B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP.HCM
*******
PHÙNG HU HNH HOÀN THIN PHNG PHÁP NH GIÁ
C PHIU TI CÔNG TY C PHN
CHNG KHOÁN RNG VIT Chuyên ngành : Kinh t tài chính-Ngân hàng
Mã s : 60.31.12
LUN VN THC S KINH T
Ngi hng dn khoa hc: TS. TRM XUÂN HNG
MC LC
Trang bìa
Li cam đoan
Mc lc
Danh mc các t vit tt
Danh mc các bng
Li m đu
CHNG 1 C S LÝ LUN V NH GIÁ C PHIU 1
1.1 nh giá c phiu 1
1.1.1 Khái nim 1
1.1.2 S cn thit phi đnh giá c phiu 1
1.2 Các phng pháp đnh giá c phiu 3
1.2.1 Phng pháp chit khu dòng tin 3
1.2.1.1 Phng pháp chit khu c tc-DDM 6
1.2.1.2 Phng pháp FCFF (Free Cashflow to the Firm) 8
1.2.1.3 Phng pháp FCFE (Free Cashlow to Equity) 11
1.2.1.4 iu kin áp dng phng pháp chit khu dòng tin 12
1.2.1.5 u nhc đim ca phng pháp chit khu dòng tin 13
1.2.2 Phng pháp so sánh 13
1.2.2.1 Phng pháp P/E (Price/EPS) 14
1.2.2.2 Phng pháp P/B (Price/Book Value) 17
1.2.2.3 iu kin áp dng phng pháp so sánh 18
1.2.2.4 u nhc đim ca phng pháp so sánh 19
1.2.3 Phng pháp tài sn 20
1.2.3.1 Khái nim 20
1.2.3.2 iu ki
n áp dng phng pháp tài sn 21
2.3.2.3 V phng pháp so sánh 56
2.3.2.4 Cha có s phân bit phng pháp đnh giá riêng cho các loi c
phiu niêm yt và cha niêm yt, IPO 56
2.3.3 Nguyên nhân dn đn nhng tn ti trên 57
CHNG 3 HOÀN THIN PHNG PHÁP NH GIÁ C PHIU TI
CÔNG TY C PHN CHNG KHOÁN RNG VIT 61
3.1 Nhóm gii pháp hoàn thin phng pháp đnh giá ti công ty chng khoán
Rng Vit 61
3.1.1 Hoàn thin phng pháp chit khu dòng tin 61
3.1.2 B
sung phng pháp P/B đ đnh giá c phiu 65
3.1.3 Gii pháp đnh giá cho c phiu cha niêm yt và IPO 69
3.1.3.1 S dng phng pháp so sánh đ đnh giá 69
3.1.3.2 Gim tr giá tr có đc t phng pháp so sánh thông thng71
3.1.3.3 xut mc gim tr khi đnh giá c phiu cha niêm yt và IPO
72
3.1.3.4 Minh ha đnh giá c phiu cha niêm yt 75
3.2 Nhóm gii pháp h tr công tác đnh giá c phi
u ti công ty chng khoán
Rng Vit 78
3.2.1 Tng cng c s d liu thông tin v c phiu 78
3.2.2 Nâng cao cht lng nhân s phân tích đnh giá 79
3.3 Nhóm gii pháp v mô 80
3.3.1 M rng th trng giao dch chính thc 80
3.3.2 Tng cng minh bch cho th trng chng khoán 82
3.3.3 Tng cng phát hành trái phiu chính ph k hn dài 84
3.3.4 Hình thành công ty chuyên cung cp thông tin tài chính 85
:
S giao dch chng khoán Hà Ni
IPO
:
Initial Public Offering-Phát hành c phiu ln đu ra công chúng
NI
:
Net Earnings-Li nhun sau thu
DEP
:
Depreciation-Khu hao
NWC
:
Net Working Capital-V
n lu đng ròng
TTCK
:
Th trng chng khoán
UBCKNN
:
y ban chng khoán nhà nc
VDSC
:
Công ty C phn Chng khoán Rng Vit
VSC
:
Công ty C phn Viconship
WACC
:
Weighted Average Cost Of Capital-Chi phí s dng vn bình quân
Bng 2.24 Kt qu kinh doanh d phóng 2009-2013 ca IMP 48
Bng 2.25 D phóng dòng tin FCFE 2009-2013 ca IMP 49
