B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH NGUYN TH LÝ NGHIÊN CU CÁC YU T V NHN THC CÓ NH HNG
N Ý NH S DNG MOBILE BANKING CA KHÁCH HÀNG
CÁ NHÂN TI TP. H CHÍ MINH, VIT NAM

Chuyên ngành: QUN TR KINH DOANH
Mã s: 60340102

LUN VN THC S KINH T NGI HNG DN KHOA HC:
PGS.TS. NGUYN QUANG THU TP. H Chí Minh – Nm 2014 LI CAM OAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cu ca riêng tôi. Các thông tin,
s liu trong lun vn là trung thc, có ngun gc rõ ràng, c th. Kt qu nghiên
cu trong lun vn là trung thc, cha tng đc công b trong bt c công trình

TRA : Theory of Reasonel Action (Lý thuyt hành đng hp lý)
UTAUT : Unified Theory of Acceptance and Use of Technology (Lý thuyt
hp nht v s chp nhn và s dng công ngh)
VIF : Variance Inflation Factor (H s phóng đi phng sai)

MC LC
TRANG PH BÌA
LI CAM OAN
MC LC
DANH MC CÁC T VIT TT
DANH MC CÁC BNG
DANH MC HÌNH VÀ BIU 
CHNG 1. TNG QUAN V  TÀI NGHIÊN CU 1
1.1. S cp thit ca đ tài 1
1.2. Mc tiêu nghiên cu 2
1.3. i tng và phm vi nghiên cu 2
1.3.1. i tng nghiên cu 2
1.3.2. Phm vi nghiên cu 2
1.4. Phng pháp nghiên cu 2
1.4.1. S liu s dng 2
1.4.2. Phng pháp thc hin 2


3.2.1.4. Thang đo s b ý đnh s dng 29
3.2.2. iu chnh thang đo 30
3.2.3. Kt qu điu chnh thang đo 31
3.2.4. Tóm tt kt qu nghiên cu đnh tính 32
3.3. Nghiên cu đnh lng 34
3.3.1. Thit k bng câu hi 34
3.3.2. Thu thp d liu 35
3.3.3. Thit k mu 35
3.3.4. X lý s liu 35
3.3.4.1. ánh giá đ tin cy thang đo bng Cronbach Anpha 35
3.3.4.2. Phân tích nhân t khám phá EFA 36
3.3.4.3. Phân tích hi quy 37
CHNG 4. KT QU NGHIÊN CU 39
4.1. c đim mu kho sát 39
4.2. ánh giá đ tin cy ca thang đo 40
4.2.1. H s Cronbach Anpha ca các bin đc lp 42
4.2.1. H s Cronbach Anpha ca bin ph thuc 43
4.3. Phân tích nhân t khám phá EFA 44
4.3.1. Kt qu phân tích EFA cho các bin đc lp 44
4.3.2. Kt qu phân tích EFA cho bin ph thuc 47
4.4. iu chnh mô hình nghiên cu và các gi thuyt 48
4.5. Phân tích hi quy 50

4.5.1. Phân tích tng quan 50
4.5.2. Công thc hi quy tuyn tính bi 51
4.5.3. Xem xét các gi đnh cn thit trong hi quy tuyn tính 52
4.5.3.1. Gi đnh không có hin tng đa cng tuyn 52
4.5.3.2. Gi đnh phng sai ca phn d không đi 53
4.5.3.3. Gi đnh v phân phi chun ca phn d 53

Bng 4.5. Kt qu phân tích nhân t EFA ln cui 46
Bng 4.5. Kt qu phân tích nhân t EFA bin ph thuc 47
Bng 4.6. Các nhân t và bin quan sát 49
Bng 4.7. Bng phân tích h s tng quan gia các bin 50
Bng 4.8a. Bng tóm tt mô hình 51
Bng 4.8b. Bng trng s hi quy 52
Bng 4.9. Kt qu kim đnh các gi thuyt nghiên cu 57

