Phần I: Giới thiệu về chuyên đề:
Tệ nạn ma túy là hiểm họa lớn cho toàn xã hội, gây tác hại cho sức khỏe,
làm suy thoái nòi giống, phẩm giá con người, phá hoại hạnh phúc gia đình, gây
ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an ninh xã hội và an ninh quốc gia.
Để phòng ngừa ngăn chăn và đấu tranh có hiệu quả với tệ nạn ma túy.
Đảng và Nhà nước ta rất quan tâm đến vấn đề này, bằng việc ban hành ra các
văn bản pháp luật để tiến tới ngăn chặn và phòng ngừa loại tội phạm nguy hiểm
này. Cùng với Nhà nước thì các tổ chức chính trị, xã hội cùng kết hợp với nhau
trong việc đấu tranh phòng chống tội phạm ma túy có hiệu quả cao nhất trên mọi
phương diện.Vì tội phạm ma túy tác động tiêu cực đối với xã hội trên các lĩnh
vực : kinh tế , chính trị , văn hóa, sức khỏe con người, hạnh phúc gia đình, trật
tự xã hội…
Không chỉ trên phương diện trong nước, Nhà nước Việt Nam còn thực
hiện chính sách hợp tác quốc tế đa phương và song phương trên lĩnh vực phòng,
chống ma túy với các nước trên thế giới.
Với tệ nạn ma túy ngày càng nhức nhối, gia tăng, nó làm cho xã hội nước ta
ngày một kiệt quệ. Với những lý do cơ bản trên và những điều am hiểu ít nhiều
về tệ nạn này, cùng với sự giúp đỡ của thầy cô, giáo trong trường và cơ quan tòa
án nơi thực tập . Em xin phép được chọn đề tài: Tình hình tội phạm ma túy ở địa
phương” để làm khóa luận cho riêng mình, em kính mong được sự đóng góp ý
kiến của thầy, cô trong trường.
Em xin chân thành cảm ơn!
1
Phần II:Quá trình tìm hiểu thu thập thông tin nơi thưc tập
1.Thực trạng tội phạm ma túy diễn ra ở địa phương:
a/Tình hình tội phạm về ma túy là hiện tượng xã hội tiêu cực,trái pháp luật
hình sự được thể hiện tổng hợp các tội phạm về ma túy xẩy ra trên địa bàn và
trong khoảng thời gian nhất định.
Trong số liệu thống kê của ngành Tòa án trong 02 năm (2003-2004) thì
tình hình tội phạm ma túy diễn ra như sau:
Vì địa phương là nơi tập trung dân cư khá phức tạp, với tuyến đường sắt
Bắc Nam và quốc lộ 1A chạy dọc qua,phía Bắc tiếp giáp với Nam Định, phía
Nam giáp với Bỉm sơn(Thanh hóa)còn phía Tây giáp với Hòa bình,các tỉnh
thành trên là những điểm nóng của Việt Nam về tội phạm ma túy.Do vậy mà
trong công tác quản lý địa bàn còn gặp nhiều vướng mắc, nhất là trong việc quản
lý tội phạm về ma túy.
Những nhân tố chủ yếu ảnh hưởng đến tội phạm ma túy bao gồm:
Do ảnh hưởng mặt trái của nền kinh tế thị trường dẫn đến số người nghiện
trong xã hội ngày càng tăng, điều này đồng nghĩa việc tăng nhu cầu sử dụng các
chất ma túy. Để đáp ứng nhu cầu sử dụng trái phép chất ma túy đã làm tăng hoạt
động buôn bán ma túy và những dịch vụ ăn theo.Hàng năm Tòa án cũng đã tiến
hành đưa ra xét xử các tội:sử dụng trái phép chất ma túy, còn tội về tàng trữ và
sản xuất thì ít.(tội này có khoảng 02-03 vụ trong 01 năm). Đây là hoạt động thu
được lợi nhuận bất chính rất lớn nên nó kích thích tâm lý làm giàu nhanh chóng
một bộ phận con người trong xã hội tham gia tăng lên.
Thực hiện chủ trương chính sách của Đảng_Nhà nước: Địa phương,cùng
đoàn thể nhân dân tham gia tích cực trong việc đấu tranh phòng chống tội phạm
ma túy nên các tội phạm về ma túy được phát hiện và ngăn chặn kịp thời. Hiệu
3
quả hoạt động điều tra khám phá các tội phạm ma túy ngày càng cao,hạn chế bỏ
lọt tội phạm. Do vậy mà nguồn “hàng”(ma túy) ở các tỉnh thành lân cận một
phần nào được kiểm soát chặt chẽ hơn.
Pháp luật hình sự của nhà nứơc ta có chiều hướng mở rộng phạm vi các
tội phạm về ma túy. Đã sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật hình sự và
Quốc hội cũng đã ban hành luật phòng chống ma túy năm 2000.
Diễn biến tình hình tội phạm trên địa bàn xẩy ra khá phức tạp, đặc biệt là tội
phạm ma túy, do đó để phục vụ công tác: phòng ngừa- giáo dục các cơ quan
cũng đã tiến hành xét xử công khai mỗi năm 02 đến 03 vụ lưu động để kịp thời
ngăn chặn và phòng ngừa và được quần chúng nhân dân rất đồng tình ủng
hộ,góp phần nâng cao ý thức tôn trọng pháp luật cho nhân dân.
đáng, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.
