i
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
NGUYN VÂN ANH
CHIN LC KINH DOANH TH CA
NGÂN HÀNG THNG MI C PHN NGOI
THNG VIT NAM N NM 2020 Chuyên ngành: Kinh t tài chính - Ngân hàng
Mã s: 60.31.12
LUN VN THC S KINH T
4. Phng pháp nghiên cu 2
5. Kt cu ca lun vn 3
CHNG 1: TH NGÂN HÀNG VÀ HOCH NH CHIN
LC KINH DOANH TH NGÂN HÀNG 4
1.1 Th ngân hàng 4
1.1.1 Khái nim 4
1.1.2 Phân loi th ngân hàng 4
1.1.3 S ra đi và phát trin th ngân hàng 9
1.1.4 Các ch th tham gia hot đng kinh doanh th 9
1.1.5 Các hot đng kinh doanh th ca ngân hàng thng mi 10
1.1.6 Li ích ca th ngân hàng trong nn kinh t 12
1.2 Hoch đnh chin lc kinh doanh th ngân hàng 14
1.2.1 Khái nim chin lc 14
1.2.2 Khái nim hoch đnh chin lc 15
1.2.3 Các bc hoch đnh chin lc 15
1.2.3.1 Xác đnh mc tiêu chin lc 15
1.2.3.2 Phân tích môi trng bên ngoài doanh nghip 16
1.2.3.3 Phân tích môi trng bên trong doanh nghip 16
1.2.3.4 Phân tích chin lc và la chn 17
1.2.4 Hoch đnh chin lc kinh doanh th ngân hàng 17
1.2.5 Ý ngha ca hoch đnh chin lc kinh doanh th ngân hàng 17
1.2.6 Các nhân t nh hng đn chin lc kinh doanh th ngân hàng 18 iv
1.2.7 Các công c đc s dng trong quá trình hoch đnh chin lc 19
1.2.7.1 Mô hình nm th lc cnh tranh ca Micheal Porter. 19
1.2.7.2 Chui giá tr ca Micheal Porter. 22
1.2.7.3 Ma trn SWOT. 23
KT LUN CHNG 1 26
2.3.3 Các chính sách cnh tranh ca các đi th ca Vietcombank. 70
KT LUN CHNG 2 73
CHNG 3: CHIN LC KINH DOANH TH CA NGÂN HÀNG
THNG MI C PHN NGOI THNG VIT NAM N NM 2020. 74
3.1 Xu hng phát trin ca th trng th Vit Nam trong thi gian ti. 74
3.2 Mc tiêu kinh doanh th ca Vietcombank đn nm 2020. 75
3.3 xut chin lc kinh doanh th Vietcombank. 76
3.3 Gii pháp thc hin chin lc kinh doanh th Vietcombank 78
3.3.1 Giai đon 1: t nm 2012 đn nm 2015 79
3.3.2 Giai đon 2: t nm 2016 đn nm 2020 83
KT LUN CHNG 3 86
KT LUN 87
TÀI LIU THAM KHO 88
PH LC 89 vi
DANH MC CÁC BNG BIU
Trang
Bng 2.1: Kt qu hot đng kinh doanh th Vietcombank giai đon 2007-2011 30
Bng 2.2: Tình hình phát hành các loi th tín dng quc t nm 2010-2011 34
Bng 2.3: Th phn th Vietcombank nm 2011 (S liu đn 31/12/2011) 64
Bng 3.1: Ma trn SWOT th Vietcombank. 77
DANH MC CÁC PH LC
Amex American Express
ANZ Ngân hàng TNHH mt thành viên ANZ (Vit Nam)
ATM Máy rút tin t đng (Automatic Teller Machine)
BIDV Ngân hàng u t và Phát trin Vit Nam
DSSD Doanh s s dng
DSTT Doanh s thanh toán
VCNT n v chp nhn th
EDC Thit b đc th đin t (Electronic Data Capture)
GNQT Ghi n quc t
HSBC Ngân hàng TNHH mt thành viên HSBC (Vit Nam)
NHNN Ngân hàng Nhà Nc
NHTM Ngân hàng thng mi
PIN Mã xác thc ch th (Personal Identification Number)
POS Máy chp nhn thanh toán th (Point of Sale)
Sacombank Ngân hàng thng mi c phn Sài Gòn Thng Tín
TCTQT T chc th quc t
TDQT Tín dng quc t
Techcombank Ngân hàng thng mi c phn K Thng Vit Nam
TP.HCM Thành ph H Chí Minh
TTKDTM Thanh toán không dùng tin mt
TTT Trung tâm Th Vietcombank
UOB Ngân hàng United Overseas Bank (Vit Nam)
Vietcombank Ngân hàng thng mi c phn Ngoi Thng Vit Nam
1
PHN M U
1. S cn thit la chn đ tài nghiên cu
- Ch nghiên cu các vn đ có liên quan đn th ngân hàng – th đc các ngân
hàng phát hành.
