S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
MỘT SỐ BIỆN PHÁP
CẦN THIẾT ĐỂ THỰC HIỆN TỐT MỘT
TIẾT DẠY HỌC VẬT LÍ SÁT ĐỐI
TƯỢNG HỌC SINH
CÓ HIỆU QUẢ Ở TRƯỜNG THCS
1
S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
PHẦN 1: MỞ ĐẦU
I. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Thực hiện chung nhiệm vụ của toàn ngành là đổi mới sách giáo khoa THCS. Đi
cùng với nó là đổi mới nội dung, hình thức, đặc biệt là đổi mới phương pháp dạy
học nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy và học tập. Song song với nhiệm vụ đó
thì chúng ta cũng thực hiện nghiêm túc cuộc vận động 2 không trên bốn phương
diện trong đó không để học sinh ngồi nhầm lớp là một khâu rất quan trọng, đồng
thời nó cũng quyết định đến chất lượng giảng dạy của giáo viên. Trong quá trình
thực hiện nghiêm túc cuộc vận động thì nãy sinh ra một vấn đề đó là tỉ lệ học
hinh yếu kém xuất hiện rất nhiều và kiến thức của các học sinh này cũng cần
báo động cho các cấp làm công tác quản lí giáo dục và các nhà giáo đang trực
tiếp giảng dạy. Đó là làm thế nào để thực hiện tốt cuộc vận động hai không đồng
thời giảm dần học sinh yếu kém và ngồi nhầm lớp mà vẫn đảm bảo đến công tác
phổ cập để đưa chất lượng giáo dục ngày càng đi vào thực chất và chất lượng
ngày một tốt hơn.?
Vì vậy việc đổi mới phương pháp dạy học theo hương tích cực hoá hoạt động
của nhiều đối tượng học sinh trong một lớp học (HS là chủ thể của việc lĩnh hội
kiến thức, còn giáo viên là người chủ đạo trong việc tổ chức, hướng dẫn cho việc
lĩnh hội kiến thức của học sinh đặc biệt là những học sinh yếu kém) thì vai trò
của người giáo viên càng trở nên quan trọng trong việc chủ động tổ chức, điều
khiển một giờ học với nhiều đối tượng học sinh.
Việc lên lớp thực hiện với một tiết dạy nói chung và một tiết dạy Vật lí với
nhiều đối tượng học sinh nói riêng phụ thuộc vào nhiều yếu tố như: Công tác

III) Thực trạng:
IV) Những giải pháp thực hiện
V) Kết quả đạt được
VI) Bài học kinh nghiệm.
- Phần III: Kết luận
PHẦN 2 NỘI DUNG
I. CƠ SỞ LÍ LUẬN:
3
S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
- Căn cứ vào chương trình đổi mới giáo dục phổ thông, tiếp tục đổi mới
phương pháp dạy học của thầy đó là (Dạy bám sát đối tượng, chú trọng học
sinh yếu kém, học sinh trung bình) và phươn pháp học tập của học sinh trong
quá trình học tập.
- Căn cứ vào những định hướng đổi mới về phương pháp dạy học, thiết bị dạy
học và đánh giá kết quả học tập của học sinh của bộ môn Vật lí THCS.
- Căn cứ vào chuẩn kiến thức và kĩ năng của bộ môn Vật lí THCS.
- Căn cứ vào nội dung công văn số 217/GD - ĐT của Bộ trưởng Bộ Giáo dục
và đào tạo phát động cuộc vận động hai không “Nói không với tiêu cực trong
thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” đặc biệt là nội dung nói không với
học sinh ngồi nhầm lớp.
- Căn cứ vào hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2007 – 2008 của Bộ
Giáo dục và Đào tạo, Sở GD - ĐT Sơn La và Phòng GD Yên Châu.
- Căn cứ vào công văn …. của phòng GD Yên Châu về chỉ đạo công tác học
sinh yếu kém.