DANH MC HÌNH VÀ BIU 
Hình 2.1. Mô hình chp nhn công ngh (TAM) 8
Hình 2.2. Mô hình chp nhn công ngh hiu chnh 8
Hình 2.3. Mô hình hp nht v chp nhn và s dng công ngh (UTAUT) 11
Hình 2.4. Mô hình nhn thc ri ro (TPB) 13
Hình 2.5. Mô hình nhn thc ri ro và tn sut s dng dch v mobile banking ca
Chen (2013) 14
Hình 2.6. Mô hình nghiên cu các yu t nh hng đn vic s dng dch v
mobile banking ca Vu (2013) 16
Hình 2.7. Mô hình các nhân t nh hng đn ý đnh s dng dch v internet
banking ca Lê Th Kim Tuyt (2008) 17
Hình 2.8. Mô hình chp nhn dch v mobile banking ca thanh niên ca Akturan
& Tezcan (2012) 19
Hình 2.9.Mô hình đ xut ca nghiên cu các yu t nhn thc đc tính ca đi
mi nh hng đn ý đnh s dng mobile banking ca khách hàng cá nhân 22
Hình 3.1. S đ quy trình nghiên cu 25
Hình 4.1. Mô hình điu chnh ca nghiên cu các yu t nhn thc đc tính ca đi
mi nh hng đn ý đnh s dng mobile banking ca khách hàng cá nhân 48
Biu đ 4.1:  th phân tán 53

(B Thông tin và Truy
n thông, 2014). Theo ông Jitin Goyal - Ch tch và ph trách
kinh doanh toàn cu ca Công ty Polaris, Vit Nam rt có tim nng phát trin dch
v mobile banking (Chí Kiên, 2012).
2

Có rt nhiu nghiên cu đã cho thy các yu t v nhn thc có nh hng
quan trng đn ý đnh s dng (Aktukan & Tezcan, 2010; Chen, 2013; Moore and
Benbasat, 1991; Venkatesh & Davis, 2000). Tuy nhiên,  Vit Nam rt ít nghiên
cu chuyên sâu v vn đ này. Do đó, thc hin đ tài “Nghiên cu các yu t v
nhn thc có nh hng đn ý đnh s dng mobile banking ca khách hàng cá
nhân ti TP.H Chí Minh, Vit Nam” là rt cn thit.
1.2. Mc tiêu nghiên cu
Nghiên cu này nhm mc tiêu là đ xác đnh các yu t v nhn thc có nh
hng đn ý đnh s dng mobile banking ti TP.H Chí Minh.
1.3. i tng và phm vi nghiên cu
1.3.1. i tng nghiên cu
i tng nghiên cu là ý đnh s dng mobile banking ti TP.H Chí Minh
trong mi tng quan vi các yu t v nhn thc.
1.3.2. Phm vi nghiên cu
Nghiên cu này áp dng phng pháp phng vn trc tip và phng vn
thông qua mng internet các cá nhân t 18 tui tr lên có ý đnh s dng mobile
banking trên đa bàn Tp.H Chí Minh trong nm 2014.
1.4. Phng pháp nghiên cu
1.4.1. S liu s dng
Nghiên cu s dng s liu s cp đc thu thp thông qua phng pháp
phng vn.
1.4.2. Phng pháp thc hin
Nghiên cu này s dng đa phng pháp gm phng pháp nghiên cu đnh
tính và phng pháp nghiên cu đnh lng.

liu thu đc, tin hành đánh giá kim đnh thang đo, kim đnh s phù hp ca mô
hình, kim đnh gi thuyt ca mô hình nghiên cu.
- Chng 5 : Hàm ý chính sách v gii pháp
Chng này đa ra nhng hàm ý chính sách v gii pháp, đng thi nêu lên
nhng hn ch ca nghiên cu và hng nghiên cu tip theo. 5

CHNG 2. C S LÝ THUYT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CU
Chng này gm ba phn chính:
(1) Khái quát v dch v mobile banking và công ngh đc s dng trong
dch v mobile banking.
(2) Trình bày v mt s lý thuyt và nghiên cu trong và ngoài nc có liên
quan đn các yu t v nhn thc và ý đnh s dng dch v mobile banking.