- S liu s dng trong đ tài
đc thu thp ch yu t nm 2007 đn 2011.
3. Mc tiêu nghiên cu
Mc tiêu ca lun vn là khái quát c s lý lun v hoch đnh chin lc và th
ngân hàng, đng thi tìm hiu và phân tích th trng th ti TP.HCM nhm hiu sâu
hn sc cnh tranh ca th trng này. T đó, bài vit tin hành đ xut chin lc
kinh doanh th ca Ngân hàng TMCP Ngoi Thng Vit Nam đn nm 2020.
4. Phng pháp nghiên cu
thc hin mc tiêu nghiên cu, đ tài s dng kt hp nhiu phng pháp
nghiên cu khác nhau nhm tn dng tính cht hp lý và u vit ca tng loi phng
pháp nghiên cu khoa hc. C th bao gm:
Phng pháp thng kê: thu thp và x lý thông tin qua 2 ngun, đó là: Dùng d
liu ni b đc tng hp t Trung tâm th - Ngân hàng TMCP Ngoi thng Vit
Nam; Dùng d liu thu thp t các ngun: sách báo, các phng tin truyn thông,
thông tin thng mi, các t chc, hip hi
Ngoài ra, lun vn còn s dng các phng pháp khác nh duy vt bin chng
gn lin vi phng pháp phân tích, so sánh, quy np, phán đoán, tng hp, kt hp
gia lý lun và thc tin t duy logic đ phân tích chng minh và đ xut gii pháp,
phng pháp quan sát, phng vn chuyên gia: các cán b, các lãnh đo phòng th 3
Vietcombank chi nhánh TP.HCM – ni tác gi đang công tác và Trung tâm Th
Vietcombank.
Phng pháp x lý thông tin: Lun vn s dng phng pháp mô hình hóa, phân
tích nhân qu, thng kê mô t khi phân tích v thc trng hat đng kinh doanh th và
kt hp s dng kin thc t các môn hc: Qun tr chin lc, Marketing…
5. Kt cu ca lun vn
th đang s dng trên th trng. Nhc đim ca th t là s lng các thông tin đc
mã hoá không nhiu và mang tính c đnh nên không th áp dng k thut mã hoá an
toàn và có th b n cp thông tin bng các thit b ni vi máy vi tính. 5
Th thông minh
ây là th h mi nht ca th, có đc tính bo mt và an toàn rt cao, da trên
k thut vi x lý tin hc, gn vào th mt chip đin t có cu to nh mt máy tính
hoàn ho. Thông thng mt tm th thông minh đc gn chip đin t đ thay th cho
di bng t sau th. Cng có trng hp th thông minh có c Chip đin t và bng t.
Chip đin t đc lp vi th và đc gn trên b mt ca th, v bn cht gm 2 loi
chip: chip b nh và chip x lý d liu. Chip b nh lu tr toàn b các thông tin cn
thit phc v cho công tác thanh toán th trong mi ln s dng còn chip x lý d liu
có kh nng b sung, xoá b hoc điu chnh các thông tin trong b nh. Th thông
minh gn chip x lý d liu có kh nng va lu tr các thông tin v ch th, đim
thng tích lu đng thi lu tr c s liu v nhng ln giao dch ca ch th ti
VCNT. Tính nng vt tri này ca th thông minh giúp ct gim chi phí x lý đi
vi ngân hàng và các trung gian thanh toán bi vic đi chiu thông tin tài khon và
thông tin ca ch th cng nh vic cp nht thông tin liên quan ti th gi đây đã
đc thc hin ngay ti VCNT. Tuy nhiên, do s dng công ngh mi nên giá thành
cao, h thng máy chp nhn thanh toán th này cng đt nên s dng còn cha ph
bin nh th t.