II. CƠ SỞ THỰC TIỄN:
Thực tế qua những năm áp dụng đổi mới chương trình SGK THCS và thực hiện
cuộc vận động hai không của Bộ GD&ĐT từ năm học 2006 – 2007 và tiếp tục
thực hiện tốt cuộc vận động trong năm học 2007 – 2008 cả thầy và trò còn nhiều
bỡ ngỡ với việc dạy và học, nên kết quả chất lượng còn thấp, chưa ổn định chưa
đáp ứng được yêu cầu đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng dạy học

- Học sinh của trường khả năng tư duy nhận thức còn hạn chế, kỹ năng chưa
được tốt lắm, một bộ phận học sinh bị hỏng kiến thức từ cấp học dưới nên
không ham học còn thờ ơ với việc học tập.
- Đối với phụ huynh học sinh thì chưa quan tâm đến việc học tập của con em,
chưa đầu tư cho các em học tập còn giao khoán cho nhà trường nên một bộ phận
học sinh đã không chú ý tới việc học tập.
* Qua quá trình giảng dạy trong những năm học trước giáo viên chưa mạnh dạn
đổi mới phương pháp hay đổi mới phương pháp dạy học mà không chú ý đến
đối tượng học sinh nên khi thực hiện cuộc vận động hai không thì chất lượng rất
thấp tỷ lệ học sinh yếu kém ngày một lộ ra rất nhiều, tỷ lệ học sinh qua kiểm tra
chất lượng thì số HS đạt điểm yếu kém quá cao, đặc biệt là tỷ lệ học sinh thi lại
của năm học 2006 – 2007 rất cao chưa từng có và dẫn đến tình trạng học sinh
yếu kém có xu thế bỏ học ngày càng nhiều.
5
S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
Đến nay qua học I của năm học 2007 – 2008 thực hiện cuộc vận động hai không
đã được một năm rưỡi, vận dụng triển khai học hỏi, thảo luận, sinh hoạt chuyên
môn, thao giảng GV đã vững vàng hơn và có phướng pháp dạy học linh hoạt
hơn và đã phù hợp với từng đối tượng học sinh cho nên HS đã dàn hình thành
phương pháp học tập mới đặc biệt là đối tượng học sinh yếu kém, nên một số
tiết dạy đạt kết quả khá cao và thành công nhiều hơn. Giáo viên chủ động hơn
trong điều hành, làm việc ít hơn với từng đối tượng học sinh.
Vì vậy, để đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng giảm dần tỉ lệ học sinh yếu kém
và học sinh ngồi nhầm lớp thì đối với giáo viên, ngay trong từng tiết học cần
thực hiện một số biện pháp cần thiết sau đây:
IV) NHỮNG BIỆN PHÁP THỰC HIỆN:
1) Thiết kế bài dạy chu đáo, phù hợp với nhiều đối tượng học sinh.
Công việc thiết kế chu đáo trước một bài dạy và phù hợp với nhiều đối tượng là
khâu quan trọng không thể thiếu của một tiết dạy học mà bất kì một giáo viên
nào cũng phải biết. “Thiết kế trước bài dạy giúp giáo viên chuẩn bị chu đáo hơn

bước vào giờ dạy và đã thành công bước đầu.
2) Tiếp xúc và chuẩn bị trước thiết bị dạy học.
Đây là một khâu không trực tiếp làm ngay trong một tiết học, nhưng nó là khâu
cũng không kém phần quan trong. Việc tiếp xúc, chuẩn bị trước thiết bị dạy học
giúp giáo viên chủ động biết được thiết bị nào đã có, tình trạng sử dụng như thế
nào, cần điều chỉnh gì, thiết bị nào còn thiếu cần bổ sung như thế nào và phương
án bổ sung, khắc phục ra sao? Khi tiếp xúc với thiết bị dạy học giáo viên có điều
kiện phân công dụng cụ cho từng nhóm học sinh, từng đối tượng học sinh do đó
nó giảm bớt rất nhiều thời gian trong giờ dạy giành thời gian hướng dẫn cho học
sinh yếu kém thực hiện.