Bng 2.26 D phóng dòng tin FCFF 2009-2013 ca IMP 49
Bng 2.27 So sánh P/E các c phiu cùng ngành vi IMP 50
Bng 3.1 Dòng tin FCFE điu chnh li 61
Bng 3.2 Dòng tin FCFE điu chnh li 61
Bng 3.3 D liu thng kê phn bù ri ro chng khoán 64
Bng 3.4 Tng hp kt qu đnh giá li theo chit khu dòng tin 65
Bng 3.5 So sánh P/B các c phiu cùng ngành vi VSC 66
Bng 3.6 So sánh P/B các c phiu cùng ngành vi ACL 67
Bng 3.7 So sánh P/B các c phiu cùng ngành vi DPR 67
Bng 3.8 So sánh P/B các c phiu cùng ngành vi SJD 68
Bng 3.9 So sánh P/B các c phiu cùng ngành vi IMP 69
Bng 3.10 Tóm tt các thông s tài chính ch yu ca MB 75
Bng 3.11 So sánh P/E nhóm c phiu ngân hàng niêm yt 76
Bng 3.12 Tóm tt các yu t gim tr ca c phiu MB 77
CÁC KT QU T C
1. iu chnh phng pháp chit khu dòng tin đ đnh giá c phiu ti công ty chng
khoán Rng Vit vi vic tính toán li dòng tin, t sut chit khu trong đó có trình
bày phng pháp c th đ xác đnh các tham s lãi sut phi ri ro, chi phí s dng vn
c phn và chi phí s dng vn bình quân.
2. B sung phng pháp P/B đ đnh giá c phiu ti công ty ch
ng khoán Rng Vit
3. a ra gii pháp c th đ đnh giá c phiu cha niêm yt và IPO, đáp ng yêu cu
quan tâm. Nhà đu t
dù là cá nhân hay t chc đu t chuyên nghip trc khi đu t
c phiu đu mong mun có đc c s vng chc cho quyt đnh ca mình. C s y
chính là giá tr c phiu. i vi công ty chng khoán, đnh giá c phiu càng tr nên
quan trng bi l công ty chng khoán không ch là mt nhà đu t ln trên th trng
chng khoán mà còn là ni nhà đu t cá nhân tìm
đn đ đc thông tin, t vn.
Vì lý do đó, tôi chn đ tài nghiên cu ca lun vn là “Hoàn thin phng pháp đnh
giá c phiu ti Công ty C phn Chng khoán Rng Vit”.
MC ÍCH NGHIÊN CU
Thông qua nghiên cu đ tài này s đi sâu phân tích các phng pháp đnh giá
c phiu ti Công ty C phn Chng khoán Rng Vit đ đánh giá nhng thành tu
cng nh tn t
i. T đó, đa ra nhng gii pháp hoàn thin phng pháp đnh giá áp
dng ti Công ty C phn Chng khoán Rng Vit cng nh đ xut nhng kin ngh
v mt v mô.
PHM VI NGHIÊN CU
tài tp trung nghiên cu chi tit các phng pháp đnh giá c phiu ti Công
ty C phn Chng khoán Rng Vit bao gm vic tính toán các tham s và ng dng
trong thc t. Vì s lng c phiu trên th trng chng khoán là rt ln, trong khi
thi gian có hn, vì vy trong khuôn kh đ tài ch chn đnh giá c phiu ca Công ty
C phn Viconship niêm yt trên S giao dch ch
ng khoán TP.HCM, qua đó làm rõ
cách thc vn dng phng pháp đnh giá trong thc t.
PHNG PHÁP NGHIÊN CU
hiu c phiu trên nhng yu t nh hiu qu tài chính, b máy qun lý điu hành và
xu hng phát trin ca công ty trong tng lai. Tuy nhiên, điu quan tr
ng nht chính
là phi xem xét giá th trng ca c phiu đó là hp lý hay không, r hay đt và nên
mua hay bán. nh giá c phiu giúp tr li câu hi đó.