• Cn c vào tính cht thanh toán có th chia thành 2 loi chính là th tín dng
và th ghi n.
Th tín dng (Credit card)
Là phng tin TTKDTM cung cp cho ngi s dng kh nng chi tiêu
trc tr tin sau. Ti thi đim khách hàng thanh toán hàng hóa dch v ngân hàng
s đng ra tm ng thanh toán cho đn v cung cp hàng hoá dch v và sau đó s
tin hành thu hi khon tin này t khách hàng sau mt khong thi gian nht đnh
in trên mt trc th) thì đi lí cung cp dch v cng s kim tra tng t nh làm
qua máy đc th. Tuy nhiên, giao dch online cha chc an toàn (do hacker…), nu
bn ch th phát hin ra giao dch không do mình thc hin trên hóa đn thông báo 7
ca ngân hàng có th đn ngân hàng và yêu cu kim tra li, nu ch th chng
minh đc giao dch không phi do ch th thc hin, ngân hàng s s dng các
bin pháp nghip v đ bo đm quyn li cho bn.
Ngoài các sn phm th tín dng quc t thông thng nh Visa, Master
(hng vàng, hng chun), đ đáp ng ti đa nhu cu ca khách hàng, các TCTQT
còn đa ra mt sn phm th tín dng đc bit (hng Platinum) phc v nhng
khách hàng có thu nhp rt cao, có kh nng tài chính vng vàng và có mc chi tiêu
ln. Khi s dng th này khách hàng đc hng mt hn mc tín dng đc bit
cao hoc không b chi phi bi hn mc tín dng nhng ch th s phi thanh toán
toàn b s tin phát sinh cho ngân hàng vào ngày đn hn.
Th ghi n
(debit card):
Th ghi n cho phép khách hàng tip cn vi s d tài khon ca mình qua
h thng kt ni trc tuyn đ thanh toán hàng hoá dch v ti các VCNT hoc
thc hin các giao dch liên quan ti tài khon ti các máy ATM. Mc chi tiêu ca
ch th ph thuc ch yu vào s d trong tài khon. Ngân hàng gi vai trò cung
cp dch v cho ch th và thu phí dch v. i vi th ghi n, gia ngân hàng và
khách hàng không din ra quá trình cho vay tín dng, không có vic phân loi khách
hàng nên mi khách hàng ch cn có tài khon ti ngân hàng đu có th tip cn vi
sn phm th ghi n ca ngân hàng. Chính vì vy v mc đ có th thay th tin
mt, th ghi n chim u th vt tri so vi th tín dng. Th ATM là hình thc
phát trin đu tiên ca th ghi n, cho phép khách hàng có th tip cn trc tip ti
tài khon ti ngân hàng t máy rút tin t đng. Ch th có th thc hin nhiu giao
dch khác nhau ti máy ATM bao gm: rút tin, chuyn khon, xem s d tài khon,
phm vi trong nc và quc t, ti bt k các VCNT hoc máy ATM có mang biu
tng chp nhn thanh toán th đó. phát hành th quc t, ngân hàng phát hành th 9
phi đng ký và đc chp nhn làm thành viên ca TCTQT, tuân th cht ch các quy
đnh trong vic phát hành và thanh toán th do TCTQT đó ban hành. Có 2 loi th quc
t là th ghi n quc t và th tín dng quc t.
1.1.3 S ra đi và phát trin th ngân hàng
Theo lch s ra đi đã đc tng kt, th ngân hàng ra đi t nhu cu thanh
toán và phát trin da trên nn tng công ngh cng nh chi
n lc thay th tin
mt trong lu thông. Thc t cho thy, th ngân hàng là s phát trin tt yu trong
lnh vc tài chính ngân hàng, đng thi đã và đang phn ánh s phát trin ca khoa
hc công ngh và vn minh xã hi. Tip thu và ng dng nhng thành tu ca th
gii v khoa hc k thut, nht là v công ngh thông tin, h thng th ngày càng
hoàn thin và phát trin. Cùng vi mng li thành viên và khách hàng phát trin
hàng ngày, các TCTQT đã xây dng h thng x lý giao dch và trao đi thông tin
toàn cu v phát hành, thanh toán, cp phép, tra soát, khiu kin và qun lý ri ro.
Vi doanh s giao dch hàng trm t USD mi nm, th ngân hàng đang cnh tranh
quyt lit cùng tin mt và séc trong h thng thanh toán toàn cu. ây là thành
công đáng k đi vi mt ngành kinh doanh mi ch có vài thp k hình thành và
phát trin.