Nhưng quan trọng trong khâu này là khi tiếp xúc và chuẩn bị trước thiết bị thì
giáo viên có điều kiện thao tác thành thạo các kỹ năng cần thực hiện trong khi
làm thí nghiệm. Điều này thực sự rất có ích cho giáo viên, bởi giáo viên có làm
thành thạo các thao tác mới có thể hướng dẫn học sinh một cách rành mạch, rõ
ràng không còn lúng túng và giảm bớt nhiều động tác thừa và thời gian lãng phí.
Do đó khi tiếp xúc và chuẩn bị trước thiết bị, giáo viên cần làm được những việc
sau:
- Kiểm tra thiết bị (đủ hay thiếu) tình trạng sử dụng để đưa ra phương án bổ
sung.
- Phân chia được thiết bị sử dụng theo nhóm cho từng đối tượng học sinh.
7
S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
- Đưa ra những công việc cho từng đối tượng học sinh thực hiện như: (HS yếu
kém quan sát, ghi chép và làm các thao tác đơn giản, còn HS khá giỏi thao
tác các thao tác khó…….)
- Giáo viên phải làm trước thí nghiệm và thực hiện các thao tác một cách
thành thạo.
3) Điều hành tổ chức hoạt động của học sinh trên lớp.
Việc thiết kế tốt một bài dạy và phù hợp với từng đối tượng học sinh xem như
đã thành công một nữa nhưng đó chỉ là xem như bước khởi đầu cho một tiết dạy

+ Đôi với HS yếu kém: Thì GV cho HS đọc sgk -> GV hướng dẫn cụ thể -> tổ
chức cho HS thảo luận và thực hiện và rút ra kết quả. Đối với HS khá giỏi: GV
cho HS đọc sgk -> đề ra phương án thực hiện -> Thực hiện -> trả lời câu hỏi có
tính chất khó hơn-> GV chốt kiến thức. Sau đó GV gọi HS yếu kém nhắc lại
một lần để các em ghi nhớ.
- Hoặc tuỳ từng loại thí nghiệm hay trả lời câu hỏi hoặc bài tập GV có thể tổ
chức cho học sinh làm ngay ở lớp hoặc cho về nhà tự làm nhưng đối với HS yếu
kém thì GV đưa ra yêu cầu nhẹ hơn.
* Đối với cách đặt câu hỏi yêu cầu HS thực hiện hay trả lời câu hỏi thì GV cũng
cần chú ý đến các đối tượng học sinh để đưa ra câu hỏi phù hợp để học sinh dễ
hiểu và trả lời đạt kết quả cao như:
- Đối với HS khá giỏi: GV đưa ra câu hỏi có tính chất nêu vấn đề hay xuyên
suốt để các em suy nghĩ trả lời.
- Đối với HS TB. Giáo viên đưa ra câu hỏi có hướng giải quyết và có tính chất
dẫn dắt học sinh.
- Đối với HS yếu kém thì GV phải đưa ra được các câu hỏi gợi ý có tính chất
tường minh, cụ thể hoặc các yêu cầu rõ ràng và nhẹ nhàng hơn.
Như vậy tuỳ theo yêu cầu kiến thức, kĩ năng, từng loại câu hỏi hay tuỳ vào từng
loại đối tượng học sinh GV chủ động đề ra phương án tổ chức điều hành cho
linh hoạt và phù hợp.
- Trong việc điều hành tổ chức các hoạt động của HS trên lớp GV cũng cần
quan tâm và chú ý đến việc tổ chức và sắp xếp vị trí chổ ngồi cho học sinh hoạt
động theo nhóm có hiệu quả như: Để HS khá giỏi kèm cặp giúp đỡ được các HS
yếu kém, tránh tình trạng mất nhiều thời gian và lộn xộn tạo được tác phong và
phương pháp học tập hợp tác, từ đó giáo viên cũng có được phương pháp tổ
chức quản lí hoạt động nhóm một cách phù hợp.