2. Nguyên nhân tội phạm ma túy trên địa bàn:
Trước tình hình tội phạm về ma túy diễn ra ngày càng gia tăng, Nhà nuớc
đầu tư nhiều tiền của và công sức để đấu tranh ngăn chặn tội phạm ma túy,
nhưng tình hình chuyển biến chậm và còn nhiều diến biến phức tạp với những
nguyên nhân sau:
a/ Nguyên nhân khách quan:
+Lợi nhuận do sản xuất và buôn bán ma túy ngày càng cao là nguyên
nhân,động lực thúc đẩy gia tăng tội phạm về ma túy:
Tội phạm ma túy là một hiện tượng xã hội tiêu cực, mang yếu tố truyền thống,
xã hội kinh tế và quốc tế. Gọi là yếu tố truyền thống vì nó có từ lâu đời, lan
truyền qua nhiều thế hệ, trở thành một thói quen ở một bộ phận nhân dân. Nó có
yếu tố xã hội vì nó có thể diễn ra mọi lúc mọi nơi, liên quan tới nhiều tầng lớp
xã hội từ: Già trẻ, trai, gái, cán bộ, học sinh,sinh viên v.v…. Yếu tố kinh tế vì nó
đã trở thành thị trường ma túy có: cung-cầu và các hoạt động phục vụ cho quy
luật cung-cầu đó, và nó không chỉ phát triển trong nước mà đã hình thành các
băng nhóm buôn lậu xuyên quốc gia và lan tràn như một “đại dịch trên thế giới”.
5
Do vậy mà trên địa bàn cũng đã tồn tại những nơi tàng trữ, buôn bán ma
túy, nhưng với số lượng không nhiều, đối tượng hoạt động rất tinh vi núp dưới
nhiều hình thức; có những gia đình cả nhà phạm tội về ma túy, nhưng vì siêu lợi
nhuận mà họ không hề sợ trước pháp luật, bố mẹ ở tù thì con làm thay. Vào tù ra
tội đối với họ diễn ra thường xuyên.
Nhìn chung trên địa bàn số lượng mà họ tàng trữ không đáng kể, cho nên
án của họ chủ yếu là từ 02 đến 07 năm là nhiều.
+ Nhà nước có chính sách thay thế cây thuốc phiện bằng các loại cây
trồng khác:
Với chủ trương chính sách của Đảng và nhà nước. Trên địa bàn thực hiện
theo Nghị quyết 06/CP(29/01/1993) về việc triệt để tận gốc ma túy trong nước.
ở địa phương không hề có: Gia đình hay cá nhân nào trồng cây thuốc phiện. Với
sinh viên trên địa bàn. Tỷ lệ nghiện ma túy còn rất trẻ, có những em chưa đủ 18
tuổi đã phải đưa đi cải tạo bắt buộc chữa bệnh. Trong đó các em sử dụng và
nghiện ma túy phần lớn là do bạn bè rủ rê nên tò mò, còn lại do hoàn cảnh gia
đình, do chán đời, đua đòi và những lý do khác. Qua nghiên cứu một số gia
đình có con em nghiện ma túy cho thấy, do xấu hổ với hàng xóm, cơ quan, bạn
bè nên nhiều gia đình đã không dám công khai nên nhiều gia đình đã mua thuốc
về cai nghiện hoặc đưa con em về những nơi xa xôi để cai nghiện. Thậm chí có
những gia đình có con em mình bị nghiện rất lâu rồi mà không hề biết.Vì vậy
mà con số thực tế người nghiện còn cao hơn rất nhiều.
Tệ nạn nghiện hút còn do một số người có lối sống thực dụng, thích ăn
chơi, đua đòi hoặc do bế tắc trong tình yêu, gia đình và cuộc sống, nhiều người
chọn ma túy để “ mua vui giải sầu”. Đây là biểu hiện của quá trình hình thành
nhân cách biến dạng, là nguyên nhân và điều kiện xuất hiện những hành vi lệch
chuẩn với các chuẩn mực giá trị xã hội nên sa vào nghiện hút ma túy và phạm
tội.
Một số người do thiếu hiểu biết về tác hại của ma túy, tò mò muốn thử
cho biết nhưng khi đã thử rồi thi không thể thôi được nên đã thành nghiện. Một
7
số khác do không tự chủ được bản thân bị bạn bè lôi kéo cũng tham gia sử dụng
rồi thành nghiện. Khi cai nghiện song trở về cộng đồng tỷ lệ tái nghiện rất cao,
thậm chí còn nặng hơn trước. Chủ yếu là do: bạn bè lôi kéo, tác động xấu do xã
hội mang lại, không thích lao động và dẫn đến trìm ngập trong ma túy và lại
bước vào con đường phạm tội.
Ngoài ra công tác quản lý của gia đình, nhà trường và xã hội cũng như các
cơ quan chức năng còn nhiều khiếm khuyết, không đáp ứng được việc phòng
ngừa trước sự tiêu cực của mặt trái cơ chế thị trường, cũng là điều kiện để tệ nạn
ma túy phát triển. Bọn tội phạm lợi dụng các điểm giải khát, quán karaôkê để
bán cho con nghiện, đồng thời chúng còn dùng thủ đoạn “thưởng chất ma túy”
cho người nghiện lôi kéo, rủ rê được người khác cùng sử dụng ma túy. Do vậy
mà số lượng người nghiện vẫn chưa đựơc ngăn chặn. Tỷ lệ tái nghiện còn