1.1.4 Các ch th tham gia hot đng kinh doanh th
Hot đng phát hành, s dng và thanh toán th ngân hàng trong nc có s
tham gia cht ch ca 4 thành phn c bn là: ngân hàng phát hành th, ngân hàng
thanh toán th, ch th và các đn v chp nhn th (VCNT). i vi th quc t
còn thêm mt thành phn na là các T chc th quc t. Mi ch th đóng vai trò
quan trng khác nhau trong vic phát huy ti đa tính nng phng tin thanh toán
hiên đi không dùng tin mt ca th ngân hàng.
11
Hình 1.1: Quy trình phát hành và thanh toán th. (Ngun: Vietcombank, 2009,
Quy trình nghip v th tp I-II-III).
Hot đng phát hành: Hot đng phát hành ca ngân hàng bao gm vic
qun lý và trin khai toàn b quá trình tip th khách hàng, phát hành th, s dng
th, gii quyt tra soát qun lý ri ro và thu n khách hàng. Các quá trình này có vai
trò quan trng nh nhau, có liên quan cht ch đn vic phc v khách hàng.
V c bn hot đng phát hành th gm các ni dung chính sau đây: T chc
các hot đng tip th đ đa sn phm vào th trng, thm đnh khách hàng phát
hành th, cp hn mc tín dng đi vi th tín dng, thit k và t chc mua th
trng, in ni, mã hóa th và to s PIN cho khách hàng, qun lý thông tin khách
hàng, qun lý hot đng s dng th ca khách hàng, qun lý tình hình thu n ca
khách hàng, ngn nga và điu tra các hành vi s dng th gi mo, cung cp dch
v khách hàng, t chc thanh toán bù tr vi các t chc th quc t.
Hot đng thanh toán: Cùng vi phát hành, hot đng thanh toán th đóng
vai trò quyt đnh đn s phát trin ca dch v th. Hot đng thanh toán bao gm:
Th nht là tip th và qun lý VCNT. Ngân hàng tip xúc vi các đn v
cung ng hàng hóa dch v có tim nng cho hot đng th, thuyt phc h ký kt
hp đng chp nhn thanh toán th; cung cp dch v cho các VCNT nh lp đt
Ch th
VCNT
Ngân hàng
thanh toán
T chc
th quc
t
máy móc thit b thanh toán th; tin hành vic qung cáo cho các VCNT nói
chung hoc các VCNT tim nng cùng vi chng trình qung cáo, khuch trng
th; xây dng chính sách khuyn mãi hp lý đi vi các VCNT bng cách xp
hng, tính đim phc v hoc lng giá tr giao dch ti đn v đ t đó có chính
sách gim phí, t l chit khu cho ch th và VCNT; tip xúc vi các khách hàng
là cá nhân, doanh nghip có tim nng s dng th, thuyt phc h ký kt hp đng
s dng th thông qua nhng tin ích ca th ngân hàng nói chung và các u th v
dch v ngân hàng cung cp; duy trì mi liên h vi ch th, khuyn khích tiêu dùng
ca ch th thông qua vic xây dng các chng trình khuyn mi, đim thng.
Th hai là hch toán thanh toán bao gm xây dng và qun lý h thng thông
tin khách hàng VCNT, qun lý hot đng ca mng li VCNT, t chc thanh
toán các giao dch s dng th cho các VCNT, cung cp dch v khách hàng, t
chc tp hun kin thc thanh toán th cho nhân viên các VCNT, cung cp trang
thit b, vt t phc v cho công tác thanh toán th.
Hin nay hot đng thanh toán th trên th trng quc t đã phát trin mc
đ rt cao vi trên hàng trm nghìn VCNT ti hn 200 quc gia, chp nhn th
mang các thng hiu ni ting th gii nh Visa, MasterCard, American Express,
Diners Club, JCB và nhiu loi th quc t và ngân hàng ni đa khác. Ti Vit
nam, s lng các ngân hàng thanh toán th tính đn nm 2011 đã đt khong 35
ngân hàng vi mng li hn 40.000 VCNT trên toàn quc.