khu vc Châu Á Thái Bình Dng, các nhà đu t có thêm mt công c đc lc đ
thc hin giao dch và nm bt nhiu c hi nhanh chóng. Dch v ngân hàng qua
đin thoi đang phát trin nhanh cng thêm kh nng tính bo mt ngày càng cht
s khin dch v này có kh nng bùng phát mnh trong tng lai.
T trc nm 2011, dch v mobile banking còn khá mi m  Vit Nam, s
lng ngân hàng trin khai rt hn ch vi các tính nng dch v còn đn gin, ch
yu là xem s d tài khon và chuyn tin trong ni b ngân hàng. Tuy nhiên t
nm 2011 tr đi, nhn thy tim nng và li ích ca kênh giao dch mi nên rt
nhiu ngân hàng đã bt đu tham gia trin khai dch v này.
2.1.2. Công ngh mobile banking
Ban đu mobile banking da trên nn tng dch v tin nhn thông thng
(SMS - Short Message Service) cho phép khách hàng giao tip vi ngân hàng theo
nhng tin nhn, câu lnh có cú pháp dng vn bn đc ngân hàng quy đnh trc.
Ngày nay, vi s phát trin ca internet, công ngh di đng (GPRS, Wi-Fi,
3G, 4G…) và đc bit là s phát trin ca ngành công nghip đin thoi di đng,
mobile banking đã có nhng bc nhy vt, gn lin vi s ra đi ca đin thoi
thông minh (smartphone). Nhiu ng dng công ngh mi đã đc áp dng cho
vic phát trin mobile banking nh: SimToolKit (ng dng dch v ngân hàng di
đng đc tích hp trên SIM đin thoi di đng), Mobile Application (ng dng
dch v ngân hàng di đng đc cài đt trên đin thoi di đng), Mobile Web (dch
7

v ngân hàng di đng đc truy cp qua trình duyt Internet trên đin thoi di
đng),…
Mi gii pháp công ngh đu có nhng u nhc đim riêng. Tuy nhiên
công ngh Mobile Application đc đánh giá toàn din hn c do tính tin li, bo
mt, an toàn, đa dng tính nng, d cp nht, d trin khai, thân thin vi ngi
dùng trong c quá trình cài đt và s dng… Công ngh này đang đc xem là mt
trong nhng la chn hàng đu ca hu ht các ngân hàng trên th gii cho vic
phát trin Mobile Banking nh Citibank, Bank of America, Barclays …

- Nhn thc tính hu ích đc đnh ngha là “mc đ mà mt ngi tin rng
vic s dng mt h thng đc bit s nâng cao hiu sut công vic ca mình”
(Davis, 1989, p.320).
- Nhn thc tính d s dng đc đnh ngha là “mc đ mà mt ngi tin
rng vic s dng mt h thng đc bit s không cn phi n lc” (Davis, 1989,
p.320).
2.2.2. Lý thuyt v ph bin s đi mi (IDT)
Lý thuyt v ph bin s đi mi (IDT – Innovation Diffusion Theory) đc
đa ra bi Rogers (1995). Trong IDT, Rogers (1995) đnh ngha ph bin là quá
trình mà s đi mi hoc nhn thc công ngh mi đc truyn đt thông qua các
kênh nht đnh theo thi gian gia các thành viên ca mt h thng xã hi. S đi
mi là “mt ý tng, mt hành đng thc tin hay mt vn đ đc nhn thc là
mi đi vi mt cá nhân hay mt nhóm ngi” (Roger, 1995, p.11). Theo Roger
(1995), phn ng ca mt cá nhân đi vi s đi mi ph thuc vào nhn thc v
tính cht mi l ca ý tng và cho dù cá nhân đó có ngh rng ý tng là mi l
hay không thì ý tng đó cng phi là s đi mi. Mt cá nhân bày t tính cht mi
l ca mt s đi mi nh là kin thc, s thuyt phc hoc quyt đnh s chp
nhn. Phn ln ý tng mi có liên quan đn nhng đi mi v công ngh, nên đôi
khi t “công ngh” đc s dng nh mt t đng ngha vi “s đi mi” (Roger,
1995). Rogers (1995) đ xut và xác đnh nm đc tính ca s đi mi nh sau:
- Li th tng đi: “là mc đ mà mt s đi mi đc nhn thc là tt hn
so vi ý tng nó thay th” (Roger, 1995, p.212).
- Kh nng tng thích: “là mc đ mà mt s đi mi đc nhn th
c là
phù hp vi các giá tr hin có, kinh nghim quá kh, và nhu cu ca ngi chp
nhn tim nng” (Roger, 1995, p.224).
- Phc tp: “là mc đ mà mt s đi mi đc nhn thc là khó khn đ
hiu và s dng” (Roger, 1995, p.242).
10