Nh bit đc giá tr thc ca c phiu thông qua các phng pháp đnh giá
khoa hc, nhà đu t không đu t theo cm tính mà có c s vng chc đi vi các
giao dch ca mình. nh giá càng chính xác thì hiu qu đu t càng cao và gi
m
2
thiu ri ro. Do vy, đi vi nhà đu t chng khoán, đnh giá c phiu tr thành công
c không th thiu trong quá trình đu t.
Bên cnh đó, vi giá tr đnh giá có đc, nhà đu t cng d dàng xác đnh
đc các ngng giá mc tiêu đ mua vào, bán ra và t đó tính toán đc t sut sinh
li. Nh vy mà vic đu t chng khoán đm bo đc tính cân bng gi
a li nhun
và ri ro.
i vi công ty chng khoán:
i vi công ty chng khoán, đnh giá chng khoán là mt hot đng chuyên
môn ch yu làm c s đ t vn đu t cho khách hàng ca mình. Nhà đu t chng
khoán gm hai nhóm ch yu, nhà đu t cá nhân và nhà đu t t chc. Vì đnh giá c
phiu đòi hi nghip v chuyên môn sâu v tài chính, phn ln nhà đu t cá nhân
không th thc hin đc mà phi cn đn s t vn ca công ty chng khoán. Theo
đó, công ty chng khoán vi đi ng chuyên viên đc trang b nghip v chuyên môn
cng nh kinh nghim trên th trng chng khoán s thc hin phân tích đu t, đnh
giá c phiu và đa ra khuyn ngh mua/bán cho nhà đu t. Công tác đnh giá càng
chính xác thì nhng ý kin phân tích đu t ca công ty chng khoán càng có giá tr và
nâng cao uy tín c
a công ty. Do vy, đnh giá c phiu gián tip h tr b phn môi
1.2.1 Phng pháp chi
t khu dòng tin
ây là phng pháp c bn đ đnh giá c phiu. Theo đó, giá tr ca mt c
phiu chính là hin giá ca các dòng tin có đc t c phiu đó trong tng lai, chit
khu vi mt t l phn nh đc ri ro ca các dòng tin trên. Lý lun c bn ca
phng pháp này nh sau:
Nhà đu t mua mt c phi
u vì k vng c phiu đó s to ra các dòng tin cho
nhà đu t trong tng lai. Giá tr ca c phiu s ph thuc vào đ ln cng nh mc
đ ri ro phn ánh qua t sut chit khu. C phiu có các dòng tin ln và ri ro thp
s có giá tr cao hn c phiu có dòng tin nh và ri ro cao.
Công thc tng quát:
P =
()
∑
∞
=
+
1
1
t
t
t
r
CF
(1.1)
P: giá tr c phiu
4
CF
: t sut sinh li phi ri ro
r
m
: t sut sinh li th trng.
(r
m
– r
f )
: phn bù ri ro th trng,
beta: h s đo lng ri ro ca c phiu.
T sut sinh li phi ri ro là sut sinh li (current yield) ca trái phiu chính ph
do trái phiu chính ph là loi chng khoán hu nh không có ri ro.
T sut sinh li th trng chính là t sut sinh li ca mt danh mc đu t đa
dng hóa hoàn toàn. Trong mô hình CAPM, danh mc th trng bao gm toàn b
th
trng chng khoán.
Phn bù ri ro th trng là chênh lch gia t sut sinh li th trng và t sut
sinh li phi ri ro. Phn bù th hin mc sinh li tng thêm mà nhà đu t đòi hi khi
5
nm gi danh mc th trng (có ri ro) so vi nm gi tài sn phi ri ro (trái phiu
chính ph).
Beta là h s đo lng ri ro c phiu vì beta th hin mi tng quan gia
mc sinh li ca c phiu so vi mc sinh li ca danh mc th trng.