9
S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
Tóm lại: Khâu điều hành tổ chức hoạt động của HS trên lớp là khâu rất quan
trọng nó quyết định thành công hay thất bại của giờ học và cũng quyết định đến

S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
V. KẾT QỦA ĐẠT ĐƯỢC.
Qua quá trinh học hỏi, tìm tòi dưới sự chỉ đạo hướng dẫn của các thầy giáo bộ
môn và đặc biệt là thầy … hiệu phó phụ trách chuyên môn của nhà trường nên
bản thân tôI đã mạnh dạn áp dụng các biện pháp trên vào trong từng tiết dạy thì
chất lượng học tập bộ môn vật lí khối 6, 9 được phân công giảng dạy đạt kết quả
khá cao tỉ lệ HS yếu kém bộ môn Vật lí giảm qua đợt kiểm tra chất lượng học kì
I năm học 2007 – 2008 . Chất lượng qua các bài kiểm tra cũng được tăng dần
thể hiện ở kết quả sau đây.
• Kết quả qua khảo sát đầu năm: (Tính trung bình của các lớp đảm nhận)
Khá giỏi: 10%; TB trở lên 58%; Yếu kém 42 %.
• Bảng kết quả qua các bài kiểm tra:
Bài kiểm tra Lớp TSHS
Khá - Giỏi
Trung bình trở
lên
Yếu - Kém
SL % SL % SL %
Bài kiểm tra
1tiết
6A 37 10 27,0 27 73,0 10 27,0
6B 40 11 27,5 31 77,5 9 22,5
9B 42 8 19,0 31 73,8 11 26,2
9C 41 11 26,8 30 73,1 11 26,9
9E 42 9 21,4 25 59,5 17 40,5
9G 37 7 18,9 19 51,4 18 48,6
Bài kiểm tra
HK I (2007 –
2008)
6A 37 12 33,4 28 75,7 9 24,3

từ trong những tiết dạy đầu tiên cần phải tuân thủ những biện pháp như trên thì
tin tưởng rằng các tiết dạy sẽ thành công và đảm bảo cho nhiều đối tượng trong
một lớp học đều được nắm kiến thức, tạo được một phương pháp dạy và học
mới trong điều kiện giáo dục hiện nay.
Vậy để thực hiện tốt một tiết dạy học vật lí sát với đối tượng học sinh thì phải
thực hiện các vấn đề sau:
1) Thiết kế bài dạy chu đáo, phù hợp với nhiều đối tượng học sinh.
- Giáo viên phải nắm bắt đối tượng học sinh về kĩ năng nhận thức và phân loại
đối rõ ràng, chính xác
2) Tiếp xúc và chuẩn bị trước thiết bị dạy học.
3) Điều hành tổ chức hoạt động của học sinh trên lớp.
- Giáo viên cần đưa ra hệ thống câu hỏi sát, đúng với từng đối tượng học sinh.
- Điều hành các hoạt động của học sinh một cách khéo léo, linh hoạt và mềm
dẻo, tránh tình trạng nặng nề trong các giờ học.
4) Đánh giá và theo dõi kết quả học tập theo từng đối tượng học sinh.
PHẦN 3: KẾT LUẬN
Việc thực hiện cuộc vận động “hai không” với bốn nội dung là chủ trương hoàn
toàn đúng đắn nhằm chấn hưng nền giáo dục nước nhà theo hướng tích cực, sớm
12
S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
đưa nước ta hội nhập ngày một sâu hơn, có hiệu quả hơn vào nền kinh tế thế
giới, từng bước đưa nước nhà trở thành một nước công nghiệp vào năm 2020.
Hơn bao giờ hết, dạy thật, học thật là một yêu cầu bắt buộc cho tất cả các
trường học trên toàn quốc. Việc thực hiện nghiêm túc cuộc vận động này, tất yếu
chất lượng văn hoá sẽ giảm sút so với chỉ tiêu những năm trước. Đó là sự thật
nghiệt ngã mà chúng ta phải chấp nhận. Biết chấp nhận sự thật đó mà tìm cách
tháo gỡ theo các phương án, giải pháp đúng đắn, là trách nhiệm của các nhà quản
lý giáo dục cũng như các giáo viên đứng lớp, với mục đích vừa thực hiện tốt
cuộc vận động,vừa nâng cao chất lượng văn hoá, giảm được tỷ lệ học sinh bỏ
hoc.Cái mấu chốt của mục tiêu cần đạt được là chất lượng thực. Cần giải quyết