Utilization - PCUM), Lý thuyt ph bin s đi mi (Innovation Diffution Theory -
IDT), Lý thuyt nhn thc xã hi (Social Cognitive Theory - SCT), Lý thuyt kt
hp thuyt hành vi d đnh và mô hình chp nhn công ngh.
Ngun: Venkatesh và cng s, 2003
Hình 2.3. Mô hình hp nht v chp nhn và s dng công ngh (UTAUT)
Mô hình UTAUT gii thích ý đnh s dng ca mt ngi đi vi vic s
dng mt h thng công ngh thông tin và nhng hành vi s dng xy ra sau đó. Lý
thuyt này cho rng có bn yu t: Mong đi v thành tích (Performance
Expectancy), mong đi v s n lc (Effort Expectancy), nh hng xã hi (Social
Influence) và điu kin thun tin (Facilitating Conditions) là nhng yu t nh
hng trc tip đn ý đnh s dng và hành vi s dng (Venkatesh và cng s,
2003). Gii tính, tui, kinh nghim và s t nguyn đc cho là có tác đng gián
tip đn bn yu t chính phía trên (Venkatesh và cng s, 2003).
nh ngha các yu t có tác đng trc tip đn ý đnh s dng trong mô
hình UTAUT:
12

- Mong đi thành tích đc đnh ngha là “mc đ mà mt ngi tin rng
vic s dng mt h thng s nâng cao hiu sut công vic ca mình” (Venkatesh
và cng s, 2003, p.447).
- Mong đi s n lc đc đnh ngha là mc đ d s dng ca h thng
(Venkatesh và cng s, 2003).
- nh hng xã hi đc đnh ngha là “mc đ mà mt ngi nhn thy
rng nhng ngi quan trng vi anh ta tin rng anh ta nên s dng h thng mi”
(Venkatesh và cng s, 2003, p.451).
- iu kin thun tin đc đnh ngha là mc đ mà mt ngi tin rng đ
s dng h thng thì cn đc h tr bi c s h tng k thut và t chc hin có
(Venkatesh và cng s, 2003).
UTAUT đc coi là lý thuyt quan trng nht đ nghiên cu vic áp dng
công ngh thông tin trong các lnh vc trong tng lai. Mô hình này đã đc thc

ra khi ngi s dng thc hin giao dch trên các phng tin đin t nh s b mt,
s an toàn và nhn thc ri ro toàn b v giao dch.
Theo nghiên cu ca Chen (2013) v ý đnh s dng dch v mobile
banking, yu t nhn thc ri ro đã đc c th hóa thành nm khía cnh: ri ro tài
chính, ri ro hot đng, ri ro thi gian, ri ro tâm lý và ri ro bo mt (xem hình
2.5). Nghiên cu đã cung cp mt hiu bit sâu sc hn v nhng đc đim ca ri
ro liên quan đn dch v mobile banking. 14 Hình 2.5. Mô hình nhn thc ri ro và tn sut s dng dch v mobile banking ca
Chen (2013)
Trong bi cnh giao dch trc tuyn, nhn thc ri ro thng đc đnh
ngha là mt nhn thc v nguy c tim n trong vic s dng c s h tng internet
m đ trao đi thông tin cá nhân, và nó thng đc vn hành nh mt cu trúc đa
chiu (Chen, 2013).
- Nhn thc ri ro tài chính: Nhn thc ri ro tài chính chính là kh nng mt
tin vì sai sót trong h điu hành hoc chim dng vn thông qua truy cp bên ngoài
bt hp pháp (Littler and Melanthiou, 2006).
- Nhn thc ri ro hot đng: Nhn thc ri ro hot đng chính là nhn thc
đc có mt s yu t có th đc coi là nh hng xu đn hot đng ca dch v
mobile banking (Littler and Melanthiou, 2006).
15

- Nhn thc ri ro v thi gian: Ngi tiêu dùng có th phi dành thêm thi
gian đ hc tp, hoc s dng mt sn phm/dch v. Nu dch v mobile banking
đòi hi thi gian hc tp thì nguy c thi gian có th đc coi là cao (Littler and
Melanthiou, 2006).

thng kê đn vic s dng dch v mobile banking và không có đ bng chng đ
kt lun mi quan h gia các đc đim nhân khu hc vi vic s dng dch v
mobile banking (xem hình 2.6). Hình 2.6. Mô hình nghiên cu các yu t nh hng đn vic s dng dch v
mobile banking ca Vu (2013)