Beta =
(
)
)(
,
m
x w
E
+ r
D
x(1-t) x w
D
(1.5)
Trong đó:
w
E
: t trng vn ch s hu trong c cu vn công ty
w
D
: t trng n trong c cu vn công ty
r
D
: chi phí s dng n vay ca công ty
t: thu sut thu thu nhp doanh nghip
Chi phí s dng vn bình quân ca công ty phn ánh chi phí c hi ca tt c
các ch cung cp vn cho công ty, bao gm c ch n và c đông. Nu các ch cung
cp vn có th tìm thy c hi sinh li tt hn ni khác vi cùng mc đ ri ro, h s
6
không sn sàng cho công ty vay hoc mua c phiu ca công ty tr khi chi phí s dng
vn này bng vi chi phí c hi.
Cu trúc vn ca công ty bao gm n và vn ch s hu:
w
E
+ w
D
: c tc nm t
r: chi phí s dng vn c phn
C tc trong tng lai s ph thuc li nhun và chính sách c tc mà công ty
áp dng. Thông thng thì khi li nhun công ty gia tng s tr c tc nhiu hn, do
vy c tc t l thun vi li nhun. Tuy nhiên, đi vi nhiu công ty đang trong giai
đon tng trng cao hn tc
đ tng trng bình quân ca ngành và nn kinh t, công
ty s thc hin chính sách c tc thp hoc thm chí không tr c tc. Thay vào đó,
phn li nhun có đc s dùng đ tái đu t. Xét v dài hn, thi gian tng trng cao
cng ch có gii hn và khi công ty bc vào giai đon trng thành, phát trin n đnh
7
thì công ty s chuyn sang chính sách tr c tc tng ng vi li nhun thu đc. Tuy
nhiên, trong trng hp công ty thc hin chính sách c tc thp rõ ràng c tc không
phn ánh nhiu nng lc tài chính công ty và vì vy, mô hình chit khu c tc cng
không phn ánh mt giá tr phù hp ca c phiu.
d phóng c tc, phng pháp DDM áp dng các mu hình tng trng c
tc khác nhau:
*Mô hình Gordon- c tc tng trng đu:
Mô hình Gordon đc phát trin bi Gordon và Shapiro nm 1956. Mô hình
đnh giá c phiu vi gi đnh là c tc tng trng đu đn vnh vin. Mô hình này áp
dng phù hp vi các công ty đã vào giai đon trng thành trong vòng đi doanh
nghip, khi đó tc đ tng trng tr nên đu đn, không còn nhng đt bin.
P =
()
gr
D
−
1
(1.8)
)
()
(
)
(
)
()( )
2
210
1
10
1
11
1
1
grr
ggD
r
gD
n
n
n
t
t
t
−+
++
+
+
+
i: lãi vay
t: thu sut thu thu nhp doanh nghip
9
I: u t vào tài sn dài hn
NWC: Vn lu đng ròng
Trong quá trình hch toán chi phí đ có đc li nhun sau thu, theo nguyên
tc k toán khu hao là mt khon chi phí đc tr ra. Tuy nhiên, v bn cht khu hao
không phi là khon chi phí tin mt thc s, giá tr khon tin khu hao vn nm li
công ty ch không đi ra ngoài chi tr cho bt c ai. Vì vy, cn phi cng li kh
u hao
vào dòng tin hot đng ca công ty. Chi phí khu hao s ph thuc vào mc đ đu t
tài sn.
Lãi vay là chi phí tài chính trong tng chi phí đ tính thu ca công ty. Tuy
nhiên, nh tác dng gim đc mt khon thu đúng bng lãi vay x thu sut mà chi
phí lãi vay thc s công ty tiêu tn phi tính sau thu, tc tr đi khon thu gim đc.
u t vào tài sn dài hn bao gm đu t vào tài s
n c đnh hu hình và vô
hình, các khon đu t tài chính dài hn Các khon đu t này giúp công ty tái sn
xut, m rng hot đng kinh doanh, to ra s tng trng trong doanh thu và li
nhun tng lai.
Vn lu đng là hiu s gia tài sn lu đng nh khon phi thu, hàng tn
kho… và n ngn hn, bao gm khon phi tr,… Khi các khon mc tài sn lu đ
ng
tng lên, vn lu đng th hin bng dòng tin đi ra đ tài tr cho các khon này.
Ngc li, khi công ty gim tài sn lu đng, công ty s thu hi li đc mt dòng
ngân lu t vic bán hàng tn kho, thu khon phi thu… Vn lu đng ph thuc vào
doanh thu ca công ty. Khi doanh thu tng thì cn nhiu hàng tn kho hn, đng thi
các khon mua hàng thanh toán tr chm cng tng lên.
Dòng ti
n: tng s c phn ca công ty
c đim ca dòng tin FCFF là không phi loi tr các yu t liên quan đn
vay n. iu này khin cho phng pháp FCFF tr nên công c đnh giá phù hp đi
vi nhng công ty có cu trúc vn bin đng mnh theo thi gian.
d phóng dòng tin trong tng lai, phng pháp FCFF cng dùng các mu
hình tng trng tng t nh ph
ng pháp DDM.
*Trng hp dòng tin tng trng đu:
Vi gi đnh là dòng tin tng trng đu qua các nm đn vnh vin, khi đó
công thc đnh giá theo FCFF tr thành:
V =
gWACC
FCFF
−
1
(1.13)
Trong đó:
FCFF
1
= FCFF
0
(1+g)
Vi g: tc đ tng trng dòng tin hàng nm, g là hng s > 0 và phi nh hn
chi phí s dng vn bình quân WACC đ đm bo biu thc đnh giá có ngha.
*Mô hình tng trng hai giai đon:
Tng t nh phng pháp DDM, phng pháp FCFF gi đnh doanh nghip
tri qua hai giai đon, giai đon đu doanh thu, dòng tin gia tng nhanh và giai đon
sau doanh nghip bc vào thi k
trng thành, dòng tin tng trng đu đn vnh
vin vi tc đ thp hn.
tr đi mi chi phí cn thit cho hot đng kinh doanh và các khon thanh toán cho ch
n.
FCFE = NI + DEP – I – NWC + NB = FCFF – i(1-t) + NB (1.15)
NB: n ròng, bng hiu s gia vay n mi và tr n c
S khác bit ln gia FCFF và FCFE là dòng tin cho c đông ph
i đc tính
trên c s sau khi thc hin các giao dch vi ch n, bao gm tr lãi vay, thanh toán
n c cng nh nhn n vay mi. Phng pháp FCFE phù hp cho công ty có c cu
gia n và vn ch s hu n đnh vì điu này s giúp cho vic d phóng dòng tin
trong tng lai tr nên chính xác hn.
Dòng tin dành cho c đông khi chit khu s cho ra giá tr ca toàn b
phn
vn c phn.
E =
()
∑
∞
=
+
1
1
t
t
E
t
r
FCFE
(1.16)
r
E
FCFE
E
n
E
n
n
t
t
E
t
−+
+
+
+
=
∑
11
1
1
(1.19)
n: s nm doanh nghip vào giai đon tng trng cao
g: tc đ tng trng dòng tin sau giai đon tng trng cao, r
E
>g>0
1.2.1.4 iu kin áp dng phng pháp chit khu dòng tin:
Phng pháp chit khu dòng tin phù hp vi nhng c phiu mà ngi
đnh giá có th thu thp đc d liu tài chính mt cách đy đ và chính xác. ây là
nhng c phiu đã giao dch lâu trên th trng chng khoán. Khi đó, chui d liu quá
kh bao gm d liu tình hình tài chính công ty cng nh d liu giao d
theo thi gian và chi phí c hi ca đng vn. ây là nhng yu t c bn
trong đu t mà bt k nhà đu t nào cng chu tác đng.
Nhc đim
Phng pháp chit khu dòng tin yêu cu nhiu tham s đu vào cng nh
nhiu thông tin v c phiu, công ty. Do vy, quá trình đnh giá tr nên phc tp, tn
nhiu công sc và thi gian h
n so vi các phng pháp khác.
Phng pháp chit khu dòng tin da trên mt s gi đnh. Nu các gi đnh y
không đuc tha mãn, kt qu đnh giá không còn đng vng. Ngoài ra, ngi đnh giá
cng có th đa ra các giá đnh theo ý mun ch quan ca mình.
1.2.2 Phng pháp so sánh:
Theo phng pháp so sánh, giá tr ca c phiu đc c tính t giá th trng
ca nhng c phiu có nhi
u đim tng đng.