trong giai đon khng hong kinh hn 2 nm gn đây càng
cho thy ý ngha ca vic duy trì và gia tng lng khách hàng trung thành vi
ngân hàng, đc bit là các NHBL.
Bên cnh đó, sn phm dch v ngân hàng là sn phm đc thù hàm cha
yu t ri ro, đòi hi s chn la khách hàng tng đi kht khe. Ngân hàng m
t
mt tìm cách phát trin và duy trì các khách hàng đn giao dch vi ngân hàng,
mt khác li mun ti đa hóa li ích do khách hàng đem li. Do vy, cn có s
tìm hiu và xác đnh các yu t to nên lòng trung thành ca khách hàng đ t đó
có nhng điu chnh phù hp trong chin lc phát trin trong ngn hn và dài
hn ca tng ngân hàng.
Vi nhng lý do nh vy, tác gi chn đ tài này vi mc
đích xác đnh
điu l lên 51,495 t đng; Thành lp Techcombank
chi nhánh H Chí Minh, to bc khi đu cho quá trình phát trin nhanh chóng
ca Techcombank ti các thành ph ln.
Nm 2001: Tng vn điu l lên 102,345 t đng; Ký kt hp đng vi
nhà cung cp phn mm h thng ngân hàng hàng đu trên th gii Temenos
Holding NV, v vic trin khai h thng phn mm ngân hàng GLOBUS cho
toàn h thng Techcombank nhm đáp
ng nhu cu ngày càng cao ca khách
hàng.
Nm 2003: Chính thc phát hành th Fa@tAccess-Connect 24; Trin khai
thành công phn mm GLOBUS trên toàn h thng; Tng vn điu l lên 180 t
đng.
Nm 2004: Khai trng biu tng mi ca ngân hàng; Trong nm, ngân
hàng liên tc tng vn điu l t 234 t đng lên 412 t đng.
Nm 2005: Chuyn nhng 10% c phn cho c đông chin lc HSBC;
Khai trng phn m
m chuyn mch và qun lý th ca hãng Compass Plus;
7
Nâng cp h thng phn mm Globus sang phiên bn mi nht Tenemos T24 R5;
Tng vn điu l lên 555 t đng.
Nm 2006: Nhn gii thng v thanh toán quc t t the Bank of
NewYorks, Citibank, Wachovia; Nhn cúp vàng “Vì s tin b xã hi và phát
trin bn vng” do Tng liên đoàn lao đng Vit Nam trao; Trung tâm dch v
khách hàng (Call Center) 1800588822 và đng dây nóng 04.9427444 chính
thc đi vào hot đng 24/7; Moody’s, hãng xp hng tín nhim hàng đu th
gii
mà Vit Nam cam kt thc hin khi gia nhp WTO do B Công thng trao tng.
Nm 2008: Nhn danh hiu “Dch v đc hài lòng nht nm 2008” do
đc gi ca báo Sài Gòn Tip th bình chn; Ra mt th tín dng Techcombank
Visa Credit; Trin khai máy gi tin t đng ADM; Trin khai hàng lot d án
hin đi hóa công ngh nh: nâng c
p h thng phn mm ngân hàng lõi T24 lên
phiên bn R7, tr thành là thành viên ca c hai liên minh th ln nht Smartlink
và BankNet, kt ni h thng ATM vi đi tác chin lc HSBC, trin khai s
Dch v khách hàng min phí 1800 588 822 (h tr 24/7); Nhn gii thng Sao
Vàng t Vit 2008 do Hi Doanh nghip tr trao tng; Tng t l s hu ca
đi tác chin lc HSBC t 15% lên 20% và tng vn đ
iu l lên 3.165 t đng;
Ra mt th đng thng hiu Techcombank – Vietnam Airlines – Visa; Nhn
gii thng “Thng hiu chng khoán uy tín” và “Công ty c phn hàng đu
Vit Nam” do y Ban Chng Khoán trao tng.
Tính đn 31/12/2009: Tng tài sn đt gn 100.000 t đng, Tng li nhun
trc thu nm 2009 đt 2.250 t đng, đng th 2 trong nhóm các Ngân hàng
TMCP ch sau Ngân hàng TMCP Á Châu; Tng vn t có tính đn thi đ
im
hin ti trên 6.600 t đng
1.2.3 Các sn phm dch v NHBL ca Techcombank
Techcombank hin nay đang cung ng đa dng các sn phm dch v tài
chính ngân hàng cho các khách hàng cá nhân nh: gói tài khon cá nhân, dch
v internet banking, mobile banking; th ATM, th Visa Debit, th Visa Credit,
th đng thng hiu Techcombank – Vietnam Airlines – Visa; các sn phm
tin gi: tit kim phát lc, đa nng, tr lãi đnh k, tit kim thc g
i; các sn
phm tín dng tiêu dùng cá nhân: cho vay mua “Nhà Mi”, mua xe “Ôtô xn”,
cho vay ng trc tài khon, tiêu dùng tr góp, cho vay h kinh doanh cá th, du
hc….ây là các sn phm dch v NHBL truyn thng trên th gii và trong
thành ca khách hàng là rt cn thit và hu ích đi vi chin lc phát trin lâu
dài “Ngân hàng tt nht Vit Nam” mà Techcombank đã la chn, đc bit là
trong lnh vc NHBL. Vi danh hiu “Dch v đc hài lòng nht nm 2008”,
Techcombank đang n lc đ tr thành ngân hàng tt nht trong các phân khúc
đã chn.
Vic tác gi chn đ tài tìm hiu các yu t tác đng đn lòng trung
thành ca khách hàng trong l
nh vc Ngân hàng Bán l cng xut phát t mong
mun ca Ban lãnh đo ngân hàng nhm có mt cái nhìn tng đi khách quan