1.1.6 Li ích ca th ngân hàng trong nn kinh t:
i vi ch th:
Ch th s dng th ca mình đ thanh toán hàng hoá, dch v ti các đn v
cung ng hàng hoá, dch v có chp nhn th (VCNT), các đim ng tin mt
thuc h thng ngân hàng hoc s dng th
đ thc hin các giao dch ti máy rút 13
tin t đng. Th ngân hàng là gii pháp thanh toán quc t khi không mua đc
ln, bán đc nhiu hàng hn qua đó góp phn nâng cao hiu qu sn xut kinh
doanh cng nh li nhun ca đn v. Ngoài ra, đn v cng gim đc ri ro vi
tin gi, tin kém cht lng và gim đc chi phí kim đm tin mt.
i vi nn kinh t:
Th ngân hàng đáp ng nhu cu thanh toán không dùng tin mt an toàn, hiu
qu, s dng thun tin, có kh nng tng bc thay th tin mt trong lu thông
ca nn kinh t; nâng cao hiu qu giám sát ca các c quan qun lý nhà nc,
minh bch hóa nn kinh t, góp phn tích cc vào công tác phòng, chng tham
nhng, lãng phí; thúc đy đu t trc tip nc ngoài vào Vit Nam; đáp ng yêu
cu hi nhp kinh t quc t.
1.2 Hoch đnh chin lc kinh doanh th ngân hàng
Trong phn này, tác gi gii thiu các khái nim v chin lc và hoch đnh
chin lc trích trong quyn sách “Qun tr Chin lc” ca oàn Th Hng Vân
(2011), qua đó, đa ra các lý lu
n v hoch đnh chin lc kinh doanh th ngân hàng.
1.2.1 Khái nim chin lc
Chin lc là tp hp các mc tiêu c bn dài hn, đc xác đnh phù hp vi
tm nhìn, s mng ca t chc và các cách thc, phng tin đ đt đc nhng mc
tiêu đó mt cách tt nht, sao cho phát huy đc nhng đim mnh, khc phc đ
c
nhng đim yu ca t chc, đón nhn đc các c hi, né tránh hoc gim thiu thit
hi do nhng nguy c t môi trng bên ngoài. 15
1.2.2 Khái nim hoch đnh chin lc
Giai đon hoch đnh chin lc là giai đon đu tiên, đt nn tng và đóng vai
trò ht sc quan trng trong toàn b quá trình qun tr chin lc. Trong giai đon
này, chúng ta cn xác đnh rõ tm nhìn, s mnh các mc tiêu chin lc ca t chc.
Trên c s đó thit lp chin lc, chính sách kinh doanh, quyt đnh ngành kinh
)
(
2
)
(
3
)
(
4
)16
Mc tiêu chin lc thng có thi hn thc hin khá dài, cho nên nó thng
trùng vi mc tiêu dài hn và thng có thi gian khong 2, 5, 10 nm tr lên.
1.2.3.2 Phân tích môi trng bên ngoài doanh nghip
Môi trng bên ngoài gm nhng yu t, nhng lc lng, nhng th ch… xy
ra bên ngoài, t chc không kim soát đc, nhng có nh hng đn hot đng và
hiu qu hot đng c
a t chc.
Môi trng bên ngoài đc chia thành hai loi:
• Môi trng v mô: Kinh t, chính tr, chính ph, lut pháp, vn hóa – xã hi,
nhân khu, đa lý, công ngh, thông tin…
• Môi trng vi mô (hay còn gi là môi trng cnh tranh): nhà cung cp, khách
hàng, đi th cnh tranh hin hu, đi th cnh tranh tim n, sn phm thay th.
Phân tích các yu t ca môi trng bên ngoài nhm xác đnh đc nhng c
hi, nguy c đi vi t chc. Môi trng bên ngoài là mt trong nhng điu kin tiên
quyt đm bo s thành công ca chin lc, môi trng bên ngoài li thng xuyên
thay đi, chính vì vy, phân tích môi trng bên ngoài phi đc tin hành thng
xuyên, liên tc.
các yu t ca môi trng bên trong cng nh bên ngoài nhm xác đnh các c hi,
nguy c, đim mnh, đim yu ca hot đng kinh doanh th ngân hàng, t đó thit lp
ra các chin lc, chính sách kinh doanh phù hp vi mc tiêu chin lc đã đ ra.
1.2.5 Ý ngha ca hoch đnh chin lc kinh doanh th
ngân hàng.
Ý ngha ca hoch đnh chin lc kinh doanh th ngân hàng chính là: